శివపురాణమ్

ఇత్యుక్త్వా పితరం రుష్టా సతీ సంత్యక్తసాధ్వసా తదీయాం చ తనుం త్యక్త్వా హిమవంతం యయౌ గిరిమ్

ఇలా కోపంతో తన తండ్రిని ఉద్దేశించి సతీ అన్నాక, భయాన్ని వదిలేసి, తన శరీరాన్ని త్యజించి, హిమవంతపర్వతానికి వెళ్లింది.

స పర్వతపరః శ్రీమాంల్లబ్ధపుణ్యఫలోదయః తదర్థమేవ కృతవాన్ సుచిరం దుశ్చరం తపః

ఆయన పర్వతాన్ని ఆశ్రయించి, మహిమతో, సత్కర్మఫలాన్ని పొందుతూ, ఆ లక్ష్యానికి చాలాకాలం కఠినమైన తపస్సు చేశాడు.

తస్మాత్తమనుగృహ్ణాతి భూధరేశ్వరమీశ్వరీ స్వేచ్ఛయా పితరం చక్రే స్వాత్మనో యోగమాయయా

అందువల్ల, ఆ ఇశ్వరి తన ఇష్టానుసారం భూధరేశ్వరుడిని అనుగ్రహించి, తన యోగమాయతో ఆయనను తండ్రిగా చేసుకుంది.

యదా గతా సతీ దక్షం వినింద్య భయవిహ్వలా తదా తిరోహితా మంత్రా విహతశ్చ తతో ఽధ్వరః

సతీ భయంతో దక్షుని నిందిస్తూ వెళ్లిపోయినప్పుడు, మంత్రాలు అంతా అంతరించిపోయాయి, యజ్ఞం నాశనం అయింది.

తదుపశ్రుత్య గమనం దేవ్యాస్త్రిపురుమర్దనః దక్షాయ చ ఋషిభ్యశ్చ చుకోప చ శశాప తాన్

దేవి వెళ్లిపోయిన వార్త విని, త్రిపురాసుర సంహారుడు దక్షునిపై, ఋషులపై కోపంతో, వారిని శపించాడు.

యస్మాదవమతా దక్షమత్కృతే ఽనాగసా సతీ పూజితాశ్చేతరాః సర్వాః స్వసుతా భర్తృభిః సహ

నా కారణంగా సతీని దక్షుడు అవమానించగా, తన ఇతర కుమార్తెలను భర్తలతో కలిసి గౌరవించాడు.

వైవస్వతే ఽంతరే తస్మాత్తవ జామాతరస్త్వమీ ఉత్పత్స్యంతే సమం సర్వే బ్రహ్మయజ్ఞేష్వయోనిజాః

కాబట్టి, వైవస్వతమనువు కాలంలో, నీ అల్లుళ్లు అందరూ బ్రహ్మయజ్ఞంలో ఒకేసారి, గర్భంలో కాకుండా జన్మిస్తారు.

భవితా మానుషో రాజా చాక్షుషస్య త్వమన్వయే ప్రాచీనబర్హిషః పౌత్రః పుత్రశ్చాపి ప్రచేతసః

నీవు చాక్షుషమను వంశంలో, ప్రాచీనబర్హిషుడి మనుమడిగా, ప్రచేతసుల కుమారుడిగా మానవ రాజుగా జన్మిస్తావు.

అహం తత్రాపి తే విఘ్నమాచరిష్యామి దుర్మతే ధర్మార్థకామయుక్తేషు కర్మస్వపి పునః పునః

అక్కడ కూడా, దుర్మతి, నీ ధర్మార్థకామ సంబంధమైన కార్యాల్లో నేను మళ్లీ మళ్లీ అడ్డంకులు కలిగిస్తాను.

తేనైవం వ్యాహృతో దక్షో రుద్రేణామితతేజసా స్వాయంభువీం తనుం త్యక్త్వా పపాత భువి దుఃఖితః

అమిత తేజస్సుతో కూడిన రుద్రుడు ఇలా చెప్పిన తరువాత, దక్షుడు తన స్వాయంభువ శరీరాన్ని వదిలి, బాధతో భూమిపై పడిపోయాడు.

