శివపురాణమ్

మాభైర్మాభైర్మహాభాగ విరించ జగతాం గురో మయా తే ప్రాణితాః ప్రాణాః సుఖముత్తిష్ఠ సువ్రత

భయపడవద్దు, భయపడవద్దు మహాభాగుడా! జగత్తుకు గురువైన విరించా! నేను నీకు మళ్ళీ ప్రాణాలు ఇచ్చాను. ధన్యుడా! సంతోషంగా లేవు.

స్వప్నానుభూతమివ తచ్ఛ్రుత్వా వాక్యం మనోహరమ్ హరం నిరీక్ష్య శనకైర్నేత్రైః ఫుల్లామ్బుజప్రభైః

ఆ మధురమైన మాటలు కలలలో అనుభవించినట్టుగా విని, బ్రహ్మ తన కళ్లను పువ్వుల్లిన కమలాల్లా మెరిసేలా చేసి, హరుణ్ణి నెమ్మదిగా చూశాడు.

తథా ప్రత్యాగతప్రాణః స్నిగ్ధగమ్భీరయా గిరా ఉవాచ వచనం బ్రహ్మా తముద్దిశ్య కృతాఞ్జలిః

అలా ప్రాణాలు తిరిగొచ్చిన బ్రహ్మ, చేతులు జోడించి, మృదువుగా, గంభీరంగా మాట్లాడాడు.

త్వం హి దర్శనమాత్రేణ చానన్దయసి మే మనః కో భవాన్ విశ్వమూర్త్యా వా స్థిత ఏకాదశాత్మకః

నీ దర్శనం వల్ల నా మనస్సు ఆనందంగా మారింది. నీవెవరు? విశ్వరూపుడిగా, పదకొండు రూపాలతో నిలిచినవాడా?

తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా వ్యాజహార మహేశ్వరః స్పృశన్ కారాభ్యాం బ్రహ్మాణం సుసుఖాభ్యాం సురేశ్వరః

ఆ మాటలు విని దేవతల అధిపతి అయిన మహేశ్వరుడు, తన మృదువైన చేతులతో బ్రహ్మను తాకుతూ ఇలా అన్నాడు.

మాం విద్ధి పరమాత్మానం తవ పుత్రత్వమాగతమ్ ఏతే చైకాదశ రుద్రాస్త్వాం సురక్షితుమాగతాః

నన్ను పరమాత్ముడిగా తెలుసుకో. నేను నీ కుమారుడిగా వచ్చాను. ఈ పదకొండు రుద్రులు నిన్ను రక్షించేందుకు వచ్చారు.

తస్మాత్తీవ్రామిమామ్మూర్ఛాం విధూయ మదనుగ్రహాత్ ప్రబుద్ధస్వ యథాపూర్వం ప్రజా వై స్రష్టుమర్హసి

కాబట్టి నా కృపతో ఈ తీవ్రమైన మూర్చను వదిలిపెట్టి, మళ్ళీ మునుపట్లే మేల్కొని, ప్రజలను సృష్టించు.

ఏవం భగవతా ప్రోక్తో బ్రహ్మా ప్రీతమనా హ్యభూత్ నానాష్టకేన విశ్వాత్మా తుష్టావ పరమేశ్వరమ్

భగవంతుడు ఇలా పలికిన తర్వాత బ్రహ్మ హర్షంతో నిండిపోయాడు. విశ్వాత్ముడు పరమేశ్వరుణ్ణి వివిధ అష్టక స్తోత్రాలతో స్తుతించాడు.

నమస్తే భగవన్ రుద్ర భాస్కరామితతేజసే నమో భవాయ దేవాయ రసాయామ్బుమయాత్మనే శర్వాయ క్షితిరూపాయ నన్దీసురభయే నమః

నీలవర్ణుడా, సూర్యుని తేజస్సుతో మెరిసే రుద్రా! నీకు నమస్కారం. భవుడా, దేవుడా, నీ స్వరూపం నీరు, రసం. శర్వుడా, భూమిరూపుడా, నంది, సురభికి నమస్కారం.

