శివపురాణమ్

ప్రాక్ సంస్కారవశాదేవ యే విచింత్య ఫలాఫలే వివశా మాం ప్రపద్యంతే మమ ప్రియతమా మతాః

మునుపటి సంస్కారాల వల్ల ఫలితం వస్తుందా లేదా అని ఆలోచిస్తూ, నన్ను ఆశ్రయించేవారు కూడా నా అత్యంత ప్రియులు.

మల్లాభాన్న పరో లాభస్తేషామస్తి యథాతథమ్ మమాపి లాభస్తల్లాభాన్నాపరః పరమేశ్వరి

వాళ్లకు దక్కినదానికంటే గొప్ప లాభం లేదు, పరమేశ్వరి! నాకూ అదే విధంగా, నాకు దక్కినదానికంటే మించిన లాభం లేదు.

మదనుగ్రహతస్తేషాం భావో మయి సమర్పితః ఫలం పరమనిర్వాణం ప్రయచ్ఛతి బలాదివ

నా అనుగ్రహంతో వాళ్లు నన్ను భక్తితో అర్పించుకున్న ప్రేమ, ఆ భక్తి పరమ మోక్షాన్ని ప్రసాదిస్తుంది, బలంతో లభించే ఫలితంలా.

మహాత్మనామనన్యానాం మయి సంన్యస్తచేతసామ్ అష్టధా లక్షణం ప్రాహుర్మమ ధర్మాధికారిణామ్

ఎవరైతే మహాత్ములు, నన్ను తప్ప ఇంకెవ్వరినీ ఆశ్రయించరు, మనసంతా నాకే అర్పిస్తారు, వారిలో ఎనిమిది లక్షణాలు నా ధర్మానికి అర్హులుగా చెప్పబడ్డాయి.

మద్భక్తజనవాత్సల్యం పూజాయాం చానుమోదనమ్ స్వయమభ్యర్చనం చైవ మదర్థే చాంగచేష్టితమ్

నా భక్తులపై మమకారం, పూజలో ఆనందం, స్వయంగా పూజ చేయడం, నాకోసం శరీరంతో చేసే పనులు—

మత్కథాశ్రవణే భక్తిః స్వరనేత్రాంగవిక్రియాః మమానుస్మరణం నిత్యం యశ్చ మాముపజీవతి

నా కథలు వినడంలో భక్తి, స్వరం, కన్నులు, శరీరంలో మార్పులు, నన్ను ఎప్పుడూ జ్ఞాపకం చేసుకోవడం, నన్ను ఆధారంగా జీవించడం—

ఏవమష్టవిధం చిహ్నం యస్మిన్ మ్లేచ్ఛే ఽపి వర్తతే స విప్రేన్ద్రో మునిః శ్రీమాన్స యతిస్స చ పండితః

ఈ ఎనిమిది లక్షణాలు ఎవరిలో ఉన్నాయో, అతడు మ్లేచ్ఛుడైనా, అతడే బ్రాహ్మణుల్లో శ్రేష్ఠుడు, ముని, మహిమాన్వితుడు, యతి, పండితుడు.

న మే ప్రియశ్చతుర్వేదీ మద్భక్తో శ్వపచో ఽపి యః తస్మై దేయం తతో గ్రాహ్యం స చ పూజ్యో యథా హ్యహమ్

నాకు భక్తుడైనవాడు, అతడు శ్వపచుడైనా, నలుగురు వేదాలు తెలిసినవాడికన్నా నాకు ప్రియమైనవాడు. అతడికి దానం చేయాలి, అతడి నుండి స్వీకరించాలి, అతడిని నన్నిలా పూజించాలి.

పత్రం పుష్పం ఫలం తోయం యో మే భక్త్యా ప్రయచ్ఛతి తస్యాహం న ప్రణశ్యామి స చ మే న ప్రణశ్యతి

ఎవరైనా నాకు భక్తితో ఆకుపచ్చ, పువ్వు, పండు, నీరు సమర్పిస్తే, నేను వారిని వదలను, వారు నన్ను వదలరు.

అథ వక్ష్యామి దేవేశి భక్తానామధికారిణామ్ విదుషాం ద్విజముఖ్యానాం వర్ణధర్మసమాసతః

ఇప్పుడు దేవతల అధిపతిగా, భక్తులకు, పండితులకు, బ్రాహ్మణుల్లో శ్రేష్ఠులకు వర్ణధర్మాలను సంక్షిప్తంగా వివరిస్తాను.

