తుష్టువుః ప్రశ్రయా వాచా శంకరం గిరిజాధిపమ్
వారు వినయంతో, మృదువైన మాటలతో గిరిజాపతియైన శంకరుని స్తుతించారు.
జయ శంకర దేవేశ దీనానాథ మహాప్రభో కృపాం కురు మహేశానాపరాధం నో క్షమస్వ వై
జయహో శంకరా! దేవతల అధిపతీ! దయామయుడా! బాధితులకు ఆశ్రయమైన మహాప్రభూ! మాకు కృప చూపించి, మహేశ్వరా, మా తప్పును నిజంగా క్షమించు.
మఖపాల మఖాధీశ మఖవిధ్వంసకారక కృపాం కురు మశానాపరాధం నః క్షమస్వ వై
యజ్ఞాన్ని కాపాడువాడా! యజ్ఞాధిపతీ! యజ్ఞాన్ని నాశనం చేసేవాడా! శ్మశానవాసుడా! మాకు దయచూపి, మా అపరాధాన్ని నిజంగా క్షమించు.
దేవదేవ పరేశాన భక్తప్రాణప్రపోషక దుష్టదణ్డప్రద స్వామిన్కృపాం కురు నమో ఽస్తు తే
దేవతల దేవా! పరమేశ్వరా! భక్తుల ప్రాణాలను పోషించేవాడా! దుష్టులకు శిక్షనిచ్చేవాడా! స్వామీ! మాకు కృపచూపు, నీకు నమస్కారం.
త్వం ప్రభో గర్వహర్తా వై దుష్టానాం త్వామజానతామ్ రక్షకో హి విశేషేణ సతాం త్వత్సక్తచేతసామ్
ప్రభూ! నీవు దుష్టుల గర్వాన్ని, నిన్ను తెలియని వారి అహంభావాన్ని తొలగించేవాడవు. నీపై మనస్సు పెట్టిన సజ్జనులను నీవు ప్రత్యేకంగా రక్షిస్తావు.
అద్భుతం చరితం తే హి నిశ్చితం కృపయా తవ సర్వాపరాధః క్షంతవ్యో విభవో దీనవత్సలాః
నీ కార్యాలు నిజంగా అద్భుతమైనవి. నీ దయ వల్ల అన్ని అపరాధాలు క్షమించబడతాయి. నీ మహిమ బాధితులపై చూపే ప్రేమే.
ఇతి స్తుతో మహాదేవో బ్రహ్మాద్యైరమరైః ప్రభుః స భక్తవత్సలస్స్వామీ తుతోష కరుణోదధిః
బ్రహ్మ మొదలైన అమరులు ఇలా స్తుతించగా, భక్తులకు ప్రీతికరుడైన, కరుణాసముద్రుడైన మహాదేవుడు సంతోషించాడు.
చకారానుగ్రహం తేషాం బ్రహ్మాదీనాం దివౌకసామ్ దదౌ నరాంశ్చ సుప్రీత్యా శంకరో దీనవత్సలః
ఆయన బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలకు అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించాడు. బాధితులకు మిత్రుడైన శంకరుడు, మానవులకు కూడా ఆనందంతో వరాలు ఇచ్చాడు.
స చ తతస్త్రిదశాఞ్ఛరణాగతాన్ పరమకారుణికః పరమేశ్వరః అనుగతస్మితలక్షణయా గిరా శమితసర్వభయః సమభాషత
తర్వాత, పరమకరుణామయుడైన పరమేశ్వరుడు, తన చిరునవ్వుతో వారి భయాన్ని తొలగించి, ఆశ్రయానికి వచ్చిన దేవతలతో మాట్లాడాడు.
యదిదమాగ ఇహాచరితం సురైర్విధినియోగవశాదివ యన్త్రితైః శరణమేవ గతానవలోక్య వస్తదఖిలం కిల విస్మృతమేవ నః
దేవతలు విధి ఆజ్ఞతో చేసిన ఈ కార్యమంతా, మీరు ఆశ్రయానికి వచ్చినందున, అది అంతా నిజంగా మర్చిపోయినట్లే.
తదిహ యూయమపి ప్రకృతం మనస్యవిగణయ్య విమర్దమపత్రపాః హరివిరించిసురేన్ద్రముఖాస్సుఖం వ్రజత దేవపురం ప్రతి సంప్రతి
కాబట్టి మీరు కూడా, హరి, విరిఞ്ചి, ఇంద్రుడు మొదలైనవారి నాయకత్వంలో, మనసులో ఎలాంటి సంకోచం లేకుండా, ఆనందంగా దేవతల నగరానికి వెళ్ళండి.
