శివపురాణమ్

బ్రహ్మస్వహరణంకృత్వాహత్వాపిబ్రాహ్మణాన్బహూన్ నలిప్యతేనరః పాపైఃశివనామజపాదరః

బ్రాహ్మణుల సంపదను దోచినా, అనేకమంది బ్రాహ్మణులను హత్యచేసినా, శివనామాన్ని భక్తితో జపించే వాడికి పాపాలు అంటవు.

విలోక్యవేదానఖిలాఞ్ఛివనామజపఃపరమ్ సంసారతారణోపాయ ఇతిపూర్వైర్వినిశ్చితః

వేదాలన్నింటినీ పరిశీలించిన తరువాత, సంసారాన్ని దాటడానికి శివనామజపమే మార్గమని పురాతనులు నిర్ణయించారు.

కింబహూక్త్యామునిశ్రేష్ఠాః శ్లోకేనైకేనవచ్మ్యహమ్ శివనామ్నోమహిమానంసర్వపాపాపహారిణమ్

ఎందుకు ఎక్కువగా చెప్పాలి, ఓ మునిశ్రేష్ఠా? ఒకే శ్లోకంలో చెబుతాను — శివనామ మహిమ ఏమంటే, అది అన్ని పాపాలను తొలగిస్తుంది.

పాపానాంహరణేశంభోర్నామః శక్తిర్హిపావనీ శక్నోతిపాతకంతావత్కర్తుంనాపినరః క్వచిత్

శంభునామంలో ఉన్న పవిత్రశక్తి అన్ని పాపాలను తొలగించగలదు. ఎంత పెద్ద పాపమైనా, అది తొలగించలేనిది కాదు.

శివనామప్రభావేణలేభేసద్గతిముత్తమామ్ ఇన్ద్రద్యుమ్ననృపఃపూర్వంమహాపాపః పురామునే

శివనామ ప్రభావంతో, ఇంద్రద్యూమ్నుడు అనే రాజు గతంలో మహాపాపి అయినా, ఉత్తమ గతి పొందాడు, ఓ మునీశ్వరా.

తథాకాచిద్ద్విజాయోషాసౌమునేబహుపాపినీ శివనామప్రభావేణలేభేసద్గతిముత్తమామ్

అలాగే, ఒక ద్విజస్త్రీ కూడా, ఎన్నో పాపాలు చేసినా, శివనామ ప్రభావంతో ఉత్తమ గతి పొందింది, ఓ మునీశ్వరా.

ఇత్యుక్తంవోద్విజశ్రేష్ఠానామమాహాత్మ్యముత్తమమ్ శృణుధ్వంభస్మమాహాత్మ్యంసర్వపావనపావనమ్

ఇలా, ఓ ద్విజశ్రేష్ఠులారా, శివనామ మహిమను మీకు వివరించాను. ఇప్పుడు అన్ని అపవిత్రతలను పవిత్రం చేసే బస్మ మహిమను వినండి.

ద్వివిధంభస్మసంప్రోక్తంసర్వమంగలదంపరమ్ తత్ప్రకారమహంవక్ష్యేసావధానతయాశృణు

రెండు రకాల బస్మ గురించి చెప్పబడింది. అవి అన్నింటికీ మంగళాన్ని కలిగిస్తాయి. వాటి స్వరూపాన్ని ఇప్పుడు నేను వివరించబోతున్నాను — శ్రద్ధతో వినండి.

ఏకంజ్ఞేయం మహాభస్మద్వితీయంస్వల్పసంజ్ఞకమ్ మహాభస్మ ఇతిప్రోక్తంభస్మనానావిధంపరమ్

ఒకటి 'మహాబస్మం'గా, మరొకటి 'స్వల్పబస్మం'గా పిలవబడుతుంది. మహాబస్మం అనేక ఉత్తమ రకాలుగా చెప్పబడింది.

తద్భస్మత్రివిధంప్రోక్తంశ్రోతంస్మార్తంచలౌకికమ్ భస్మైవ స్వల్పసజ్ఞాహిబహుధాపరికీర్తితమ్

ఆ బస్మం మూడు విధాలుగా చెప్పబడింది — శ్రౌతం, స్మార్తం, లౌకికం. స్వల్పబస్మం కూడా అనేక విధాలుగా వివరించబడింది.

