శివపురాణమ్

ఏవం వృత్తసమోపేతా వాఙ్మనఃకాయకర్మభిః శోధ్యా బోధ్యా యథాన్యాయమితి శాస్త్రేషు నిశ్చయః

ఇలాంటి స్వభావం కలవారు, మాట, మనస్సు, శరీరంతో పవిత్రులైనవారు, యోగ్యమైన విధంగా శుద్ధి చేయబడి, బోధించబడాలి. ఇదే శాస్త్రాలలో నిర్ణయం.

నాధికారః స్వతో నార్యాః శివసంస్కారకర్మణి నియోగాద్భర్తురస్త్యేవ భక్తియుక్తా యదీశ్వరే

స్త్రీకి స్వతంత్రంగా శివ సంస్కారాల్లో హక్కు లేదు. భర్త ఆజ్ఞతో, భక్తితో ఉండినప్పుడు మాత్రమే హక్కు ఉంటుంది.

తథైవ భర్తృహీనాయా పుత్రాదేరభ్యనుజ్ఞయా అధికారో భవత్యేవ కన్యాయాః పితురాజ్ఞయా శూద్రాణాం మర్త్యజాతీనాం పతితానాం విశేషతః

అలాగే, భర్త లేని వారికి కుమారుడు లేదా ఇతరుల అనుమతితో హక్కు కలుగుతుంది. కన్యకు తండ్రి ఆజ్ఞతో, శూద్రులు, మానవజాతికి, పతితులకు ముఖ్యంగా—

తథా సంకరజాతీనాం నాధ్వశుద్ధిర్విధీయతే తైప్యకృత్రిమభావశ్చేచ్ఛివే పరమకారణే

మిశ్రమ జాతులకు శుద్ధి విధానం లేదు. అయితే, వారు కృత్రిమంగా అయినా శివుని పరమకారణంగా ఉంటే—

పాదోదకప్రదానాద్యైః కుర్యుః పాపవిశోధనమ్ అత్రానులోమజాతా యే యుక్తా ఏవ ద్విజాతిషు

పాదోదకపు దానం మొదలైన వాటితో పాపాలను శుద్ధి చేయాలి. వారిలో అనుకూల జాతి వారు ద్విజాతుల్లో యోగ్యులు.

తేషామధ్వవిశుద్ధ్యాది కుర్యాన్మాతృకులోచితమ్ యా తు కన్యా స్వపిత్రాద్యైశ్శివధర్మే నియోజితా

వారికి శుద్ధి మొదలైన కర్మలు తల్లి వంశానికి తగినట్టు చేయాలి. కన్యను తండ్రి లేదా ఇతరులు శివధర్మంలో నియమిస్తే—

సా భక్తాయ ప్రదాతవ్యా నాపరాయ విరోధినే దత్తా చేత్ప్రతికూలాయ ప్రమాదాద్బోధయేత్పతిమ్

ఆమెను భక్తుడికి మాత్రమే ఇవ్వాలి; ఇతరులకు లేదా శత్రువులకు ఇవ్వకూడదు. పొరపాటున వ్యతిరేకికి ఇచ్చినట్లయితే, భర్తను బోధించాలి.

అశక్తా తం పరిత్యజ్య మనసా ధర్మమాచరేత్ యథా మునివరం త్యక్త్వా పతిమత్రిం పతివ్రతా

అది సాధించలేకపోతే, ఆమె అతన్ని మనసులో వదిలేసి, ధర్మాన్ని ఆచరించాలి. ఒక విధంగా, గొప్ప మునిని వదిలిపెట్టి కూడా, భర్తకు నమ్మకంగా ఉండే సతీమంతుడు ఎలా ఉంటుందో, అలాగే ఉండాలి.

కృతకృత్యా ఽభవత్పూర్వం తపసారాధ్య శఙ్కరమ్ యథా నారాయణం దేవం తపసారాధ్య పాండవాన్

ఆమె ముందే తన జీవిత ప్రయోజనాన్ని నెరవేర్చింది; తపస్సుతో శంకరుణ్ణి ఆరాధించింది. పాండవులు తపస్సుతో నారాయణుని ఆరాధించినట్లే ఆమె కూడా తపస్సుతో దేవుణ్ణి సేవించింది.

