బ్రహ్మణో మానసాః పుత్రాః సర్వే ఽపి జ్యోతిషాం గణాః సర్వా దేవ్యశ్చ దేవాశ్చ సర్వే సర్వే చ ఖేచరాః
బ్రహ్మకు మానసపుత్రులు, జ్యోతిర్గణాలు, అన్ని దేవతలు, దేవతలు, ఆకాశంలో సంచరించే సర్వజీవులు కూడా పూజించాలి.
పాతాలవాసినశ్చాన్యే సర్వే మునిగణా అపి యోగినో హి సఖాస్సర్వే పతంగా మాతరస్తథా
పాతాళంలో నివసించే వారు, అన్ని మునిగణాలు, యోగులు, స్నేహితులు, పక్షులు, తల్లులు కూడా పూజించబడాలి.
క్షేత్రపాలాశ్చ సగణాః సర్వం చైతచ్చరాచరమ్ పూజనీయం శివప్రీత్యా మత్త్వా శంభువిభూతిమత్
దిశల రక్షకులు, వారి సహాయకులతో పాటు, ఈ లోకంలోని జంతువులు, అజంతువులు అన్నీ శివుని ఆనందానికి, శంభువు వైభవంగా భావించి, గౌరవంగా పూజించాలి.
అథావరణపూజాంతే సంపూజ్య పరమేశ్వరమ్ సాజ్యం సవ్యం జనం హృద్యం హవిర్భక్త్యా నివేదయేత్
తర్వాత, ఆవరణాల పూజ పూర్తయిన తర్వాత పరమేశ్వరుని పూజించి, నెయ్యి, నీరు, హృదయానికి హర్షం కలిగించే భోజనాన్ని భక్తితో నివేదించాలి.
ముఖవాసాదికం దత్త్వా తామ్బూలం సోపదంశకమ్ అలంకృత్య చ భూయో ఽపి నానాపుష్పవిభూషణైః
ముఖవాసాదులు, తాంబూలం దాని జతలతో సమర్పించి, మళ్లీ వివిధ రకాల పుష్పాలు, అలంకారాలతో అలంకరించాలి.
నీరాజనాంతే విస్తీర్య పూజాశేషం సమాపయేత్ చషకం సోపకారం చ శయనం చ సమర్పయేత్
దీపారాధన అనంతరం, మిగిలిన పూజను పూర్తిచేసి, పాత్రతో పాటు అవసరమైన వస్తువులు, మంచాన్ని సమర్పించాలి.
చన్ద్రసంకాశహారం చ శయనీయం సమర్పయేత్ ఆద్యం నృపోచితం హృద్యం తత్సర్వమనురూపతః
చంద్రుడిలా మెరిసే వస్త్రాన్ని, విశ్రాంతికి అనువైన మంచాన్ని, రాజులకు తగినట్లుగా, హృదయాన్ని హర్షపరిచేలా, అన్ని విధాలా సరిపోయేలా సమర్పించాలి.
కృత్వా చ కారయిత్వా చ హిత్వా చ ప్రతిపూజనమ్ స్తోత్రం వ్యపోహనం జప్త్వా విద్యాం పఞ్చాక్షరీం జపేత్
పరిశుద్ధంగా ప్రతిపూజను చేసి, స్తోత్రాలు, దోష నివారణ ప్రార్థనలు చదివి, ఆ తర్వాత పంచాక్షరీ మంత్రాన్ని జపించాలి.
ప్రదక్షిణాం ప్రణామం చ కృత్వాత్మానం సమర్పయేత్ తతః పురస్తాద్దేవస్య గురువిప్రౌ చ పూజయేత్
ప్రదక్షిణ, నమస్కారం చేసి, తనను తాను సమర్పించి, ఆ తరువాత దేవుని ముందు గురువును, బ్రాహ్మణులను పూజించాలి.
దత్త్వార్ఘ్యమష్టౌ పుష్పాణి దేవముద్వాస్య లింగతః అగ్నేశ్చాగ్నిం సుసంయమ్య హ్యుద్వాస్య చ తమప్యుత
అర్ఘ్యం, ఎనిమిది పువ్వులు సమర్పించి, లింగంలో ఉన్న దేవునికి వీడ్కోలు చెప్పి, అగ్నిని సరిగా నియంత్రించి, దానికీ వీడ్కోలు చెప్పాలి.
