శివపురాణమ్

యః స్రష్టా చైవ సంహర్తా భర్తా చైవ మహేశ్వరః తస్మాదన్యం న పశ్యామి శంకరాత్మానమధ్వరే

సృష్టికర్త, సంహారకుడు, పోషకుడు—మహేశ్వరుడు ఆయనే. అందుకే ఈ యజ్ఞంలో శంకరుని తప్ప వేరెవరినీ నేను చూడను.

ఏతన్మఖేశస్య సువర్ణపాత్రే హవిః సమస్తం విధిమంత్రపూతమ్ విష్ణోర్నయామ్యప్రతిమస్య భాగం ప్రభోర్విభజ్యావహనీయమద్య

ఈ యజ్ఞపదార్థమంతా, విధి మంత్రాలతో పవిత్రమైనది, ఈ రోజు బంగారు పాత్రలో, యజ్ఞాధిపతి, అపూర్వుడైన విష్ణువుకు భాగంగా సమర్పించాలి.

యస్మాన్నారాధితో రుద్రస్సర్వదేవేశ్వరేశ్వరః తస్మాద్దక్ష తవాశేషో యజ్ఞో ఽయం న భవిష్యతి

సర్వదేవతల అధిపతి అయిన రుద్రుడు పూజించబడలేదు కనుక, దక్షా, నీ యజ్ఞం పూర్తిగా విఫలమవుతుంది.

ఇత్యుక్త్వా వచనం క్రుద్ధో దధీచో మునిసత్తమః నిర్గమ్య చ తతో దేశాజ్జగామ స్వకమాశ్రమమ్

ఇలా చెప్పి, కోపంతో మునిశ్రేష్ఠుడు దధీచి అక్కడి నుంచి వెళ్లి తన ఆశ్రమానికి చేరుకున్నాడు.

నిర్గతే ఽపి మునౌ తస్మిన్దేవా దక్షం న తత్యజుః అవశ్యమనుభావిత్వాదనర్థస్య తు భావినః

ఆ ముని వెళ్లిపోయినా, దేవతలు దక్షుని వదలలేదు. ఎందుకంటే, జరగబోయే అపశకుని అనుభవించాల్సిందేనని వారికి తెలియజేయబడింది.

ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు జ్ఞాత్వైతత్సర్వమీశ్వరాత్ దగ్ధుం దక్షాధ్వరం విప్రా దేవీ దేవమచోదయత్

అదే సమయంలో, ఈ సంగతులన్నీ పరమేశ్వరుని ద్వారా తెలుసుకున్న దేవి, బ్రాహ్మణులారా, దక్షుని యజ్ఞాన్ని కాల్చమని దేవుణ్ణి ప్రేరేపించింది.

దేవ్యా సంచోదితో దేవో దక్షాధ్వరజిఘాంసయా ససర్జ సహసా వీరం వీరభద్రం గణేశ్వరమ్

దేవి ప్రేరణతో, దేవుడు దక్షుని యజ్ఞాన్ని నాశనం చేయాలని సంకల్పించి, ఒక్కసారిగా వీరభద్రుడనే గణాధిపతిని సృష్టించాడు.

సహస్రవదనం దేవం సహస్రకమలేక్షణమ్ సహస్రముద్గరధరం సహస్రశరపాణికమ్

ఆ దేవుడు వెయ్యి ముఖాలతో, వెయ్యి కమలములాంటి కళ్లతో, వెయ్యి గొడ్డళ్లను, వెయ్యి బాణాల క్వివర్లు చేతబట్టి ఉన్నాడు.

శూలటంకగదాహస్తం దీప్తకార్ముకధారిణమ్ చక్రవజ్రధరం ఘోరం చంద్రార్ధకృతశేఖరమ్

తన చేతుల్లో త్రిశూలం, పరశు, గదా పట్టుకుని, అగ్నిలాంటి విల్లు, చక్రం, వజ్రాయుధం ధరించి, భయంకరంగా, అర్ధచంద్రాన్ని కిరీటంగా ధరించాడు.