పతీంల్లబ్ధవతీ ధర్మే గురుభిర్న నియోజితా అస్వాతన్త్ర్యకృతో దోషో నేహాస్తి పరమార్థతః

ఆమె ధర్మబద్ధంగా భర్తలను పొందింది, పెద్దలు ఆజ్ఞాపించలేదని. ఇక్కడ స్వాతంత్ర్యం లేకపోవడం వల్ల తప్పు నిజంగా ఉండదు.

శివధర్మే నియుక్తాయాశ్శివశాసనగౌరవాత్ బహునాత్ర కిముక్తేన యో ఽపి కో ఽపి శివాశ్రయః

శివధర్మంలో నియమించబడి, శివుని ఆజ్ఞకు గౌరవంగా ఉండడం వల్ల, ఇక్కడ ఎక్కువగా చెప్పాల్సిన అవసరం లేదు. ఎవరు శివుని ఆశ్రయిస్తే, వారు ఎవరైనా సరే—

సంస్కార్యో గుర్వధీనశ్చేత్సంస్క్రియా న ప్రభిద్యతే గురోరాలోకనాదేవ స్పర్శాత్సంభాషణాదపి

గురువు ఆధీనంగా ఉండి, సంస్కారం చేయించుకుంటే, ఆ సంస్కారం భంగం కాదు; గురువు దర్శనం, స్పర్శ, మాటలతో కూడా అది నిలుస్తుంది.

యస్య సంజాయతే ప్రజ్ఞా తస్య నాస్తి పరాజయః మనసా యస్తు సంస్కారః క్రియతే యోగవర్త్మనా

ఎవరికి జ్ఞానం కలుగుతుందో, వారికి ఓటమి ఉండదు. మనసులో, యోగ మార్గంలో జరిగే సంస్కారం కూడా అలాగే.

స నేహ కథితో గుహ్యో గురువక్త్రైకగోచరః క్రియావాన్యస్తు సంస్కారః కుండమండపపూర్వకః స వక్ష్యతే సమాసేన తస్య శక్యో న విస్తరః

అది ఇక్కడ వివరించబడదు, అది రహస్యమైనది, గురువు మాటల్లో మాత్రమే తెలుస్తుంది. క్రమంగా కుండం, మండపం, ఇతర కర్మలతో చేసే సంస్కారాన్ని సంక్షిప్తంగా చెప్పగలను; దాని పూర్తి వివరాలు చెప్పడం సాధ్యం కాదు.

పుణ్యే ఽహని శుచౌ దేశే బహుదోషవివర్జితే దేశికః ప్రథమం కుర్యాత్సంస్కారం సమయాహ్వయమ్

శుభదినంలో, పవిత్రమైన, లోపాలు లేని ప్రదేశంలో, గురువు ముందుగా 'సమయ' అనే సంస్కారాన్ని చేయాలి.

పరీక్ష్య భూమిం విధివద్గంధవర్ణరసాదిభిః శిల్పిశాస్త్రోక్తమార్గేణ మణ్డపం తత్ర కల్పయేత్

భూమిని సువాసన, రంగు, రుచి మొదలైన వాటితో సరిగా పరిశీలించి, శిల్పశాస్త్రంలో చెప్పిన విధంగా అక్కడ మండపాన్ని నిర్మించాలి.

కృత్వా వేదిం చ తన్మధ్యే కుణ్డాని పరికల్పయేత్ అష్టదిక్షు తథా దిక్షు తత్రైశాన్యాం పునః క్రమాత్

వేదికను నిర్మించి, దాని మధ్యలో అగ్నికుండాలను ఏర్పాటు చేయాలి. ఎనిమిది దిక్కుల్లో, మధ్య దిక్కుల్లో, తిరిగి ఈశాన్యంలో కూడా క్రమంగా ఏర్పాటు చేయాలి.

ప్రధానకుండం కుర్వీత యద్వా పశ్చిమభాగతః ప్రధానమేకమేవాథ కృత్వా శోభాం ప్రకల్పయేత్

ప్రధాన కుండాన్ని చేయాలి, లేదా పశ్చిమ భాగంలో కూడా చేయవచ్చు. ఒకటి మాత్రమే ముఖ్యంగా చేసి, దానికి అందాన్ని కల్పించాలి.

వితానధ్వజమాలాభిర్వివిధాభిరనేకశః వేదిమధ్యే తతః కుర్యాన్మండలం శుభలక్షణమ్

వేదిక మధ్యలో, వితానాలు, జెండాల మాలలు,色色గా అలంకరించి, శుభలక్షణాలతో కూడిన వృత్తాన్ని రూపొందించాలి.

