శివపురాణమ్

కుంభస్య పశ్చిమే భాగేజపాంతేహోమమాచరేత్ కోటింలక్షంసహస్రంవాశతమష్టోత్తరం బుధాః

కుండకు పడమరవైపు, జపం పూర్తయ్యాక హోమం చేయాలి. కోటి, లక్ష, వెయ్యి, వంద లేదా నూరు ఎనిమిది సార్లు అయినా జ్ఞానులు చేయవచ్చు.

ఏకాహంవానవాహంవాతథామండలమేవ వా యథాయోగ్యంప్రకుర్వీతకాలదేశానుసారతః

ఒక రోజులోనైనా, తొమ్మిది రోజుల్లోనైనా, లేదా మండల కాలంలోనైనా, కాలానికి, ప్రదేశానికి అనుగుణంగా యజ్ఞాన్ని నిర్వహించాలి.

శమీహోమశ్చ శాంత్యర్థే వృత్త్యర్థేచపలాశకమ్ సమిదన్నాజ్యకైర్ద్రవ్యైర్నామ్నామంత్రేణ వా హునేత్

శాంతికోసం సమీ దారాన్ని, సంపద కోసం పలాశ దారాన్ని హోమంలో ఉపయోగించాలి. సమిధులు, అన్నం, నెయ్యితో, తగిన పేర్లతో మంత్రాలతో హోమం చేయాలి.

ప్రారంభేయత్కృతంద్రవ్యంతత్క్రియాంతంసమాచరేత్ పుణ్యాహంవాచయిత్వాంతే దినేసంప్రోక్ష్యయేజ్జలైః

కార్యాన్ని ప్రారంభించిన తర్వాత, దానికి కావలసిన పదార్థాలతో ఆ కర్మను పూర్తిగా చేయాలి. చివర్లో మంగళప్రదమైన మంత్రాన్ని పఠించి, ఆ స్థలాన్ని నీటితో చల్లాలి.

బ్రాహ్మణాన్భోజయేత్పశ్చాద్యావదాహుతిసంఖ్యయా ఆచార్యశ్చహవిష్యాశీత్విజశ్చభవేద్బుధాః

తర్వాత, హోమంలో చేసిన ఆహుతుల సంఖ్యను అనుసరించి బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టాలి. గురువు, యజ్ఞంలో పాల్గొన్న పండితులు కూడా హవిస్సు తినాలి.

ఆదిత్యాదీన్గ్రహానిష్ట్వాసర్వహోమాంత ఏవహి ఋత్విభ్యోదక్షిణాందద్యాన్నవరత్నంయథా క్రమమ్

అన్ని హోమాలు పూర్తయిన తరువాత, ఆదిత్యుడు మొదలైన గ్రహాలను పూజించి, క్రమంగా రుత్విజులకు అన్నం, రత్నాలు వంటి దానాలు ఇవ్వాలి.

దశదానంతతఃకుర్యాద్భూరిదానంతతః పరమ్ బాలానాముపనీతానాంగృహిణాంవనినాంధనమ్

ఆ తరువాత పది దానాలు చేయాలి. ఆ తర్వాత ఇంకా గొప్ప దానాలు ఇవ్వాలి — పిల్లలకు, ఉపనయనం చేసినవారికి, గృహస్థులకు, వనవాసులకూ ధనం ఇవ్వాలి.

కన్యానాంచసభర్త్ఃణాంవిధవానాంతతఃపరమ్ తంత్రోపకరణంసర్వమాచార్యాయనివేదయేత్

తరువాత కన్యలకు, పెళ్లైన మహిళలకు, వితంతువులకు దానం చేయాలి. అక్కడ ఉపయోగించిన అన్ని వస్తువులను గురువుకు సమర్పించాలి.

ఉత్పాతానాంచమారీణాందుఃఖస్వామీయమఃస్మృతః తస్మాద్యమస్యప్రీత్యర్థంకాలదానంప్రదాపయేత్

అపాయాలు, వ్యాధులకు యమధర్మరాజు అధిపతి అని చెప్పబడింది. అందుకే యముని సంతృప్తికోసం కాలదానం చేయాలి.

