ఏతే శిష్యా మహేశస్య యోగాచార్యస్వరూపిణః సంఖ్యా చ శతమేతేషాం సహ ద్వాదశసంఖ్యయా
ఇవాళ్లు మహేశ్వరుని శిష్యులు, యోగాచార్యుల రూపంలో ఉన్నారు. వీరి సంఖ్య వంద పదకొండు మందితో కలిపి వంద పదిహేనవుతుంది.
సర్వే పాశుపతాః సిద్ధా భస్మోద్ధూలితవిగ్రహాః సర్వశాస్త్రార్థతత్త్వజ్ఞా వేదవేదాంగపారగాః
వీళ్ళందరూ పాశుపతులు, సిద్ధులు, బస్మంతో శరీరాన్ని పూసుకున్నవారు. అన్ని శాస్త్రాల సారాన్ని తెలిసినవారు, వేదాలు మరియు వాటి ఉపవేదాలలో నిపుణులు.
శివాశ్రమరతాస్సర్వే శివజ్ఞానపరాయణాః సర్వే సంగవినిర్ముక్తాః శివైకాసక్తచేతసః
అందరూ శివాశ్రమంలో తలమునకలై, శివుని జ్ఞానంలో నిమగ్నమై, అన్ని బంధాలనుండి విముక్తులై, మనసంతా శివునిపైనే కేంద్రీకరించుకొని ఉంటారు.
సర్వద్వంద్వసహా ధీరాః సర్వభూతహితే రతాః ఋజవో మృదవః స్వస్థా జితక్రోధా జితేంద్రియాః
వారు అన్ని రకాల ద్వంద్వాలను సహించడంలో ధైర్యవంతులు, సమస్త జీవుల హితంలో నిమగ్నులు, నేరుగా, మృదువుగా, మనస్సు స్థిరంగా, కోపాన్ని, ఇంద్రియాలను జయించినవారు.
రుద్రాక్షమాలాభరణాస్త్రిపుండ్రాంకితమస్తకాః శిఖాజటాస్సర్వజటా అజటా ముండశీర్షకాః
వారు రుద్రాక్షమాలలు ధరించి, నుదుటిపై మూడు రేఖలు వేసుకుని, కొందరు శిఖధారి, కొందరు జటాధారి, మరికొందరు జటలు లేనివారు, ఇంకొందరు తల ముండన చేసుకున్నవారు.
ఫలమూలాశనప్రాయాః ప్రాణాయామపరాయణాః శివాభిమానసంపన్నాః శివధ్యానైకతత్పరాః
వారు ఎక్కువగా పండ్లు, మూలికలు తింటారు; శ్వాస నియంత్రణలో నిమగ్నమై, శివుని భావంతో పరిపూర్ణులై, శివుని ధ్యానంలో మాత్రమే తలమునకలై ఉంటారు.
సమున్మథితసంసారవిషవృక్షాంకురోద్గమాః ప్రయాతుమేవ సన్నద్ధాః పరం శివపురం ప్రతి
ఈ సంసారమనే విషవృక్షపు మొక్కలను వేరేరు పీకేసి, వారు పరమ శివుని పట్టణం వైపు వెళ్లేందుకు సిద్ధంగా ఉంటారు.
సదేశికానిమాన్మత్వా నిత్యం యశ్శివమర్చయేత్ స యాతి శివసాయుజ్యం నాత్ర కార్యా విచారణా
ఈ గురువులను గుర్తించి, ఎవరైనా ఎప్పుడూ శివుని భక్తితో పూజిస్తే, వారు శివునితో ఏకత్వాన్ని పొందుతారు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
భగవన్సర్వయోగీంద్ర గణేశ్వర మునీశ్వర షడాననసమప్రఖ్య సర్వజ్ఞాననిధే గురో
సర్వయోగుల అధిపతీ, గణనాయకా, మునులలో శ్రేష్ఠుడా, ఆరు ముఖాల కార్తికేయుడితో సమానమైన వాడా, సమస్త జ్ఞానానికి నిలయమైన గురువా!
ప్రాయస్త్వమవతీర్యోర్వ్యాం పాశవిచ్ఛిత్తయే నృణామ్ మహర్షివపురాస్థాయ స్థితో ఽసి పరమేశ్వర
పరమేశ్వరా! మహర్షుల పట్టణంలో నివసిస్తూ, మానవుల బంధనాలను తెంచేందుకు నీవు భూమిపై ఎక్కువగా అవతరించావు.
