માં નિયુજ્ય જગદ્ગુપ્તૌ પરિમોહ્ય ચ માયયા
મને જગતની રક્ષા માટે નિયુક્ત કરીને, તું મારી ઉપર પોતાની માયાથી મોહ પેદા કર્યો છે.
કિં કરોમિ જગન્મૂર્ત્તૌ ન્યસ્તભારોઽસ્મ્યહં ત્વયિ
હવે જ્યારે જગતનો ભાર તું પોતાના પર લઈ લીધો છે, તો હું શું કરું?
હર શમ્ભો હરેરાર્તિમનુતાપં સમીક્ષ્ય સઃ 1.3.1.6.
હે હર, હે શંભુ, હરિની પીડા અને પસ્તાવો જોઈને,
અરુણાચલરૂપેણ તિષ્ઠામિ વસુધાતલે
હું ધરતી પર અરુણાચલ રૂપે સ્થિર રહ્યો છું.
પૂર્વસ્મૈ વિષ્ણવે તત્ર વરો દત્તો મયા પુરા તેજોમયમિદં રૂપં પ્રશાંતં લોકરક્ષણાત્
પહેલાં ત્યાં મેં પૂર્વ વિષ્ણુને આવો વરદાન આપ્યો હતો—આ તેજસ્વી અને શાંત રૂપ લોકરક્ષા માટે છે.
નદીનાં નિર્ઝરાણાં ચ મેઘમુક્તાંભસામપિ
નદીઓ, ઝરણાઓ અને વાદળમાંથી પડેલા પાણી સુધી,
અંધાનાં દૃષ્ટિલાભેન પંગૂનાં પાદસંચરૈઃ
અંધોને દ્રષ્ટિ આપીને, લંગડાઓને પગ ચલાવવાની શક્તિ આપી,
સર્વસિદ્ધિપ્રદાનેન સર્વવ્યાધિવિમોચનૈઃ
બધી સિદ્ધિઓ આપી અને દરેક રોગમાંથી મુક્તિ આપી,
ઇત્યુક્તાંતર્દધે શમ્ભુર્હરિશ્ચૈવારુણાચલમ્
આ રીતે કહ્યું પછી શંભુ અદૃશ્ય થઈ ગયા અને હરિ પણ અરુણાચલમાં વિલીન થઈ ગયા.
તમદ્રિં પરિતો દૃષ્ટ્વા સુરાન્કાનનસંશ્રયાન્ વેદાન્સાંગોપનિષદાન્સમંતાન્મૂર્તિધારિણઃ
તે પર્વતને કાનનવાસી દેવતાઓથી ઘેરાયેલો અને ચારે બાજુ વેદો તથા ઉપનિષદોના સ્વરૂપે જોવા મળ્યો,
સસર્જ દિવ્યરૂપાણાં શતમપ્સરસાં કુલમ્
તેણે દૈવી રૂપોનું એક શત, એટલે અપ્સરાઓનું કુળ સર્જ્યું.
સ્નાત્વા બ્રહ્મસરસ્યસ્મિન્વિષ્ણુઃ કમલલોચનઃ 1.3.1.6.
કમળ જેવી આંખો ધરાવનારા વિષ્ણુએ અહીં બ્રહ્મા સરોવરમાં સ્નાન કર્યું,
અપાપઃ સર્વલોકાનામાધિપત્યં ચ લબ્ધવાન્
અને તે પાપરહિત બની, બધા લોકોએ અધિપતિ બન્યા.
ભાસ્કરસ્તેજસાં રાશિરસુરૈરપિ પીડિતઃ
ભાસ્કર, તેજનો સમૂહ, અસુરો દ્વારા પણ પીડાતા હતા.