తతః ప్రాచేతసో దక్షో జజ్ఞే వై చాక్షుషే ఽన్తరే ప్రాచీనబర్హిషః పౌత్రః పుత్రశ్చైవ ప్రచేతసామ్

ఆ తరువాత ప్రచేతసుని కుమారుడైన దక్షుడు, ప్రాచీనబర్హిషుడి మనుమడిగా, చాక్షుషమంతరంలో జన్మించాడు.

భృగ్వాదయో ఽపి జాతా వై మనోర్వైవస్వతస్య తు అంతరే బ్రహ్మణో యజ్ఞే వారుణీం బిభ్రతస్తనుమ్

భృగువు మొదలైన వారు కూడా, వైవస్వత మను కాలమధ్యంలో, బ్రహ్మ యజ్ఞం చేయగా, వారుణీ రూపాన్ని ధరించినప్పుడు జన్మించారు.

తదా దక్షస్య ధర్మార్థం యజ్ఞే తస్య దురాత్మనః మహేశః కృతవాన్విఘ్నం మనా వవస్వతే సతి

అప్పుడు దురాత్ముడైన దక్షుని ధర్మార్థం కోసం, వైవస్వతుడు ఉన్నప్పుడు, మహేశ్వరుడు ఆ యజ్ఞంలో అడ్డంకి కలిగించాడు.

కథం దక్షస్య ధర్మార్థం ప్రవృత్తస్య దురాత్మనః మహేశః కృతవాన్ విఘ్నమేతదిచ్ఛామ వేదితుమ్

దురాత్ముడైన దక్షుడు ధర్మార్థం కోసం చేసిన యజ్ఞంలో మహేశ్వరుడు ఎలా అడ్డంకి కలిగించాడో మేము తెలుసుకోవాలని కోరుతున్నాము.

విశ్వస్య జగతో మాతురపి దేవ్యాస్తపోబలాత్ పితృభావముపాగమ్య ముదితే హిమవద్గిరౌ

ఈ జగత్తు తల్లియైన దేవి, తపస్సు బలంతో, హిమవంతుని కుమార్తెగా హిమవంతు పర్వతంపై ఆనందంగా జన్మించింది.

దేవే ఽపి తత్కృతోద్వాహే హిమవచ్ఛిఖరాలయే సంకీడతి తయా సార్ధం కాలే బహుతరే గతే

దేవతలు ఆ వివాహాన్ని హిమవంతు శిఖరంలో జరిపిన తరువాత, చాలాకాలం గడిచిన తర్వాత, ఆమె అతనితో కలిసి ఆనందంగా విహరించింది.

వైవస్వతే ఽంతరే ప్రాప్తే దక్షః ప్రాచేతసః స్వయమ్ అశ్వమేధేన యజ్ఞేన యక్ష్యమాణో ఽన్వపద్యత

వైవస్వత మను కాలం వచ్చినప్పుడు, ప్రచేతసుని కుమారుడైన దక్షుడు తానే స్వయంగా అశ్వమేధ యజ్ఞాన్ని ప్రారంభించాడు.

తతో హిమవతః పృష్ఠే దక్షో వై యజ్ఞమాహరత్ గంగాద్వారే శుభే దేశే ఋషిసిద్ధనిషేవితే

ఆ తరువాత దక్షుడు హిమవంతు పర్వతపు ఒడిలో, గంగాద్వారంలో, ఋషులు, సిద్ధులు నివసించే పవిత్ర ప్రాంతంలో యజ్ఞం నిర్వహించాడు.

తస్య తస్మిన్మఖేదేవాః సర్వే శక్ర పురోగమాః గమనాయ సమాగమ్య బుద్ధిమాపేదిరే తదా

ఆ యజ్ఞంలో, ఇంద్రుడు ముందుండగా అందరు దేవతలు అక్కడికి వెళ్లాలని నిర్ణయించి, అక్కడికి చేరుకున్నారు.

