శివపురాణమ్

ఏవముక్త్వా స్థితం ప్రేక్ష్య కృతాంజలిపుటం ద్విజమ్ ప్రాహ గంభీరయా వాచా శక్రరూపధరో హరః

అలా చెప్పి, చేతులు జోడించి నిలబడి ఉన్న బ్రాహ్మణుణ్ణి చూసి, ఇంద్రుని రూపంలో ఉన్న హరుడు, గంభీరమైన స్వరంతో అతనితో మాట్లాడాడు.

తుష్టో ఽస్మి తే వరం బ్రూహి తపసానేన సువ్రత దదామి చేప్సితాన్సర్వాన్ధౌమ్యాగ్రజ మహామునే

నీ తపస్సుతో నేను సంతోషించాను. ధౌమ్యునికి అన్నయ్య అయిన మహామునీ! కోరుకున్న వరాలన్నీ అడుగు, నేను నీకు ఇస్తాను.

ఏవముక్తస్తదా తేన శక్రేణ మునిపుంగవః వారయామి శివే భక్తిమిత్యువాచ కృతాఞ్జలిః

ఇంద్రుడు ఇలా అడిగినప్పుడు, ఆ మునిపుంగవుడు చేతులు జోడించి, "శివునికి భక్తి కావాలని కోరుకుంటున్నాను" అని అన్నాడు.

త్రైలోక్యాధిపతిం శక్రం సర్వదేవనమస్కృతమ్

మూడు లోకాలకు అధిపతిగా, అందరు దేవతలు పూజించే ఇంద్రుడు—

మద్భక్తో భవ విప్రర్షే మామేవార్చయ సర్వదా దదామి సర్వం భద్రం తే త్యజ రుద్రం చ నిర్గుణమ్

విప్రశ్రేష్ఠా! నా భక్తుడవై, ఎప్పుడూ నన్నే పూజించు. నీకు కావలసిన మంగళమంతా నేను ఇస్తాను. ఆ నిర్గుణుడైన రుద్రుణ్ణి వదిలేయి.

రుద్రేణ నిర్గుణేనాపి కిం తే కార్యం భవిష్యతి దేవపఙ్క్తిబహిర్భూతో యః పిశాచత్వమాగతః

నిర్గుణుడైన రుద్రుడితో నీకు ఏమి ప్రయోజనం? ఆయన దేవతల సమూహం నుండి వెలివేయబడి, పిశాచుడిలా మారిపోయాడు.

తచ్ఛ్రుత్వా ప్రాహ స మునిర్జపన్పఞ్చాక్షరం మనుమ్ మన్యమానో ధర్మవిఘ్నం ప్రాహ తం కర్తుమాగతమ్

అది విని, ఆ ముని పంచాక్షరీ మంత్రాన్ని జపిస్తూ, ఇది ధర్మానికి అడ్డుగా ఉందని భావించి, అతనితో అలా చెప్పాడు.

త్వయైవం కథితం సర్వం భవనిందారతేన వై ప్రసంగాదేవ దేవస్య నిర్గుణత్వం మహాత్మనః

భవుని నిందించాలనే ఉద్దేశంతో నీవు అన్నీ ఇలా చెప్పావు. అలా అనుకోకుండా దేవుడైన మహాత్ముడి నిర్గుణత్వాన్ని వివరించావు.

త్వం న జానామి వై రుద్రం సర్వదేవేశ్వరేశ్వరమ్ బ్రహ్మవిష్ణుమహేశానాం జనక ప్రకృతేః పరమ్

రుద్రుడిని, అందరు దేవతలకు అధిపతిని, బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులకు తండ్రిని, ప్రకృతికి అతీతుడైన వాడిని నేను నిజంగా పూర్తిగా తెలియను.

సదసద్వ్యక్తమవ్యక్తం యమాహుర్బ్రహ్మవాదినః నిత్యమేకమనేకం చ వరం తస్మాద్వృణోమ్యహమ్

బ్రహ్మాన్ని తెలుసుకున్న వారు 'ఉంది, లేదు', 'ప్రత్యక్షం, అప్రమేయం', 'శాశ్వతం, ఒక్కటే, అనేకం' అని చెప్పే ఆ పరమాత్మనే నేను ఎంచుకుంటాను.

