నారికేలఫలాదీనాం తథా గణనయా సహ ద్వాదశక్రముకైర్యుక్తం షట్త్రింశత్పత్రకైర్యుతమ్
కొబ్బరి పళ్లు, ఇతర ఫలాలు, పన్నెండు తాంబూలాలు, ముప్పై ఆరు ఆకులు కలిపి ఇవ్వాలి.
కర్పూరఖురచూర్ణేన పఞ్చసౌగంధికైర్యుతమ్ తాంబూలయుక్తం తు యదా మహానైవేద్యలక్షణమ్
కర్పూరం, ఏలకుల పొడి, ఐదు రకాల సుగంధ ద్రవ్యాలు, తాంబూలంతో కలిపి ఈ మహా నైవేద్యం సిద్ధం చేయాలి.
మహానైవేద్యమేతద్వై దేవతార్పణపూర్వకమ్ వర్ణానుక్రమపూర్వేణ తద్భక్తేభ్యః ప్రదాపయేత్
ఈ మహా నైవేద్యాన్ని దేవతలకు అర్పణ చేసిన తర్వాత, వారి వారి వర్ణానికి అనుగుణంగా భక్తులకు ఇవ్వాలి.
ఏవం చౌదననైవేద్యాద్భూమౌ రాష్ట్రపతిర్భవేత్ మహానైవేద్యదానేన నరః స్వర్గమవాప్నుయాత్
ఇలా అన్నదానం చేసినవాడు భూమిపై రాజు అవుతాడు. మహా నైవేద్యం ఇచ్చినవాడు స్వర్గాన్ని పొందుతాడు.
మహానైవేద్యదానేన సహస్రేణ ద్విజర్షభాః సత్యలోకే చ తల్లోకే పూర్ణమాయురవాప్నుయాత్
వెయ్యి మహా నైవేద్యాలు ఇచ్చిన ద్విజులు సత్యలోకంలో సంపూర్ణ ఆయుర్దాయం పొందుతారు.
సహస్రాణాం చ త్రింశత్యా మహానైవేద్యదానతః తదూర్ధ్వలోకమాప్యైవ న పునర్జన్మభాగ్భవేత్
ముప్పై వేల మహా నైవేద్యాలు ఇచ్చినవాడు పై లోకాన్ని చేరి, మళ్లీ జన్మించడు.
సహస్రాణాం చ షట్త్రింశజ్జన్మ నైవేద్యమీరితమ్ తావన్నైవేద్యదానం తు మహాపూర్ణం తదుచ్యతే
ముప్పై ఆరు వేల మహా నైవేద్యాలు ఇచ్చినవాడికి జన్మ నైవేద్యం అని చెప్పబడింది. అంతవరకు నైవేద్యం ఇవ్వడం ద్వారా మహా పూర్ణత లభిస్తుంది.
మహాపూర్ణస్య నైవేద్యం జన్మనైవేద్యమిష్యతే జన్మనైవేద్యదానేన పునర్జన్మ న విద్యతే
మహా పూర్ణ నైవేద్యమే జన్మ నైవేద్యంగా భావించాలి. జన్మ నైవేద్యం ఇచ్చినవాడికి మళ్లీ జన్మ ఉండదు.
ఊర్జే మాసి దినే పుణ్యే జన్మ నైవేద్యమాచరేత్ సంక్రాంతిపాతజన్మర్క్షపౌర్ణమాస్యాదిసంయుతే
ఊర్జ మాసంలో, శుభదినాన, సంఖ్య్రమణం, ఉత్తరాయణం, జన్మనక్షత్రం, పౌర్ణమి వంటి విశేష సందర్భాల్లో జన్మ నైవేద్యం చేయాలి.
అబ్దజన్మదినే కుర్యాజ్జన్మనైవేద్యముత్తమమ్ మాసాంతరేషు జన్మర్క్షపూర్ణయోగదినేపి చ
ప్రతి సంవత్సరం తన జన్మదినాన ఉత్తమమైన జన్మ నైవేద్యం సమర్పించాలి. మిగతా నెలల్లో కూడా జన్మనక్షత్రం, పౌర్ణమి కలిసిన రోజున ఈ నైవేద్యం చేయాలి.