નિમજ્જ્ય વિમલે તીર્થે પાવને બ્રહ્મનિર્મિતે
તેણે બ્રહ્માએ સર્જેલા શુદ્ધ અને પાવન તીર્થમાં ડૂબકી લગાવી,
અશેષદૈત્યવિજયં લબ્ધ્વા મેરુપ્રદક્ષિણમ્
બધા દૈત્યોએ વિજય મેળવી, તેણે મેરુની પરિક્રમા કરી.
દક્ષશાપાનલાક્રાંતસ્સોમઃ શિવવચોબલાત્
દક્ષના શાપની અગ્નિથી પીડાતા સોમને, શિવના વચનના બળથી આરામ મળ્યો.
અગ્નિર્બ્રહ્મર્ષિશાપેન યક્ષ્મરોગપ્રપીડિતઃ
અગ્નિ, બ્રહ્મર્ષિના શાપથી ક્ષયરોગથી પીડાતા હતા.
શક્રો વૃત્રં બલં પાકં નમુચિં જૃંભમુદ્ધૃતમ્
ઇન્દ્રે વૃત્ર, બલ, પાક, નમુચિ અને જૃંભા ને મારી નાખ્યા.
પાતકૈશ્ચ પરિક્ષીણસ્તથા લોકાંતમાશ્રિતઃ
પણ પાપોથી ઇન્દ્રની શક્તિ ઘટી ગઈ અને તે દુનિયાના અંત સુધી આશરો શોધવા ગયો.
અરુણાદ્રિં સમભ્યર્ચ્ય વિપાપોઽભૂત્સુરાધિપઃ
અરુણ પર્વતની પૂજા કર્યા પછી દેવતાઓના રાજા પાપમુક્ત થયો.
લબ્ધ્વા ચેન્દ્રપદં શક્રઃ શતમપ્સરસાંકુલમ્ 1.3.1.6.
ઇન્દ્રનું સ્થાન ફરી મેળવ્યા પછી, શક્ર આસપાસ સો અપ્સરાઓથી ઘેરાયો.
પુષ્પમેઘાન્સમાદિશ્ય દિવ્યાભિઃ પુષ્પવૃષ્ટિભિઃ
તેને પુષ્પમેઘોને આજ્ઞા આપી કે તેઓ દિવ્ય પુષ્પવર્ષા કરે.
શેષોઽપિ શોણશૈલેશં સમભ્યર્ચ્ય શિવાજ્ઞયા
શેષે પણ શિવની આજ્ઞાથી શોણ પર્વતના સ્વામીની પૂજા કરી.
અન્યે નાગાશ્ચ ગન્ધર્વાઃ સિદ્ધાશ્ચાપ્સરસાં ગણાઃ
બીજા નાગો, ગંધર્વો, સિદ્ધો અને અપ્સરાઓના સમૂહો પણ—
દેવૈરશેષૈર્દૈત્યાદીઞ્જેતુકામૈઃ સમુદ્યતૈઃ
બધા દેવતાઓ દૈત્ય વગેરેને જીતવા ઉત્સુક અને યજ્ઞ માટે તૈયાર હતા.
ત્વષ્ટ્રા વિરચિતાકાર આદિત્યસ્તેજસા તપન્
તપન, ત્વષ્ટ્રે તને બનાવ્યો અને તું સૂર્ય જેવી તેજસ્વી છે.
રથવાહાઃ પુનસ્તસ્ય શક્તિહીનાઃ શ્રમં ગતાઃ
પછી રથના ઘોડા શક્તિહીન અને થાકેલા હોવાથી આગળ જઈ શક્યા નહીં.
નાશક્નોચ્ચ દિવં ગન્તું સર્વગત્યાંશુમાલિનઃ
પ્રકાશથી શોભતા કિરણવાહકો ઊંચા આકાશે જઈ શક્યા નહીં.
પ્રીત્યા તસ્માદ્વિભોર્લેભે માર્ગં વ્યોમ્નો હયાઞ્છુભાન્
પ્રભુએ પ્રેમથી તેને આકાશમાં માર્ગ અને શુભ ઘોડાઓ આપ્યા.