వేదశాస్త్రం సమాదాయ బుద్ధ్వా గురుముఖాత్స్వయమ్ కర్మణాం ఫలమస్తీతి బుద్ధిరాస్తిక్యముచ్యతే
వేదాలు, శాస్త్రాలు గురువు ద్వారా నేర్చుకొని, కర్మలకు ఫలం ఉంటుందని నమ్మే భావనను నమ్మకం అంటారు.
బంధురాజభయాద్బుద్ధిశ్రద్ధా సా చ కనీయసీ సర్వాభావే దరిద్రస్తు వాచా వా కర్మణా యజేత్
బంధువులు లేదా రాజు భయంతో కలిగే నమ్మకం చిన్నది; ఏదీ లేకపోయినా, దరిద్రుడు అయినా మాటతోనైనా, చేతలతోనైనా పూజ చేయాలి.
వాచికం యజనం విద్యాన్మంత్రస్తోత్రజపాదికమ్ తీర్థయాత్రావ్రతాద్యం హి కాయికం యజనం విదుః
మంత్రాలు, స్తోత్రాలు, జపం చేయడం వాచిక పూజగా తెలుసుకోవాలి; తీర్థయాత్ర, వ్రతాలు వంటి వాటిని శరీరపూజగా భావించాలి.
యేన కేనాప్యుపాయేన హ్యల్పం వా యది వా బహు దేవతార్పణబుద్ధ్యా చ కృతం భోగాయ కల్పతే
ఎలా అయినా, కొద్దిగా అయినా, ఎక్కువైనా, దేవుడికి అర్పించాలనే భావంతో ఇచ్చినదంతా అనుభవానికి తగినదే అవుతుంది.
తపశ్చర్యా చ దానం చ కర్తవ్యముభయం సదా ప్రతిశ్రయం ప్రదాతవ్యం స్వవర్ణగుణశోభితమ్
తపస్సు, దానం ఎప్పుడూ చేయాలి; తన వర్ణానికి తగిన గుణాలతో అలంకరించిన ఆశ్రయం ఇవ్వాలి.
దేవానాం తృప్తయే ఽత్యర్థం సర్వభోగప్రదం బుధైః ఇహా ఽముత్రోత్తమం జన్మసదాభోగం లభేద్బుధః ఈశ్వరార్పణబుద్ధ్యా హి కృత్వా మోక్షఫలం లభేత్
దేవతలకు సంతృప్తి కోసం అన్ని అనుభవాలను ఇవ్వడం వల్ల ఈ లోకంలోను, పరలోకంలోను ఉత్తమ జన్మ, సుఖాలు లభిస్తాయని జ్ఞానులు చెబుతారు; పరమేశ్వరునికి అర్పణ భావంతో చేసినప్పుడు మోక్షఫలం లభిస్తుంది.
య ఇమం పఠతే ఽధ్యాయం యః శృణోతి సదా నరః తస్య వైధర్మబుద్ధిశ్చ జ్ఞానసిద్ధిః ప్రజాయతే
ఈ అధ్యాయాన్ని ఎవరైనా చదువుతారు లేదా ఎప్పుడూ వినిపిస్తారు, వారికి ధర్మబుద్ధి, జ్ఞానసిద్ధి కలుగుతుంది.
పార్థివప్రతిమాపూజావిధానం బ్రూహి సత్తమ యేన పూజావిధానేన సర్వాభిష్టమవాప్యతే
భూ విగ్రహ పూజ విధానాన్ని చెప్పు, దాని ద్వారా సరైన పూజ చేసి అన్నీ కోరికలు నెరవేరతాయని తెలుసు.
సుసాధుపృష్టం యుష్మాభిః సదా సర్వార్థదాయకమ్ సద్యో దుఃఖస్య శమనం శృణుత ప్రబ్రవీమి వః
మీరు మంచి ప్రశ్న అడిగారు, ఇది ఎల్లప్పుడూ అన్ని ఫలితాలను ఇస్తుంది; వెంటనే దుఃఖాన్ని తొలగించేదాన్ని చెప్పుతాను, వినండి.
అపమృత్యుహరం కాలమృత్యోశ్చాపి వినాశనమ్ సద్యః కలత్రపుత్రాదిధనధాన్యప్రదం ద్విజాః
ఇది అక్రమ మరణాన్ని తొలగిస్తుంది, కాలమరణాన్ని కూడా నశింపజేస్తుంది; వెంటనే భార్య, సంతానం, ధనం, ధాన్యం లభించును, ద్విజులారా.