మేలనేచశనేర్వాపితావత్సాహస్రమాచరేత్ జన్మనైవేద్యదానేనజన్మార్పణఫలంలభేత్
సమూహాల్లో, భోజన సమయంలో, లేదా విత్తనాలు విత్తే సమయంలో, జన్మ నైవేద్యం వెయ్యిసార్లు చేయాలి. ఇలా సమర్పిస్తే, తన జన్మాన్ని అర్పించిన ఫలితం లభిస్తుంది.
జన్మార్పణాచ్ఛివః ప్రీతిఃస్వసాయుజ్యందదాతిహి ఇదంతజ్జన్మనైవేద్యంశివస్యైవప్రదాపయేత్
తన జన్మాన్ని అర్పిస్తే, శివుడు సంతోషించి తనతో ఐక్యత్వాన్ని ప్రసాదిస్తాడు. ఈ జన్మ నైవేద్యాన్ని కేవలం శివునికే సమర్పించాలి.
యోనిలింగస్వరూపేణశివోజన్మానిరూపకః తస్మాజ్జన్మనివృత్త్యర్థంజన్మ పూజా శివస్య హి
యోగిని, లింగాన్ని స్వరూపంగా ధరించిన శివుడు జన్మానికి కారణం. అందువల్ల జన్మ విముక్తి కోసం శివుని జన్మపూజను చేయాలి.
బిందునాదాత్మకంసర్వంజగత్స్థావరజంగమమ్ బిందుఃశక్తిఃశివోనాదఃశివశక్త్యాత్మకంజగత్
ఈ సర్వ జగత్తు—చలించేవి, నిలిచేవి అన్నీ—బిందు, నాద స్వరూపమే. బిందువు శక్తి, శివుడు నాదం; ఈ జగత్తు శివశక్తి స్వరూపమే.
నాదాధారమిదంబిందుర్బింద్వాధారమిదం జగత్ జగదాధారభూతౌహిబిందునాదౌ వ్యవస్థితౌ
ఈ బిందువు నాదానికి ఆధారం, నాదం బిందువుకు ఆధారం. జగత్తు మొత్తం బిందు, నాదాలపై నిలిచి ఉంది.
విన్దునాదయుతంసర్వంసకలీకరణంభవేత్ సకలీకరణాజ్జన్మజగత్ప్రాప్నోత్యసంశయః
బిందు, నాదంతో కూడినదే అన్నీ స్పష్టమవుతుంది. ఆ స్పష్టత వల్లే జగత్తు జన్మిస్తుంది—ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
బిందునాదాత్మకంలింగంజగత్కారణముచ్యతే బిందుర్దేర్వీశివోనాదఃశివలింగంతుకథ్యతే
బిందు, నాదాలతో కూడిన లింగమే జగత్తుకు కారణమని చెప్పబడింది. బిందువు దేవి, నాదం శివుడు; అందుకే శివలింగాన్ని ఇలా వివరించబడింది.
తస్మాజ్జన్మనివృత్త్యర్థంశివలింగంప్రపూజయేత్ మాతాదేవీబిందురూపానాదరూపః శివః పితా
కాబట్టి జన్మ విముక్తి కోసం శివలింగాన్ని పూజించాలి. తల్లి దేవి బిందు స్వరూపం, తండ్రి శివుడు నాద స్వరూపం.
పూజితాభ్యాంపితృభ్యాంతుపరమానంద ఏవ హి పరమానందలాభార్థంశివలింగంప్రపూజయేత్
తల్లిదండ్రులను పూజిస్తే పరమానందం లభిస్తుంది. ఆ పరమానందాన్ని పొందేందుకు శివలింగాన్ని పూజించాలి.
సాదేవీజగతాంమాతాసశివోజగతః పితా పిత్రోః శుశ్రూషకేనిత్యంకృపాధిక్యం హి వర్ధతే
దేవి జగత్తుకు తల్లి, శివుడు జగత్తుకు తండ్రి. తల్లిదండ్రులను ఎప్పుడూ సేవిస్తే, కృప మరింత పెరుగుతుంది.
కృపయాంతర్గతైశ్వర్యంపూజకస్యదదాతిహి తస్మాదంతర్గతానందలాభార్థంమునిపుంగవాః
కృప వల్ల పూజకుడికి అంతరంగిక ఐశ్వర్యం లభిస్తుంది. అందుకే, మునిశ్రేష్ఠులారా, అంతరానందాన్ని పొందేందుకు పూజ చేయాలి.