రక్తహేమాదిభిశ్చూర్ణైరీశ్వరావాహనోచితమ్ సిందూరశాలినీవారచూర్ణైరేవాథ నిర్ధనః

ఎరుపు, బంగారం వంటి రంగు పొడులతో, ఈశ్వరుని ఆహ్వానానికి తగినట్లు అలంకరించాలి. లేకపోతే, సింధూరం, బియ్యం, యవపిండి పొడులతో అలంకరించవచ్చు.

ఏకహస్తం ద్విహస్తం వా సితం వా రక్తమేవ వా ఏకహస్తస్య పద్మస్య కర్ణికాష్టాంగులా మతా

ఒక చేయి పొడవు లేదా రెండు చేయి పొడవు, తెలుపు లేదా ఎరుపు రంగులో ఉండాలి. ఒక చేయి పొడవు పద్మానికి, మధ్య భాగం ఎనిమిది వేళ్ల పొడవుగా ఉండాలి.

కేసరాణి తదర్ధాని శేషం చాష్టదలాదికమ్ ద్విహస్తస్య తు పద్మస్య ద్విగుణం కర్ణికాదికమ్

దాని రేణువులు అర్థ భాగంగా, మిగతా భాగం ఎనిమిది దళాలతో మొదలవుతుంది. రెండు చేయి పొడవు పద్మానికి, మధ్య భాగం మొదలైనవి రెండింతలు ఉండాలి.

కృత్వా శోభోపశోభాఢ్యమైశాన్యాం తస్య కల్పయేత్ ఏకహస్తం తదర్ధం వా పునర్వేద్యః తు మండలమ్

అందంగా అలంకరించి, ఈశాన్యంలో ఒక చేయి పొడవు లేదా అర్థ చేయి పొడవు వృత్తాన్ని వేదికపై మళ్లీ ఏర్పాటు చేయాలి.

వ్రీహితందులసిద్ధార్థతిలపుష్పకుశాస్తృతే తత్ర లక్షణసంయుక్తం శివకుంభం ప్రసాధయేత్

బియ్యం, అక్కులు, నువ్వులు, పువ్వులు, దర్భతో పరచి, శుభలక్షణాలతో కూడిన శివకుంభాన్ని అక్కడ సిద్ధం చేయాలి.

సౌవర్ణం రాజతం వాపి తామ్రజం మృన్మయం తు వా గన్ధపుష్పాక్షతాకీర్ణం కుశదూర్వాంకురాచితమ్

బంగారం, వెండి, రాగి లేదా మట్టితో చేసినదిగా, సువాసనలు, పువ్వులు, అక్షతలు చల్లి, దర్భ, దూర్వా మొక్కలతో అలంకరించాలి.

సితసూత్రావృతం కంఠే నవవస్త్రయుగావృతమ్ శుద్ధామ్బుపూర్ణముత్కూర్చం సద్రవ్యం సపిధానకమ్

గొంతులో తెల్ల దారంతో, రెండు కొత్త వస్త్రాలు ధరించి, శుద్ధమైన నీటితో నిండిన పాత్రను, దానిలో నైవేద్యంతో, మూతతో పట్టుకుని ఉండాలి.

భృఙ్గారం వర్ధనీం చాపి శంఖం చ చక్రమేవ వా వినా సూత్రాదికం సర్వం పద్మపత్రమథాపి వా

కృష్ణమృగ చర్మం, ఆసనం, శంఖం లేదా చక్రాన్ని కూడా ఉపయోగించవచ్చు. ఇవన్నీ లేకపోయినా, పద్మపత్రాన్ని కూడా తీసుకోవచ్చు, దారమూ ఇతర వస్తువులూ అవసరం లేదు.

తస్యాసనారవిందస్య కల్పయేదుత్తరే దలే అగ్రతశ్చందనాంభోభిరస్త్రరాజస్య వర్ధనీమ్

ఆ పద్మాసనంలో ఉత్తరదిశలోని దళంపై, యజ్ఞపాత్రను ఉంచి, ముందుగా చందనపు నీటితో అభిషేకం చేయాలి.

మణ్డలస్య తతః ప్రాచ్యాం మంత్రకుంభే చ పూర్వవత్ కృత్వా విధివదీశస్య మహాపూజాం సమాచరేత్

తర్వాత, మండపం తూర్పు భాగంలో, మంత్రపాత్ర వద్ద కూడా, ముందు చెప్పిన విధంగా అన్ని కర్మలు చేసి, భగవంతుని మహాపూజను నిర్వహించాలి.