శివపురాణమ్

వ్రతాని సర్వదానాని తపాంసి నియమాస్తథా కథితాని పురా సద్భిర్భావార్థం నాత్ర సంశయః

వ్రతాలు, అన్నీ దానాలు, తపస్సులు, నియమాలు — ఇవన్నీ పురాతన మునులు అంతరార్థం కోసం చెప్పారు; ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

హరిశ్చాహం చ రుద్రశ్చ తథాన్యే చ సురాసురాః తపోభిరుగ్రైరద్యాపి తస్య దర్శనకాంక్షిణః

హరి, నేను, రుద్రుడు, ఇంకా ఇతర దేవతలు, అసురులు — మేమంతా ఇప్పటికీ ఘోరమైన తపస్సులతో ఆయన దర్శనం కోసం తహతహలాడుతున్నాం.

అదృశ్యః పతితైర్మూఢైర్దుర్జనైరపి కుత్సితైః భక్తైరన్తర్బహిశ్చాపి పూజ్యః సంభాష్య ఏవ చ

పతితులు, మూర్ఖులు, దుష్టులు, హీనులు ఆయనను చూడలేరు. కానీ భక్తులు లోపల, బయట ఆయనను పూజించాలి, సంభాషించాలి.

తదిదం త్రివిధం రూపం స్థూలం సూక్ష్మం తతః పరమ్ అస్మదాద్యమరైర్దృశ్యం స్థూలం సూక్ష్మం తు యోగిభిః

ఈ మూడు రూపాలు — స్థూలం, సూక్ష్మం, పరమం. మనకు, దేవతలకు స్థూలరూపం కనిపిస్తుంది; సూక్ష్మరూపాన్ని యోగులు చూస్తారు.

తతః పరం తు యన్నిత్యం జ్ఞానమానందమవ్యయమ్ తన్నిష్ఠైస్తత్పరైర్భక్తైర్దృశ్యం తద్వ్రతమాశ్రితైః

అదే పరమమైనది, నిత్యమైనది, జ్ఞానం, ఆనందం, అవినాశి. దానికి నిబద్ధులైన, ఆ వ్రతాన్ని ఆశ్రయించిన భక్తులకు అది కనిపిస్తుంది.

బహునాత్ర కిముక్తేన గుహ్యాద్గుహ్యతరం పరమ్ శివే భక్తిర్న సన్దేహస్తయా యుక్తో విముచ్యతే

ఇంకా ఎంత చెప్పాలి? రహస్యాల్లో అతి రహస్యమిది — శివునికి భక్తి కలిగి ఉంటే విముక్తి తప్పక లభిస్తుంది.

ప్రసాదాదేవ సా భక్తిః ప్రసాదో భక్తిసంభవః యథా చాంకురతో బీజం బీజతో వా యథాంకురః

ఆ భక్తి కేవలం కృప వల్లే కలుగుతుంది, కృప కూడా భక్తి వల్లే పుడుతుంది. విత్తనం నుండి మొలక, మొలక నుండి విత్తనం పుట్టినట్టు.

ప్రసాదపూర్వికా ఏవ పశోస్సర్వత్ర సిద్ధయః స ఏవ సాధనైరన్తే సర్వైరపి చ సాధ్యతే

ప్రతి చోటా ఆత్మకు అన్ని సిద్ధులు కృప వల్లే కలుగుతాయి. అన్ని మార్గాల్లో చివరికి కేవలం కృప ద్వారానే సాధ్యం అవుతుంది.

ప్రసాదసాధనం ధర్మస్స చ వేదేన దర్శితః తదభ్యాసవశాత్సామ్యం పూర్వయోః పుణ్యపాపయోః

కృపను పొందే మార్గం ధర్మం, అది వేదంలో చూపబడింది. దాన్ని అభ్యసించడంవల్ల పుణ్య, పాపాలకు సమతా కలుగుతుంది.

సామ్యాత్ప్రసాదసంపర్కో ధర్మస్యాతిశయస్తతః ధర్మాతిశయమాసాద్య పశోః పాపపరిక్షయః

సమతా వల్ల కృప కలుస్తుంది, దాంతో ధర్మంలో ప్రాముఖ్యత వస్తుంది. ఆ ధర్మ ప్రాముఖ్యతను పొందినప్పుడు ఆత్మ పాపాలు నశిస్తాయి.