హేతువాదవినిర్ముక్తం సాంఖ్యయోగార్థదమ్పరమ్ ఉపాసతే యం తత్త్వజ్ఞా వరం తస్మాద్వృణోమ్యహమ్

కారణతత్వాల వాదనలకు అతీతమైన, సాంఖ్య యోగ ఫలితాలను ప్రసాదించే, తత్త్వాన్ని తెలిసిన వారు పూజించే ఆ పరమాత్మనే నేను శ్రేష్ఠంగా ఎంచుకుంటాను.

నాస్తి శంభోః పరం తత్త్వం సర్వకారణకారణాత్ బ్రహ్మవిష్ణ్వాదిదేవానాం స్రష్టుర్గుణపరాద్విభోః

శంభువుకు మించిన పరమార్థం లేదు. అన్ని కారణాలకు కారణమైన వాడు, బ్రహ్మ, విష్ణు మొదలైన దేవతలకు సృష్టికర్త, గుణాలకు అతీతుడైన వాడు.

బహునాత్ర కిముక్తేన మయాద్యానుమితం మహత్ భవాంతరే కృతం పాపం శ్రుతా నిన్దా భవస్య చేత్

ఇంకా ఎంత చెప్పాలి? ఇప్పుడు నాకు గొప్ప సత్యం తెలిసింది. గత జన్మలో భవుని నిందను వినడం వల్ల పాపం జరిగి ఉంటే—

శ్రుత్వా నిందాం భవస్యాథ తత్క్షణాదేవ సన్త్యజేత్ స్వదేహం తన్నిహత్యాశు శివలోకం స గచ్ఛతి

భవుని నిందను విన్న వెంటనే తన శరీరాన్ని వదిలేయాలి. అలా చేస్తే వెంటనే శివలోకాన్ని పొందుతాడు.

ఆస్తాం తావన్మమేచ్ఛేయం క్షీరం ప్రతి సురాధమ నిహత్య త్వాం శివాస్త్రేణ త్యజామ్యేతం కలేవరమ్

నాకు పాలపై ఉన్న కోరికను పక్కన పెడతాను, ఓ దేవతల్లో నీచుడా! శివాస్త్రంతో నిన్ను సంహరించి, ఈ శరీరాన్ని వదిలేస్తాను.

ఏవముక్త్వోపమన్యుస్తం మర్తుం వ్యవసితస్స్వయమ్ క్షీరే వాఞ్ఛామపి త్యక్త్వా నిహన్తుం శక్రముద్యతః

ఇలా చెప్పిన ఉపమన్యు, పాల కోరికను కూడా వదిలి, తాను మరణించేందుకు, ఇంద్రుడిని సంహరించేందుకు సిద్ధమయ్యాడు.

భస్మాదాయ తదా ఘోరమఘోరాస్త్రాభిమంత్రితమ్ విసృజ్య శక్రముద్దిశ్య ననాద స మునిస్తదా

ఆ సమయంలో భయంకరమైన అఘోరాస్త్ర మంత్రపూతమైన బస్మాన్ని తీసుకుని, ఇంద్రుడిపై విసిరి, ఆ ముని గర్జించాడు.

స్మృత్వా శంభుపదద్వంద్వం స్వదేహం దుగ్ధుముద్యతః ఆగ్నేయీం ధారణాం బిభ్రదుపమన్యురవస్థితః

శంభువు పాదద్వయాన్ని స్మరించుకుంటూ, ఉపమన్యు తన శరీరాన్ని కరిగించేందుకు సిద్ధమై, అగ్నిస్వరూపమైన ధారణలో నిలిచాడు.

ఏవం వ్యవసితే విప్రే భగవాన్భగనేత్రహా వారయామాస సౌమ్యేన ధారణాం తస్య యోగినః

ఆ బ్రాహ్మణుడు ఇలా నిశ్చయించుకున్నప్పుడు, భగవంతుడు, భగనేత్రుని సంహారకుడు, మృదువుగా అతని యోగధారణను నిలిపాడు.

