శివపురాణమ్

శివధర్మే నియుక్తాయాశ్శివశాసనగౌరవాత్ బహునాత్ర కిముక్తేన యో ఽపి కో ఽపి శివాశ్రయః

శివధర్మంలో నియమించబడి, శివుని ఆజ్ఞకు గౌరవంగా ఉండడం వల్ల, ఇక్కడ ఎక్కువగా చెప్పాల్సిన అవసరం లేదు. ఎవరు శివుని ఆశ్రయిస్తే, వారు ఎవరైనా సరే—

సంస్కార్యో గుర్వధీనశ్చేత్సంస్క్రియా న ప్రభిద్యతే గురోరాలోకనాదేవ స్పర్శాత్సంభాషణాదపి

గురువు ఆధీనంగా ఉండి, సంస్కారం చేయించుకుంటే, ఆ సంస్కారం భంగం కాదు; గురువు దర్శనం, స్పర్శ, మాటలతో కూడా అది నిలుస్తుంది.

యస్య సంజాయతే ప్రజ్ఞా తస్య నాస్తి పరాజయః మనసా యస్తు సంస్కారః క్రియతే యోగవర్త్మనా

ఎవరికి జ్ఞానం కలుగుతుందో, వారికి ఓటమి ఉండదు. మనసులో, యోగ మార్గంలో జరిగే సంస్కారం కూడా అలాగే.

స నేహ కథితో గుహ్యో గురువక్త్రైకగోచరః క్రియావాన్యస్తు సంస్కారః కుండమండపపూర్వకః స వక్ష్యతే సమాసేన తస్య శక్యో న విస్తరః

అది ఇక్కడ వివరించబడదు, అది రహస్యమైనది, గురువు మాటల్లో మాత్రమే తెలుస్తుంది. క్రమంగా కుండం, మండపం, ఇతర కర్మలతో చేసే సంస్కారాన్ని సంక్షిప్తంగా చెప్పగలను; దాని పూర్తి వివరాలు చెప్పడం సాధ్యం కాదు.

పుణ్యే ఽహని శుచౌ దేశే బహుదోషవివర్జితే దేశికః ప్రథమం కుర్యాత్సంస్కారం సమయాహ్వయమ్

శుభదినంలో, పవిత్రమైన, లోపాలు లేని ప్రదేశంలో, గురువు ముందుగా 'సమయ' అనే సంస్కారాన్ని చేయాలి.

పరీక్ష్య భూమిం విధివద్గంధవర్ణరసాదిభిః శిల్పిశాస్త్రోక్తమార్గేణ మణ్డపం తత్ర కల్పయేత్

భూమిని సువాసన, రంగు, రుచి మొదలైన వాటితో సరిగా పరిశీలించి, శిల్పశాస్త్రంలో చెప్పిన విధంగా అక్కడ మండపాన్ని నిర్మించాలి.

కృత్వా వేదిం చ తన్మధ్యే కుణ్డాని పరికల్పయేత్ అష్టదిక్షు తథా దిక్షు తత్రైశాన్యాం పునః క్రమాత్

వేదికను నిర్మించి, దాని మధ్యలో అగ్నికుండాలను ఏర్పాటు చేయాలి. ఎనిమిది దిక్కుల్లో, మధ్య దిక్కుల్లో, తిరిగి ఈశాన్యంలో కూడా క్రమంగా ఏర్పాటు చేయాలి.

ప్రధానకుండం కుర్వీత యద్వా పశ్చిమభాగతః ప్రధానమేకమేవాథ కృత్వా శోభాం ప్రకల్పయేత్

ప్రధాన కుండాన్ని చేయాలి, లేదా పశ్చిమ భాగంలో కూడా చేయవచ్చు. ఒకటి మాత్రమే ముఖ్యంగా చేసి, దానికి అందాన్ని కల్పించాలి.

వితానధ్వజమాలాభిర్వివిధాభిరనేకశః వేదిమధ్యే తతః కుర్యాన్మండలం శుభలక్షణమ్

వేదిక మధ్యలో, వితానాలు, జెండాల మాలలు,色色గా అలంకరించి, శుభలక్షణాలతో కూడిన వృత్తాన్ని రూపొందించాలి.