ప్రత్యహం చ జనస్త్వేవం కుర్యాత్సేవాం పురోదితామ్ తతస్తత్సామ్బుజం లింగం సర్వోపకరణాన్వితమ్
ప్రతి రోజు, ముందుగా చెప్పిన విధంగా సేవ చేయాలి. ఆ తరువాత, ఆ లింగాన్ని కమలంతో, అన్ని ఉపకరణాలతో కలిపి,
సమర్పయేత్స్వగురవే స్థాపయేద్వా శివాలయే సంపూజ్య చ గురూన్విప్రాన్వ్రతినశ్చ విశేషతః
తన గురువుకి సమర్పించాలి లేదా శివాలయంలో ప్రతిష్ఠించాలి. గురువులను, బ్రాహ్మణులను, వ్రతధారులను ప్రత్యేకంగా పూజించాలి.
భక్తాన్ద్విజాంశ్చ శక్తశ్చేద్దీనానాథాంశ్చ తోషయేత్ స్వయం చానశనే శక్తః ఫలమూలాశనే ఽథ వా
శక్తి ఉంటే, భక్తులను, బ్రాహ్మణులను, పేదలను, అనాధలను సంతృప్తిపర్చాలి. తాను కూడా శక్తి మేరకు తక్కువగా భోజనం చేయాలి లేదా కాయలు, కందులతో జీవించాలి.
పయోవ్రతో వా భిక్షాశీ భవేదేకాశనస్తథా నక్తం యుక్తాశనో నిత్యం భూశయ్యానిరతః శుచిః
లేదా పాలతో ఉపవాసం చేయవచ్చు, భిక్షాటన చేయవచ్చు, ఒక్కసారి మాత్రమే భోజనం చేయవచ్చు, రాత్రిపూట తినవచ్చు, మితాహారం చేయవచ్చు, ఎప్పుడూ నేలపై నిద్రించవచ్చు, శుద్ధిగా ఉండాలి.
భస్మశాయీ తృణేశాయీ చీరాజినధృతో ఽథవా బ్రహ్మచర్యవ్రతో నిత్యం వ్రతమేతత్సమాచరేత్
బస్మంపై, గడ్డి మీద నిద్రించవచ్చు, వ్రక్షచర్మం లేదా మృగచర్మం ధరించవచ్చు, లేక బ్రహ్మచర్య వ్రతాన్ని ఎప్పటికీ పాటించవచ్చు. ఈ వ్రతాన్ని ఎల్లప్పుడూ ఆచరించాలి.
అర్కవారే తథార్ద్రాయాం పఞ్చదశ్యాం చ పక్షయోః అష్టమ్యాం చ చతుర్దశ్యాం శక్తస్తూపవసేదపి
ఆదివారాల్లో, అమావాస్య, పౌర్ణమి, అష్టమి, చతుర్దశి తిథుల్లో శక్తి ఉంటే ఉపవాసం చేయాలి.
పాఖణ్డిపతితోదక్యాస్సూతకాన్త్యజపూర్వకాన్ వర్జయేత్సర్వయత్నేన మనసా కర్మణా గిరా
పాకండులు, బహిష్కృతులు, అపవిత్రులు, శుద్ధిని వదిలేసినవారు వీరిని మనసుతో, చేతులతో, మాటలతో పూర్తిగా దూరంగా ఉంచాలి.
క్షమదానదయాసత్యాహింసాశీలః సదా భవేత్ సంతుష్టశ్చ ప్రశాన్తశ్చ జపధ్యానరతస్తథా
ఎప్పుడూ సహనం, దానం, దయ, సత్యం, హింస చేయకపోవడం, మంచి ప్రవర్తన కలిగి ఉండాలి. సంతృప్తిగా, శాంతిగా, జపం, ధ్యానం చేయడంలో నిమగ్నంగా ఉండాలి.
కుర్యాత్త్రిషవణస్నానం భస్మస్నానమథాపి వా పూజాం వైశేషికీం చైవ మనసా వచసా గిరా
ప్రతి రోజు మూడు సార్లు స్నానం చేయాలి లేదా బస్మతో స్నానం చేయాలి. మనసుతో, మాటతో, చేతులతో ప్రత్యేక పూజ చేయాలి.
బహునాత్ర కిముక్తేన నాచరేదశివం వ్రతీ ప్రమాదాత్తు తథాచారే నిరూప్య గురులాఘవే
ఇంకా ఏమి చెప్పాలి? వ్రతధారి అసభ్యంగా ప్రవర్తించకూడదు. ఏదైనా తప్పు జరిగితే, అది పెద్దదా చిన్నదా అని విచారించాలి.