అన్నాదిభోజ్యం వస్త్రాదిసర్వముత్పద్యతే యతః తతో మృదాదిప్రతిమాపూజాభీష్టప్రదా భువి
అన్నం మొదలైన భోజ్యాలు, వస్త్రాలు, అన్నీ దానివల్ల కలుగుతాయి కాబట్టి, మట్టి మొదలైనవి చేసిన విగ్రహ పూజ భూమిపై కోరికలను నెరవేర్చుతుంది.
పురుషాణాం చ నారీణామధికారోత్ర నిశ్చితమ్ నద్యాం తడాగే కూపే వా జలాంతర్మృదమాహరేత్
ఇక్కడ పురుషులు, మహిళలకు సమానంగా హక్కు ఉంది; నది, చెరువు లేదా బావిలో మట్టిని తీసుకోవాలి.
సంశోధ్య గంధచూర్ణేన పేషయిత్వా సుమండపే హస్తేన ప్రతిమాం కుర్యాత్క్షీరేణ చ సుసంస్కృతామ్
ఆ మట్టిని సుగంధ ద్రవ్యాలతో శుభ్రపరిచి, శుభ్రమైన మండపంలో బాగా మెత్తగా చేసి, చేతితో, పాలు కలిపి విగ్రహాన్ని తయారు చేయాలి.
అంగప్రత్యంగకోపేతామాయుధైశ్చ సమన్వితామ్ పద్మాసనస్థితాం కృత్వా పూజయేదాదరేణ హి
అందులో అన్ని అవయవాలు, ఉప అవయవాలు, ఆయుధాలు ఉండాలి; పద్మాసనంలో కూర్చోబెట్టి, శ్రద్ధతో పూజించాలి.
విఘ్నేశాదిత్యవిష్ణూనామంబాయాశ్చ శివస్య చ శివస్యశివలింగం చ సర్వదా పూజయేద్ద్విజ
విఘ్నేశ్వరుడు, ఆదిత్యుడు, విష్ణువు, అమ్మవారు, శివుడు, శివలింగాన్ని ఎప్పుడూ పూజించాలి, ద్విజులారా.
షోడశైరుపచారైశ్చ కుర్యాత్తత్ఫలసిద్ధయే పుష్పేణ ప్రోక్షణం కుర్యాదభిషేకం సమంత్రకమ్
కావలసిన ఫలితం కోసం పదహారు విధాల పూజ చేయాలి; పుష్పాలతో ప్రోక్షణ చేసి, మంత్రాలతో అభిషేకం చేయాలి.
శాల్యన్నేనైవ నైవేద్యం సర్వం కుడవమానతః గృహే తు కుడవం జ్ఞేయం మానుషే ప్రస్థమిష్యతే
బియ్యం అన్నంతోనే సమర్పణ చేయాలి; కొలతగా కుడవం తీసుకోవాలి. ఇంట్లో అయితే కుడవమే కొలతగా భావించాలి, మనుషులకు మాత్రం ప్రస్థం కొలతగా నిర్ణయించబడింది.
దైవే ప్రస్థత్రయం యోగ్యం స్వయంభోః ప్రస్థపఞ్చకమ్ ఏవం పూర్ణఫలం విద్యాదధికం వై ద్వయం త్రయమ్
దేవతలకు మూడు ప్రస్థాలు యోగ్యమైనవి; స్వయంభువునికి ఐదు ప్రస్థాలు సమర్పించాలి. ఇలా పూర్తిగా ఫలితం లభిస్తుంది. రెండు లేదా మూడు ప్రస్థాలు ఎక్కువగా సమర్పిస్తే ఇంకా గొప్ప ఫలితం లభిస్తుంది.
సహస్రపూజయా సత్యం సత్యలోకం లభేద్ద్విజః ద్వాదశాంగులమాయామం ద్విగుణం చ తతో ఽధికమ్
వెయ్యి పూజలు చేసినవాడు నిజంగా సత్యలోకాన్ని పొందుతాడు. కొలత పన్నెండు వేలిమిట్ల పొడవుగా ఉండాలి, లేదా అంతకంటే రెట్టింపు అయినా మంచిదే.
ప్రమాణమంగులస్యైకం తదూర్ధ్వం పఞ్చకత్రయమ్ అయోదారుకృతం పాత్రం శివమిత్యుచ్యతే బుధైః
ఒక వేలిమిట్టకు మించి మూడు ఐదుల కొలత ఉండాలి. ఇనుము లేదా చెక్కతో చేసిన పాత్రను జ్ఞానులు 'శివం' అని పిలుస్తారు.
తదష్టభాగః ప్రస్థః స్యాత్తచ్చతుఃకుడవం మతమ్ దశప్రస్థం శతప్రస్థం సహస్రప్రస్థమేవ చ
ప్రస్థంలో ఎనిమిదవ భాగాన్ని ప్రస్థంగా భావించాలి. అది నాలుగు కుడవలకు సమానం. పది ప్రస్థాలు, వంద ప్రస్థాలు, వెయ్యి ప్రస్థాలు కూడా ఉన్నట్లు భావించాలి.