ఆదిత్యా వసవో రుద్రాస్సాధ్యాస్సహ మరుద్గణైః ఊష్మపాః సోమపాశ్చైవ ఆజ్యపా ధూమపాస్తథా

ఆదిత్యులు, వసువులు, రుద్రులు, సాధ్యులు, మరుద్గణాలతో పాటు, ఊష్మపులు, సోమపులు, ఆజ్యపులు, ధూమపులు కూడా అక్కడికి వచ్చారు.

అశ్వినౌ పితరశ్చైవ తథా చాన్యే మహర్షయః విష్ణునా సహితాః సర్వే స్వాగతా యజ్ఞభాగినః

అశ్వినులు, పితృదేవతలు, ఇతర మహర్షులు, విష్ణువు కూడా వారితో కలిసి, యజ్ఞంలో గౌరవప్రదంగా పాల్గొన్నారు.

దృష్ట్వా దేవకులం సర్వమీశ్వరేణ వినాగతమ్ దధీచో మన్యునావిష్టో దక్షమేవమభాషత

ఈశ్వరుడు లేకుండా అన్ని దేవతలు అక్కడికి వచ్చినదాన్ని చూసి, దధీచి కోపంతో దక్షునితో ఇలా అన్నాడు.

అప్రపూజ్యే చైవ పూజా పూజ్యానాం చాప్య పూజనే నరః పాపమవాప్నోతి మహద్వై నాత్ర సంశయః

పూజకు అర్హులేని వారికి పూజ చేస్తే, లేదా అర్హులకు పూజ చేయకపోతే, మనిషికి గొప్ప పాపం కలుగుతుంది — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

అసతాం సంమతిర్యత్ర సతామవమతిస్తథా దండో దేవకృతస్తత్ర సద్యః పతతి దారుణః

చెడువాళ్ల అభిప్రాయం ప్రాముఖ్యత పొందిన చోట, మంచివాళ్లను తక్కువగా చూసినప్పుడు, అక్కడ దేవతల శిక్ష వెంటనే, భయంకరంగా పడుతుంది.

ఏవముక్త్వా తు విప్రర్షిః పునర్దక్షమభాషత పూజ్యం తు పశుభర్తారం కస్మాన్నార్చయసే ప్రభుమ్

ఇలా చెప్పిన తరువాత, ఆ మహర్షి మళ్లీ దక్షునితో ఇలా అన్నాడు: 'పశుపతిని, పూజ్యుడైన ప్రభువును నీవెందుకు పూజించటం లేదు?'

సంతి మే బహవో రుద్రాః శూలహస్తాః కపర్దినః ఏకాదశావస్థితా యే నాన్యం వేద్మి మహేశ్వరమ్

నా వద్ద ఎన్నో రుద్రులు ఉన్నారు. వాళ్లందరూ త్రిశూలాలు పట్టుకుని జటాజూటాలతో, పదకొండు మంది సిద్ధంగా నిలబడి ఉన్నారు. మహేశ్వరుడిగా నేనెవరినీ తెలియను.

కిమేభిరమరైరన్యైః పూజితైరధ్వరే ఫలమ్ రాజా చేదధ్వరస్యాస్య న రుద్రః పూజ్యతే త్వయా

ఇతర దేవతలను యజ్ఞంలో పూజించినా ఏమి లాభం? రాజా, నీవు ఈ యజ్ఞంలో రుద్రుని పూజించకపోతే ఫలితం ఉండదు.

బ్రహ్మవిష్ణుమహేశానాం స్రష్టా యః ప్రభురవ్యయః బ్రహ్మాదయః పిశాచాంతా యస్య కైంకర్యవాదినః

బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులను సృష్టించిన, మారని ప్రభువు ఆయనే. బ్రహ్మ నుంచి పిశాచుల వరకు అందరూ ఆయన సేవకులే.

ప్రకృతీనాం పరశ్చైవ పురుషస్య చ యః పరః చింత్యతే యోగవిద్వద్భి ఋషిభిస్తత్త్వదర్శిభిః

అయన ప్రకృతికి కూడా అతీతుడు, పురుషునికీ అతీతుడు. యోగులు, ఋషులు, సత్యాన్ని తెలుసుకున్నవారు ఆయన్ని ధ్యానిస్తారు.