సేవ్యా విత్తానుసారేణ సదస్యాశ్చ సహర్త్విజః విత్తశాఠ్యం న కుర్వీత యదీచ్ఛేచ్ఛివమాత్మనః
సభ్యులను, యజ్ఞకర్తలతో పాటు, తన సామర్థ్యానికి అనుగుణంగా సేవించాలి. శివుని అనుగ్రహం కోరితే ధనంలో కంజూసీ చేయకూడదు.
అతః పరం ప్రవక్ష్యామి సాధకం నామ నామతః సంస్కారమన్త్రమాహాత్మ్యం కథనే సూచితం మయా
ఇప్పుడే నేను 'సాధక' అనే సంస్కారాన్ని వివరంగా చెప్పబోతున్నాను. మంత్ర మహిమ, సంస్కారం గురించి ఇప్పటికే వివరించాను.
సంపూజ్య మండలే దేవం స్థాప్య కుమ్భే చ పూర్వవత్ హుత్వా శిష్యమనుష్ణీషం ప్రాపయేద్భువి మండలే
మండలంలో దేవుని పూజించి, మునుపటిలాగే కళశంలో ప్రతిష్టించి, హోమం చేసి, తలపై వస్త్రం లేకుండా శిష్యునిని భూమిపై మండలానికి తీసుకురావాలి.
పూర్వాంతం పూర్వవత్కృత్వా హుత్వాహుతిశతం తథా సంతర్ప్య మూలమన్త్రేణ కలశైర్దేశికోత్తమః
తూర్పు భాగాన్ని మునుపటిలాగే చేసి, వంద ఆహుతులు సమర్పించి, మూలమంత్రంతో కళశాల ద్వారా తృప్తిపర్చాలి.
సన్దీప్య చ యథాపూర్వం కృత్వా పూర్వోదితం క్రమాత్ అభిషిచ్య యథాపూర్వం ప్రదద్యాన్మన్త్రముత్తమమ్
మునుపటిలాగే అగ్ని ప్రज్వలించి, ముందుగా చెప్పిన క్రమాన్ని పాటించి, మునుపటిలాగే అభిషేకం చేసి, ఉత్తమ మంత్రాన్ని బోధించాలి.
తత్ర విద్యోపదేశాంతం కృత్వా విస్తరశః క్రమాత్ పుష్పామ్బునా శిశోః పాణౌ విద్యాం శైవీం సమర్పయేత్
అక్కడ, విద్యోపదేశాన్ని క్రమంగా పూర్తిగా చేసి, పుష్పాలు, నీటితో శిష్యుని చేతిలో శైవవిద్యను సమర్పించాలి.
తవైహికాముష్మికయోః సర్వసిద్ధిఫలప్రదః భవత్యేవ మహామన్త్రః ప్రసాదాత్పరమేష్ఠినః
పరమేశ్వరుని కృపతో, ఈ మహామంత్రం ఇహలోకంలోనూ పరలోకంలోనూ అన్ని సిద్ధులు, ఫలితాలు ప్రసాదిస్తుంది.
ఇత్యుత్వా దేవమభ్యర్చ్య లబ్ధానుజ్ఞః శివాద్గురుః సాధనం శివయోగం చ సాధకాయ సమాదిశేత్
ఇలా చెప్పి, దేవునిని పూజించి, శివుని అనుమతి పొందిన గురువు, సాధకునికి శివయోగ సాధనను బోధించాలి.
తచ్ఛ్రుత్వా గురుసందేశం క్రమశో మంత్రసాధకః పురతో వినియోగస్య మన్త్రసాధనమాచరేత్
గురువు ఆజ్ఞను వినిన మంత్రసాధకుడు, గురువు ఎదుట క్రమంగా మంత్రాన్ని ఎలా వినియోగించాలో ఆచరించాలి.
సాధనం మూలమన్త్రస్య పురశ్చరణముచ్యతే పురతశ్చరణీయత్వాద్వినియోగాఖ్యకర్మణః
మూలమంత్రానికి ముందుగా చేసే సాధనాన్ని పురశ్చరణం అంటారు. ఎందుకంటే అది ముందుగా చేయాల్సిన వినియోగకర్మ.
