శివపురాణమ్

సిద్ధిమేతి శివప్రీత్యా హిత్వాపి శ్రవణాదికమ్ లింగబేరార్చనామాత్రాన్ముక్తాః పుర్వే మహాజనాః

శివుని అనుగ్రహంతో వినడం మొదలైన సాధనాలు చేయకపోయినా, కేవలం లింగం, విగ్రహార్చన వల్లే పురాతన మహానుభావులు విముక్తిని పొందారు.

బేరమాత్రే తు సర్వత్ర పూజ్యంతే దేవతాగణాః లింగేబేరే చ సర్వత్ర కథం సంపూజ్యతే శివః

ప్రతి చోట దేవతలు విగ్రహ రూపంలోనే పూజించబడతారు. కానీ శివుడు మాత్రం లింగ రూపంలోను, విగ్రహ రూపంలోను అన్ని చోట్ల పూజించబడతాడు. ఇది ఎలా సాధ్యమవుతుంది?

అహో మునీశ్వరాః పుణ్యం ప్రశ్నమేతన్మహాద్భుతమ్ అత్ర వక్తా మహాదేవో నాన్యో ఽస్తి పురుషః క్వచిత్

మహర్షులారా! మీరు అడిగిన ఈ ప్రశ్న ఎంతో పుణ్యమయమైనది, ఆశ్చర్యకరమైనది కూడా. దీనికి సమాధానం చెప్పగలవాడు మహాదేవుడే తప్ప, మరొకరు ఎవరూ లేరు.

శివేనోక్తం ప్రవక్ష్యామి క్రమాద్గురుముఖాచ్ఛ్రుతమ్ శివైకో బ్రహ్మరూపత్వాన్నిష్కలః పరికీర్తితః

శివుడు స్వయంగా చెప్పిన మాటలను, గురువుల ద్వారా నేను వినిన విధంగా మీకు వివరించబోతున్నాను. శివుడు ఒక్కడే బ్రహ్మస్వరూపుడిగా, అఖండునిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.

రూపిత్వాత్సకలస్తద్వత్తస్మాత్సకలనిష్కలః నిష్కలత్వాన్నిరాకారం లింగం తస్య సమాగతమ్

ఆయనకు రూపం ఉన్నందున, ఆయనకు అవయవాలు కూడా ఉన్నాయి. అందువల్ల ఆయనకు అవయవాలు ఉన్నదీ, లేనిదీ రెండు స్వరూపాలు ఉన్నాయి. అవయవాలు లేనివాడైనందున, ఆయన లింగం నిరాకారంగా, ఆయనతో ఏకమై ఉంటుంది.

సకలత్వాత్తథా బేరం సాకారం తస్య సంగతమ్ సకలాకలరూపత్వాద్బ్రహ్మశబ్దాభిధః పరః

అవయవాలు ఉన్నవాడైనందున, విగ్రహం ఆయనకు రూపంగా ఉంటుంది. అవయవాలు ఉన్నదీ, లేనిదీ రెండింటి స్వరూపుడైనందున, ఆయనను 'బ్రహ్మ' అని, పరమాత్మగా పిలుస్తారు.

అపి లింగే చ బేరే చ నిత్యమభ్యర్చ్యతే జనైః అబ్రహ్మత్వాత్తదన్యేషాం నిష్కలత్వం న హి క్వచిత్

ప్రజలు లింగాన్ని, విగ్రహాన్ని ఎప్పుడూ పూజిస్తారు. ఇతర దేవతలు బ్రహ్మస్వరూపులు కాబట్టి, వారికి అవయవాలు లేనివాడిగా ఉండటం ఎప్పుడూ సాధ్యం కాదు.

తస్మాత్తే నిష్కలే లింగే నారాధ్యంతే సురేశ్వరాః అబ్రహ్మత్వాచ్చ జీవత్వాత్తథాన్యే దేవతాగణాః

అందుచేత అవయవాలు లేని లింగాన్ని దేవేంద్రాదులు పూజించరు. ఇతర దేవతలు బ్రహ్మస్వరూపులు కాక, జీవులే కాబట్టి, వారూ అలాగే ఉంటారు.

తూష్ణీం సకలమాత్రత్వాదర్చ్యంతే బేరమాత్రకే జీవత్వం శంకరాన్యేషాం బ్రహ్మత్వం శంకరస్య చ

అవయవాలు ఉన్న విగ్రహాన్ని మాత్రమే మౌనంగా పూజిస్తారు. శంకరా! ఇతరులు జీవులే, కానీ శంకరుడే బ్రహ్మస్వరూపుడు.

