દુરાધર્ષતરઃ શૈલઃ સમંતાદ્દુરતિક્રમઃ
આ પર્વત બહુ જ દુર્લંઘ્ય છે અને ચારેય બાજુથી પાર કરવો અશક્ય છે.
યેન માર્ગેણ વિશ્રબ્ધં ગમિષ્યામઃ સુમધ્યમે
હે સુકુમાર કટિવાળી, કયા રસ્તે આપણે નિર્ભયતાથી જઈશું?
ત્વયાપ્યુક્તં મહાદેવ કુણ્ડઃ શપ્તો મયા ગણઃ । મમાજ્ઞા ન કૃતા યસ્માદ્વિફલં ન વચો મમ
તું પણ કહ્યું હતું, હે મહાદેવ, 'કુંડને મેં શાપ આપ્યો છે, કારણ કે મારા આદેશનું પાલન થયું નહીં, તેથી મારા વચનનું ફળ મળ્યું નહીં.'
ભૈરવં રૂપમાસ્થાય યત્ર ત્વં ચોત્તરે સ્થિતઃ 5.2.40.
તમે ભૈરવનું રૂપ ધારણ કરી ઉત્તર દિશામાં ઊભા રહ્યા.
તસ્ય દર્શન માત્રેણ ગણપોઽયં ભવિષ્યતિ
માત્ર તેની દર્શનથી જ આ ગણા મુખ્ય બની જશે.
ઇત્યુક્તઃ સ ત્વયા દેવિ સમાસાદ્ય પુનઃપુનઃ
હે દેવી, તારા કહેવા પ્રમાણે તે વારંવાર આવીને મળ્યો.
મહાકાલવનં શીઘ્રં લિંગમારાધ્ય સત્વરમ્
તે મહાકાળવનમાં જલદીથી લિંગની ઉત્સાહપૂર્વક પૂજા કરવા લાગ્યો.
ઇત્યુક્તસ્તત્ક્ષણાત્પ્રાપ્તો દૃષ્ટ્વા લિઙ્ગં તુ શાશ્વતમ્
આ રીતે કહ્યા પછી, તે તત્કાળ ત્યાં પહોંચ્યો અને શાશ્વત લિંગનું દર્શન કર્યું.
તતો દેવાઃ સગંધર્વાઃ સિદ્ધાશ્ચ પરમર્ષયઃ
પછી દેવતાઓ, સાથે ગંધર્વો, સિદ્ધો અને મહાન ઋષિઓ આવ્યા.
અથાહં તત્ક્ષણાત્પ્રાપ્તસ્ત્વયા સાર્દ્ધં ગણૈર્વૃતઃ
પછી હું પણ તત્કાળ તારા અને ગણો સાથે ત્યાં આવ્યો.
સમાધિધ્યાનનિરતં પ્રોક્તમસ્માભિરાદરાત્
ધ્યાન અને સમાધિમાં લીન તેને અમે આદરપૂર્વક સંબોધ્યો.
અક્ષયં તુ પદં પ્રાપ્તં ત્વયા લિંગસ્ય દર્શનાત્ નામ્ના કુણ્ડેશ્વરો યસ્માત્સર્વસંપત્કરઃ સદા
તું લિંગના દર્શનથી અક્ષય સ્થાનને પ્રાપ્ત થયો છે; 'કુંડેશ્વર' નામથી તે હંમેશા સર્વ સમૃદ્ધિ આપનાર છે.
કુણ્ડેશ્વરમનાદિં તુ ભક્ત્યા પશ્યતિ યો નરઃ
જે મનુષ્ય ભક્તિથી અનાદિ કુંડેશ્વરનું દર્શન કરે છે,
તસ્ય દાનફલં સર્વં સર્વતીર્થફલં સદા 5.2.40.
તેને સર્વ દાનફળ અને સર્વ તીર્થફળ હંમેશા મળે છે.