పితృమాతృస్వరూపేణశివలింగంప్రపూజయేత్ భర్గః పురుషరూపో హి భర్గాప్రకృతిరుచ్యతే
తండ్రి, తల్లి స్వరూపంగా శివలింగాన్ని పూజించాలి. భర్గుడు పురుష స్వరూపం, భర్గ ప్రాకృతి స్వరూపంగా చెప్పబడింది.
అవ్యక్తాంతరధిష్ఠానం గర్భః పురుష ఉచ్యతే సువ్యక్తాంతరధిష్ఠానంగర్భః ప్రకృతిరుచ్యతే
అవ్యక్తమైన అంతరాధారంతో ఉన్న గర్భాన్ని పురుషుడు అంటారు. స్పష్టమైన అంతరాధారంతో ఉన్న గర్భాన్ని ప్రాకృతి అంటారు.
పురుషత్వాదిగర్భోహిగర్భవాఞ్జనకోయతః పురుషాత్ప్రకృతోయుక్తంప్రథమంజన్మకథ్యతే
గర్భం పురుషుడు, ఎందుకంటే అతడే సృష్టికర్త. పురుషుడు ప్రాకృతితో కలిసినప్పుడు మొదటి జన్మ కలుగుతుంది.
ప్రకృతేర్వ్యక్తతాంయాతంద్వితీయం జన్మ కథ్యతే జన్మజంతుర్మృత్యుజన్మ పురుషాత్ప్రతిపద్యతే
ప్రకృతి వ్యక్తమైతే రెండవ జన్మగా చెప్పబడుతుంది. జన్మించిన జీవి మరణాన్ని పొందుతాడు, అది పురుషుని నుండి ఉద్భవిస్తుంది.
అన్యతోభావ్యతే ఽవశ్యంమాయయాజన్మకథ్యతే జీర్యతేజన్మకాలాద్యత్తస్మాజ్జీవ ఇతి స్మృతః
ఇంకొక విధంగా, మాయ వల్ల తప్పనిసరిగా జన్మ కలుగుతుంది. జన్మించినది కాలక్రమంలో నశిస్తుంది, అందుకే దాన్ని జీవి అంటారు.
జన్మతేతన్యతే పాశైర్జీవశబ్దార్థ ఏవ హి జన్మపాశనివృత్త్యర్థంజన్మలింగంప్రపూజయేత్
జననం జీవుడిని బంధించేది. అందుకే 'జీవుడు' అనే పేరు వచ్చింది. జననబంధనాన్ని తొలగించేందుకు జననచిహ్నాన్ని భక్తితో పూజించాలి.
భం వృద్ధిం గచ్ఛతీత్యర్థాద్భగఃప్రకృతిరుచ్యతే ప్రాకృతైః శబ్దమాత్రాద్యైః ప్రాకృతేంద్రియభోజనాత్
'భం' అంటే పెరుగుదల అని అర్థం. అందుకే 'భగ' అనేది మూలమని అంటారు. సహజమైన మాటలతో, సహజమైన ఇంద్రియసుఖాలతో అది ప్రకృతిగా తెలుసుకోవచ్చు.
భగస్యేదం భోగమితి శబ్దార్థో ముఖ్యతః శ్రుతః ముఖ్యో భగస్తు ప్రకృతిర్భగవాఞ్ఛివ ఉచ్యతే
'భగ' అనే పదానికి ప్రధానంగా 'భోగం' అనే అర్థం ఉంది. అదే ముఖ్యమైన అర్థంగా వినిపిస్తుంది. అసలు 'భగ' అనేది ప్రకృతి, ఆ ప్రకృతికి అధిపతి శివుడు.
భగవాన్భోగదాతాహినా ఽన్యోభోగప్రదాయకః భగస్వామీచభగవాన్భర్గ ఇత్యుచ్యతేబుధైః
భగవంతుడు భోగాన్ని ప్రసాదించేవాడు, ఇంకెవ్వరూ భోగాన్ని ఇవ్వలేరు. భగానికి అధిపతి అయినవాడిని పండితులు 'భర్గ' అని కూడా పిలుస్తారు.