પ્રાતઃ સ્નાત્વા ત્રયોદશ્યાં કૃત્વા વૈ દંતધાવનમ્
ત્રયોદશીના સવારમાં, સ્નાન કરીને અને દાંત ઘસીને,
કાર્ય એતદ્વ્રતસ્યાંતે તથા ગોવર્દ્ધનોત્સવઃ
આ વ્રતના અંતે, ગોવર્ધન ઉત્સવ પણ કરવો.
આશ્વિનસ્યાઽસિતે પક્ષે ત્રયોદશ્યાં નિશામુખે 2.4.9.
આશ્વિન મહિનાના કૃષ્ણ પક્ષમાં, ત્રયોદશીની રાત્રિ આરંભે,
પુરા હેમનકસ્યૈવ બાલકશ્ચાઽપમૃત્યુતઃ
પહેલાં, હેમનકનો પુત્ર અકાળમૃત્યુ પામ્યો હતો.
દૂતા ઊચુઃ યથા ન જીવિતાદ્ભ્રશ્યેદીદૃશે તુ મહોત્સવે
દૂતોએ કહ્યું: આવા મહોત્સવમાં તે જીવનથી વંચિત ન થાય,
આશ્વિનસ્યાઽસિતે પક્ષે ત્રયોદશ્યાં નિશામુખે
આશ્વિન મહિનાના કૃષ્ણ પક્ષમાં, ત્રયોદશીની રાત્રિ આરંભે,
મન્ત્રેણાઽનેન ભો દૂતાઃ સમાનેયઃ સ નોત્સવે
આ મંત્રથી, હે દૂતોએ, તેને ઉત્સવમાં લાવવો.
મૃત્યુના પાશદંડાભ્યાં કાલેન ચ મયા સહ
મૃત્યુદેવ, પાશ અને દંડ સાથે, કાળ અને મારી સાથે મળીને.
મન્ત્રેણાનેન યો દીપં દ્વારદેશે પ્રયચ્છતિ
જે કોઈ આ મંત્રથી દ્વાર પાસે દીવો અર્પણ કરે છે,
પક્ષે પ્રત્યૂષસમયે સ્નાનં કુર્યાત્પ્રયત્નતઃ
પક્ષના પ્રભાતે, મનથી સાવધાનીપૂર્વક સ્નાન કરવું જોઈએ.
અરુણોદયતોઽન્યત્ર રિક્તાયાં સ્નાતિ યો નરઃ
જે પુરુષ અરુણોદય સિવાયના સમયે, અથવા પુણ્યવિહિન દિવસે સ્નાન કરે છે,
તથા કૃષ્ણચતુર્દશ્યામાશ્વિનેઽર્કોદયે સુરાઃ
એ જ રીતે, આશ્વિન મહિનાની કૃષ્ણ ચતુર્દશીના દિવસે, સૂર્યોદય સમયે, દેવતાઓ—
યદા ચતુર્દશી ન સ્યાદ્દ્વિદિને ચેદ્વિધૂદયે 2.4.9.
જ્યારે ચતુર્દશી ન આવે, પણ બે દિવસ આવે, ત્યારે ચંદ્રોદયે કરવું.
બલાત્કારાદ્ધઠાદ્વાઽપિ શિષ્ટત્વાન્ન કરોતિ ચેત્
જોઈએ તેમ છતાં કોઈ બળજબરીથી કે છેતરપિંડીથી, અથવા શિષ્ટતાવશાત્ ન કરે,
તૈલે લક્ષ્મીર્જલે ગંગા દીપાવલ્યાશ્ચતુર્દશીમ્
તેલમાં લક્ષ્મી, જળમાં ગંગા અને ચતુર્દશી દીપોત્સવની છે.
અપામાર્ગમથો તુંબીં પ્રપુન્નાડમથાઽપરમ્
અપામાર્ગ, પછી તુંબડી, પ્રપુન્નાડ અને બીજું,
વારત્રયં ત્રિવારં ચ પઠિત્વા મન્ત્રમુત્તમમ્
ત્રણ દિવસ સુધી, ત્રણ વાર શ્રેષ્ઠ મંત્રનો ઉચ્છાર કરવો.