శతనిష్కేణ వా కుర్యాద్దశనిష్కేణ వా పునః పాశాంకుశధరం కాలం కుర్యాత్పురుషరూపిణమ్

వంద నిష్కలతో లేదా పది నిష్కలతో మానవాకారంలో పాశం, అంకుశం పట్టిన కాలుని ప్రతిమను తయారు చేయాలి.

తత్స్వర్ణప్రతిమాదానంకుర్యాద్దక్షిణయాసహ తిలదానంతతఃకుర్యాత్పూర్ణాయుష్యప్రసిద్ధయే

ఆ స్వర్ణప్రతిమను దక్షిణతో కలిపి దానం చేయాలి. ఆ తరువాత దీర్ఘాయుష్కోసం నువ్వుల దానం చేయాలి.

ఆజ్యావేక్షణదానంచకుర్యాద్వ్యాధినివృత్తయే సహస్రంభోజయేద్విప్రాన్దరిద్రఃశతమేవవా

వ్యాధి నివారణ కోసం నేయ్యి దానం చేయాలి. వెసులుబడి ఉంటే వెయ్యి మంది బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టాలి, లేకపోతే కనీసం వంద మందికైనా పెట్టాలి.

విత్తాభావేదరిద్రస్తుయథాశక్తిసమాచరేత్ భైరవస్యమహాపూజాంకుర్యాద్భూతాదిశాంతయే

ధనం లేకపోతే, తన శక్తికి తగినంతవరకు చేయాలి. భూతాలు, దిక్కుల శాంతికోసం భైరవుని మహాపూజ చేయాలి.

మహాభిషేకంనైవేద్యంశివస్యాన్తేతుకారయేత్ బ్రాహ్మణాన్భోజయేత్పశ్చాద్భూరిభోజనరూపతః

చివరగా శివునికి మహాభిషేకం, నైవేద్యం చేయాలి. ఆ తరువాత బ్రాహ్మణులకు విరివిగా భోజనం పెట్టాలి.

ఏవంకృతేనయజ్ఞేనదోషశాంతిమవాప్నుయాత్ శాంతియజ్ఞమిమంకుర్యాద్వర్షేవర్షేతుఫాల్గునే

ఈ విధంగా యజ్ఞం నిర్వహిస్తే దోషాలు శాంతిస్తాయి. ఈ శాంతియజ్ఞాన్ని ప్రతి సంవత్సరం ఫాల్గుణ మాసంలో చేయాలి.

దుర్దర్శనాదౌ సద్యో వై మాసమాత్రేసమాచరేత్ మహాపాపాదిసంప్రాప్తౌ కుర్యాద్భైరవపూజనమ్

అశుభ సూచనలు కనిపించిన వెంటనే లేదా కనీసం నెలలోపే ఈ యజ్ఞాన్ని చేయాలి. మహాపాపం కలిగితే భైరవుని పూజ చేయాలి.

మహావ్యాధిసముత్పత్తౌసంకల్పంపునరాచరేత్ సర్వభావే దరిద్రస్తు దీపదానమథాచరేత్

భారీ వ్యాధి వచ్చినప్పుడు మళ్లీ సంకల్పం చేయాలి. ఎలాంటి పరిస్థితుల్లోనైనా ధనం లేకపోతే కనీసం దీపదానం చేయాలి.

తదప్యశక్తః స్నాత్వావైయత్కించిద్దానమాచరేత్ దివాకరంనమస్కుర్యాన్మన్త్రేణాష్టోత్తరంశతమ్

అది కూడా చేయలేకపోతే, స్నానం చేసి, ఎంతైనా చిన్నదానం చేయాలి. ఆ తరువాత ఆదిత్యునికి మంత్రంతో నూరెయిదు సార్లు నమస్కారం చేయాలి.

సహస్రమయుతంలక్షంకోటింవాకారయేద్ బుధః నమస్కారాత్మయజ్ఞేన తుష్టాః స్యుః సర్వదేవతాః

వివేకులు వెయ్యి, పది వేల, లక్ష, కోటి నమస్కారాలు చేయాలి. ఈ నమస్కారయజ్ఞంతో అన్ని దేవతలు సంతోషిస్తారు.