ఏవం ప్రక్షీణపాపస్య బహుభిర్జన్మభిః క్రమాత్ సాంబే సర్వేశ్వరే భక్తిర్జ్ఞానపూర్వా ప్రజాయతే

ఇలా పాపాలు తక్కువవుతూ, ఎన్నో జన్మల్లో క్రమంగా, సాంబుడు అయిన సర్వేశ్వరునికి జ్ఞానం ద్వారా భక్తి కలుగుతుంది.

భావానుగుణమీశస్య ప్రసాదో వ్యతిరిచ్యతే ప్రసాదాత్కర్మసంత్యాగః ఫలతో న స్వరూపతః

భావానికి అనుగుణంగా ఈశ్వరుని కృప లభిస్తుంది. కృప వల్ల కర్మపదార్థాన్ని వదిలిపెట్టడం కలుగుతుంది — స్వరూపానికి కాదు, ఫలితానికి మాత్రమే.

తస్మాత్కర్మఫలత్యాగాచ్ఛివధర్మాన్వయః శుభః స చ గుర్వనపేక్షశ్చ తదపేక్ష ఇతి ద్విధా

కాబట్టి కర్మఫలాన్ని వదిలినప్పుడు శివధర్మానికి శుభమార్గం కలుగుతుంది. అది గురువు అవసరం లేకుండానూ, గురువు ఆధారంగా కూడా రెండు విధాలుంటుంది.

తత్రానపేక్షాత్సాపేక్షో ముఖ్యః శతగుణాధికః శివధర్మాన్వయస్యాస్య శివజ్ఞానసమన్వయః

అక్కడ ఉద్దేశంతో చేసే కార్యం, ఉద్దేశం లేకుండా చేసే కార్యానికి వంద రెట్లు మిన్నగా ఉంటుంది. శివధర్మ పరంపరలో, శివుని జ్ఞానం కలిసినదే ప్రధానమైనది.

జ్ఞనాన్వయవశాత్పుంసః సంసారే దోషదర్శనమ్ తతో విషయవైరాగ్యం వైరాగ్యాద్భావసాధనమ్

జ్ఞానం వల్ల మనిషికి ఈ లోక జీవనంలో ఉన్న లోపాలు కనిపిస్తాయి. అప్పుడు విషయాలపై ఆసక్తి తగ్గిపోతుంది. ఆ విరక్తి వల్ల మనస్సు శుద్ధి సాధించబడుతుంది.

భావసిద్ధ్యుపపన్నస్య ధ్యానే నిష్ఠా న కర్మణి జ్ఞానధ్యానాభియుక్తస్య పుంసో యోగః ప్రవర్తతే

మనస్సు శుద్ధి సాధించినవారికి ధ్యానంలోనే స్థిరత ఉంటుంది, కార్యాలలో కాదు. జ్ఞానం, ధ్యానం కలిసినవారికి యోగం ప్రారంభమవుతుంది.

యోగేన తు పరా భక్తిః ప్రసాదస్తదనంతరమ్ ప్రసాదాన్ముచ్యతే జంతుర్ముక్తః శివసమో భవేత్

యోగం ద్వారా పరమ భక్తి కలుగుతుంది, ఆ తరువాత కృప లభిస్తుంది. ఆ కృప వల్ల జీవుడు విముక్తి పొందుతాడు, శివునితో సమానుడవుతాడు.

అనుగ్రహప్రకారస్య క్రమో ఽయమవివక్షితః యాదృశీ యోగ్యతా పుంసస్తస్య తాదృగనుగ్రహః

కృప కలిగే విధానం ఒకేలా ఉండదు. మనిషికి ఎంత యోగ్యత ఉంటే, అంత మేరకే కృప కలుగుతుంది.

గర్భస్థో ముచ్యతే కశ్చిజ్జాయమానస్తథాపరః బాలో వా తరుణో వాథ వృద్ధో వా ముచ్యతే పరః

కొంతమంది గర్భంలోనే విముక్తి పొందుతారు, మరికొందరు పుట్టిన వెంటనే. ఇంకొందరు బాల్యంలో, యవ్వనంలో లేదా వృద్ధాప్యంలో విముక్తి పొందుతారు.

