శివపురాణమ్

దక్షిణాంగాన్మహేశస్య జాతో బ్రహ్మాత్మసంజ్ఞికః వామాంగాదభవద్విష్ణుస్తతో విద్యేతి సంజ్ఞితః

మహేశ్వరుని కుడివైపు నుండి బ్రహ్మ, ఆత్మగా పుట్టాడు. ఎడమవైపు నుండి విష్ణువు పుట్టాడు, అందుకే ఆయనను జ్ఞానంగా పిలుస్తారు.

హృదయాన్నీలరుద్రో భూచ్ఛివస్య శివసంజ్ఞికః సృష్టేః ప్రవర్తకో బ్రహ్మా స్థితేర్విష్ణుర్విమోహకః

హృదయం నుండి నీలరుద్రుడు, శివునిగా పుట్టాడు. ఆయన బ్రహ్మగా సృష్టిని ప్రారంభిస్తాడు, విష్ణువుగా స్థితిని కాపాడుతాడు, మాయను కలిగిస్తాడు.

సంహారస్య తథా రుద్రస్తయోర్నిత్యం నియామకః

అలాగే సంహారానికి రుద్రుడే కారణుడు, ఈ ఇద్దరినీ ఎప్పుడూ నియంత్రించేవాడు.

తస్మాత్త్రయస్తే కథ్యంతే జగతః కారణాని చ కారణత్రయహేతుశ్చ శివః పరమకారణమ్

అందువల్ల ఈ ముగ్గురు జగత్తుకు కారణాలు. ఆ కారణత్రయానికి మూలకారణం శివుడే.

అర్థమేతమవిజ్ఞాయ రజసా బద్ధవైరయోః యువయోః ప్రతిబోధాయ మధ్యే లింగముపస్థితమ్

ఈ అర్థాన్ని గ్రహించక, రజోగుణంతో ద్వేషంతో బంధించబడి, మీ ఇద్దరికీ జ్ఞానం కలిగించేందుకు మధ్యలో లింగం ప్రతిష్ఠించబడింది.

ఏవమోమితి మాం ప్రాహుర్యదిహోక్తమథర్వణా ఋచో యజూంషి సామాని శాఖాశ్చాన్యాః సహస్రశః

అథర్వణులు చెప్పినట్టు, ఋగ్వేదం, యజుర్వేదం, సామవేదం మరియు అనేక శాఖలు నన్ను ఈ పేరుతో పిలుస్తారు.

వేదేష్వేవం స్వయం వక్త్రైర్వ్యక్తమిత్యవదత్స్వపి స్వప్నానుభూతమివ తత్తాభ్యాం నాధ్యవసీయతే

వేదాలలో, వారు తామే నోటితో స్పష్టంగా ప్రకటించినా, అది కలలో చూసినట్టు, వారు పూర్తిగా గ్రహించలేరు.

తయోస్తత్ర ప్రబోధాయ తమోపనయనాయ చ లింగేపి ముద్రితం సర్వం యథా వేదైరుదాహృతమ్

వారికి జ్ఞానం కలిగించేందుకు, అజ్ఞానాన్ని తొలగించేందుకు, వేదాలలో చెప్పినట్లే, లింగంలో అన్నీ దాచబడ్డాయి.

తద్దృష్ట్వా ముద్రితం లింగే ప్రసాదాల్లింగినస్తదా ప్రశాంతమనసౌ దేవౌ ప్రబుద్ధౌ సంబభూవతుః

లింగంలో అన్నీ దాచబడ్డాయని చూసి, ఆ లింగానుగ్రహంతో, ఆ ఇద్దరు దేవతలు మనస్సు శాంతించి, జ్ఞానం పొందారు.

ఉత్పత్తిం విలయం చైవ యథాత్మ్యం చ షడధ్వనామ్ తతః పరతరం ధామ ధామవంతం చ పూరుషమ్

సృష్టి, లయం, ఆరు మార్గాల స్వరూపం, ఆ తరువాత పరమమైన నిలయం, ఆ నిలయాన్ని కలిగిన పురుషుని గురించి తెలుసుకున్నారు.