ఈశాయ వసవే తుభ్యం నమస్స్పర్శమయాత్మనే పశూనాం పతయే చైవ పావకాయాతితేజసే భీమాయ వ్యోమరూపాయ శబ్దమాత్రాయ తే నమః

ఓ పరమేశ్వరా! నీకు నమస్కారం. నీ స్వరూపం స్పర్శగా ఉంది. నీవే పశువుల అధిపతి, అపారమైన తేజస్సుతో ప్రకాశించే వాడు, భయంకరుడవు, ఆకాశమంత స్వరూపమున్నవాడు, శబ్దమే రూపంగా ఉన్నవాడవు. నీకు నా వందనం.

ఉగ్రాయోగ్రస్వరూపాయ యజమానాత్మనే నమః మహాదేవాయ సోమాయ నమోస్త్వమృతమూర్తయే

భయంకరుడవు, భయంకరమైన రూపమున్నవాడు, యజ్ఞాన్ని నిర్వహించే వాడవు, మహాదేవుడవు, సోముడవు, అమరత్వ స్వరూపుడవు. నీకు నమస్కారం.

ఏవం స్తుత్వా మహాదేవం బ్రహ్మా లోకపితామహః ప్రార్థయామాస విశ్వేశం గిరా ప్రణతిపూర్వయా

ఈ విధంగా మహాదేవుని స్తుతించి, లోకాల పితామహుడైన బ్రహ్మ దేవుని ముందు వినయంతో నమస్కరించి మాటలు పలికాడు.

భగవన్ భూతభవ్యేశ మమ పుత్ర మహేశ్వర సృష్టిహేతోస్త్వముత్పన్నో మమాంగే ఽనంగనాశనః

భగవంతుడా! భూతభవ్యాధిపతీ! నా కుమారుడా! మహేశ్వరా! సృష్టి కోసం నీవు నా శరీరంలో నుండే ఉద్భవించావు. కామదేవుని సంహరించేవాడవు.

తస్మాన్మహతి కార్యేస్మిన్ వ్యాపృతస్య జగత్ప్రభో సహాయం కురు సర్వత్ర స్రష్టుమర్హసి స ప్రజాః

కాబట్టి, ఓ జగత్ప్రభూ! నేను ఈ గొప్ప కార్యంలో నిమగ్నమై ఉన్నందున, నీవు నాకు అన్ని చోట్ల సహాయం చేయాలి. ఈ ప్రజలను నీవే సృష్టించాలి.

తేనైషాం పావితో దేవో రుద్రస్త్రిపురమర్దనః బాఢమిత్యేవ తాం వాణీం ప్రతిజగ్రాహ శంకరః

ఈ విధంగా, త్రిపుర సంహారకుడైన రుద్రుడు పవిత్రుడయ్యాడు. శంకరుడు 'అలా జరుగనీ' అని ఆ మాటలను అంగీకరించాడు.

తతస్స భగవాన్ బ్రహ్మా హృష్టం తమభినంద్య చ స్రష్టుం తేనాభ్యనుజ్ఞాతస్తథాన్యాశ్చాసృజత్ప్రజాః

అంతట బ్రహ్మ దేవుడు ఆనందంతో ఆయనను సత్కరించి, ఆయన అనుమతితో ఇతర ప్రజలను కూడా సృష్టించాడు.

మరీచిభృగ్వంగిరసః పులస్త్యం పులహం క్రతుమ్ దక్షమత్రిం వసిష్ఠం చ సో ఽసృజన్మనసైవ చ పురస్తాదసృజద్బ్రహ్మా ధర్మం సంకల్పమేవ చ

మరీచి, భృగు, అంగిరసు, పులస్త్య, పులహ, క్రము, దక్ష, అత్రి, వశిష్ఠ అనే మహర్షులను బ్రహ్మ తన మనస్సుతో సృష్టించాడు. వారికంటే ముందు ధర్మాన్ని, సంకల్పాన్ని సృష్టించాడు.

ఇత్యేతే బ్రహ్మణః పుత్రా ద్వాదశాదౌ ప్రకీర్తితాః సహ రుద్రేణ సంభూతాః పురాణా గృహమేధినః

ఇలా బ్రహ్మకు పూర్వకాలంలో రుద్రుడితో కలిపి మొదటగా ప్రసిద్ధమైన పన్నెండు కుమారులు గృహస్థులుగా జన్మించారు.

తేషాం ద్వాదశ వంశాః స్యుర్దివ్యా దేవగణాన్వితాః ప్రజావన్తః క్రియావన్తో మహర్షిభిరలంకృతాః

వారినుండి పన్నెండు వంశాలు పుట్టాయి. అవి దైవికంగా, దేవతలతో కూడినవిగా, సంతానంతో, కర్మలతో, మహర్షులతో అలంకృతమై ఉన్నాయి.

