శివపురాణమ్

వహ్నిబీజం సముచ్చార్య త్వాదధీతాగ్నిమాసనే యోనిమార్గేణ వా తద్వదాత్మనః సంముఖేన వా

అగ్ని బీజమంత్రాన్ని ఉచ్చరించి, అగ్నిని ఆసనంపై ఉంచాలి. అది యోని మార్గం ద్వారా అయినా, లేదా తనకు ఎదురుగా అయినా చేయవచ్చు.

నియోగః ప్రదేశ సర్వం కుండం కుర్యాద్విచక్షణః స్వనాభ్యంతఃస్థితం వహ్నిం తద్రంధ్రాద్విస్ఫులింగవద్

నిపుణుడు మొత్తం కుండ ఏర్పాటును పూర్తిగా చేయాలి. అగ్నిని, తన నాభిలో ఉన్నట్టు, ఆ రంధ్రం నుండి మిణుగురు లాంటి మెరుపుగా బయటకు తేవాలి.

నిర్గమ్య పావకే బహ్యే లీనం బింబాకృతి స్మరేత్ ఆజ్యసంస్కారపర్యంతమన్వాధానపురస్సరమ్

అగ్ని బయటకు వచ్చిన తర్వాత, ఆ అగ్నిని బింబాకారంగా కలిసిపోయినట్టు ధ్యానం చేయాలి. ఆజ్య శుద్ధి పూర్తయ్యే వరకు, ముందుగా చేయాల్సిన కర్మలను అనుసరించాలి.

స్వసూత్రోక్తక్రమాత్కుర్యాన్మూలమన్త్రేణ మన్త్రవిత్ శివమూర్తిం సమభ్యర్చ్య తతో దక్షిణపార్శ్వతః

తన సూత్రంలో చెప్పిన క్రమాన్ని అనుసరించి, మంత్రజ్ఞుడు మూలమంత్రంతో కర్మలు చేయాలి. శివమూర్తిని పూజించి, ఆ తరువాత దక్షిణ వైపు నుండి ప్రారంభించాలి.

న్యస్య మన్త్రం ఘృతే ముద్రాం దర్శయేద్ధేనుసంజ్ఞితామ్ స్రుక్స్రువౌ తైజసౌ గ్రాహ్యౌ న కాంస్యాయససైసకౌ

మంత్రాన్ని నెయ్యిలో స్థాపించి, 'ఆవు' అనే ముద్రను చూపాలి. తరువాత, బంగారంతో చేసిన శ్రుక్కు, శ్రువను తీసుకోవాలి. కంచు, ఇనుము, రాయి వంటివాటితో చేయకూడదు.

యజ్ఞదారుమయౌ వాపి స్మార్తౌ వా శిల్పసమ్మతౌ పర్ణే వా బ్రహ్మవృక్షాదేరచ్ఛిద్రే మధ్య ఉత్థితే

లేదా, అవి యజ్ఞంలో ఉపయోగించే కలపతో చేసినవైనా, సంప్రదాయ ప్రకారం శిల్ప నిపుణులు అంగీకరించినవైనా, లేదా బ్రహ్మవృక్షం వంటి పవిత్ర వృక్షపు ఆకుతో, మధ్యలో నుంచి పుట్టిన, చీలని ఆకుతో చేసినవైనా ఉండవచ్చు.

సంసృజ్య దర్భైస్తౌ వహ్నౌ సంతాప్య ప్రోక్షయేత్పునః పారార్షర్చ్యస్వసూత్రోక్తక్రమేణ శివపూర్వకైః

అవి దర్భతో కలిపి, అగ్నిలో వేడి చేసి, మళ్లీ నీటితో చల్లి శుద్ధి చేయాలి. తన సూత్రంలో చెప్పిన క్రమాన్ని అనుసరించి, శివ పూజతో ప్రారంభించాలి.

జుహుయాదష్టభిర్బీజైరగ్నిసంస్కారసిద్ధయే భ్రుంస్తుంబ్రుశ్రుం క్రమేణైవ పుండ్రంద్రమిత్యతః పరమ్

అగ్ని శుద్ధి కోసం ఎనిమిది బీజమంత్రాలతో హోమం చేయాలి. అవి: 'భ్రుం', 'స్తుం', 'బ్రుశ్రుం', 'పుండ్రం', 'ద్రం' మొదలైనవి క్రమంగా వేయాలి.

బీజాని సప్త సప్తానాం జిహ్వానామనుపూర్వశః త్రిశిఖా మధ్యమా జిహ్వా బహురూపసమాహ్వయా

ఏడు బీజమంత్రాలు, అగ్నికి ఉన్న ఏడు జిహ్వలకు క్రమంగా ఉన్నాయి. మధ్య జిహ్వను 'త్రిశిఖా' అంటారు, అది అనేక రూపాలతో ప్రసిద్ధి చెందింది.

