శివపురాణమ్

అథాపనుద్య స్నానాంబు పరిధాయ సితాంబరమ్ ఆచాన్తోలంకృతశ్శిష్యః ప్రాంజలిర్మండపం వ్రజేత్

తర్వాత, స్నానం చేసి, తెల్ల వస్త్రాలు ధరించి, శిష్యుడు శుద్ధి చేసి, అలంకరించుకుని, చేతులు జోడించి మండపానికి రావాలి.

ఉపవేశ్య యథాపూర్వం తం గురుర్దర్భవిష్టరే సంపూజ్య మండలం దేవం కరన్యాసం సమాచరేత్

మునుపటిలా దర్భాసనంపై శిష్యునిని కూర్చోబెట్టి, గురువు మండలంలోని దేవునిని పూజించి, చేతులతో న్యాసాన్ని చేయాలి.

తతస్తు భస్మనా దేవం ధ్యాయన్మనసి దేశికః సమాలభేత పాణిభ్యాం శిశుం శివముదీరయేత్

తర్వాత, బస్మాన్ని మనసులో ధ్యానిస్తూ, గురువు తన చేతులతో శిశువును తాకి, 'శివుడు' అని పలకాలి.

అథ తస్య శివాచార్యో దహనప్లావనాదికమ్ సకలీకరణం కృత్వా మాతృకాన్యాసవర్త్మనా

తర్వాత, శివాచార్యుడు దహనం, శుద్ధి మొదలైన కార్యాలను చేసి, మాతృకా న్యాస మార్గంలో సంపూర్ణ కర్మను నిర్వహించాలి.

తతః శివాసనం ధ్యాత్వా శిష్యమూర్ధ్ని దేశికః తత్రావాహ్య యథాన్యాయమర్చయేన్మనసా శివమ్

తర్వాత, శివాసనాన్ని ధ్యానించి, గురువు శిష్యుని తలపై శివుని ఆహ్వానించి, యుక్తమైన విధంగా మనసులో పూజించాలి.

ప్రార్థయేత్ప్రాంజలిర్దేవం నిత్యమత్ర స్థితో భవ ఇతి విజ్ఞాప్య తం శంభోస్తేజసా భాసురం స్మరేత్

చేతులు జోడించి, దేవుని దగ్గర ఎప్పుడూ ఇక్కడే ఉండమని ప్రార్థించి, శంభువు తేజస్సును జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి.

సంపూజ్యాథ శివం శైవీమాజ్ఞాం ప్రాప్య శివాత్మికామ్ కర్ణే శిష్యస్య శనకైశ్శివమన్త్రముదీరయేత్

శివునిని పూజించి, శివస్వరూపమైన శైవ ఆజ్ఞను పొంది, శివమంత్రాన్ని మెల్లగా శిష్యుని చెవిలో చెప్పాలి.

స తు బద్ధాంజలిః శ్రుత్వా మన్త్రం తద్గతమానసః శనైస్తం వ్యాహరేచ్ఛిష్యశివాచార్యస్య శాసనాత్

శిష్యుడు చేతులు జోడించి, మంత్రాన్ని విని, మనసు దానిలో లీనమై, శివాచార్యుని ఆజ్ఞతో మెల్లగా మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాలి.

తతః శాక్తం చ సందిశ్య మన్త్రం మన్త్రవిచక్షణః ఉచ్చారయిత్వా చ సుఖం తస్మై మంగలమాదిశేత్

తర్వాత, మంత్రవేత్త శక్తిమంత్రాన్ని వివరించి, దాన్ని ఉచ్చరించి, శిష్యునికి మంగళాశాసనం చేయాలి.

తతస్సమాసాన్మన్త్రార్థం వాచ్యవాచకయోగతః సమదిశ్యేశ్వరం రూపం యోగమాసనమాదిశేత్

తర్వాత, మంత్రాల అర్థాన్ని పదార్థ సంబంధంతో ఆలోచించిన తరువాత, పరమేశ్వరుని రూపాన్ని చూపించి, ధ్యానానికి సరైన ఆసనాన్ని సూచించాలి.

