శివపురాణమ్

అథ తుష్టువతుర్దేవం ప్రీతౌ భీతౌ చ కౌతుకాత్ ప్రణేమతుశ్చ బహుశో బహుమానేన దూరతః

ఆ సమయంలో, ఆనందంతో, భయంతో, ఆశ్చర్యంతో దేవుని స్తుతించారు, మర్యాదగా దూరంగా ఉండి, పునఃపునః నమస్కరించారు.

భవోపి భగవానేతావనుగృహ్య పినాకధృక్ సాదరం పశ్యతోరేవ తయోరంతరధీయత

భవుడు, పినాకధారి అయిన భగవంతుడు, వారిని సాదరంగా చూశాడు, వారు చూస్తుండగానే, వారి దృష్టికి కనిపించకుండా పోయాడు.

ప్రతికల్పం ప్రవక్ష్యామి రుద్రావిర్భావకారణమ్ యతో విచ్ఛిన్నసంతానా బ్రహ్మసృష్టిః ప్రవర్తతే

ప్రతి కల్పంలో, రుద్రుడి అవతరణానికి కారణాన్ని నేను వివరించబోతున్నాను. దాని వలన బ్రహ్మసృష్టి, మధ్యలో ఆపబడినప్పుడు, మళ్లీ ప్రారంభమవుతుంది.

కల్పేకల్పే ప్రజాః సృష్ట్వా బ్రహ్మా బ్రహ్మాండసంభవః అవృద్ధిహేతోర్భూతానాం ముమోహ భృశదుఃఖితః

ప్రతి కల్పంలో, బ్రహ్మాండంలో జన్మించిన బ్రహ్మా, ప్రాణులను సృష్టించిన తరువాత, అవి పెరగకపోవడం వల్ల చాలా బాధతో, అయోమయానికి లోనయ్యాడు.

తస్య దుఃఖప్రశాంత్యర్థం ప్రజానాం చ వివృద్ధయే తత్తత్కల్పేషు కాలాత్మా రుద్రో రుద్రగణాధిపః

అతని దుఃఖాన్ని తొలగించేందుకు, సంతానం పెరగేందుకు, ప్రతి కల్పంలో కాలస్వరూపుడైన రుద్రుడు, రుద్రగణాధిపతిగా అవతరిస్తాడు.

నిర్దిష్టః పమమేశేన మహేశో నీలలోహితః పుత్రో భూత్వానుగృహ్ణాతి బ్రహ్మాణం బ్రహ్మణోనుజః

పరమేశ్వరునిచేత నియమించబడి, నీలలోహితుడైన మహేశ్వరుడు, బ్రహ్మకు కుమారుడై, తనకన్నా చిన్నవాడైనా, దయతో సహాయం చేస్తాడు.

స ఏవ భగవానీశస్తేజోరాశిరనామయః అనాదినిధనోధాతా భూతసంకోచకో విభుః

ఆయనే భగవంతుడు, ఈశ్వరుడు, తేజస్సుతో నిండినవాడు, వ్యాధిలేని వాడు, ఆదియంతములేని మూలకారణుడు, సమస్త భూతాలను సంకోచింపజేసే పరాక్రమవంతుడు.

పరమైశ్వర్యసంయుక్తః పరమేశ్వరభావితః తచ్ఛక్త్యాధిష్ఠితశ్శశ్వత్తచ్చిహ్నైరపి చిహ్నితః

పరమైశ్వర్యంతో కూడినవాడు, పరమేశ్వరుని స్వరూపంలో ఉన్నవాడు, తన శక్తిచేత పాలించబడే వాడు, శాశ్వతంగా ఆ లక్షణాలతో గుర్తించబడినవాడు.

తన్నామనామా తద్రూపస్తత్కార్యకరణక్షమః తత్తుల్యవ్యవహారశ్చ తదాజ్ఞాపరిపాలకః

అతని పేరు పేరు లేనిది, అతని రూపం ఆ రూపమే, ఆ కార్యాలను చేయగల శక్తి కలవాడు, ఆ విధంగా ప్రవర్తించే వాడు, ఆ ఆజ్ఞలను పాటించే వాడు.

సహస్రాదిత్యసంకాశశ్చన్ద్రావయవభూషణః భుజంగహారకేయూరవలయో ముంజమేఖలః

వెయ్యి సూర్యుల్లా ప్రకాశిస్తూ, చంద్రుని తల ముక్కతో అలంకరించబడి, పాములను హారాలుగా, కంకణాలుగా ధరించి, ముం జ గడ్డి మెఖలతో అలంకరించబడి ఉన్నాడు.