સીતાલોષ્ટસમાયુક્ત સકંટકદલાન્વિત અપામાર્ગં પ્રપુન્નાડં ભ્રામયેચ્છિરસોપરિ
કાંદળી માટી અને પથ્થર સાથે, કાંટાવાળી કેળી, અપામાર્ગ અને પ્રપુન્નાડ લઇ, તેને માથા ઉપર ફેરવવું.
સ્નાત્વાર્દ્રવાસસા દદ્યાદ્દીપકં મૃત્યુપુત્રયોઃ તુષ્ટૌ સ્યાતાં ચતુર્દશ્યાં દીપદાનેન મૃત્યુજૌ
સ્નાન કર્યા પછી ભીણા વસ્ત્ર પહેરી, મૃત્યુપુત્રોને દીવો અર્પણ કરવો; ચતુર્દશીના દિવસે દીવો આપવાથી બંને મૃત્યુપુત્રો પ્રસન્ન થાય છે.
ઇષ્ટવંધુજનૈઃ સાર્દ્ધમેતત્સ્નાનં સમાચરેત્
આ સ્નાન પ્રિય સગાં-સંબંધીઓ સાથે કરવું જોઈએ.
યમાય ધર્મરાજાય મૃત્યવે ચાઽન્તકાય ચ
યમ, ધર્મરાજા, મૃત્યુ અને અંતકને,
ઔદુંબરાય દધ્નાય નીલાય પરમેષ્ઠિને
ઔદુંબર, દધ્ન, નીલ અને પરમેષ્ઠીનને,
ચતુર્દશૈતે મન્ત્રાઃ સ્યુઃ પ્રત્યેકં ચ નમોઽન્વિતાઃ 2.4.9.
આ ચૌદ મંત્રો દરેક સાથે 'નમ:' જોડવું જોઈએ.
યજ્ઞોપવીતિના કાર્યં પ્રાચીનાવીતિનાઽથવા
યજ્ઞોપવીત ધારણ કરનાર, અથવા પ્રાચીન રીતથી ધારણ કરનાર એ કરવું.
જીવત્પિતાઽપિ કુર્વીત તર્પણં યમભીષ્મયોઃ
પિતા જીવતા હોય તોય યમ અને ભીષ્મ માટે તર્પણ કરવું.
* અત્રૈવ લક્ષ્મીકામસ્ય વિધિઃ સ્નાને મયોચ્યતે
અહીં જ લક્ષ્મી ઇચ્છનાર માટે સ્નાનની વિધિ હું કહું છું.
યદા સ્નાતિ તદાઽભ્યંગસ્નાનં કુર્યાદ્વિધૂદયે। ઊર્જ્જશુક્લદ્વિતીયાયાં તિથૌ ચ સ્વાતિયુગ્મગે
જે દિવસે સ્નાન કરવું હોય, એ દિવસે સૂર્યોદયે તેલથી સ્નાન કરવું જોઈએ, ખાસ કરીને ઉર્જા માસની શુક્લ પક્ષની બીજ અને સ્વાતિ નક્ષત્રના સંયોગે.
માનવો મંગલસ્નાયી નૈવ લક્ષ્મ્યા વિયુજ્યતે
જે માણસ શુભ રીતે સ્નાન કરે છે, તેને કદી લક્ષ્મીથી વિયોગ થતો નથી.
ઇંદુક્ષયેઽપિ સંક્રાતૌ રવૌ પાતે દિનક્ષયે
ચંદ્રના ક્ષય, સંક્રાંતિ, સૂર્યાસ્ત કે દિવસના અંતે પણ,
માષપત્રસ્ય શાકં વૈ ભુક્ત્વા તસ્મિન્દિને નરઃ
જે દિવસે કોઈ માણસ માશના પાનનું શાક ખાય છે,