నాత్యన్తం కరణీయన్తు ముముక్షోర్మన్త్రసాధనమ్ కృతన్తు తదిహాన్యత్ర తాస్యాపి శుభదం భవేత్
ముక్తికోరే వాడవాడు మంత్రసాధనను అతిగా చేయకూడదు. అయినా, ఇక్కడా లేదా ఎక్కడైనా చేసినా, అది శుభాన్ని ఇస్తుంది.
శుభే ఽహని శుభే దేశే కాలే వా దోషవర్జితే శుక్లదన్తనఖః స్నాతః కృతపూర్వాహ్ణికక్రియః
శుభదినంలో, పవిత్రమైన ప్రదేశంలో, తప్పులేని సమయంలో, పళ్ళు, గోర్లు శుభ్రంగా ఉంచి, స్నానం చేసి, పూర్వాహ్నిక కర్మలు పూర్తి చేసి,
అలంకృత్య యథా లబ్ధైర్గంధమాల్యవిభూషణైః సోష్ణీషః సోత్తరాసంగః సర్వశుక్లసమాహితః
సుగంధ ద్రవ్యాలు, పుష్పమాలలు, ఆభరణాలతో యథాశక్తి అలంకరించి, తలపై పాగ, పై వస్త్రం ధరించి, పూర్తిగా తెలుపు వస్త్రాలు వేసుకుని,
దేవాలయే గృహే ఽన్యస్మిన్దేశే వా సుమనోహరే సుఖేనాభ్యస్తపూర్వేణ త్వాసనేన కృతాసనః
దేవాలయంలో, ఇంట్లో లేదా మరే ఆకర్షణీయమైన ప్రదేశంలోనైనా, ముందు అభ్యాసం చేసిన ఆసనంపై సుఖంగా కూర్చోవాలి.
తనుం కృత్వాత్మనః శైవీం శివశాస్త్రోక్తవర్త్మనా సంపూజ్య దేవదేవేశం నకులీశ్వరమీశ్వరమ్
తన శరీరాన్ని శైవరీతిలో, శివశాస్త్రంలో చెప్పిన విధంగా స్థిరపర్చుకుని, దేవదేవేశ్వరుడైన నకులీశ్వరుడిని పూజించాలి.
నివేద్య పాయసం తస్మై సమప్యారాధనం క్రమాత్ ప్రణిపత్య చ తం దేవం ప్రాప్తానుజ్ఞశ్చ తన్ముఖాత్
ఆయనకు పాయసం నివేదించి, క్రమంగా పూజ చేసి, ఆ దేవునికి నమస్కరించి, ఆయన నుండి అనుమతి పొంది,
కోటివారం తదర్ధం వా తదర్ధం వా జపేచ్ఛివమ్ లక్షవింశతికం వాపి దశలక్షమథాపి వా
శివమంత్రాన్ని కోటి సార్లు, లేకపోతే అర కోటి, లేదా దాని అర భాగం, లేకపోతే రెండు లక్షలు, లక్ష, లేదా కనీసం లక్ష ఇరవై వేలు జపించాలి.
తతశ్చ పాయసాక్షారలవణైకమితాశనః అహింసకః క్షమీ శాంతో దాంతశ్చైవ సదా భవేత్
తర్వాత, పాయసం, ఉప్పు, అక్షారాలతో కొలిచి తినాలి. ఎప్పుడూ హింస చేయకుండా, సహనంగా, శాంతంగా, ఇంద్రియ నిగ్రహంతో ఉండాలి.
అలాభే పాయసస్యాశ్నన్ఫలమూలాదికాని వా విహితాని శివేనైవ విశిష్టాన్యుత్తరోత్తరమ్
పాయసం దొరకకపోతే, శివుడు చెప్పిన విధంగా, ఫలాలు, కందులు, ఇతర ఆహారాలు ఒక్కొక్కటిగా మెరుగ్గా తినవచ్చు.
చరుం భక్ష్యమథో సక్తుకణాన్యావకమేవ చ శాకం పయో దధి ఘృతం మూలం ఫలమథోదకమ్
వాడు చారు, భక్ష్యాలు, సక్తు, యవలు, ఆకుకూరలు, పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, కందులు, పండ్లు లేదా నీరు తినవచ్చు.
అభిమంత్ర్య చ మన్త్రేణ భక్ష్యభోజ్యాదికాని చ సాధనే ఽస్మిన్విశేషేణ నిత్యం భుఞ్జీత వాగ్యతః
మంత్రంతో భక్ష్య, భోజ్యాదులను అభిమంత్రణ చేసి, ఈ సాధనలో ఎప్పుడూ మాట నియంత్రణతో తినాలి.