తద్విసృష్టమఘోరాస్త్రం నందీశ్వరనియోగతః జగృహే మధ్యతః క్షిప్తం నన్దీ శంకరవల్లభః

నందీశ్వరుని ఆజ్ఞతో, శంకరునికి ప్రియమైన నంది, మధ్యలో విసిరిన అఘోరాస్త్రాన్ని పట్టుకున్నాడు.

స్వం రూపమేవ భగవానాస్థాయ పరమేశ్వరః దర్శయామాస శిప్రాయ బాలేన్దుకృతశేఖరమ్

పరమేశ్వరుడు తన స్వరూపాన్ని ధరించి, శిప్రకు చంద్రకళను కిరీటంగా ధరించిన తన రూపాన్ని దర్శనమిచ్చాడు.

క్షీరార్ణవసహస్రం చ పీయూషార్ణవమేవ వా దధ్యాదేరర్ణవాంశ్చైవ ఘృతోదార్ణవమేవ చ

వెయ్యి పాల సముద్రాలను, అమృత సముద్రాలను, పెరుగు సముద్రాలను, నెయ్యి సముద్రాలను చూపించాడు.

ఫలార్ణవం చ బాలస్య భక్ష్య భోజ్యార్ణవం తథా అపూపానాం గిరిం చైవ దర్శయామాస స ప్రభుః

ఆ బాలుడికి ఫలాల సముద్రాన్ని, భక్ష్య భోజ్యాల సముద్రాలను, అప్పాలు పర్వతాన్ని కూడా ఆ ప్రభువు చూపించాడు.

ఏవం స దదృశే దేవో దేవ్యా సార్ధం వృషోపరి గణేశ్వరైస్త్రిశూలాద్యైర్దివ్యాస్త్రైరపి సంవృతః

అలా ఆ దేవుడు, దేవితో కలిసి వృషభంపై కూర్చొని, గణాధిపతులతో, త్రిశూలాది దివ్యాయుధాలతో ఆవృతుడై ప్రత్యక్షమయ్యాడు.

దివి దుందుభయో నేదుః పుష్పవృష్టిః పపాత చ విష్ణుబ్రహ్మేన్ద్రప్రముఖైర్దేవైశ్ఛన్నా దిశో దశ

ఆకాశంలో దుండుభులు మోగాయి, పుష్పవృష్టి కురిసింది, విష్ణు, బ్రహ్మ, ఇంద్రుడు మొదలైన దేవతలతో పది దిశలు నిండిపోయాయి.

అథోపమన్యురానన్దసముద్రోర్మిభిరావృతః పపాత దణ్డవద్భూమౌ భక్తినమ్రేణ చేతసా

ఆ ఆనంద తరంగాల్లో మునిగిపోయిన ఉపమన్యు భక్తితో తలవంచి నేలమీద దండంగా పడిపోయాడు.

ఏతస్మిన్సమయే తత్ర సస్మితో భగవాన్భవః ఏహ్యేహీతి తమాహూయ మూర్ధ్న్యాఘ్రాయ దదౌ వరాన్

అప్పుడే అక్కడ భగవంతుడు భవుడు చిరునవ్వుతో, "రా రా" అని పిలిచి, అతని తలని ముద్దుగా వాసించి, వరాలు ఇచ్చాడు.

భక్ష్యభోజ్యాన్యథాకామం బాన్ధవైర్భుక్ష్వ సర్వదా సుఖీ భవ సదా దుఃఖాన్నిర్ముక్తా భక్తిమాన్మమ

నీకు నచ్చిన ఆహారం బంధువులతో కలిసి ఎప్పుడూ తిను. ఎల్లప్పుడూ సంతోషంగా ఉండు, ఎప్పుడూ బాధలు లేకుండా, నన్ను భక్తిగా సేవించు.

ఉపమన్యో మహాభాగ తవామ్బైషా హి పార్వతీ మయా పుత్రీకృతో హ్యద్య దత్తః క్షీరోదకార్ణవః

ఉపమన్యూ, నీకు గొప్ప అదృష్టం. ఈ పార్వతీ నీ తల్లి. నేడు నేను ఆమెను నా కుమార్తెగా చేసుకున్నాను. నీకోసం పాలసముద్రాన్ని ఇచ్చాను.