ત્વયા ચ વાસવેનૈવ નિયુક્તા યે પયોધરાઃ 5.2.44.
'હે વાસવ, તારા દ્વારા જ વરસાદ લાવનારા વાદળો નિમણૂક થયા હતા.'
દેવાનાં વચનં શ્રુત્વા બ્રહ્મા લોકપિતામહઃ
દેવતાઓના વચન સાંભળી, બ્રહ્મા, જે લોકપિતામહ છે,
સર્વં જાનામિ માહાત્મ્યં ગ્રહાણાં ક્રૂરચેતસામ્
'મને એ બધા ક્રૂર મનવાળા ગ્રહોની શક્તિ સારી રીતે ખબર છે.'
વરુણો યાદસાં નાથો મંગલેન પ્રપીડિતઃ
'જળચર પ્રાણીઓના સ્વામી વરુણ પણ મંગળના કારણે પીડાયા હતા.'
શિરશ્છેદો મયા પ્રાપ્તો વક્રેણ રવિણા પુરા તસ્માત્સર્વે મહાદેવં ગચ્છામઃ શરણં વયમ્
'કેટલાક સમય પહેલા, વક્ર અને રવિના કારણે હું પોતે પણ શિરછેદનો ભોગ બન્યો હતો; એટલે હવે આપણે બધા મહાદેવ પાસે આશરો લઈએ.'
બ્રહ્મણો વચનં શ્રુત્વા સર્વે દેવાઃ સવાસવાઃ।. બ્રહ્માણં ચ પુરસ્કૃત્ય મામવ શરણં ગતાઃ
બ્રહ્માના વચન સાંભળી, બધા દેવતાઓ વાસવ સહિત, બ્રહ્માને આગળ રાખી, મારા પાસે આશરો લેવા આવ્યા.
ઉક્તોઽહં ત્રિદશૈઃ સર્વૈઃ પાહિ નઃ શરણાગતાન્
હું બધા દેવતાઓએ મને કહ્યું: 'હે, અમને આશ્રય આપનાર, અમારો રક્ષણ કર.'
ક્રૂરગ્રહૈર્મહાદેવ રુદ્ધા મેઘાઃ સમંતતઃ સર્વપ્રાણિવિનાશાય સંજાતા શતવાર્ષિકી ક્રૂરગ્રહાણાં સામર્થ્યં યથા ચ વિદિતં મમ
હે મહાદેવ, ક્રૂર ગ્રહોએ બધે મેઘોને અટકાવી દીધા છે; બધા જીવોના વિનાશ માટે સો વર્ષનું દુષ્કાળ આવ્યું છે. આ ક્રૂર ગ્રહોની શક્તિ મને જાણીતી છે.
ઇતિ જ્ઞાત્વા મહાદેવિ ઉપાયશ્ચિંતિતો મયા આહૂતસ્તત્ક્ષણાત્પ્રાપ્તઃ કિં કરોમીત્યુવાચ હ
હે મહાદેવી, આ જાણીને મેં ઉપાય વિચાર્યો; બોલાવતાં જ તે તરત આવીને પૂછ્યું: 'હું શું કરું?'
મયા પ્રોક્તો મમાદેશાદ્ગચ્છ ત્વં ઘનસંયુતઃ 5.2.44.
મેં તેને કહ્યું: 'મારા આદેશથી તું મેઘો સાથે જા.'
ગંગેશ્વરસ્ય દેવસ્ય દક્ષિણે લિંગમુત્તમમ્
ગંગેશ્વર દેવના દક્ષિણ બાજુના શ્રેષ્ઠ લિંગ પાસે.
એવમુક્તો મયા મેઘ ઉત્તરો મેઘસંયુતઃ
હું એમ કહતાં ઉત્તર દિશાનો મેઘ બીજા મેઘો સાથે જોડાઈ ગયો.
દૃષ્ટ્વા વૃષ્ટિકરં લિંગં પૂજયામાસ ભક્તિતઃ તાવદ્યાવજ્જલં શિપ્રાં પુનરેવાગતં પ્રિયે
વરસાદ લાવનાર એ લિંગને જોઈને તેણે ભક્તિપૂર્વક પૂજા કરી; અને, પ્રિયે, જ્યાં સુધી શિપ્રામાં ફરીથી પાણી ન આવ્યું, ત્યાં સુધી.
એતસ્મિન્નંતરે તસ્માદુદ્ભૂતં ધૂમમંડલમ્
એ વચ્ચે, ત્યાંથી ધૂમ્ર વલય ઊભું થયું.
તતો જ્વાલામયં સર્વ મભૂદમ્બરગોચરમ્
પછી આખા આકાશમાં જ્વાળાઓનો મોટો સમૂહ દેખાયો.