శ్రౌతంభస్మతథాస్మార్తంద్విజానామేవకీర్తితమ్ అన్యేషామపిసర్వేషామపరంభస్మలౌకికమ్

శ్రౌతబస్మం, స్మార్తబస్మం ద్విజులకు మాత్రమే చెప్పబడింది. ఇతరులందరికీ లౌకికబస్మమే చెప్పబడింది.

ధారణంమంత్రతః ప్రోక్తంద్విజానాంమునిపుంగవైః కేవలంధారణంజ్ఞేయమన్యేషాంమంత్రవర్జితమ్

మంత్రంతో ధారణను ద్విజులకు గొప్ప మునులు బోధించారు; ఇతరులకు మాత్రం మంత్రం లేకుండా ధారణ చేయాలని తెలుసుకోవాలి.

ఆగ్నేయముచ్యతేభస్మదగ్ధగోమయసంభవమ్ తదాపిద్రవ్యమిత్యుక్తంత్రిపుండ్రస్యమహామునే

గోమయాన్ని కాల్చి వచ్చిన బస్మాన్ని 'ఆగ్నేయం' అంటారు; ఇదికూడా త్రిపుండ్రానికి ఉపయోగించే పదార్థమే, మహామునీ.

అగ్నిహోత్రోత్థితంభస్మసంగ్రాహ్యంవామనీషిభిః అన్యయజ్ఞోత్థితంవాపిత్రిపుణ్డ్రస్యచధారణే

అగ్నిహోత్రంలో పుట్టిన బస్మాన్ని జ్ఞానులు తీసుకోవాలి, లేదా ఇతర యజ్ఞాలలో వచ్చిన బస్మాన్ని కూడా త్రిపుండ్రానికి ధరించవచ్చు.

అగ్నిరిత్యాదిభిర్మంత్రైర్జాబాలోపనిషద్గతేః సప్తభిధూలనంకార్యంభస్మనాసజలేనచ

'అగ్ని' అనే మంత్రాలతో, జాబాల ఉపనిషత్తులో చెప్పినట్టు, బస్మాన్ని నోటినీటితో ఏడు సార్లు చల్లాలి.

వర్ణానామాశ్రమాణాంచమంత్రతోమంత్రతోపి చ త్రిపుండ్రోద్ధూలనంప్రోక్తజాబాలైరాదరేణచ

వర్ణాలు, ఆశ్రమాల వారికీ మంత్రంతో లేదా మంత్రం లేకుండా, త్రిపుండ్రాన్ని జాబాలులు భక్తితో ధరించమన్నారు.

భస్మనోద్ధూలనంచైవయథాతిర్యక్త్రిపుండ్రకమ్ ప్రమాదాదపిమోక్షార్థీనత్యజేదితివిశ్రుతిః

బస్మాన్ని మరియు త్రిపుండ్రాన్ని అడ్డంగా వేసినా, అప్రమత్తత వల్ల అయినా, మోక్షం కోరేవారు వీటిని వదలకూడదని శాస్త్రం చెబుతోంది.

శివేనవిష్ణునాచైవతథాతిర్యక్త్రిపుండ్రకమ్ ఉమాదేవీచలక్ష్మీంశ్చవాచాన్యాభిశ్చనిత్యశః

శివుడు, విష్ణువు, అలాగే ఉమాదేవి, లక్ష్మీ మరియు ఇతర దేవతలు ఎప్పుడూ త్రిపుండ్రాన్ని ధరించేవారు.

బ్రాహ్మణైః క్షత్రియైర్వైశ్యైః శూద్రైరపిచసంస్కరైః అపభ్రంశైర్ధృతంభస్మత్రిపుండ్రోద్ధూలనాత్మనా

బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియులు, వైశ్యులు, శూద్రులు, సంస్కారంతో ఉన్నవారు, లేకపోయినా, త్రిపుండ్రాన్ని బస్మంతో తాము తాము వేసుకోవాలి.