జలంధరవిరించేన్ద్రకపాలశకలోజ్జ్వలః గఙ్గాతుంగతరంగార్ధపింగలాననమూర్ధజః

జలంధరుడు, బ్రహ్మ, ఇంద్రుడు వీరి ఖడ్గాల తుక్కులతో మెరిసిపోతూ, గంగా ప్రవాహపు అలలు తడిపిన, పసుపు రంగు జటలు తలపై ధరించాడు.

భగ్నదంష్ట్రాంకురాక్రాన్తప్రాన్తకాన్తధరాధరః సవ్యశ్రవణపార్శ్వాంతమండలీకృతకుణ్డలః

పగిలిన దంతాల మొగ్గలు తగిలిన కొండలా అందంగా కనిపిస్తూ, ఎడమ చెవికి చుట్టిన కుండలంతో మణిపూసలా మెరిసిపోతున్నాడు.

మహావృషభనిర్యాణో మహాజలదనిఃస్వనః మహానలసమప్రఖ్యో మహాబలపరాక్రమః

పెద్ద ఎద్దుపై స్వారీ చేస్తూ, గొప్ప మేఘంలా గంభీరంగా గొంతు వినిపిస్తూ, మహా అగ్నిలా జ్వలిస్తూ, అపారమైన బలంతో, పరాక్రమంతో ఉన్నాడు.

ఏవం ఘోరమహారూపో బ్రహ్మపుత్రీం మహేశ్వరః విజ్ఞానం బ్రహ్మణే దత్త్వా సర్గే సహకరోతి చ

ఇలా భయంకరమైన మహారూపంతో మహేశ్వరుడు బ్రహ్మ కుమార్తెకు జ్ఞానం ఇచ్చి, సృష్టిలో సహాయంగా పాల్గొన్నాడు.

తస్మాద్రుద్రప్రసాదేన ప్రతికల్పం ప్రజాపతేః ప్రవాహరూపతో నిత్యా ప్రజాసృష్టిః ప్రవర్తతే

అందుకే రుద్రుని అనుగ్రహంతో ప్రతి కల్పంలో ప్రజాపతి ద్వారా ప్రవాహంలా ప్రాణుల సృష్టి ఎప్పుడూ కొనసాగుతుంది.

కదాచిత్ప్రార్థితః స్రష్టుం బ్రహ్మణా నీలలోహితః స్వాత్మనా సదృశాన్ సర్వాన్ ససర్జ మనసా విభుః

ఒకసారి బ్రహ్మ సృష్టి చేయమని ప్రార్థించగా, నీలలోహితుడు తన మనస్సుతో తనలాంటి వారిని సృష్టించాడు.

కపర్దినో నిరాతంకాన్నీలగ్రీవాంస్త్రిలోచనాన్ జరామరణనిర్ముక్తాన్ దీప్తశూలవరాయుధాన్

కపర్దులు, భయములేని వారు, నీలకంఠులు, మూడు కళ్లతో, ముదురు వయస్సు, మరణం లేని వారు, జ్వలించే శూలాలు, గొప్ప ఆయుధాలు ధరించిన వారిని సృష్టించాడు.

తైస్తు సంచ్ఛాదితం సర్వం చతుర్దశవిధం జగత్ తాన్దృష్టా వివిధాన్రుద్రాన్ రుద్రమాహ పితామహః

వారితో మొత్తం పద్నాలుగు లోకాలు నిండిపోయాయి. ఆ విభిన్న రుద్రులను చూసి పితామహుడు రుద్రునితో మాట్లాడాడు.

నమస్తే దేవదేవేశ మాస్రాక్షీరీదృశీః ప్రజాః అన్యాః సృజ త్వం భద్రం తే ప్రజా మృత్యుసమన్వితాః

దేవతల దేవా! ఎర్ర కళ్లవాడా! నీకు నమస్కారం. ఇవి మరణంతో కూడిన ప్రాణులు. నీవు మరొక రకమైన ప్రాణులను సృష్టించు. శుభం కలుగుగాక.