వేదాంతసారసంసిద్ధం ప్రణవార్థే ప్రకాశనాత్ ఏవమేవ పురా పృష్టో మందరే నన్దికేశ్వరః

వేదాంతసారంతో స్థిరమైనది, ప్రణవార్థంతో వెలుగుచేసినది. ఇదే ప్రశ్నను పుర్వంలో మందరపర్వతంపై నందికేశ్వరుని అడిగారు.

సనత్కుమారమునినా బ్రహ్మపుత్రేణ ధీమతా శివాన్యదేవవశ్యానాం సర్వేషామపి సర్వతః

బ్రహ్మ కుమారుడైన మేధావి అయిన సనత్కుమారుడు, శివుడి గురించి, ఇతర దేవతల గురించి అన్ని విషయాల్లో అడిగాడు.

బేరమాత్రం చ పూజార్థం శ్రుతం దృష్టం చ భూరిశః శివమాత్రస్య పూజాయాం లింగం బేరం చ దృశ్యతే

విగ్రహాన్ని మాత్రమే పూజార్ధంగా ఎన్నోసార్లు వినిపించగా, కనిపించగా, శివుని పూజలో మాత్రం లింగం, విగ్రహం రెండూ కనిపిస్తాయి.

అతస్తద్బ్రూహి కల్యాణ తత్త్వం మే సాధుబోధనమ్ అనుత్తరమిమం ప్రశ్నం రహస్యం బ్రహ్మలక్షణమ్

కాబట్టి, ఓ మంగళకరుడా! నాకు సద్బుద్ధి కలిగేలా నిజమైన తత్త్వాన్ని చెప్పు. ఈ ప్రశ్న అత్యంత గొప్పది, ఇది రహస్యమైనది, బ్రహ్మ లక్షణాన్ని తెలిపేది.

కథయామి శివేనోక్తం భక్తియుక్తస్య తే ఽనఘ శివస్య బ్రహ్మరూపత్వాన్నిష్కలత్వాచ్చ నిష్కలమ్

పాపరహితుడా! భక్తితో శివుడు చెప్పిన మాటలను నేను నీకు వివరించబోతున్నాను. శివుడు బ్రహ్మస్వరూపుడైనందున, అవయవాలు లేనివాడే.

లింగం తస్యైవ పూజాయాం సర్వవేదేషు సంమతమ్ తస్యైవ సకలత్వాచ్చ తథా సకలనిష్కలమ్

శివుని లింగాన్ని మాత్రమే అన్ని వేదాలు పూజార్ధంగా అంగీకరించాయి. ఆయనకు అవయవాలు ఉన్నవాడైనందున, ఆయన అవయవాలు ఉన్నవాడూ, లేనివాడూ రెండూ.

సకలం చ తథా బేరం పూజాయాం లోకసంమతమ్ శివాన్యేషాం చ జీవత్వాత్సకలత్వాచ్చ సర్వతః

అలాగే, విగ్రహాన్ని కూడా పూజలో అందరూ అంగీకరిస్తారు. ఇతర దేవతలు జీవులే, అవయవాలు ఉన్నవారే కాబట్టి, అన్ని చోట్ల అలాగే ఉంటుంది.

బేరమాత్రం చ పూజాయాం సంమతం వేదనిర్ణయే స్వావిర్భావే చ దేవానాం సకలం రూపమేవ హి

వేద నిర్ణయ ప్రకారం విగ్రహాన్ని మాత్రమే పూజలో అంగీకరించారు. దేవతలు ప్రత్యక్షమయ్యే సమయంలో అవయవాలు ఉన్న రూపమే కనబడుతుంది.

శివస్య లింగం బేరం చ దర్శనే దృశ్యతే ఖలు ఉక్తం త్వయా మహాభాగ లింగబేరప్రచారణమ్

శివుని లింగం, విగ్రహం దర్శనంలో నిజంగా కనిపిస్తాయి. మహాభాగుడా! నీవు లింగ విగ్రహ ప్రచారాన్ని వివరించావు.

శివస్య చ తదన్యేషాం విభజ్య పరమార్థతః తస్మాత్తదేవ పరమం లింగబేరాదిసంభవమ్

శివుడు, ఇతరులు పరమార్థంగా వేరు వేరుగా ఉన్నారని చెప్పబడింది. అందుచేత, లింగం, విగ్రహం మొదలైన వాటి ద్వారా కలిగినదే పరమమైనది.