కులిశోద్యోతితకరం తడిజ్జ్వలితమూర్ధజమ్ దంష్ట్రాకరాలం బిభ్రాణం మహావక్త్రం మహోదరమ్

వెయ్యి వజ్రాన్ని పైకి ఎత్తిన చేతులతో, మెరుపులా మెరిసే జటాలతో, పెద్ద నోరు, భయంకరమైన పళ్ళు, విశాలమైన పొట్టతో ఉన్నాడు.

విద్యుజ్జిహ్వం ప్రలంబోష్ఠం మేఘసాగరనిఃస్వనమ్ వసానం చర్మ వైయాఘ్రం మహద్రుధిరనిస్రవమ్

మెరుపులాంటి నాలుక, వేలాడే పెదాలు, మేఘాలు, సముద్రం గర్జన లాంటి శబ్దం, పులిచర్మం ధరించి, శరీరం అంతా రక్తం కారుతోంది.

గణ్డద్వితయసంసృష్టమణ్డలీకృతకుణ్డలమ్ వరామరశిరోమాలావలీకలితశేఖరమ్

రెండు చెంపలకు తగిలే వలయాల చెవిపోగులు, ఉత్తమ దేవతల తలల మాల తన కిరీటాన్ని అలంకరించింది.

రణన్నూపురకేయూరమహాకనకభూషితమ్ రత్నసంచయసందీప్తం తారహారావృతోరసమ్

పోరులో మోగే గొప్ప బంగారు నూపురాలు, కేయూరాలు ధరించి, రత్నాల వెలుగు మెరుస్తూ, ముత్యాల హారం తన ఛాతీని కప్పింది.

మహాశరభశార్దూలసింహైః సదృశవిక్రమమ్ ప్రశస్తమత్తమాతంగసమానగమనాలసమ్

అతని పరాక్రమం గొప్ప శరభం, పులి, సింహం లాంటి దైర్యంతో ఉండేది. అతని నడక గర్వంతో ఉన్న గొప్ప ఏనుగు నడకలా మెల్లగా, మహిమాన్వితంగా కనిపించేది.

శంఖచామరకుందేన్దుమృణాలసదృశప్రభమ్ సతుషారమివాద్రీన్ద్రం సాక్షాజ్జంగమతాం గతమ్

అతని కాంతి శంఖం, చామరము, మల్లెపువ్వు, చంద్రుడు, తామర తాడు లాంటి తెలుపుగా మెరిసింది. అతను మంచుతో కప్పబడిన పర్వతాధిపతి ప్రాణం పొంది నడుస్తున్నట్టు అనిపించాడు.

జ్వాలామాలాపరిక్షిప్తం దీప్తమౌక్తికభూషణమ్ తేజసా చైవ దీవ్యంతం యుగాంత ఇవ పావకమ్

అతని చుట్టూ అగ్ని మాలలు మెరిసాయి, ప్రకాశించే ముత్యాల అలంకారాలు ధరించాడు. అతని తేజస్సు యుగాంతంలో వచ్చే కాలాగ్ని వంటి భయంకరమైన ప్రకాశంగా వెలిగింది.

స జానుభ్యాం మహీం గత్వా ప్రణతః ప్రాంజలిస్తతః పార్శ్వతో దేవదేవస్య పర్యతిష్ఠద్గణేశ్వరః

అతను మోకాలితో నేలపై వంగి, చేతులు జోడించి నమస్కరించి, దేవదేవుడైన గణేశ్వరుని పక్కన వినయంగా నిలబడ్డాడు.

మన్యునా చాసృజద్భద్రాం భద్రకాలీం మహేశ్వరీమ్ ఆత్మనః కర్మసాక్షిత్వే తేన గంతుం సహైవ తు

కోపంతో, తన కార్యానికి సాక్షిగా తోడుగా ఉండేందుకు, మహేశ్వరుని శక్తిగా భద్రకాళిని సృష్టించాడు.

తం దృష్ట్వావస్థితం వీరభద్రం కాలాగ్నిసన్నిభమ్ భద్రయా సహితం ప్రాహ భద్రమస్త్వితి శంకరః

వీరభద్రుడు భద్రతో కలిసి, కాలాగ్ని వంటి రూపంలో నిలబడి ఉన్నాడని చూసి, శంకరుడు 'శుభముగా ఉండాలి' అని అనుగ్రహించాడు.