ఇత్యుక్తః ప్రహసన్ప్రాహ బ్రహ్మాణం పరమేశ్వరః నాస్తి మే తాదృశస్సర్గస్సృజ త్వమశుభాః ప్రజాః

ఇలా అన్నపుడు పరమేశ్వరుడు చిరునవ్వుతో బ్రహ్మతో ఇలా అన్నాడు: నాకు అలాంటి సృష్టి లేదు; నీవే అశుభమైన ప్రాణులను సృష్టించు.

యే త్విమే మనసా సృష్టా మహాత్మానో మహాబలాః చరిష్యంతి మయా సార్ధం సర్వ ఏవ హి యాజ్ఞికాః

నేను మనస్సుతో సృష్టించిన వీరు గొప్ప మనస్కులు, మహాబలులు. వీరంతా నాతో కలిసి, యజ్ఞాలకు మాత్రమే నిబద్ధంగా ఉంటారు.

ఇత్యుక్త్వా విశ్వకర్మాణం విశ్వభూతేశ్వరో హరః సహ రుద్రైః ప్రజాసర్గాన్నివృత్తాత్మా వ్యతిష్ఠత

ఇలా చెప్పి, హరుడు, సమస్త భూతాల అధిపతి, రుద్రులతో కలిసి ప్రాణుల సృష్టి నుండి వైదొలిగి, పక్కన నిలిచాడు.

తతః ప్రభృతి దేవో ఽసౌ న ప్రసూతే ప్రజాః శుభాః ఊర్ధ్వరేతాః స్థితః స్థాణుర్యావదాభూతసంప్లవమ్

అప్పటి నుండి ఆ దేవుడు శుభమైన ప్రాణులను సృష్టించలేదు; తన వీర్యాన్ని అదుపులో ఉంచి, స్థిరంగా ఉన్నాడు, ప్రాణుల లయం వరకు.

యదా పునః ప్రజాః సృష్టా న వ్యవర్ధన్త వేధసః తదా మైథునజాం సృష్టిం బ్రహ్మా కర్తుమమన్యత

తర్వాత, బ్రహ్మ సృష్టించిన ప్రాణులు పెరగకపోయినప్పుడు, బ్రహ్మ కలయిక ద్వారా సృష్టిని చేయాలని ఆలోచించాడు.

న నిర్గతం పురా యస్మాన్నారీణాం కులమీశ్వరాత్ తేన మైథునజాం సృష్టిం న శశాక పితామహః

అప్పటివరకు భగవంతుని నుండి స్త్రీల వంశం వెలువడలేదు కనుక, కలయిక ద్వారా సృష్టి చేయడం పితామహునికి సాధ్యపడలేదు.

తతస్స విదధే బుద్ధిమర్థనిశ్చయగామినీమ్ ప్రజానమేవ వృద్ధ్యర్థం ప్రష్టవ్యః పరమేశ్వర

అప్పుడు, ప్రాణుల అభివృద్ధి కోసం పరమేశ్వరుణ్ణి అడగాలని నిశ్చయించి, ఆ దిశగా మనస్సు పెట్టాడు.

ప్రసాదేన వినా తస్య న వర్ధేరన్నిమాః ప్రజాః ఏవం సంచిన్త్య విశ్వాత్మా తపః కర్తుం ప్రచక్రమే

ఆయన అనుగ్రహం లేకుండా ఈ ప్రాణులు పెరగవు అని భావించి, విశ్వాత్ముడు తపస్సు చేయడం ప్రారంభించాడు.

తదాద్యా పరమా శక్తిరనంతా లోకభావినీ ఆద్యా సూక్ష్మతరా శుద్ధా భావగమ్యా మనోహరా

అప్పుడు ఆ ఆద్యమైన పరాశక్తి, అనంతమైనది, లోకాల సృష్టికి మూలమైనది, అత్యంత సూక్ష్మమైనది, నిర్మలమైనది, హృదయానుభూతితో చేరదగినది, మనసును ఆకట్టుకునే స్వరూపినిగా వెలిసింది.

నిర్గుణా నిష్ప్రపఞ్చా చ నిష్కలా నిరుపప్లవా నిరంతరతరా నిత్యా నిత్యమీశ్వరపార్శ్వగా

ఆ శక్తి గుణరహితమైనది, జగత్తు వ్యాప్తికి అతీతమైనది, విభాగించదగని ఏకరూపమైనది, ఎప్పటికీ మారని స్థిరమైనది, అంతరాలకన్నా విస్తృతమైనది, శాశ్వతమైనది, ఎల్లప్పుడూ పరమేశ్వరుని పక్కన నిలిచినది.