સનક્ષત્રપથં યાવત્તતો ભીતા ગ્રહાઃ પ્રિયે
તારાઓની પંથે સુધી એ જ્વાળાઓ ફેલાઈ ગઈ, અને ગ્રહો ડરી ગયા, પ્રિયે.
તતો બ્રહ્મા ચ વિષ્ણુશ્ચ તદ્દૃષ્ટ્વા મહદદ્ભુતમ્
પછી બ્રહ્મા અને વિષ્ણુએ એ મહાન અને આશ્ચર્યજનક દૃશ્ય જોયું.
તલ્લિંગં સુમહાજ્વાલં જ્વાલાભિઃ પૂરિતાંબરમ્
એ લિંગ ખૂબ જ તેજથી પ્રગટ્યું અને જ્વાળાઓથી આખું આકાશ ભરાઈ ગયું.
અક્ષ્ણોર્નિમેષમાત્રેણ વવૃધે યોજનાયુતમ્ સુરેશો મોહમાપન્નો વિસંજ્ઞાશ્ચ ગ્રહાસ્તદા
આંખ ઝપકાવાની જટલી વેળામાં એ દસ હજાર યોજન જેટલું મોટું થઈ ગયું; દેવોના રાજા મૂંઝાઈ ગયા અને ગ્રહો બેભાન થઈ ગયા.
તતસ્તુ તસ્ય લિંગસ્ય વારિધારા વિનિઃસૃતાઃ 5.2.44.
પછી એ લિંગમાંથી પાણીની ધારાઓ બહાર નીકળી.
લિંગસ્યાન્યપ્રદેશાત્તુ વાયુઃ સમભવન્મહાન્
લિંગના બીજા ભાગમાંથી મોટો પવન ઉઠ્યો.
સધૂમા સમભૂજ્જ્વાલા લિંગસ્યાન્ય પ્રદેશતઃ
લિંગના બીજા ભાગમાંથી ધૂમ્ર સાથે જ્વાળા પ્રગટાઈ.
એવમત્યદ્ભુતં દૃષ્ટ્વા વર્દ્ધમાનં સમંતતઃ
આ રીતે ચારે બાજુ વધતું એ અતિ આશ્ચર્યજનક દૃશ્ય જોઈને,
ગ્રહાશ્ચ વિહ્વલા જાતા ધૂમેનાકુલિતે ન્દ્રિયાઃ
ગ્રહો ગભરાઈ ગયા અને ધૂમ્રથી તેમના ઇન્દ્રિયો વ્યાકુળ થઈ ગયા.
નમોનમો રૂપનિરાશ્રયાય જલસ્વરૂપાય નમો નમસ્તે
હું સતત નમસ્કાર કરું છું, એ આપને, જે દરેક રૂપથી પર છે, અને જેઓનું સ્વરૂપ જળ છે; આપને ફરીથી નમસ્કાર.
ઇતિ સ્તુતો યદા દેવિ ગ્રહૈઃ ક્રૂરૈસ્તદા પ્રિયે
હે પ્રિયે, જ્યારે ક્રૂર ગ્રહોએ આપની સ્તુતિ કરી ત્યારે—
ભસ્મધૂસરસર્વાંગો ભોગિભોગાંગદોજ્જ્વલઃ ઉવાચ ચૈતાન્પ્રણતાન્ગ્રહાન્કંપિતક ન્ધરાન
જેની આખી કાયાં ભસ્મથી ઢંકાયેલી હતી અને ચમકતા સાપોના આભૂષણોથી શોભતા હતા, એણે કમનસીબ ગ્રહોને, જેમના ગળા ધ્રૂજતા હતા અને જેમણે વંદન કર્યું હતું, એમ કહ્યું—
કિં વા કામં મનોઽભીષ્ટં ભવદ્ભ્યો યદ્દદામ્યહમ્
તમારા મનમાં જે ઈચ્છા હોય, તે કહો; હું જે પણ ઈચ્છો છો, તે આપું છું.
ભવદ્ભ્યો લોકતુષ્ટ્યર્થં દર્શનં હિ દદામ્યહમ્
તમારી અને સમગ્ર જગતની પ્રસન્નતા માટે, હું તમારે માટે પ્રગટ થાઉં છું.
યદિ દેયો વરો દેવ યદિ તુષ્ટોઽસિ શંકર તથા કુરુ મહાદેવ તેન તૃપ્તિર્ભવિષ્યતિ ।। 5.2.44.
હે મહાદેવ, જો આપ પ્રસન્ન હો અને કોઈ વરદાન આપવું હોય, તો આપ આપો; એથી અમને સંતોષ મળશે.