నిరుత్తరతరం బ్రహ్మ నిష్కలం శివమీశ్వరమ్ పశుపాశమయస్యాస్య ప్రపఞ్చస్య సదా పతిమ్

అత్యంత పరమమైన బ్రహ్మ, భాగాలులేని శివుడు, ఈ బంధిత ప్రాణులు, బంధాలతో కూడిన జగత్తుకు శాశ్వతమైన అధిపతి.

అకుతోభయమత్యంతమవృద్ధిక్షయమవ్యయమ్ వాహ్యమాభ్యంతరం వ్యాప్తం వాహ్యాభ్యంతరవర్జితమ్

ఏ భయం లేని, పెరుగుదల లేకపోయిన, నశించని, బయట, లోపల అన్నీ వ్యాపించిన, అయినా వాటి రెండింటినీ దాటి ఉన్నవాడు.

నిరస్తాతిశయం శశ్వద్విశ్వలోకవిలక్షణమ్ అలక్షణమనిర్దేశ్యమవాఙ్మనసగోచరమ్

ఏ అధికత కూడా లేని, ఎప్పటికీ అన్ని లోకాలకంటే వేరైన, లక్షణం లేని, వర్ణించలేని, మాటకు, మనసుకు అందని స్వరూపం.

ప్రకాశైకరసం శాంతం ప్రసన్నం సతతోదితమ్ సర్వకల్యాణనిలయం శక్త్యా తాదృశయాన్వితమ్

ఒకే ప్రకాశ స్వరూపుడు, శాంతమైనవాడు, ప్రసన్నమైనవాడు, ఎప్పుడూ వెలిగే వాడు, అన్ని మంగళాల నిలయం, అలాంటి శక్తితో కూడినవాడు.

జ్ఞాత్వా దేవం విరూపాక్షం బ్రహ్మనారాయణౌ తదా రచయిత్వాంజలిం మూర్ధ్ని భీతౌ తౌ వాచమూచతుః

విరూపాక్షుడైన దేవుని తెలుసుకొని, బ్రహ్మ మరియు నారాయణుడు భయంతో చేతులు ముడిచినవారు, తలపై నమస్కరించి ఇలా పలికారు.

అజ్ఞో వాహమభిజ్ఞో వా త్వయాదౌ దేవ నిర్మితః ఈదృశీం భ్రాంతిమాపన్న ఇతి కో ఽత్రాపరాధ్యతి

ప్రభూ! నేను అజ్ఞాని అయినా, జ్ఞాని అయినా, ఆదిలో నీవే నన్ను సృష్టించావు. ఇలాంటి మాయలో పడిపోయినప్పుడు, ఇక్కడ ఎవరి తప్పు?

ఆస్తాం మమేదమజ్ఞానం త్వయి సన్నిహతే ప్రభో నిర్భయః కో ఽభిభాషేత కృత్యం స్వస్య పరస్య వా

ప్రభూ! నీవు సమీపంలో ఉన్నప్పుడు నా అజ్ఞానం ఉండనివ్వు. ఎవరు భయంలేకుండా తనదైనా, పరదైనా కర్తవ్యాన్ని మాట్లాడగలరు?

ఆవయోర్దేవదేవస్య వివాదో ఽపి హి శోభనః పాదప్రణామఫలదో నాథస్య భవతో యతః

దేవదేవా! మన ఇద్దరి మధ్య జరిగిన వాదన కూడా మంగళకరమే, ఎందుకంటే నీ పాదాలకు నమస్కారం ఫలితాన్ని ఇస్తుంది, ఓ నాథా!

స్తోతుం దేవ న వాగస్తి మహిమ్నః సదృశీ తవ ప్రభోరగ్రే విధేయానాం తూష్ణీంభావో వ్యతిక్రమః

ప్రభూ! నీ మహిమను స్తుతించేందుకు సరిపడే మాటలు లేవు. నీ ముందు భక్తులు మౌనంగా ఉండటం తప్పుకాదు.

కిమత్ర సంఘటేత్కృత్యమిత్యేవావసరోచితమ్ అజానన్నపి యత్కించిత్ప్రలప్య త్వాం నతో ఽస్మ్యహమ్

ఇక్కడ ఏ పని చేయాలి అనేది నాకు తెలియదు. ఈ సమయంలో, ఏదైనా తెలిసినదాన్ని చెప్పి, నీకు నమస్కరిస్తున్నాను.