మన్త్రాష్టశతపూతేన జలేన శుచినా వ్రతీ స్నాయాన్నదీనదోత్థేన ప్రోక్షయేద్వాథ శక్తితః
వ్రతధారి, మంత్రాన్ని ఎనిమిది వందల సార్లు పఠించి పవిత్రమైన నీటితో, లేక నది లేదా సరస్సు నీటితో స్నానం చేయాలి, లేక శక్తికి తగినంత తడిపోవచ్చు.
తర్పయేచ్చ తథా నిత్యం జుహుయాచ్చ శివానలే సప్తభిః పఞ్చభిర్ద్రవ్యైస్త్రిభిర్వాథ ఘృతేన వా
అలాగే, ప్రతిరోజూ శివాగ్నిలో ఏడు, ఐదు లేదా మూడు పదార్థాలతో, లేక నెయ్యితో తర్పణం, హోమం చేయాలి.
ఇత్థం భక్త్యా శివం శైవో యః సాధయతి సాధకః తస్యేహాముత్ర దుష్ప్రాపం న కించిదపి విద్యతే
ఇలా భక్తితో శివుని పూజించే శైవసాధకునికి, ఈ లోకంలోనైనా, పరలోకంలోనైనా సాధించలేని దేమీ ఉండదు.
అథవా ఽహరహర్మంత్రం జపేదేకాగ్రమానసః అనశ్నన్నేవ సాహస్రం వినా మన్త్రస్య సాధనమ్
లేదంటే, హర మంత్రాన్ని ఏకాగ్రంగా, భోజనం చేయకుండా, మంత్రానికి కావలసిన ప్రత్యేక విధులు లేకుండానే, వెయ్యిసార్లు జపించవచ్చు.
న తస్య దుర్లభం కించిన్న తస్యాస్త్యశుభం క్వచిత్ ఇహ విద్యాం శ్రియం సౌఖ్యం లబ్ధ్వా ముక్తిం చ విందతి
అటువంటి వ్యక్తికి ఏదీ దొరకని దుర్లభం లేదు, ఎక్కడా అపశకునం కలగదు. ఇక్కడే విద్య, ఐశ్వర్యం, సుఖం పొందినవాడు, ముక్తిని కూడా పొందుతాడు.
సాధనే వినియోగే చ నిత్యే నైమిత్తికే తథా జపేజ్జలైర్భస్మనా చ స్నాత్వా మన్త్రేణ చ క్రమాత్
నిత్యకర్మలలోనూ, ప్రత్యేక సందర్భాలలోనూ, నీళ్ళతో, బస్మంతో స్నానం చేసి, మంత్రాన్ని క్రమంగా జపించాలి.
శుచిర్బద్ధశిఖస్సూత్రీ సపవిత్రకరస్తథా ధృతత్రిపుండ్రరుద్రాక్షో విద్యాం పఞ్చాక్షరీం జపేత్
శుద్ధిగా, జుట్టు కట్టుకుని, యజ్ఞోపవీతం ధరించి, పవిత్రమయిన ముద్రను చేతిలో పెట్టుకుని, త్రిపుండ్రం, రుద్రాక్షం ధరించి, పంచాక్షరీ మంత్రాన్ని జపించాలి.
అథైవం సంస్కృతం శిష్యం కృతపాశుపతవ్రతమ్ ఆచార్యత్వే ఽభిషించేత తద్యోగత్వేన చాన్యథా
అంతటితో, శిష్యుని సక్రమంగా తయారు చేసి, పాశుపత వ్రతాన్ని ఆచరింపజేసిన తర్వాత, అతడిని గురువుగా అభిషేకించాలి లేదా యోగానికి తగిన విధంగా చేయాలి.
మణ్డలం పూర్వవత్కృత్త్వా సంపూజ్య పరమేశ్వరమ్ స్థాపయత్పఞ్చకలశాన్దిక్షు మధ్యే చ పూర్వవత్
ముందులా మండలం ఏర్పాటుచేసి, పరమేశ్వరుని పూజించి, ఐదు కలశాలను దిక్కులలో, మధ్యలో ముందులానే ఉంచాలి.