శ్రోతుమిచ్ఛామి యోగీంద్ర లింగావిర్భావలక్షణమ్ శృణు వత్స భవత్ప్రీత్యా వక్ష్యామి పరమార్థతః

యోగులలో శ్రేష్ఠుడా, నేను లింగ రూప ప్రదర్శన లక్షణాలు వినాలని కోరుతున్నాను. విను బిడ్డా, నిన్ను సంతోషపెట్టాలని నేను పరమార్థాన్ని చెప్పబోతున్నాను.

పురా కల్పే మహాకాలే ప్రపన్నే లోకవిశ్రుతే ఆయుధ్యేతాం మహాత్మానౌ బ్రహ్మవిష్ణూ పరస్పరమ్

పూర్వకాలంలో, ఒక మహాకల్పాంతంలో, లోకంలో ప్రసిద్ధి చెందినప్పుడు, బ్రహ్మా, విష్ణువు అనే ఇద్దరు మహాత్ములు పరస్పరం పోటీ పడటం ప్రారంభించారు.

తయోర్మానం నిరాకర్తుం తన్మధ్యే పరమేశ్వరః నిష్కలస్తంభరూపేణ స్వరూపం సమదర్శయత్

వారిద్దరి అహంకారాన్ని పోగొట్టేందుకు, పరమేశ్వరుడు అంతు లేని స్తంభ రూపంలో తన అసలైన స్వరూపాన్ని వారిద్దరి మధ్య ప్రదర్శించాడు.

తతః స్వలింగచిహ్నత్వాత్స్తమ్భతో నిష్కలం శివః స్వలింగం దర్శయామాస జగతాం హితకామ్యయా

అప్పుడే, తన స్వలింగ లక్షణంతో, స్తంభ రూపంలో ఉన్న శివుడు, జగత్తు మంగళార్థంగా తన లింగాన్ని చూపించాడు.

తదాప్రభృతి లోకేషు నిష్కలం లింగమైశ్వరమ్ సకలం చ తథా బేరం శివస్యైవ ప్రకల్పితమ్

ఆ సమయం నుండి లోకాల్లో, శివుని లింగాన్ని నిరాకారంగా భావిస్తారు. అలాగే, శివుని సాకార రూపమైన విగ్రహాన్ని కూడా స్థాపించారు.

శివాన్యేషః తు దేవానాం బేరమాత్రం ప్రకల్పితమ్ తత్తద్బేరం తు దేవానాం తత్తద్భోగప్రదం శుభమ్ శివస్య లింగబేరత్వం భోగమోక్షప్రదం శుభమ్

ఇతర దేవతలకు కేవలం విగ్రహమే ప్రతిష్ఠించబడింది; వాటివల్ల వారికి తగిన అనుభవాలు లభిస్తాయి, అవి మంగళకరమైనవి. కానీ శివుని లింగవిగ్రహం అనుభవాన్ని, మోక్షాన్ని రెండింటినీ ప్రసాదిస్తుంది, అది మంగళదాయకం.

పురా కదాచిద్యోగీంద్ర విష్ణుర్విషధరాసనః సుష్వాప పరయా భూత్యా స్వానుగైరపి సంవృతః

ఒకసారి, యోగీంద్రా, విష్ణువు పాము మీద శయనిస్తూ, పరమ ఐశ్వర్యంతో, తన సేవకులతో కూడి నిద్రించేవాడు.

యదృచ్ఛయా గతస్తత్ర బ్రహ్మా బ్రహ్మవిదాంవరః అపృచ్ఛత్పుండరీకాక్షం శయనం సర్వసున్దరమ్

అప్పట్లో, యాదృచ్ఛికంగా బ్రహ్మా, బ్రహ్మజ్ఞులలో శ్రేష్ఠుడు, అక్కడికి వచ్చి, కమలనేత్రుడైన విష్ణువును అందమైన పడకపై చూసి ప్రశ్నించాడు.

కస్త్వం పురుషవచ్ఛేషే దృష్ట్వా మామపి దృప్తవత్ ఉత్తిష్ఠ వత్స మాం పశ్య తవ నాథమిహాగతమ్

నీవెవరు, మానవునిలా పడుకుని, నన్ను గర్వంగా చూస్తున్నావు? లేచి రా బిడ్డా, నన్ను చూడు, నీ యజమాని ఇక్కడికి వచ్చాడు.

ఆగతం గురుమారాధ్యం దృష్ట్వా యో దృప్తవచ్చరేత్ ద్రోహిణస్తస్య మూఢస్య ప్రాయశ్చిత్తం విధీయతే

గురు, ఆరాధ్యుడు వచ్చినప్పుడు, ఎవడు గర్వంగా ప్రవర్తిస్తాడో, అతడు ద్రోహి, మూర్ఖుడు; అతడికి ప్రాయశ్చిత్తం చేయాలని నియమించబడింది.