కారణత్వం త్వయా దత్తం విస్మృతం తవ మాయయా మోహితో ఽహంకృతశ్చాపి పునరేవాస్మి శాసితః

కారణత్వాన్ని నీవే ఇచ్చావు, కానీ నీ మాయ వల్ల మరిచిపోయాను. మోహంలో, అహంకారంతో ఉన్న నేను మళ్లీ నీ చేతే బోధించబడ్డాను.

విజ్ఞాపితైః కిం బహుభిర్భీతోస్మి భృశమీశ్వర యతో ఽహమపరిచ్ఛేద్యం త్వాం పరిచ్ఛేత్తుముద్యతః

ఎంత చెప్పినా ఉపయోగం లేదు, ప్రభూ! నిన్ను, ఎవరూ పూర్తిగా గ్రహించలేని నిన్ను, తెలుసుకోవాలని ప్రయత్నించాను కాబట్టి నాకు భయం వేసింది.

త్వాముశంతి మహాదేవం భీతానామార్తినాశనమ్ అతో వ్యతిక్రమం మే ఽద్య క్షంతుమర్హసి శంకర

మహాదేవా! భయపడినవారి బాధను తొలగించే వాడివి నిన్ను అందరూ స్తుతిస్తారు. అందుకే, శంకరా! నేడు నా తప్పును క్షమించాలి.

ఇతి విజ్ఞాపితస్తాభ్యామ్ ఈశ్వరాభ్యాం మహేశ్వరః ప్రీతో ఽనుగృహ్య తౌ దేవౌ స్మితపూర్వమభాషత

అలా ఆ ఇద్దరు ప్రభువులు అడిగినప్పుడు, మహేశ్వరుడు సంతోషంతో, దయతో, చిరునవ్వుతో వారితో మాట్లాడాడు.

వత్సవత్స విధే విష్ణో మాయయా మమ మోహితౌ యువాం ప్రభుత్వే ఽహంకృత్య బుద్ధవైరో పరస్పరమ్

బ్రహ్మా, విష్ణువూ! నా మాయ వల్ల మీరు ఇద్దరూ మాయలో పడి, మీ శక్తిపై గర్వంతో పరస్పరం విరోధంతో ఉన్నారు.

వివాదం యుద్ధపర్యంతం కృత్వా నోపరతౌ కిల తతశ్చ్ఛిన్నా ప్రజాసృష్టిర్జగత్కారణభూతయోః

మీరు ఇద్దరూ వాదంలో పడిపోయి, యుద్ధం వరకు వెళ్లారు. ఆపకుండా ఉండటంతో, జగత్తుకు కారణమైన మీరే ప్రాణుల సృష్టిని నిలిపివేశారు.

అజ్ఞానమానప్రభవాద్వైమత్యాద్యువయోరపి తన్నివర్తయితుం యుష్మద్దర్పమోహౌ మయైవ తు

అజ్ఞానం, గర్వం వల్ల మీ ఇద్దరి మధ్య విరోధం కలిగింది. దాన్ని తొలగించేందుకు మీ గర్వం, మోహాన్ని నేనే కలిగించాను.

ఏవం నివారితావద్యలింగావిర్భావలీలయా తస్మాద్భూయో వివాదం చ వ్రీడాం చోత్సృజ్య కృత్స్నశః

ఇలా లింగావిర్భావం లీలతో మీరు ఇద్దరూ ఆపబడ్డారు. అందువల్ల, ఇకపై వాదన, సిగ్గు అన్నీ పూర్తిగా విడిచిపెట్టండి.

యథాస్వం కర్మ కుర్యాతాం భవంతౌ వీతమత్సరౌ పురా మమాజ్ఞయా సార్ధం సమస్తజ్ఞానసంహితాః

మీరిద్దరూ ఈర్ష్య లేకుండా, నా ఆజ్ఞతో, మునుపటిలాగే, సమస్త జ్ఞానసంపదతో, మీ మీ కర్తవ్యాలను నిర్వహించండి.