రక్తాగ్నేయీ నైరృతీ చ కృష్ణాన్యా సుప్రభా మతా అతిరిక్తా మరుజ్జిహ్వా స్వనామానుగుణప్రభా

ఆ జిహ్వలు: ఎరుపు, అగ్నిస్వరూపం, నైరుతి సంబంధం, నల్లటి, 'సుప్రభా' అనే మరోటి, అదనంగా 'మరుత్జిహ్వ' అని పిలవబడే ఒకటి. ఇవి తమ పేరుకు తగిన ప్రకాశంతో ఉంటాయి.

స్వబిజానన్తరం వాచ్యా స్వాహాంతఞ్చ యథాక్రమమ్ జిహ్వామంత్రైస్తు తైర్హుత్వాజ్యం జిహ్వాస్త్వేకైకశ క్రమాత్

ప్రతి బీజమంత్రం తరువాత, 'స్వాహా' అని క్రమంగా ఉచ్చరించాలి. ఆ జిహ్వా మంత్రాలతో నెయ్యి హోమం చేసి, ఒక్కో జిహ్వకు క్రమంగా సమర్పించాలి.

రం వహ్నయేతి స్వాహేతి మధ్యే హుత్వాహుతిత్రయమ్ సర్పిషా వా సమిద్భిర్వా పరిషేచనమాచరేత్

'రం', 'వహ్నయే', 'స్వాహా' అనే మంత్రాలతో మధ్యలో మూడు హోమాలు చేసి, తరువాత నెయ్యి లేదా సమిధులతో చల్లాలి.

ఏవం కృతే శివాగ్నిః స్యాత్స్మరేత్తత్ర శివాసనమ్ తత్రావాహ్య యజేద్దేవమర్ధనారీశ్వరం శివమ్ దీపాన్తం పరిషిచ్యాథ సమిద్ధోమం సమాచరేత్

ఇలా చేసినప్పుడు, శివాగ్ని స్థాపించబడుతుంది. అక్కడ శివాసనాన్ని ధ్యానం చేయాలి. అక్కడ దేవుడిని ఆహ్వానించి, అర్ధనారీశ్వరుడైన శివుని పూజించి, దీపం వరకు చల్లి, తరువాత సమృద్ధిగా హోమం చేయాలి.

తాః పాలాశ్యః పరా వాపి యాజ్ఞియా ద్వాదశాంగులాః అవక్రా న స్వయం శుష్కాస్సత్వచో నిర్వ్రణాః సమాః

పాలాశం లేదా మరే ఇతర యజ్ఞానికి అనుకూలమైన చెట్టు కఱ్ఱలు, పన్నెండు వేలి పొడవుగా, నేరుగా ఉండాలి. అవి సహజంగా ఎండిపోయినవి కాకుండా, పొట్టు చెక్కు పూర్తిగా ఉండాలి. అవి మచ్చలు లేకుండా, సమాన పరిమాణంలో ఉండాలి.

దశాంగులా వా విహితాః కనిష్ఠాంగులిసంమితాః ప్రాదేశమాత్రా వాలాభే హోతవ్యాః సకలా అపి

అలాగే, ఆ కఱ్ఱలు పది వేలి పొడవుగా, చిన్న వేలితో కొలిచి, లేదా ఒక పిడికిలి పొడవుగా ఉండవచ్చు. ఇవన్నీ కూడా అగ్నిలో సమర్పించాలి.

దూర్వాపత్రసమాకారాం చతురంగులమాయతామ్ దద్యాదాజ్యాహుతిం పశ్చాదన్నమక్షప్రమాణతః

తర్వాత, దర్భ గడ్డి ఆకారం కలిగి, నాలుగు వేలి పొడవు ఉన్న నెయ్యి భాగాన్ని సమర్పించాలి. ఆ తరువాత, ఒక ధాన్యపు గింజ పరిమాణంలో అన్నాన్ని సమర్పించాలి.

లాజాంస్తథా సర్షపాంశ్చ యవాంశ్చైవ తిలాంస్తథా సర్పిషాక్తాని భక్ష్యాణి లేహ్యచోష్యాణి సమ్భవే

అలాగే, లాజులు, ఆవాలు, యవలు, నువ్వులు, అలాగే తినే పదార్థాలు, లేపి తినే పదార్థాలు, మింగే పదార్థాలు—all ఇవన్నీ నెయ్యితో కలిపి, అందుబాటులో ఉంటే ఉపయోగించవచ్చు.

దశైవాహుతయస్తత్ర పఞ్చ వా త్రితయం చ వా హోతవ్యాః శక్తితో దద్యాదేకమేవాథ వాహుతిమ్

అక్కడ, దశ సమర్పణలు చేయవచ్చు లేదా ఐదు, లేక మూడు, తన శక్తికి అనుగుణంగా. లేకపోతే కనీసం ఒక సమర్పణ అయినా చేయాలి.

శ్రువేణాజ్యం సమిత్యాద్యాస్రుచాశేషాత్కరేణ వా తత్ర దివ్యేన హోతవ్యం తీర్థేనార్షేణ వా తథా

నెయ్యిని సమర్పించేటప్పుడు, శ్రువు అనే పళ్ళెంతో లేదా అది లేకపోతే చేతితో, దివ్యమైన లేదా నియమించిన పాత్రతో, లేదా ఋషుల చేత పవిత్రమైన నీటితో సమర్పించాలి.