દશાનામશ્વમેધાનામગ્નિષ્ટોમશતસ્ય ચ
દસ અશ્વમેધ યજ્ઞો અને સો અગ્નિષ્ઠોમ યજ્ઞોથી પણ,
પ્રાતઃ પશ્યંતિ યે ભક્ત્યા કૃત્વા નિયમપૂર્વકમ્
જે લોકો ભક્તિપૂર્વક અને નિયમથી સવારે દર્શન કરે છે,
એષ તે કથિતો દેવિ પ્રભાવઃ પાપનાશનઃ
હે દેવી, પાપ નાશક જે શક્તિ છે, એ હું તને કહી દીધી.
લુંપેશ્વરમિતિ ખ્યાતં નામ યસ્ય મહીતલે
પૃથ્વી પર એક લુંપેશ્વર નામે પ્રસિદ્ધ રાજા હતો.
દેશે મ્લેચ્છગણાકીર્ણે બભૂવ જગતીપતિઃ
મ્લેચ્છોથી ભરેલા દેશમાં એ જગતનો અધિપતિ બન્યો હતો.
તસ્યાસીદ્દયિતા ભાર્યા વિશાલાનામ નામતઃ
એને વિશાળા નામની પ્રિય પત્ની હતી.
સ યુદ્ધકામો નૃપતિઃ પર્યપૃચ્છદ્વિજોત્તમાન્
યુદ્ધ ઇચ્છનાર એ રાજાએ શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને પ્રશ્ન કર્યો.
અથ કેનાપિ કથિતમાશ્રમે સામગો દ્વિજઃ
પછી એક આશ્રમમાં, કોઇ સામગ ગાતા બ્રાહ્મણે તેને કઈક કહ્યું.
તતઃ સ પ્રસ્થિતો રાજા મ્લેચ્છૈઃ સાર્દ્ધં સહસ્રશઃ
ત્યાંથી રાજા હજારો મ્લેચ્છો સાથે નીકળી પડ્યો.
દસ્યુભિઃ સંવૃતઃ ક્રૂરૈઃ ક્રોધેનાકુલિતેંદ્રિયઃ
ક્રૂર દસ્યોોથી ઘેરાયેલો અને ક્રોધથી ઇન્દ્રિયોએ અશાંત થયેલો હતો.
મુનિના પૂજિતસ્તેન મધુપર્કાદિવિષ્ટરૈઃ
મુનિએ તેને મધુપર્ક વગેરેથી સન્માન આપ્યો.
પ્રાર્થયામાસ સહસા ન દત્તા મુનિના તદા વનં બભંજ સકલં તસ્ય વિપ્રસ્ય પશ્યતઃ
એ રાજાએ અચાનક વિનંતી કરી, પણ મુનિએ આપી નહીં; પછી મુનિની આંખો સામે આખું વન ઉજાડી નાખ્યું.
કાલ્યમાનાં ચ ગાં દૃષ્ટ્વા વત્સં ચાતીવ દુઃખિતમ્ 5.2.41.
ગાયને પીડાતી અને વાછરડાને ખૂબ દુઃખી જોઈને,
એવં વદંતં વિપ્રેંદ્રં શરૈસ્તીક્ષ્ણૈર્જઘાન હ
બ્રાહ્મણોના વડાને આવું બોલતા, તેણે તીખા બાણોથી ઘાયલ કર્યો.
અસકૃત્પુત્રપુત્રેતિ વિલપંતમનાથવત્
પુત્ર, પુત્ર કહીને વારંવાર અનાથની જેમ વિલાપ કરતો રહ્યો.
એતસ્મિન્નંતરે પુત્રઃ સમિત્પાણિરુપાગતઃ અનાગસં મહાત્માનં વિલલાપ સુદુઃખિતઃ
એ દરમિયાન પુત્ર સમિદ્ધો લઈને આવ્યો; નિર્દોષ, મહાન આત્માને જોઈ, તે ખૂબ દુઃખી થઈ રડવા લાગ્યો.