అన్యథా హి జగత్యస్మిన్ దేవో వా దానవో ఽపి వా త్వత్తోన్యః పరమం భావం కో జానీయాచ్ఛివాత్మకమ్
ఈ లోకంలో, దేవుడు అయినా, దానవుడు అయినా, నీకంటే వేరెవ్వరూ శివుని పరమ స్వరూపాన్ని, శివాత్మకమైన తత్త్వాన్ని తెలుసుకోగలరా?
తస్మాత్తవ ముఖోద్గీర్ణం సాక్షాదివ పినాకినః శివజ్ఞానామృతం పీత్వా న మే తృప్తమభూన్మనః
కాబట్టి, పినాకిని! నీ నోటినుంచి నేరుగా ఉప్పొంగిన శివజ్ఞానామృతాన్ని నేను ఆస్వాదించినా, నా మనసు ఇంకా తృప్తి చెందలేదు.
సాక్షాత్సర్వజగత్కర్తుర్భర్తురంకం సమాశ్రితా భగవన్కిన్ను పప్రచ్ఛ భర్తారం పరమేశ్వరీ
ప్రభూ! సకల లోకాల సృష్టికర్త, పోషకుడైన భర్త మడిలో నేరుగా విశ్రాంతిచేసిన పరమేశ్వరి, తన భర్తను ఏమి అడిగిందో చెప్పు.
స్థానే పృష్టం త్వయా కృష్ణ తద్వక్ష్యామి యథాతథమ్ భవభక్తస్య యుక్తస్య తవ కల్యాణచేతసః
కృష్ణా! నీవు సరైన ప్రశ్న అడిగావు. భవభక్తుడవు, యోగ్యుడవు, మంగళమైన మనస్సు కలవాడవు కాబట్టి, నేను నీకు నిజాన్ని చెప్పుతాను.
మహీధరవరే దివ్యే మందరే చారుకందరే దేవ్యా సహ మహాదేవో దివ్యో ధ్యానగతో ఽభవత్
అందమైన మంద్రపర్వతంపై, ఒక సుందరమైన గుహలో, దేవితో కలిసి మహాదేవుడు పరమధ్యానంలో లీనమయ్యాడు.
తదా దేవ్యాః ప్రియసఖీ సుస్మితాస్యా శుభావతీ ఫుల్లాన్యతిమనోజ్ఞాని పుష్పాణి సముదాహరత్
ఆ సమయంలో, దేవికి ఎంతో ప్రియమైన సఖి, చిరునవ్వుతో, మంగళకరమైన రూపంతో, పూర్తిగా వికసించిన అద్భుతమైన పువ్వులను తెచ్చింది.
తతః స్వమంకమారోప్య దేవీం దేవవరోరహః అలంకృత్య చ తైః పుష్పైరాస్తే హృష్టతరః స్వయమ్
తర్వాత దేవతల అధిపతి, దేవిని తన మోకాలిపై కూర్చోబెట్టి, ఆ పువ్వులతో అలంకరించి, ఎంతో ఆనందంతో అక్కడే కూర్చున్నాడు.
అథాంతఃపురచారిణ్యో దేవ్యో దివ్యవిభూషణాః అంతరంగా గణేన్ద్రాశ్చ సర్వలోకమహేశ్వరీమ్
అప్పుడే, అంతఃపురంలో ఉన్న దేవతలు, దివ్యాభరణాలతో అలంకరించబడినవారు, అలాగే గణాధిపతులు, సర్వలోకమహేశ్వరీ దగ్గరకు వచ్చారు.
భర్తారం పరిపూర్ణం చ సర్వలోకమహేశ్వరమ్ చామరాసక్తహస్తాశ్చ దేవీం దేవం సిషేవిరే
చామరాలు పట్టుకుని దేవతలు, అన్ని లోకాలకూ అధిపతియైన పరిపూర్ణుడైన భర్తను, దేవిని సేవించారు.
తతః ప్రియాః కథా వృత్తా వినోదాయ మహేశయోః త్రాణాయ చ నృణాం లోకే యే శివం శరణం గతాః
ఆ తర్వాత, మహేశ్వరుడు, మహేశ్వరి ఆనందించేందుకు, శివుని ఆశ్రయించిన జనుల రక్షణ కోసం, మధురమైన కథలు, సంఘటనలు చెప్పబడ్డాయి.