స చ విజ్ఞాపయామాస సహ దేవ్యా మహేశ్వరమ్ ఆజ్ఞాపయ మహాదేవ కిం కార్యం కరవాణ్యహమ్

ఆయన దేవితో కలిసి మహేశ్వరుని ప్రార్థిస్తూ, 'మహాదేవా, ఏ పని చేయమంటే నేను సిద్ధంగా ఉన్నాను, ఆజ్ఞాపించు' అని అడిగాడు.

తతస్త్రిపురహా ప్రాహ హైమవత్యాః ప్రియేచ్ఛయా వీరభద్రం మహాబాహుం వాచా విపులనాదయా

తర్వాత, త్రిపుర సంహారుడు అయిన పరమేశ్వరుడు, హేమవతికి ప్రేమతో, గంభీరమైన స్వరంతో మహాబాహువైన వీరభద్రునితో మాట్లాడాడు.

ప్రాచేతసస్య దక్షస్య యజ్ఞం సద్యో వినాశయ భద్రకాల్యా సహాసి త్వమేతత్కృత్యం గణేశ్వర

'ప్రచేతసుని కుమారుడైన దక్షుని యజ్ఞాన్ని, భద్రకాళితో కలిసి వెంటనే నాశనం చేయు. ఇదే నీ పని, గణపతీశ్వరా.'

అహమప్యనయా సార్ధం రైభ్యాశ్రమసపీపతః స్థిత్వా వీక్షే గణేశాన విక్రమం తవ దుఃసహమ్

'నేను కూడా ఆమెతో కలిసి రైభ్యుని ఆశ్రమంలో ఉండి, నీ అసాధారణ పరాక్రమాన్ని చూచుతాను, గణపతీశ్వరా.'

వృక్షా కనఖలే యే తు గంగాద్వారసమీపగాః సువర్ణశృంగస్య గిరేర్మేరుమందరసంనిభాః

కనఖల ప్రాంతంలో, గంగాద్వారానికి దగ్గరగా ఉన్న వృక్షాలు, బంగారు శిఖరాలు కలిగిన మేరు, మందర పర్వతాలను పోలి మెరిసిపోతున్నాయి.

తస్మిన్ప్రదేశే దక్షస్య యుజ్ఞః సంప్రతి వర్తతే సహసా తస్య యజ్ఞస్య విఘాతం కురు మా చిరమ్

అక్కడే ఇప్పుడు దక్షుని యజ్ఞం జరుగుతోంది. వెంటనే ఆ యజ్ఞాన్ని అడ్డుకో, ఆలస్యం చేయకు.

ఇత్యుక్తే సతి దేవేన దేవీ హిమగిరీన్ద్రజా భద్రం భద్రం చ సంప్రేక్ష్య వత్సం ధేనురివౌరసమ్

దేవుడు ఇలా చెప్పిన తరువాత, హిమగిరిపుత్రిక అయిన దేవి, ఆ భద్రను, ఆవు తన కుందెను చూసే విధంగా ప్రేమతో చూశింది.

ఆలింగ్య చ సమాఘ్రాయ మూర్ధ్ని షడ్వదనం యథా సస్మితా వచనం ప్రాహ మధురం మధురం స్వయమ్

ఆమె అతన్ని ఆలింగనం చేసి, తలపై ముద్దాడి, చిరునవ్వుతో తీయగా, మృదువుగా మాటలు చెప్పింది.

వత్స భద్ర మహాభాగ మహాబలపరాక్రమ మత్ప్రియార్థం త్వముత్పన్నో మమ మన్యుం ప్రమార్జక

'నా ప్రియమైన భద్రా, మహాభాగుడవు, మహాపరాక్రమవంతుడవు. నీవు నా కోపాన్ని తొలగించేందుకు నా కోసమే పుట్టావు.'

యజ్ఞేశ్వరమనాహూయ యజ్ఞకర్మరతో ఽభవత్ దక్షం వైరేణ తం తస్మాద్భింధి యజ్ఞం గణేశ్వర

'యజ్ఞకర్మలో మునిగిపోయిన దక్షుడు, యజ్ఞేశ్వరుని ఆహ్వానించలేదు. అందుకే, గణపతీశ్వరా, శత్రుత్వంతో అతని యజ్ఞాన్ని ధ్వంసం చేయు.'