రక్తహేమాదిభిశ్చూర్ణైరీశ్వరావాహనోచితమ్ సిందూరశాలినీవారచూర్ణైరేవాథ నిర్ధనః

ఎరుపు, బంగారం వంటి రంగు పొడులతో, ఈశ్వరుని ఆహ్వానానికి తగినట్లు అలంకరించాలి. లేకపోతే, సింధూరం, బియ్యం, యవపిండి పొడులతో అలంకరించవచ్చు.

ఏకహస్తం ద్విహస్తం వా సితం వా రక్తమేవ వా ఏకహస్తస్య పద్మస్య కర్ణికాష్టాంగులా మతా

ఒక చేయి పొడవు లేదా రెండు చేయి పొడవు, తెలుపు లేదా ఎరుపు రంగులో ఉండాలి. ఒక చేయి పొడవు పద్మానికి, మధ్య భాగం ఎనిమిది వేళ్ల పొడవుగా ఉండాలి.

కేసరాణి తదర్ధాని శేషం చాష్టదలాదికమ్ ద్విహస్తస్య తు పద్మస్య ద్విగుణం కర్ణికాదికమ్

దాని రేణువులు అర్థ భాగంగా, మిగతా భాగం ఎనిమిది దళాలతో మొదలవుతుంది. రెండు చేయి పొడవు పద్మానికి, మధ్య భాగం మొదలైనవి రెండింతలు ఉండాలి.

కృత్వా శోభోపశోభాఢ్యమైశాన్యాం తస్య కల్పయేత్ ఏకహస్తం తదర్ధం వా పునర్వేద్యః తు మండలమ్

అందంగా అలంకరించి, ఈశాన్యంలో ఒక చేయి పొడవు లేదా అర్థ చేయి పొడవు వృత్తాన్ని వేదికపై మళ్లీ ఏర్పాటు చేయాలి.

వ్రీహితందులసిద్ధార్థతిలపుష్పకుశాస్తృతే తత్ర లక్షణసంయుక్తం శివకుంభం ప్రసాధయేత్

బియ్యం, అక్కులు, నువ్వులు, పువ్వులు, దర్భతో పరచి, శుభలక్షణాలతో కూడిన శివకుంభాన్ని అక్కడ సిద్ధం చేయాలి.

సౌవర్ణం రాజతం వాపి తామ్రజం మృన్మయం తు వా గన్ధపుష్పాక్షతాకీర్ణం కుశదూర్వాంకురాచితమ్

బంగారం, వెండి, రాగి లేదా మట్టితో చేసినదిగా, సువాసనలు, పువ్వులు, అక్షతలు చల్లి, దర్భ, దూర్వా మొక్కలతో అలంకరించాలి.

సితసూత్రావృతం కంఠే నవవస్త్రయుగావృతమ్ శుద్ధామ్బుపూర్ణముత్కూర్చం సద్రవ్యం సపిధానకమ్

గొంతులో తెల్ల దారంతో, రెండు కొత్త వస్త్రాలు ధరించి, శుద్ధమైన నీటితో నిండిన పాత్రను, దానిలో నైవేద్యంతో, మూతతో పట్టుకుని ఉండాలి.

భృఙ్గారం వర్ధనీం చాపి శంఖం చ చక్రమేవ వా వినా సూత్రాదికం సర్వం పద్మపత్రమథాపి వా

కృష్ణమృగ చర్మం, ఆసనం, శంఖం లేదా చక్రాన్ని కూడా ఉపయోగించవచ్చు. ఇవన్నీ లేకపోయినా, పద్మపత్రాన్ని కూడా తీసుకోవచ్చు, దారమూ ఇతర వస్తువులూ అవసరం లేదు.

తస్యాసనారవిందస్య కల్పయేదుత్తరే దలే అగ్రతశ్చందనాంభోభిరస్త్రరాజస్య వర్ధనీమ్

ఆ పద్మాసనంలో ఉత్తరదిశలోని దళంపై, యజ్ఞపాత్రను ఉంచి, ముందుగా చందనపు నీటితో అభిషేకం చేయాలి.