అథ గుర్వాజ్ఞయా శిష్యః శివాగ్నిగురుసన్నిధౌ భక్త్యైవమభిసంధాయ దీక్షావాక్యముదీరయేత్

తర్వాత, గురువు ఆజ్ఞతో, శివుడు, అగ్ని, గురువు సమక్షంలో, శిష్యుడు భక్తితో మనసులో సంకల్పం చేసి, దీక్షా వాక్యాన్ని ఉచ్చరించాలి.

వరం ప్రాణపరిత్యాగశ్ఛేదనం శిరసో ఽపి వా న త్వనభ్యర్చ్య భుంజీయ భగవన్తం త్రిలోచనమ్

భగవంతుడు త్రినేత్రుడు అయిన శివుని పూజించకుండా ఏదైనా స్వీకరించడంకంటే, ప్రాణాన్ని విడిచిపెట్టడం లేదా తల నరికించించుకోవడమే మేలుగా ఉంటుంది.

స ఏవ దద్యాన్నియతో యావన్మోహవిపర్యయః తావదారాధయేద్దేవం తన్నిష్ఠస్తత్పరాయణః

అయితే, మోహం, అపమానం ఉండేంతవరకు నియమంగా దానం చేయాలి. ఆవరకు, ఆ దేవుణ్ణి నమ్మకంగా, అంకితభావంతో ఆరాధించాలి.

తతః స సమయో నామ భవిష్యతి శివాశ్రమే లబ్ధాధికారో గుర్వాజ్ఞాపాలకస్తద్వశో భవేత్

ఇది తర్వాత శివాశ్రమంలో 'సమయ' స్థితిగా పిలవబడుతుంది. అప్పుడు అధికారాన్ని పొందినవాడు గురువు ఆజ్ఞను పాటిస్తూ, ఆయన ఆధీనంగా ఉండాలి.

అతః పరం న్యస్తకరో భస్మాదాయ స్వహస్తతః దద్యాచ్ఛిష్యాయ మూలేన రుద్రాక్షం చాభిమంత్రితమ్

ఇందుకు తరువాత, చేతులు క్రింద ఉంచి, తన చేతిలోని బస్మాన్ని తీసుకుని, మంత్రబలంతో శక్తివంతమైన రుద్రాక్షను శిష్యునికి ఇవ్వాలి.

ప్రతిమా వాపి దేవస్య గూఢదేహమథాపి వా పూజాహోమజపధ్యానసాధనాని చ సంభవే

అవకాశముంటే, దేవుని విగ్రహం లేదా రహస్యమైన శరీరం, అలాగే పూజ, హోమం, జపం, ధ్యానం చేయడానికి కావలసిన సాధనాలు సమకూర్చాలి.

సోపి శిష్యః శివాచార్యాల్లబ్ధాని బహుమానతః ఆదదీతాజ్ఞయా తస్య దేశికస్య న చాన్యథా

శిష్యుడు, శివాచార్యుని నుండి ఇవన్నీ గొప్ప గౌరవంతో స్వీకరించి, గురువు ఆజ్ఞతో మాత్రమే తీసుకోవాలి, ఇతరంగా కాదు.

ఆచార్యాదాప్తమఖిలం శిరస్యాధాయ భక్తితః రక్షయేత్పూజయేచ్ఛంభుం మఠే వా గృహ ఏవవా

ఆచార్యుని నుండి వచ్చిన ప్రతిదీ భక్తితో తలపై ఉంచి, వాటిని కాపాడుతూ, శంభువును మఠంలోనైనా, ఇంట్లోనైనా పూజించాలి.

అతః పరం శివాచారమాదిశేదస్య దేశికః భక్తిశ్రద్ధానుసారేణ ప్రజ్ఞాయాశ్చానుసారతః

ఇందుకు తరువాత, గురువు శిష్యుని భక్తి, విశ్వాసం, అర్ధం బట్టి శివాచారాన్ని బోధించాలి.

యదుక్తం యత్సమాజ్ఞాతం యచ్చైవాన్యత్ప్రకీర్తితమ్ శివాచార్యేణ సమయే తత్సర్వం శిరసా వహేత్

శివాచార్యుడు సమయ సమయంలో చెప్పింది, తెలుసుకున్నది, ఇంకా ఇతరంగా ప్రకటించిన ప్రతిదీ తలపై మోసుకోవాలి.