జలతైలాదిగంధానాం యథాయోగ్యం చ మానతః మానుషార్షస్వయంభూనాం మహాపూజేతి కథ్యతే
నీరు, నూనె, ఇతర సుగంధ ద్రవ్యాలకు యోగ్యమైన కొలతను ఉపయోగించాలి. మనుషులు, ఋషులు, స్వయంభువుని పూజలో ఇదే మహాపూజగా చెప్పబడింది.
అభిషేకాదాత్మశుద్ధిర్గంధాత్పుణ్యమవాప్యతే ఆయుస్తృప్తిశ్చ నైవేద్యాద్ధూపాదర్థమవాప్యతే
అభిషేకం వల్ల ఆత్మశుద్ధి కలుగుతుంది; సుగంధ ద్రవ్యాల వల్ల పుణ్యం లభిస్తుంది; నైవేద్యంతో ఆయుర్దాయం, తృప్తి కలుగుతాయి; ధూపంతో మనసుకు కావలసినది సిద్ధిస్తుంది.
దీపాజ్జ్ఞానమవాప్నోతి తాంబూలాద్భోగమాప్నుయాత్ తస్మాత్స్నానాదికం షట్కం ప్రయత్నేన ప్రసాధయేత్
దీపంతో జ్ఞానం లభిస్తుంది; తాంబూలంతో అనుభవం పొందుతారు. అందుచేత స్నానం మొదలైన ఆరు విధానాలను శ్రద్ధతో సిద్ధం చేయాలి.
నమస్కారో జపశ్చైవ సర్వాభీష్టప్రదావుభౌ పూజాన్తే చ సదాకార్యౌ భోగమోక్షార్థిభిర్నరైః
నమస్కారం, జపం రెండూ అన్ని కోరికలను తీర్చుతాయి. పూజ అనంతరం భోగం లేదా మోక్షం కోరేవారు తప్పక ఇవి చేయాలి.
సంపూజ్య మనసా పూర్వం కుర్యాత్తత్తత్సదా నరః దేవానాం పూజయా చైవ తత్తల్లోకమవాప్నుయాత్
ముందుగా మనసుతో పూజించి, ప్రతి కార్యాన్ని ఎప్పుడూ శ్రద్ధగా చేయాలి. దేవతలను పూజించడంవల్ల వారికి సంబంధించిన లోకాన్ని పొందుతారు.
తదవాంతరలోకే చ యథేష్టం భోగ్యమాప్యతే తద్విశేషాన్ప్రవక్ష్యామి శృణుత శ్రద్ధయా ద్విజాః
ఆ మధ్యలోకంలో కావలసిన విధంగా అనుభవాలు పొందవచ్చు. వాటి విశేషాలను నేను వివరించబోతున్నాను. మీరు శ్రద్ధతో వినండి, ద్విజులారా.
విఘ్నేశపూజయా సమ్యగ్భూర్లోకే ఽభీష్టమాప్నుయాత్ శుక్రవారే చతుర్థ్యాం చ సితే శ్రావణభాద్రకే
విఘ్నేశ్వరుని సక్రమంగా పూజిస్తే భూమిలో కావలసిన ఫలితాలు లభిస్తాయి. ముఖ్యంగా శుక్రవారంలో లేదా శ్రావణ, భాద్రపద మాసాల్లో శుక్లపక్ష చతుర్థి రోజున పూజ చేయాలి.
భిషగృక్షే ధనుర్మాసే విఘ్నేశం విధివద్యజేత్ శతం పూజాసహస్రం వా తత్సంఖ్యాకదినైర్వ్రజేత్
భిషగ్ నక్షత్రంలో, ధనుర్మాసంలో, నియమంగా విఘ్నేశ్వరుని పూజ చేయాలి. వంద లేదా వెయ్యి పూజలు చేయాలంటే, ఆ సంఖ్యకు సమానమైన రోజుల్లో పూర్తి చేయాలి.
దేవాగ్నిశ్రద్ధయా నిత్యం పుత్రదం చేష్టదం నృణామ్ సర్వపాపప్రశమనం తత్తద్దురితనాశనమ్
దేవతలు, అగ్నిని శ్రద్ధతో ఎప్పుడూ పూజిస్తే, మనుషులకు సంతానాన్ని, కావలసిన విషయాలను ఇస్తుంది. అన్ని పాపాలు తొలగిపోతాయి, ప్రతి దురితమూ నశిస్తుంది.