మణ్డలస్య తతః ప్రాచ్యాం మంత్రకుంభే చ పూర్వవత్ కృత్వా విధివదీశస్య మహాపూజాం సమాచరేత్

తర్వాత, మండపం తూర్పు భాగంలో, మంత్రపాత్ర వద్ద కూడా, ముందు చెప్పిన విధంగా అన్ని కర్మలు చేసి, భగవంతుని మహాపూజను నిర్వహించాలి.

అథార్ణవస్య తీరే వా నద్యాం గోష్ఠే ఽపి వా గిరౌ దేవాగరే గృహే వాపి దేశే ఽన్యస్మిన్మనోహరే

లేదా సముద్రతీరంలో, నదిలో, గోశాలలో, పర్వతంపై, దేవాలయంలో, ఇంట్లో లేదా మరే అందమైన ప్రదేశంలోనైనా చేయవచ్చు.

కృత్వా పూర్వోదితం సర్వం వినా వా మండపాదికమ్ మండలం పూర్వవత్కృత్వా స్థండిలం చ విభావసోః

ముందుగా చెప్పినవన్నీ చేసి, మండపం లేకపోయినా, మండలం మునుపటిలానే వేసి, అగ్నికి వేదికను సిద్ధం చేయాలి.

ప్రవిశ్య పూజాభవనం ప్రహృష్టవదనో గురుః సర్వమంగలసంయుక్తః సమాచరితనైత్యకః

పూజా మందిరంలోకి ఆనందంగా ముఖంతో ప్రవేశించి, గురువు, అన్ని మంగళ లక్షణాలతో, నిత్యకర్మను సక్రమంగా చేయాలి.

మహాపూజాం మహేశస్య కృత్వా మణ్డలమధ్యతః శివకుంభే తథా భూయః శివమావాహ్య పూజయేత్

మండల మధ్యలో మహేశుని మహాపూజ చేసి, మళ్లీ శివపాత్రలో శివుని ఆహ్వానించి పూజించాలి.

పశ్చిమాభిముఖం ధ్యాత్వా యజ్ఞరక్షకమీశ్వరమ్ అర్చయేదస్త్రవర్ధన్యామస్త్రమీశస్య దక్షిణే

పశ్చిమ దిశను ఎదుర్కొని, యజ్ఞాన్ని కాపాడే భగవంతుణ్ణి ధ్యానించి, ఆయన కుడివైపు యజ్ఞపాత్రతో పూజ చేయాలి.

మన్త్రకుమ్భే చ విన్యస్య మన్త్రం మన్త్రవిశారదః కృత్వా ముద్రాదికం సర్వం మన్త్రయాగం సమాచరేత్

మంత్రపాత్రలో మంత్రాన్ని ఉంచి, మంత్రజ్ఞుడు అన్ని ముద్రలు చేసి, మంత్రయాగాన్ని సక్రమంగా నిర్వహించాలి.

తతశ్శివానలే హోమం కుర్యాద్దేశికసత్తమః ప్రధానకుణ్డే పరితో జుహుయుశ్చాపరే ద్విజాః

తర్వాత, ఉత్తమ గురువు శివాగ్నిలో హోమం చేయాలి. మిగతా ద్విజులు ప్రధాన కుండ చుట్టూ ఆహుతులు సమర్పించాలి.

ఆచార్యాత్పాదమర్ధం వా హోమస్తేషాం విధీయతే ప్రధానకుణ్డ ఏవాథ జుహుయాద్దేశికోత్తమః

వారికోసం, ఆచార్యుని హోమంలో సగభాగం ఇవ్వాలి. కానీ ఉత్తమ గురువు మాత్రం ప్రధాన కుండలోనే ఆహుతులు సమర్పించాలి.

స్వాధ్యాయమపరే కుర్యుః స్తోత్రం మంగలవాచనమ్ జపం చ విధివచ్చాన్యే శివభక్తిపరాయణాః

ఇతరులు వేదపఠనం, స్తోత్రాలు, మంగళవాక్యాలు చదవాలి. మరికొందరు శివభక్తులు విధిగా జపం చేయాలి.

నృత్యం గీతం చ వాద్యం చ మంగలాన్యపరాణి చ పూజనం చ సదస్యానాం కృత్వా సమ్యగ్విధానతః

నృత్యం, పాట, వాద్యాలు, ఇతర మంగళకార్యాలు, సభ్యులకు యథావిధిగా పూజను కూడా సక్రమంగా చేయాలి.