ఇతి సురానభిధాయ సురేశ్వరో నికృతదక్షకృతక్రతురక్రతుః సగిరిజానుచరస్సపరిచ్ఛదః స్థిత ఇవామ్బరతోన్తరధాద్ధరః
దేవతలతో ఇలా చెప్పిన అనంతరం, దక్ష యజ్ఞాన్ని నాశనం చేసిన దేవతాధిపతి, గిరిజా మరియు తన అనుచరులతో అక్కడ నిలబడి, ఆకాశంలో కనిపించకుండా పోయాడు.
అథ సురా అపి తే విగతవ్యథాః కథితభద్రసుభద్రపరాక్రమాః సపది ఖేన సుఖేన యథాసుఖం యయురనేకముఖాః మఘవన్ముఖాః
అప్పుడు, వారి బాధలు తొలగిపోయి, శుభకార్యాలు జరిగిన దేవతలు, ఇంద్రుడు మొదలైనవారి నాయకత్వంలో, తాము ఇష్టమైన విధంగా ఆనందంగా వెళ్ళిపోయారు.
అన్తర్ధానగతో దేవ్యా సహ సానుచరో హరః క్వ యాతః కుత్ర వాసః కిం కృత్వా విరరామ హ
అప్పుడు దేవి, అనుచరులతో కలిసి హరుడు కనబడకుండా పోయాడు. ఆయన ఎక్కడికి వెళ్ళాడు? ఎక్కడ నివసించాడు? అక్కడ ఏమి చేశాడు?
మహీధరవరః శ్రీమాన్ మందరశ్చిత్రకందరః దయితో దేవదేవస్య నివాసస్తపసో ఽభవత్
మహిమాన్వితుడైన, అద్భుత గుహలతో అలంకరించబడిన మంద్రపర్వతం, దేవతల దేవుడైన శివునికి ఎంతో ఇష్టమైనది, ఆయన తపస్సుకు నివాసంగా మారింది.
తపో మహత్కృతం తేన వోఢుం స్వశిరసా శివౌ చిరేణ లబ్ధం తత్పాదపంకజస్పర్శజం సుఖమ్
అక్కడ శివుడు గొప్ప తపస్సు చేశాడు. ఆ పర్వతం తన శిఖరంపై శివుని మోసుకొని, ఎంతో కాలానికి ఆయన పాదధూళి స్పర్శతో కలిగే ఆనందాన్ని పొందింది.
తస్య శైలస్య సౌన్దర్యం సహస్రవదనైరపి న శక్యం విస్తరాద్వక్తుం వర్షకోటిశతైరపి
ఆ పర్వతానికి ఉన్న అందాన్ని వెయ్యి నోళ్ళు ఉన్నవాళ్లు అయినా, కోట్లాది సంవత్సరాలు చెప్పినా పూర్తిగా వివరించలేరు.
శక్యమప్యస్య సౌన్దర్యం న వర్ణయితుముత్సహే పర్వతాన్తరసౌన్దర్యం సాధారణవిధారణాత్
దాని అందాన్ని చెప్పడం సాధ్యమైనా, నేను చెప్పలేను. ఎందుకంటే, ఇతర పర్వతాల అందం సాధారణంగా ఉంటుంది, వాటితో పోల్చలేం.
ఇదన్తు శక్యతే వక్తుమస్మిన్పర్వతసున్దరే ఋద్ధ్యా కయాపి సౌన్దర్యమీశ్వరావాసయోగ్యతా
అయితే, ఒక్కటి మాత్రం చెప్పగలను: ఈ పర్వతానికి ఉన్న వైభవం, అందం దేవుడు నివసించడానికి తగినంత గొప్పగా ఉన్నాయి.
అత ఏవ హి దేవేన దేవ్యాః ప్రియచికీర్షయా అతీవ రమణీయోయం గిరిరన్తఃపురీకృతః
అందుకే దేవుడు, దేవిని సంతోషపెట్టాలని కోరుకుని, ఈ అద్భుతమైన పర్వతాన్ని తన అంతఃపురంగా చేసుకున్నాడు.