అథ దేవాసురపిత్ఃన్ మనుష్యాంశ్చ చతుష్టయమ్ సహ రుద్రేణ సిసృక్షురంభస్యేతాని వై విధిః

ఆ తరువాత దేవతలు, అసురులు, పితృదేవతలు, మనుష్యులు అనే నాలుగు వర్గాలను రుద్రుడితో కలిసి సృష్టించాలనే సంకల్పం ఆ జలాల్లో ఏర్పడింది.

స సృష్ట్యర్థం సమాధాయ బ్రహ్మాత్మానమయూయుజత్ ముఖాదజనయద్దేవాన్ పిత్ఃంశ్చైవోపపక్షతః

సృష్టి కోసం బ్రహ్మ తన మనస్సును ఏకాగ్రతతో నియమించి, తన నోటినుండి దేవతలను, పితృదేవతలను క్రమంగా సృష్టించాడు.

జఘనాదసురాన్ సర్వాన్ ప్రజనాదపి మానుషాన్ అవస్కరే క్షుధావిష్టా రాక్షసాస్తస్య జజ్ఞిరే

తన నడుము భాగం నుండి అన్ని అసురులను, దిగువ భాగం నుండి మనుష్యులను, మలములోంచి ఆకలితో ఉన్న రాక్షసులను సృష్టించాడు.

పుత్రాస్తమోరజఃప్రాయా బలినస్తే నిశాచరాః సర్పా యక్షాస్తథా భూతా గంధర్వాః సంప్రజజ్ఞిరే

అతని కుమారులు అధికంగా తిమిరం, రజోగుణంతో, బలమైనవారు, రాత్రిపూట సంచరించే వారు, పాములు, యక్షులు, భూతాలు, గంధర్వులు కూడా జన్మించారు.

వయాంసి పక్షతః సృష్టాః పక్షిణో వక్షసో ఽసృజత్ ముఖతోజాంస్తథా పార్శ్వాదురగాంశ్చ వినిర్మమే

తన రెక్కల నుండి పక్షులను, ఛాతీ నుండి రెక్కలు ఉన్న జంతువులను, ప్రక్కల నుండి పాములను సృష్టించాడు.

పద్భ్యాం చాశ్వాన్సమాతంగాన్ శరభాన్ గవయాన్ మృగాన్

తన పాదాల నుండి గుర్రాలు, ఏనుగులు, శరభాలు, అడవి ఎద్దులు, జింకలను సృష్టించాడు.

ఔషధ్యః ఫలమూలాని రోమభ్యస్తస్య జజ్ఞిరే గాయత్రీం చ ఋచం చైవ త్రివృత్సామ రథంతరమ్

తన రోమాల నుండి ఔషధులు, పండ్లు, మూలికలు పుట్టాయి. అలాగే గాయత్రీ, ఋక్, త్రివృత్ సామవేదం, రథంతరం కూడా జన్మించాయి.

అగ్నిష్టోమం చ యజ్ఞానాం నిర్మమే ప్రథమాన్ముఖాత్ యజూంషి త్రైష్టుభం ఛందఃస్తోమం పఞ్చదశం తథా

తన నోటినుండి మొదటగా యజ్ఞాలలో అగ్నిష్టోమాన్ని, యజుర్వేదాన్ని, త్రిష్టుప్ ఛందస్సును, పదిహేను భాగాలుగా ఉన్న స్తోమాన్ని సృష్టించాడు.

బృహత్సామ తథోక్థం చ దక్షిణాదసృజన్ముఖాత్ సామాని జగతీఛందః స్తోమం సప్తదశం తథా

ఆయన నోటి నుండి బృహత్సామం, ఉక్తం, సామవేద గీతాలు, జగతీ ఛందస్సు, పదిహేడవ స్టోమం ఉద్భవించాయి.

వైరూప్యమతిరాత్రం చ పశ్చిమాదసృజన్ ముఖాత్ ఏకవింశమథర్వాణమాప్తోర్యామాణమేవ చ

ఆయన పడమర ముఖం నుండి వైరూప్యము, అతిరాత్రయాగం, ఇరవై ఒకటవ అథర్వణం, ఆప్తోర్యామ యాగం పుట్టాయి.