త్వత్స్వరూపేర్పితాబుద్ధిర్నతే ఽశూన్యే చ రోచతి యా చాస్త్యస్మదహంతేతి త్వయిదృష్టే వివర్జితా

ప్రభూ! నీ స్వరూపంలో మనస్సు లీనమైతే అది ఖాళీగా ఉండదూ. మనలో ఉన్న 'నేను' అనే భావన నీ దర్శనంతో పోతుంది.

నమ్రో ఽహంహిస్వదేహేనభోమహాంస్త్వమసిప్రభో నశూన్యోమత్స్వరూపోవైతవదాసో ఽస్మిసాంప్రతమ్

ప్రభూ! నా శరీరంతో నేను వినయంగా ఉన్నాను, నువ్వు మహోన్నతుడవు. నా స్వరూపం శూన్యంగా లేదు, ఇప్పుడు నేను నిజంగా నీ దాసుడిని.

యథాయోగ్యంస్వాత్మయజ్ఞంనమస్కారంప్రకల్పయేత్ అథాత్రశివనైవేద్యందత్త్వాతాంబూలమాహరేత్

తన శక్తికి తగినట్లు ఆత్మారాధన చేసి, నమస్కారం సమర్పించాలి. ఆ తరువాత శివునికి నైవేద్యం సమర్పించి, తాంబూలం తీసుకోవాలి.

శివప్రదక్షిణంకుర్యాత్స్వయమష్టోత్తరం శతమ్ సహస్రమయుతంలక్షం కోటిమన్యేన కారయేత్

శివుని చుట్టూ తానే స్వయంగా నూరైతిమిది సార్లు ప్రదక్షిణ చేయాలి. వెయ్యి, పది వేల, లక్ష, కోటి ప్రదక్షిణలు ఇతరులు చేయవచ్చు.

శివప్రదక్షిణాత్సర్వంపాతకంనశ్యతిక్షణాత్ దుఃఖస్యమూలంవ్యాధిర్హివ్యాధేర్మూలంహిపాతకమ్

శివుని ప్రదక్షిణ చేయడం వల్ల అన్ని పాపాలు క్షణంలోనే నశిస్తాయి. బాధలకు మూలం వ్యాధి, వ్యాధికి మూలం పాపమే.

ధర్మేణైవహిపాపానామపనోదనమీరితమ్ శివోద్దేశకృతోధర్మఃక్షమఃపాపవినోదనే

పాపాలను తొలగించేది ధర్మమే అని చెప్పబడింది. శివుని కోసం చేసిన ధర్మం పాపాలను తొలగించగలదు.

అధ్యక్షం శివధర్మేషు ప్రదక్షిణమితీరితమ్ క్రియయా జపరూపంహిప్రణవంతుప్రదక్షిణమ్

శివునికి సంబంధించిన ధర్మాల్లో ప్రదక్షిణకే ప్రధాన స్థానం ఉంది. ఆచరణలో ప్రదక్షిణ చేయడం అంటే ఓంకారాన్ని జపించడం వంటిది.

జననంమరణంద్వంద్వంమాయాచక్రమితీరితమ్ శివస్యమాయాచక్రంహిబలిపీఠంతదుచ్యతే

పుట్టడం, చావడం అనే ద్వంద్వాలు మాయా చక్రంగా చెప్పబడతాయి. శివుని మాయా చక్రమే బలిపీఠంగా పరిగణించబడుతుంది.

బలిపీఠంసమారభ్యప్రాదక్షిణ్యక్రమేణవై పదేపదాంతరంగత్వాబలిపీఠం సమావిశేత్

బలిపీఠం దగ్గర నుంచి ప్రదక్షిణ క్రమంలో అడుగు అడుగుగా, ప్రతి అడుగుకి మధ్యలో అంతరం ఉంచుతూ లోపలికి ప్రవేశించాలి.

నమస్కారంతతః కుర్యాత్ప్రదక్షిణమితీరితమ్ నిర్గమాజ్జననంప్రాప్తంనమస్త్వాత్మసమర్పణమ్

తర్వాత నమస్కారం చేయాలి. ఇది ప్రదక్షిణగా చెప్పబడింది. బయటకు వెళ్ళేటప్పుడు జననం కలుగుతుంది, నమస్కారంతో ఆత్మను సమర్పించాలి.