વ્યાવર્ત્તિતઃ શિવેનૈવ નિર્વ્યાજકરુણાજુષા
શિવે પોતાના નિષ્કપટ દયા વડે એ મોહ દૂર કર્યો.
યત્તેજઃપરમાણુભ્યસ્તસ્ય પારં દિદૃક્ષતે 1.3.1.1.
જે તારો તેજ, અતિ સૂક્ષ્મ પરમાણુથી પણ પર છે, એની સીમા જોવાની ઈચ્છા રાખે છે—
યદિ બુદ્ધિં દદાત્યસ્મૈ તસ્ય નશ્યેદહંક્રિયા
જો એ કોઈને સમજ આપે, તો એનું અહંકાર નાશ પામે છે.
આકર્ણ્ય શીર્ણાહંકારો હ્યહમાત્મન્યચિંતયમ્
આ સાંભળીને મારું અહંકાર તૂટી ગયું અને હું મનમાં વિચાર કરવા લાગ્યો.
સંજાયતે શિવજ્ઞાનમસ્યૈવાનુગ્રહાદૃતે
શિવજીની કૃપા વિના એમનું જ્ઞાન થાય જ નથી.
પુનરુત્સહતે ચેતઃ સ્વાહંકારસ્ય સંગ્રહે
પછી મન ફરીથી પોતાનું અહં એકઠું કરવા પ્રયત્ન કરે છે.
શિવાર્પિતમનસ્કેભ્યઃ સિદ્ધેભ્યઃ સતતં નમઃ
જેઓએ મન શિવને અર્પણ કર્યું છે એવા સિદ્ધોને હું હંમેશા વંદન કરું છું.
શિવમેનં વિજાનામિ સ્વાત્મહેતું પુરઃસ્થિતમ્
આ શિવજી, જે મારા સામે ઉભા છે, એ જ મારા આત્માનું કારણ છે એવું હું માનું છું.
દેવાઃ સર્વે ભવિષ્યંતિ સતતં શમિતારયઃ
બધા દેવતાઓ હંમેશા પોતાના દુશ્મનોને શાંત કરનાર બને છે.
તમેવ શરણં યામિ શંભું વિશ્વવિલક્ષણમ્
હું એ અનન્ય શંભુમાં શરણ જઉં છું, જે સમગ્ર વિશ્વમાં અનોખા છે.
લબ્ધદેહઃ શિવં ભક્ત્યા સંશ્રિતશ્ચન્દ્રશેખરમ્
મને શરીર મળ્યું છે અને હું ભક્તિપૂર્વક ચંદ્રશેખર શિવજીમાં શરણ ગયો છું.
શંભુના યત્સમુદ્ભૂતમહંકારમુપાશ્રિતૌ 1.3.1.1.
શંભુમાંથી જે અહંકાર ઉપજ્યો છે તેમાં અમે આશ્રય લીધો છે.
સ એવ શંકરઃ સર્વમહંકારમથાવયોઃ
એ જ શંકર આપણા બંનેના સર્વ અહંકારરૂપ છે.
ઇમમીશ્વરમાનતં સુરૈરનલસ્તમ્ભમયં સદાશિવમ્
આ ભગવાન, જેને દેવતાઓએ હંમેશા વંદન કર્યા છે, એ જ અગ્નિસ્તંભરૂપ સદાશિવ છે.
અસ્તૌષં ભક્તિસંપૂર્ણં કૃત્વા માનસમર્ચનમ્
હું ભક્તિથી મનમાં પૂજા કરીને એમની સ્તુતિ કરી.
નમઃ શિવાય મહતે સર્વલોકૈકહેતવે
મહાન શિવને, સર્વ લોકના એકમાત્ર કારણને, હું વંદન કરું છું.
વિશ્વવ્યાપ્તમિદં તેજઃ પ્રકાશયતિ સંતતમ્
તમારું આ તેજ, જે સમગ્ર વિશ્વમાં વ્યાપેલું છે, સતત પ્રકાશે છે.
ભૂલિંગમમલં હ્યેતદ્દૃશ્યમધ્યાત્મચક્ષુષા
આ પવિત્ર ભૂલિંગ આત્માની આંખે જોઈ શકાય છે.
અપરિચ્છેદ્યમાકારમંતરાત્મનિ યોગિનઃ
યોગીઓ પોતાના અંતરમાં જે સ્વરૂપરહિત અને અપરિમિત છે એનું દર્શન કરે છે.
અથવા શાંકરી શક્તિઃ સત્યાઽણોરપ્યણીયસી
અથવા, શંકરની શક્તિ સાચી છે અને સૌથી સૂક્ષ્મ કરતાં પણ વધુ સૂક્ષ્મ છે.
અણુસ્તે કરુણાપાત્રં મહત્ત્વં ધ્રુવમશ્નુતે
નાનું પણ કરુણાનો પાત્ર બને છે અને નિશ્ચિતપણે મહાનતા મેળવે છે.
સ્વયમીશ મહાદેવ પ્રસીદ ભુવનાધિક
હે ઈશ્વર, હે મહાદેવ, બધા લોકોથી વધારા, કૃપા કરો.
ઇદં વિજ્ઞાપ્ય વિનયાન્નમસ્કૃત્વા પુનઃપુનઃ 1.3.1.2.
આ વિનંતી વિનમ્રતાપૂર્વક વારંવાર નમન કરીને કરી.
અથ વિષ્ણુર્નવાંભોદગંભીરધ્વનિરભ્યધાત્
પછી વિષ્ણુએ નવાં મેઘ જેવી ઊંડી અવાજે કહ્યું:
જય ત્રિભુવનાધીશ જય ગંગાધર પ્રભો
ત્રણે લોકના સ્વામી, તને વિજય મળે! ગંગાને ધારણ કરનાર પ્રભુ, તને વિજય મળે!
અવ્યાજમમિતં શંભો કારુણ્યં તવ વર્દ્ધતે
હે શંભુ, તારી અનંત અને નિષ્કપટ દયા સતત વધતી રહે છે.
પાલનં સર્વવિદ્યાનાં પ્રાપણં ભૂતિસંચયૈઃ
તમે સર્વ વિદ્યા જાળવો છો અને સમૃદ્ધિના ભંડાર આપો છો.
શતાનામપિ મૂર્તીનામેકામપિ નવૈઃ સ્તવૈઃ
શતેય રૂપ હોય કે નવા સ્તોત્રો ગાવાય, તારા એક રૂપનું પણ પૂરું વર્ણન શક્ય નથી.
ત્વમેવ ત્વામલં વેત્તું યદિ વા ત્વત્પ્રસાદતઃ
તમે જ તમારો સાચો સ્વરૂપ જાણો છો, અથવા તો તમારી કૃપાથી બીજાને પણ તે જાણી શકાય.
દેવાસ્ત્વદંશસંભૂતિપ્રભવો ન ભવન્તિ કિમ્
દેવતાઓ પણ શું તમારો અંશ લઈને જન્મેલા નથી?