ద్రవ్యేణైకేన వా ఽలాభే జుహుయాచ్ఛ్రద్ధయా పునః ప్రాయశ్చిత్తాయ జుహుయాన్మంత్రయిత్వాహుతిత్రయమ్

ఒకే పదార్థం మాత్రమే ఉంటే, దానిని భక్తితో సమర్పించాలి. ప్రాయశ్చిత్తార్థంగా, మంత్రం పఠించి మళ్లీ మూడు సమర్పణలు చేయాలి.

తతో హోమవిశిష్టేన ఘృతేనాపూర్య వై స్రుచమ్ నిధాయ పుష్పం తస్యాగ్రే శ్రువేణాధోముఖేన తామ్

తర్వాత, హోమానికి ప్రత్యేకంగా సిద్ధం చేసిన నెయ్యితో శ్రువును నింపి, దాని ముందుభాగంలో పువ్వు పెట్టి, శ్రువును తలకిందుగా పట్టుకోవాలి.

సదర్భేన సమాచ్ఛాద్య మూలేనాంజలినోత్థితః వౌషడంతేన జుహుయాద్ధారాం తు యవసంమితామ్

దర్భతో కప్పి, దాని మూలాన్ని చేతులలో పైకి ఎత్తి, 'వౌషట్' అని పలుకుతూ, యవపు కాండం పరిమాణంలో నెయ్యిని ధారగా సమర్పించాలి.

ఇత్థం పూర్ణాహుతిం కృత్వా పరిషించేచ్చ పూర్వవత్ తత ఉద్వాస్య దేవేశం గోపయేత్తు హుతాశనమ్

ఈ విధంగా పూర్ణాహుతి చేసి, మునుపటిలాగే నీళ్లు చల్లి, ఆ తరువాత దేవతాధిపతిని ఉద్వాసన చేసి, హోత్ర అగ్నిని సంరక్షించాలి.

తమప్యుద్వాస్య వా నాభౌ యజేత్సంధాయ నిత్యశః అథవా వహ్నిమానీయ శివశాస్త్రోక్తవర్త్మనా

ఆ అగ్నిని కూడా ఉద్వాసన చేసి, నాభి ప్రాంతంలో ప్రతిరోజూ పూజ చేయాలి. లేదా అగ్నిని తీసుకువచ్చి, శివశాస్త్రాలలో చెప్పిన విధంగా కొనసాగించాలి.

వాగీశీగర్భసంభూతం సంస్కృత్య విధివద్యజేత్ అన్వాధానం పునః కృత్వా పరిధీన్ పరిధాయ చ

వాక్కు, మనస్సు ద్వారా పుట్టిన అగ్నిని సరిగా సిద్ధం చేసి, నియమాలకు అనుగుణంగా పూజ చేయాలి. మళ్లీ ఇంధనం వేసి, పరిధులను అమర్చాలి.

పాత్రాణి ద్వన్ద్వరూపేణ నిక్షిప్యేష్ట్వా శివం తతః సంశోధ్య ప్రోక్షణీపాత్రం ప్రోక్ష్యతాని తదంభసా

పాత్రలను జంటగా ఉంచి, శివుని పూజించి, ప్రోక్షణ పాత్రాన్ని శుద్ధి చేసి, వాటిని నీటితో ప్రోక్షణ చేయాలి.

ప్రణీతాపాత్రమైశాన్యాం విన్యస్యా పూరితం జలైః ఆజ్యసంస్కారపర్యంతం కృత్వా సంశోధ్య స్రక్స్రువౌ

ఈశాన్య దిశలో నీటితో నిండిన ప్రణీత పాత్రను ఉంచి, నెయ్యి శుద్ధి వరకు అన్ని కర్మలు చేసి, పుష్పమాల, శ్రువులను శుద్ధి చేయాలి.

గర్భాధానం పుంసవనం సీమన్తోన్నయనం తతః కృత్వా పృథక్పృథగ్ఘుత్వా జాతమగ్నిం విచిన్తయేత్

తర్వాత, గర్భాధానం, పుంసవనం, సీమంతం వంటి కర్మలు చేసి, ఒక్కొక్కదాన్ని వేర్వేరు సమర్పించి, నూతనంగా వెలిగించిన అగ్నిని ధ్యానించాలి.

త్రిపాదం సప్తహస్తం చ చతుఃశృంగం ద్విశీర్షకమ్ మధుపింగం త్రినయనం సకపర్దేన్దుశేఖరమ్

ఆ అగ్నిని మూడు కాళ్లు, ఏడు చేతులు, నాలుగు కొమ్ములు, రెండు తలలు, తేనె రంగు, మూడు కళ్ళు, జటలు, చంద్రుడు కిరీటంగా ఉన్నట్లు భావించాలి.