శివాగమస్య గ్రహణం వాచనం శ్రవణం తథా దేశికదేశతః కుర్యాన్న స్వేచ్ఛాతో న చాన్యతః

శివాగమాలను చదవడం, పఠించడం, వినడం గురువు చెప్పిన విధంగా చేయాలి, తన ఇష్టానుసారం లేదా ఇతరంగా చేయకూడదు.

ఇతి సంక్షేపతః ప్రోక్తః సంస్కారః సమయాహ్వయః సాక్షాచ్ఛివపురప్రాప్తౌ నృణాం పరమసాధనమ్

ఇలా సంక్షిప్తంగా చెప్పబడిన ఈ 'సమయ' అనే సంస్కారం, నేరుగా శివపురిని పొందడానికి మనుషులకు పరమ సాధనంగా ఉంటుంది.

అతః పరం సమావేక్ష్య గురుః శిష్యస్య యోగ్యతామ్ షడధ్వశుద్ధిం కుర్వీత సర్వబంధవిముక్తయే

ఇందుకు తరువాత, గురువు శిష్యుని యోగ్యతను పరిశీలించి, అన్ని బంధనాల నుంచి విముక్తి కోసం షడధ్వ శుద్ధిని చేయాలి.

కలాం తత్త్వం చ భువనం వర్ణం పదమతః పరమ్ మంత్రశ్చేతి సమాసేన షడధ్వా పరిపఠ్యతే

కళ, తత్వం, భువనం, వర్ణం, పదం, మంత్రం — ఇవే షడధ్వగా సంక్షిప్తంగా చెప్పబడతాయి.

నివృత్త్యాద్యాః కలాః పఞ్చ కలాధ్వా కథ్యతే బుధైః వ్యాప్తాః కలాభిరితరే త్వధ్వానః పఞ్చ పఞ్చభిః

నివృత్తి మొదలైన అయిదు కళలను, పండితులు కళాధ్వగా అంటారు. మిగతా అయిదు మార్గాలు కూడా ఒక్కొక్కటి ఐదు కళలతో వ్యాపించాయి.

శివతత్త్వాదిభూమ్యంతం తత్త్వాధ్వా సముదాహృతః షడ్వింశత్సంఖ్యయోపేతః శుద్ధాశుద్ధోభయాత్మకః

శివతత్వం నుండి భూమ్యంతం వరకు ఉన్న తత్వమార్గం, ఇరవై ఆరు తత్వాలతో, శుద్ధ-అశుద్ధ స్వభావంతో చెప్పబడింది.

ఆధారాద్యున్మనాంతశ్చ భువనాధ్వా ప్రకీర్తితః వినా భేదోపభేదాభ్యాం షష్టిసంఖ్యాసమన్వితః

ఆధారం మొదలుకొని ఉన్మన స్థానం వరకు ఉన్న భువనమార్గం, వేరుచేసే భాగాలు లేకుండా, అరవై భువనాలతో చెప్పబడింది.

పఞ్చాశద్రుద్రరూపాస్తు వర్ణా వర్ణాధ్వసంజ్ఞితాః అనేకభేదసంపన్నః పదాధ్వా సముదాహృతః

ఐదు పదుల రుద్ర స్వరూపాలే అక్షరాలు, ఇవి అక్షర మార్గమని పిలుస్తారు. పదాల మార్గం అనేక విధాలుగా ఉంటుందని చెప్పబడింది.

సర్వోపమంత్రైర్మంత్రాధ్వా వ్యాప్తః పరమవిద్యయా యథా శివో న తత్త్వేషు గణ్యతే తత్త్వనాయకః

అన్ని శ్రేష్ఠ మంత్రాలతో మంత్ర మార్గం పరమ జ్ఞానంతో నిండిపోయి ఉంటుంది. ఎలా శివుడు తత్వాల్లో లెక్కించబడడు, తత్వాలకు అధిపతిగా ఉంటాడో, అలాగే.