త్రిః స్నానం చాగ్నికార్యం చ లింగార్చనమనుక్రమమ్ దానమీశ్రరభావశ్చ దయా సర్వత్ర సర్వదా

రోజూ మూడుసార్లు స్నానం, అగ్ని సేవ, లింగాన్ని నిత్యం పూజించడం, దానం, ఈశ్వరుని ముందు వినయం, ఎప్పుడూ అందరికీ దయ చూపడం—

సత్యం సంతోషమాస్తిక్యమహింసా సర్వజంతుషు హ్రీశ్రద్ధాధ్యయనం యోగస్సదాధ్యాపనమేవ చ

నిజాయితీ, సంతృప్తి, విశ్వాసం, అన్ని జీవులపట్ల హింస లేకపోవడం, లజ్జ, భక్తి, అధ్యయనం, యోగం, ఎప్పుడూ బోధించడం—

వ్యాఖ్యానం బ్రహ్మచర్యం చ శ్రవణం చ తపః క్షమా శౌచం శిఖోపవీతం చ ఉష్ణీషం చోత్తరీయకమ్

వివరణ చెప్పడం, బ్రహ్మచర్యం, శ్రవణం, తపస్సు, సహనం, శుద్ధి, శిఖ, యజ్ఞోపవీతం, ఉష్ణీషం, ఉత్తరీయం ధరించడం—

నిషిద్ధాసేవనం చైవ భస్మరుద్రాక్షధారణమ్ పర్వణ్యభ్యర్చనం దేవి చతుర్దశ్యాం విశేషతః

నిషిద్ధమైన పనులు చేయకపోవడం, బస్మ, రుద్రాక్షలు ధరించడం, పర్వదినాల్లో పూజ, ముఖ్యంగా చతుర్దశి రోజున, దేవీ!

పానం చ బ్రహ్మకూర్చస్య మాసి మాసి యథావిధి అభ్యర్చనం విశేషేణ తేనైవ స్నాప్య మాం ప్రియే

ప్రతి నెలా నియమంగా బ్రహ్మకూర్చ జలాన్ని సేవించడం, ప్రత్యేక పూజ చేయడం, ఆ నీటితో నన్ను స్నానపర్చడం, ప్రియమైనవాడా!

సర్వక్రియాన్న సన్త్యాగః శ్రద్ధాన్నస్య చ వర్జనమ్ తథా పర్యుషితాన్నస్య యావకస్య విశేషతః

అన్ని కర్తవ్యాలను వదలకపోవడం, విశ్వాసం లేని అన్నాన్ని తినకపోవడం, పాత అన్నం, యవక ధాన్యాన్ని ముఖ్యంగా తినకపోవడం—

మద్యస్య మద్యగన్ధస్య నైవేద్యస్య చ వర్జనమ్ సామాన్యం సర్వవర్ణానాం బ్రాహ్మణానాం విశేషతః

మద్యం, మద్యం వాసన ఉన్న పదార్థాలు, మద్యం కలిగిన నైవేద్యం తినకపోవడం, ఇది అన్ని వర్ణాలకు, ముఖ్యంగా బ్రాహ్మణులకు సాధారణ నియమం.

క్షమా శాంతిశ్చ సన్తోషస్సత్యమస్తేయమేవ చ బ్రహ్మచర్యం మమ జ్ఞానం వైరాగ్యం భస్మసేవనమ్

క్షమ, శాంతి, సంతృప్తి, సత్యం, దొంగతనం చేయకపోవడం, బ్రహ్మచర్యం, నా జ్ఞానం, విరక్తి, బస్మను వినియోగించడం—

సర్వసంగనివృత్తిశ్చ దశైతాని విశేషతః లింగాని యోగినాం భూయో దివా భిక్షాశనం తథా

అన్ని బంధాలను పూర్తిగా వదిలిపెట్టడం—ఈ పది లక్షణాలు యోగులకు ముఖ్యంగా ఉంటాయి, అలాగే పగలు భిక్షాటన చేయడం కూడా.