ఉద్ధూలనంత్రిపుండ్రంచశ్రద్ధయానాచరంతియే తేషాంనాస్తిసమాచారోవర్ణాశ్రమసమన్వితః

త్రిపుండ్రాన్ని భక్తితో ధరించే వారికి వర్ణాశ్రమ నియమాలు వర్తించవు.

ఉద్ధూలనంత్రిపుండ్రంచశ్రద్ధయానాచరంతియే తేషాంనాస్తివినిముంక్తిస్సంసారాజ్జన్మకోటిభిః

త్రిపుండ్రాన్ని భక్తితో ధరించే వారు కోట్ల జన్మలు అయినా సంసార బంధనాల నుండి విడిపోలేరు.

ఉద్ధూలనంత్రిపుండ్రంచశ్రద్ధయానాచరన్తియే తేషాంనాస్తిశివజ్ఞానంకల్పకోటిశతైరపి

త్రిపుండ్రాన్ని భక్తితో ధరించే వారు కోట్ల కల్పాలు అయినా శివజ్ఞానం పొందలేరు.

ఉద్ధూలనంత్రిపుండ్రం చ శ్రద్ధయానాచరన్తియే తేమహాపాతకైర్యుక్తా ఇతిశాస్త్రీయనిర్ణయః

త్రిపుండ్రాన్ని భక్తితో ధరించే వారు మహాపాతకాలతో కూడినవారని శాస్త్రం నిర్ణయించింది.

ఉద్ధూలనంత్రిపుండ్రంచశ్రద్ధయానాచరన్తి యే తేషామాచరితం సర్వంవిపరీతఫలాయ హి

త్రిపుండ్రాన్ని భక్తితో ధరించే వారు చేసే ప్రతి కార్యం విపరీత ఫలితాన్నే ఇస్తుంది.

మహాపాతకయుక్తానాం జంతూనాంశర్వవిద్విషామ్ త్రిపుండ్రోద్ధూలనద్వేషోజాయతేసుదృఢం మునే

మహాపాతకాలు చేసినవారు, శర్వుడిని ద్వేషించే వారు త్రిపుండ్రాన్ని ధరించడంపై గాఢమైన ద్వేషం కలుగుతుంది, మునీ!

శివాగ్నికార్యం యః కృత్వాకుర్యాత్త్రియాయుషాత్మవిత్ ముచ్యతేసర్వపాపైస్తుస్పృష్టేనభస్మనానరః

శివాగ్ని కార్యం చేసి, బస్మంతో త్రిపుండ్రాన్ని వేసుకున్నవాడు, ఆయుష్షు తక్కువైనా, అన్ని పాపాల నుండి విముక్తుడవుతాడు.

సితేనభస్మనాకుర్యాత్త్రిసన్ధ్యంయస్త్రిపుణ్డ్రకమ్ సర్వపాపవినిర్ముక్తః శివేనసహమోదతే

వెల్లువైన బస్మంతో త్రిపుండ్రాన్ని మూడు సంధ్యాకాలాల్లో వేసుకునే వాడు అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తి పొంది శివునితో ఆనందిస్తాడు.

సితేనభస్మనా కుర్యాలాటే తు త్రిపుణ్డ్రకమ్ యోసావనాదిభూతాన్హిలోకానాప్తో మృతోభవేత్

వెల్లువైన బస్మంతో నుదుటిపై త్రిపుండ్రాన్ని వేసుకునే వాడు బ్రహ్మ మొదలైన లోకాలను పొందుతాడు, మరణించిన తర్వాత ముక్తుడవుతాడు.

అకృత్వా భస్మనాస్నానం న జపేద్వైషడక్షరమ్ త్రిపుండ్రం చ రచిత్వా తు విధినాభస్మనాజపేత్

బస్మంతో స్నానం చేయకుండా షడక్షర మంత్రాన్ని జపించకూడదు; కానీ బస్మంతో త్రిపుండ్రాన్ని విధిగా వేసుకుని ఆ మంత్రాన్ని జపించాలి.