తదావసరమాలోక్య సర్వలోకమహేశ్వరీ భర్తారం పరిపప్రచ్ఛ సర్వలోకమహేశ్వరమ్
ఆ సమయాన్ని గమనించిన అన్ని లోకాల మహేశ్వరి, తన భర్త అయిన అన్ని లోకాల మహేశ్వరుడిని అడిగింది.
కేన వశ్యో మహాదేవో మర్త్యానాం మందచేతసామ్ ఆత్మతత్త్వాద్యశక్తానామాత్మనామకృతాత్మనామ్
ఆత్మతత్వాన్ని గ్రహించని, మాంద్యమైన మనస్సు కలిగిన మానవులు మహాదేవుడిని ఎలా వశపరచగలుగుతారు?
న కర్మణా న తపసా న జపైర్నాసనాదిభిః న జ్ఞానేన న చాన్యేన వశ్యో ఽహం శ్రద్ధయా వినా
కర్మలతో, తపస్సుతో, జపాలతో, ఆసనాదులతో, జ్ఞానంతో, లేదా ఇంకేదైనా మార్గంతో కాదు — నమ్మకం లేకుండా నేను ఎవరికీ వశుడవ్వను.
శ్రద్ధా మయ్యస్తి చేత్పుంసాం యేన కేనాపి హేతునా వశ్యః స్పృశ్యశ్చ దృశ్యశ్చ పూజ్యస్సంభాష్య ఏవ చ
ఎవరైనా నాలో నమ్మకం ఉంచితే, ఏ కారణంతోనైనా, నేను వారికి సులభంగా చేరువవుతాను, తాకదగినవాడను, చూడదగినవాడను, పూజించదగినవాడను, మాటాడదగినవాడను అవుతాను.
సాధ్యా తస్మాన్మయి శద్ధా మాం వశీకర్తుమిచ్ఛతా శ్రద్ధా హేతుస్స్వధర్మస్య రక్షణం వర్ణినామిహ
కాబట్టి, నన్ను వశపరచాలనుకునేవాడు నాలో నమ్మకాన్ని పెంపొందించాలి. నమ్మకమే ఇక్కడ తన కర్తవ్యాన్ని కాపాడే మూలకారణం.
స్వవర్ణాశ్రమధర్మేణ వర్తతే యస్తు మానవః తస్యైవ భవతి శ్రద్ధా మయి నాన్యస్య కస్యచిత్
తన వర్ణాశ్రమ ధర్మాన్ని పాటించే మనిషికే నాలో నమ్మకం కలుగుతుంది, మరెవరికీ కాదు.
ఆమ్నాయసిద్ధమఖిలం ధర్మమాశ్రమిణామిహ బ్రహ్మణా కథితం పూర్వం మమైవాజ్ఞాపురస్సరమ్
ఇక్కడ ఆశ్రమస్థులకు సంప్రదాయంగా స్థాపించబడిన అన్ని ధర్మాలను బ్రహ్మ, నా ఆజ్ఞతో, ముందుగా బోధించాడు.
స తు పైతామహో ధర్మో బహువిత్తక్రియాన్వితః నాత్యన్త ఫలభూయిష్ఠః క్లేశాయా ససమన్వితః తేన ధర్మేణ మహతాం శ్రద్ధాం ప్రాప్య సుదుర్ల్లభామ్
ఆ పితృధర్మం అనేక దానాలు, కర్మలతో కూడి ఉంటుంది. అది ఎక్కువ ఫలితాన్ని ఇవ్వదు, కష్టాలు ఉంటాయి. అయినా, ఆ గొప్ప ధర్మం వల్ల దుర్లభమైన నమ్మకం లభిస్తుంది.
వర్ణినో యే ప్రపద్యంతే మామనన్యసమాశ్రయాః తేషాం సుఖేన మార్గేణ ధర్మకామార్థముక్తయః
వర్ణాశ్రమంలో ఉన్నవారు నన్ను మాత్రమే ఆశ్రయిస్తే, వారికి ధర్మం, కామం, అర్థం, మోక్ష మార్గాలు సులభంగా సిద్ధిస్తాయి.
వర్ణాశ్రమసమాచారో మయా భూయః ప్రకల్పితః తస్మిన్భక్తిమతామేవ మదీయానాం తు వర్ణినామ్
వర్ణాశ్రమ ఆచారాన్ని నేను మరలా స్థాపించాను, కానీ అది నా భక్తులైన వర్ణాశ్రమికులకే వర్తిస్తుంది.