వానప్రస్థాశ్రమస్థానాం సమానమిదమిష్యతే రాత్రౌ న భోజనం కార్యం సర్వేషాం బ్రహ్మచారిణామ్

వానప్రస్థాశ్రమంలో ఉన్నవారికీ ఇదే నియమం వర్తిస్తుంది. రాత్రి సమయంలో బ్రహ్మచారులు ఎవ్వరూ భోజనం చేయకూడదు.

అధ్యాపనం యాజనం చ క్షత్రియస్యాప్రతిగ్రహః వైశ్యస్య చ విశేషేణ మయా నాత్ర విధీయతే

క్షత్రియులకు బోధన చేయడం, యజ్ఞాలలో పాల్గొనడం అనుమతించబడింది. కాని, వారు దానం తీసుకోవడం కుదరదు. వైశ్యులకు అయితే ఇవి మరీ అనుమతించబడవు.

రక్షణం సర్వవర్ణానాం యుద్ధే శత్రువధస్తథా దుష్టపక్షిమృగాణాం చ దుష్టానాం శాతనం నృణామ్

అన్ని వర్ణాల ప్రజలను రక్షించడం, యుద్ధంలో శత్రువులను సంహరించడం, చెడు పక్షులు, మృగాలు, దుష్టులను నశింపజేయడం కూడా కర్తవ్యాలు.

అవిశ్వాసశ్చ సర్వత్ర విశ్వాసో మమ యోగిషు స్త్రీసంసర్గశ్చ కాలేషు చమూరక్షణమేవ చ

ప్రతి చోటా అప్రమత్తత అవసరం, యోగులకు మాత్రమే నమ్మకం ఉంచాలి, అనుచిత సమయంలో స్త్రీలతో కలవకూడదు, సైన్యాన్ని కాపాడడం కూడా కర్తవ్యం.

సదా సంచారితైశ్చారైర్లోకవృత్తాంతవేదనమ్ సదాస్త్రధారణం చైవ భస్మకంచుకధారణమ్

ఎప్పుడూ గూఢచారులతో ప్రజల వ్యవహారాలు తెలుసుకోవాలి, ఆయుధాలు ధరించాలి, బస్మంతో పూత వేసిన వస్త్రాన్ని ధరించాలి.

రాజ్ఞాం మమాశ్రమస్థానామేష ధర్మస్య సంగ్రహః గోరక్షణం చ వాణిజ్యం కృషిర్వైశ్యస్య కథ్యతే

ఓ రాజులారా! నా ఆశ్రమస్థులకు ఇదే ధర్మసారాంశం. వైశ్యులకు పశువులను రక్షించడం, వ్యాపారం చేయడం, వ్యవసాయం చేయడం చెప్పబడింది.

శుశ్రూషేతరవర్ణానాం ధర్మః శూద్రస్య కథ్యతే ఉద్యానకరణం చైవ మమ క్షేత్రసమాశ్రయః

శూద్రులకు ఇతర వర్ణాలకు సేవ చేయడం ధర్మంగా చెప్పబడింది. తోటలు చేయడం, నా పొలాల్లో నివసించడం కూడా వారి కర్తవ్యం.

ధర్మపత్న్యాస్తు గమనం గృహస్థస్య విధీయతే బ్రహ్మచర్యం వనస్థానాం యతీనాం బ్రహ్మచారిణామ్

గృహస్థుడికి ధర్మపత్నితో సంయోగం అనుమతించబడింది. వానప్రస్థులు, యతులు, బ్రహ్మచారులకు బ్రహ్మచర్యమే నియమం.

స్త్రీణాం తు భర్తృశుశ్రూషా ధర్మో నాన్యస్సనాతనః మమార్చనం చ కల్యాణి నియోగో భర్తురస్తి చేత్

స్త్రీలకు భర్తకు సేవ చేయడమే శాశ్వత ధర్మం, మరొకటి కాదు. ఓ మంగళకరమైనవాడా! భర్త ఆజ్ఞిస్తే నాకు పూజ చేయడం కూడా కర్తవ్యం.

యా నారీ భర్తృశుశ్రూషాం విహాయ వ్రతతత్పరా సా నారీ నరకం యాతి నాత్ర కార్యా విచారణా

భర్తకు సేవను వదిలేసి వ్రతాలలో మాత్రమే ఆసక్తి చూపే స్త్రీ, అటువంటి స్త్రీ నరకానికి వెళ్తుంది. ఇందులో ఎలాంటి సందేహం అవసరం లేదు.