మేఖలాభూమయస్తస్య విమలోపలపాదపాః శివయోర్నిత్యసాన్నిధ్యాన్న్యక్కుర్వంత్యఖిలంజగత్
దాని అడివులు నిర్మలమైన రాళ్లు, చెట్లతో అలంకరించబడి, శివపార్వతుల నిత్య సన్నిధితో, ఈ లోకాన్ని మించిపోయాయి.
పితృభ్యాం జగతో నిత్యం స్నానపానోపయోగతః అవాప్తపుణ్యసంస్కారః ప్రసరద్భిరితస్తతః
ప్రపంచానికి తల్లిదండ్రులైన వారు ప్రతిరోజూ అక్కడి నీటితో స్నానం చేసి, తాగుతారు. అందువల్ల ఆ నీరు పవిత్రతను సంపాదించి, దాని పుణ్యం ఎక్కడికక్కడ వ్యాపించింది.
లఘుశీతలసంస్పర్శైరచ్ఛాచ్ఛైర్నిర్ఝరామ్బుభిః అధిరాజ్యేన చాద్రీణామద్రీరేషో ఽభిషిచ్యతే
అక్కడి జలపాతాల చల్లని, పారదర్శకమైన నీరు మృదువుగా తాకుతూ, clarified butterతో అభిషేకించినట్టు, ఈ పర్వతాన్ని పర్వతాలలో రాజుగా నిలిపింది.
నిశాసు శిఖరప్రాన్తర్వర్తినా స శిలోచ్చయః చంద్రేణాచల సామ్రాజ్యచ్ఛత్రేణేవ విరాజతే
రాత్రిపూట, శిఖరాన్ని తాకే చంద్రుడు, ఆ పర్వతాన్ని పర్వతాధిపత్యపు రాజచత్రాన్ని పట్టుకుని మెరిసిపోతున్నట్టు చూపిస్తాడు.
స శైలశ్చంచలీభూతైర్బాలైశ్చామరయోషితామ్ సర్వపర్వతసామ్రాజ్యచామరైరివ వీజ్యతే
ఆ పర్వతాన్ని, ఆడపిల్లలు తమ చేతులతో ఆడుతూ, అన్ని పర్వతాలపై అధికారం ఉన్న రాజచామరాలతో వీస్తున్నట్టు కనిపిస్తుంది.
ప్రాతరభ్యుదితే భానౌ భూధరో రత్నభూషితః దర్పణే దేహసౌభాగ్యం ద్రష్టుకామ ఇవ స్థితః
ఉదయం సూర్యుడు ఉదయించగానే, ఆ పర్వతం రత్నాలతో అలంకరించబడి, దాని అందాన్ని దర్పణంలో చూసుకోవాలనుకుంటున్నట్టు నిలుస్తుంది.
కూజద్విహంగవాచాలైర్వాతోద్ధృతలతాభుజైః విముక్తపుష్పైః సతతం వ్యాలమ్బిమృదుపల్లవైః
పక్షుల కుహుకుహు, గాలిలో ఊగే లతల భుజాలు, ఎప్పుడూ జారిపడే పువ్వులు, వేలాడే మృదుపల్లవాలతో ఆ పర్వతం అలంకరించబడి ఉంటుంది.
లతాప్రతానజటిలైస్తరుభిస్తపసైరివ జయాశిషా సహాభ్యర్చ్య నిషేవ్యత ఇవాద్రిరాట్
లతలతో అల్లుకున్న చెట్లు, తపస్సుతో కూడినవిగా, విజయాశీస్సులతో ఆ పర్వతరాజును కలిసి పూజిస్తున్నట్టు ఉంటుంది.
అధోముఖైరూర్ధ్వముఖైశ్శృంగైస్తిర్యఙ్ముఖైస్తథా ప్రపతన్నివ పాతాలే భూపృష్ఠాదుత్పతన్నివ
అక్కడి కొమ్ములు కింద, పై, అడ్డంగా ఉండి, ఆ పర్వతం భూమిలోకి పడి పోతున్నట్టు, లేదా భూమి మీద నుంచి పైకి ఎగురుతున్నట్టు కనిపిస్తుంది.
పరీతః సర్వతో దిక్షు భ్రమన్నివ విహాయసి పశ్యన్నివ జగత్సర్వం నృత్యన్నివ నిరన్తరమ్
అన్ని వైపులా చుట్టుముట్టి, ఆకాశంలో తిరుగుతున్నట్టు, మొత్తం లోకాన్ని చూస్తున్నట్టు, ఎడతెరిపిలేకుండా నృత్యం చేస్తున్నట్టు కనిపిస్తుంది.