ఉచితాం నిష్కృతిం కుర్యాత్పూజాహోమజపాదిభిః ఆసమాప్తేర్వ్రతస్యైవమాచరేన్న ప్రమాదతః
ఈ వ్రతాన్ని పూర్తిచేసే వరకు, పూజ, హోమం, జపం వంటి పనులతో తగిన పరిహారాన్ని చేయాలి. ఎలాంటి అలసత్వం లేకుండా, నిష్ఠతో ఈ నియమాన్ని పాటించాలి.
గోదానం చ వృషోత్సర్గం కుర్యాత్పూజాం చ సంపదా భక్తశ్చ శివప్రీత్యర్థం సర్వకామవివర్జితః
గోవులను దానం చేయాలి, వృషభాన్ని విడిచిపెట్టాలి, తన శక్తికి తగ్గట్టు పూజ చేయాలి. భక్తితో శివుడిని సంతుష్టిపర్చాలని, అన్ని కోరికలను విడిచిపెట్టాలి.
సామాన్యమేతత్కథితం వ్రతస్యాస్య సమాసతః ప్రతిమాసం విశేషం చ ప్రవదామి యథాశ్రుతమ్
ఈ వ్రతానికి సంబంధించిన సాధారణ విధానాన్ని సంక్షిప్తంగా చెప్పాను. ఇప్పుడు ప్రతి నెలకు సంబంధించిన ప్రత్యేక వివరాలను నేను విన్నట్లు చెప్పుతున్నాను.
వైశాఖే వజ్రలింగం తు జ్యేష్ఠే మారకతం శుభమ్ ఆషాఢే మౌక్తికం విద్యాచ్ఛ్రావణే నీలనిర్మితమ్
వైశాఖంలో వజ్రముతో చేసిన లింగాన్ని, జ్యేష్ఠంలో పచ్చతో చేసిన పవిత్రమైన లింగాన్ని, ఆషాఢంలో ముత్యంతో చేసినదాన్ని, శ్రావణంలో నీలంతో చేసినదాన్ని ప్రతిష్ఠించాలి.
మాసే భాద్రపదే చైవ పద్మరాగమయం పరమ్ ఆశ్వినే మాసి విద్యాద్వై లింగం గోమేదకం వరమ్
భాద్రపదంలో ఉత్తమమైన పద్మరాగంతో చేసిన లింగాన్ని, ఆశ్వయుజంలో గొమెదకంతో చేసిన మంచి లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించాలి.
కార్తిక్యాం వైద్రుమం లింగం వైదూర్యం మార్గశీర్షకే పుష్పరాగమయం పౌషే మాఘే ద్యుమణిజన్తథా
కార్తీకంలో పద్మరాగంతో చేసిన లింగాన్ని, మార్గశిరంలో వైడూర్యంతో, పౌష్యంలో పుష్పరాగంతో, మాఘంలో మణితో చేసిన లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించాలి.
ఫాల్గుణే చన్ద్రకాన్తోత్థం చైత్రే తద్వ్యత్యయో ఽథవా సర్వమాసేషు రత్నానామలాభే హైమమేవ వా
ఫాల్గుణంలో చంద్రకాంతితో చేసిన లింగాన్ని, చైత్రమాసంలో మార్పిడి చేయవచ్చు. ఏ నెలలోనైనా రత్నాలు దొరకకపోతే బంగారంతో చేసినదాన్ని ప్రతిష్ఠించాలి.
హైమాభావే రాజతం వా తామ్రజం శైలజన్తథా మృన్మయం వా యథాలాభం జాతుషం చాన్యదేవ వా
బంగారం దొరకకపోతే వెండి, రాగి, రాయి, మట్టి, లక్క, లేదా ఇతర పదార్థాలతో చేసిన లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించవచ్చు.
సర్వగంధమయం వాథ లింగం కుర్యాద్యథారుచి వ్రతావసానసమయే సమాచరితనిత్యకః
లేదా, ఎవరి ఇష్టానుసారం, అన్ని పరిమళద్రవ్యాలతో చేసిన లింగాన్ని వ్రతాంతంలో, నిత్యకర్మలు పూర్తిచేసిన తర్వాత ప్రతిష్ఠించవచ్చు.
కృత్వా వైశేషికీం పూజాం హుత్వా చైవ యథా పురా సంపూజ్య చ తథాచార్యం వ్రతినశ్చ విశేషతః
ప్రత్యేక పూజను చేసి, ముందు చేసినట్లు హోమం చేసి, గురువును, ముఖ్యంగా వ్రతధారిని గౌరవించాలి.