తిర్యగ్యోనిగతః కశ్చిన్ముచ్యతే నారకో ఽపరః అపరస్తు పదం ప్రాప్తో ముచ్యతే స్వపదక్షయే

కొంతమంది పశువుల జన్మలో ఉండగానే విముక్తి పొందుతారు, మరికొందరు నరకంలో ఉన్నపుడే. ఇంకొందరు ఒక స్థితిని చేరుకొని, ఆ స్థితి పూర్తయిన తరువాత విముక్తి పొందుతారు.

కశ్చిత్క్షీణపదో భూత్వా పునరావర్త్య ముచ్యతే కశ్చిదధ్వగతస్తస్మిన్ స్థిత్వాస్థిత్వా విముచ్యతే

కొంతమంది తమ స్థితి పూర్తయిన తరువాత మళ్లీ జన్మించి విముక్తి పొందుతారు. ఇంకొందరు ఒక మార్గాన్ని చేరుకొని, అక్కడ కొంతకాలం ఉండి విముక్తి పొందుతారు.

తస్మాన్నైకప్రకారేణ నరాణాం ముక్తిరిష్యతే జ్ఞానభావానురూపేణ ప్రసాదేనైవ నిర్వృతిః

అందువల్ల, మనుషులకు విముక్తి ఒక్క విధంగా జరగదు. జ్ఞానం, మనస్సు స్థితికి తగిన విధంగా కేవలం కృప ద్వారానే పరిపూర్ణత లభిస్తుంది.

తస్మాదస్య ప్రసాదార్థం వాఙ్మనోదోషవర్జితాః ధ్యాయంతశ్శివమేవైకం సదారతనయాగ్నయః

కాబట్టి, ఆ కృప కోసం మాట, మనసు, శరీర లోపాలు లేకుండా, భార్యలు, పిల్లలు, అగ్నులతో కలిసి ఎప్పుడూ శివుని ధ్యానం చేయాలి.

తన్నిష్ఠాస్తత్పరాస్సర్వే తద్యుక్తాస్తదుపాశ్రయాః సర్వక్రియాః ప్రకుర్వాణాస్తమేవ మనసాగతాః

వారు అందరూ శివునిలో స్థిరంగా, ఆయనకే అంకితమై, ఆయనతో ఏకమై, ఆయనను ఆశ్రయించి, చేసే ప్రతి కార్యాన్ని ఆయనను మనసులో ఉంచుకొని చేస్తారు.

దీర్ఘసూత్రసమారబ్ధం దివ్యవర్షసహస్రకమ్ సత్రాంతే మంత్రయోగేన వాయుస్తత్ర గమిష్యతి

దీర్ఘకాలం సాగే యజ్ఞం, వెయ్యి దివ్య సంవత్సరాలు కొనసాగిన తరువాత, యజ్ఞాంతంలో మంత్రయోగ శక్తితో ప్రాణవాయువు బయటకు వెళ్తుంది.

స ఏవ భవతః శ్రేయః సోపాయం కథయిష్యతి తతో వారాణసీ పుణ్యా పురీ పరమశోభనా

ఆయనే మీకు శ్రేయస్సు సాధించడానికి మార్గాన్ని చెప్పుతాడు. ఆ తరువాత పవిత్రమైన, అతి అందమైన వారాణసి నగరానికి చేరుకోవాలి.

గంతవ్యా యత్ర విశ్వేశో దేవ్యా సహ పినాకధృక్ సదా విహరతి శ్రీమాన్ భక్తానుగ్రహకారణాత్

అక్కడ, విశ్వేశ్వరుడు, పినాకధారి శివుడు, దేవితో కలిసి ఎప్పుడూ భక్తులకు కృప చేయడానికి నివసిస్తాడు.

తత్రాశ్చర్యం మహద్దృష్ట్వా మత్సమీపం గమిష్యథ తతో వః కథయిష్యామి మోక్షోపాయ ద్విజోత్తమాః

అక్కడ ఆ మహద్భుతాన్ని చూసిన తరువాత మీరు నా దగ్గరకు వస్తారు. అప్పుడు నేను మీకు విముక్తి సాధించడానికి మార్గాన్ని చెబుతాను, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా.

యేనైకజన్మనా ముక్తిర్యుష్మత్కరతలే స్థితా అనేకజన్మసంసారబంధనిర్మోక్షకారిణీ

దాని ద్వారా ఒక్క జన్మతోనే విముక్తి మీ చేతిలో ఉంటుంది. అనేక జన్మల బంధనాల నుండి విముక్తి కలుగుతుంది.