శివపురాణమ్

పవిత్రమైన పూజా కార్యక్రమాన్ని నిర్వర్తించాలంటే, ముందుగా వివిధ రకాల పవిత్ర పదార్థాలను సిద్ధం చేయాలి. అందులో మణులు, వెండి, బంగారం, సువాసన ద్రవ్యాలు, పుష్పాలు, బియ్యం, పండ్లు, కొత్త మొక్కలు, దర్భ గడ్డి తుంటులు వంటి పదార్థాలు ఉంటాయి. అభిషేకానికి ఉపయోగించే నీటిలో, ముఖ్యంగా త్రాగునీటిలో, చల్లదనాన్ని కలిగించే పుష్పాలు మరియు ఇలాంటి ఇతర సుగంధ ద్రవ్యాలను కలపాలి. కాల్మోపడానికి ఉపయోగించే నీటిలో వేటివర్, గంధం, మల్లెపువ్వు, కోల, కర్పూరం, బహుమూల, తమాల వంటి పదార్థాలను కలపాలి. ఆచమనం కోసం ఉపయోగించే పాత్రలో, ముఖ్యంగా బాగా మెత్తబడిన పదార్థాలుగా ఏలకులు, కర్పూరం, గంధాన్ని అన్ని పాత్రల్లో కలపాలి. నైవేద్య పాత్రలో, కుశ తుంటులు, బియ్యం, యవలు, నువ్వులు, నెయ్యి, ఆవాలు, పుష్పాలు, బస్మం వంటి పదార్థాలను ఉంచాలి. అభిషేకానికి ఉపయోగించే స్నానపాత్రలో కుశ పుష్పాలు, యవలు, బహుమూల, తమాల, బస్మం మొదలైనవి క్రమంగా ఉంచాలి. ప్రతి స్థలంలో మంత్రాన్ని స్థాపించి, బాహ్యంగా కవచంతో చుట్టి, ఆయుధంతో రక్షణ కల్పించి, గోవు ముద్రను ప్రదర్శించాలి. అన్ని పూజా పదార్థాలను అభిషేక పాత్రలోని నీటితో చల్లిపట్టి, మూల మంత్రంతో శుద్ధి చేసి, క్రమంగా ఆచరణ చేయాలి. ఒక్క అభిషేక పాత్ర మాత్రమే అందుబాటులో ఉన్నా, ఉత్తమమైన పూజారి దానితోనే నైవేద్య జలం సిద్ధం చేయాలి. తర్వాత, ద్వారానికి దక్షిణభాగంలో వినాయకుని భోజన, నైవేద్యాలతో క్రమంగా పూజించాలి. అంతర్గృహాధిపతి అయిన నంది దేవునిని, ఆయనకు అన్నివిధాల అలంకారాలు ధరించి, బంగారు పర్వతంలా ప్రకాశిస్తూ ఉన్న నందిని, శాస్త్రోక్తంగా పూజించాలి. ఆయన మృదువైనవాడు, చంద్రకళ మస్తకంపై ఉంచుకున్నవాడు, మూడు కన్నులు, నాలుగు చేతులు కలిగి, ప్రకాశించే త్రిశూలం, జింక, పదునైన దండం ధరించి, అధిపతిగా వెలుగుతుంటాడు. ఆయన ముఖం చంద్రబింబంలా, లేదా హరిలోక ముఖంలా ప్రకాశిస్తుంది. ద్వారానికి ఉత్తరభాగంలో ఆయన భార్య అయిన వాయుపుత్రిని పూజించాలి. ఆ తల్లి సుయశా, సత్కర్మ నిష్ఠురాలు, వ్రతపరాయణురాలు, పాదపద్మాలను అలంకరించడంలో దృష్టి కలిగినవారిని పూజించి, పరమేశ్వరుని అంతర్గృహంలో ప్రవేశించాలి. అక్కడ లింగాన్ని పూర్వంగా సిద్ధం చేసిన పదార్థాలతో పూజించి, ఉపయోగించిన పదార్థాలను తొలగించి, లింగాన్ని శుభ్రంగా కడిగి, ఆపై పుష్పాన్ని మస్తకంపై ఉంచి శుద్ధి చేయాలి. పుష్పాన్ని చేతిలో పట్టుకుని, మంత్ర శుద్ధికై శక్తితో మంత్రాన్ని జపించాలి. ఈ సమయంలో ఈశాన్య దిశలో చండుని పూజించి, ఉపయోగించిన పదార్థాలను తొలగించాలి. తర్వాత, ఆసనాన్ని, దాని ఆధారాన్ని మొదలైనవి క్రమంగా ఏర్పాటు చేయాలి. భూమికి క్రిందుగా శుభ్రమైన, నీలవర్ణంలో వెలిగే ఆధార శక్తిని ధ్యానించాలి. ఆమె ముందుగా అంతులేని, తెల్లని, అయిదు ఫణాలుతో ఆకాశాన్ని మింగేలా మెలికలు వేసిన నాగరూపాన్ని ధ్యానించాలి. ఆమెపై నాలుగు కాళ్లతో ఉన్న, కలపపీఠంలా ఉన్న శుభ్రమైన ఆసనం ఉంటుంది. ఆ నాలుగు ఆధారాలు ధర్మం, జ్ఞానం, వైరాగ్యం, ఐశ్వర్యంగా ఉంటాయి. ఈ ఆధారాలు దక్షిణ-తూర్పు నుంచీ వరుసగా తెలుపు, ఎరుపు, పసుపు, నలుపు రంగుల్లో ఉంటాయి. అధర్మాది తత్వాలు తూర్పు నుండి ఉత్తర దిశ వరుసగా ఏర్పాటు చేయాలి. ఆసన భాగాలను రాజమణుల్లా ఊహించాలి. వాటిపై శుద్ధ తెల్ల రేకులతో కూడిన పద్మాసనం ఉంటుంది. దానికి ఎనిమిది రేకులు – అణిమాది ఎనిమిది సిద్ధులు – ఉంటాయి. ఎడమ వైపు నుండి ప్రారంభమయ్యే రేఖలు రుద్రశక్తులు, ఎడమవైపు శక్తులుగా ఉంటాయి. విత్తనాలు కూడా అవే శక్తులు, ఉన్మనీ వరకు ఉంటాయి; అంతర్గర్భం పరమవైరాగ్యం, కాండం జ్ఞానం, శివస్వరూపంగా ఉంటుంది. అంతర్గర్భంలో ముగ్గురు వృత్తాల చివరగా శివధర్మస్వరూపంగా ఉండే బల్బ్ ఉంటుంది. ఆ మూడు వృత్తాలపై ఆత్మాది మూడు తత్త్వాలు ఆసనంగా ఉంటాయి. అన్ని ఆసనాలపై దేవతా జ్ఞానంతో ప్రకాశించే, వివిధ వస్త్రాలతో కప్పబడిన, దివ్యమైన, సుఖాసనాన్ని ఏర్పాటు చేయాలి. తరువాత ఆవాహన, స్థాపన, ఆవరణ, పశ్యనం, నమస్కారం వంటి క్రమంగా ముద్రలను వేర్వేరుగా చేయాలి. తదుపరి పాద్య, ఆచమనీయం, అర్ఘ్యం, గంధం, పుష్పాలు, ధూపం, దీపం, తాంబూలం ఇవ్వాలి. అనంతరం శివుని విశ్రాంతి కోసం ఏర్పాట్లు చేయాలి. లేదా, ఆసనాన్ని, ప్రతిమను మూలమంత్రంతో మరియు ఇతర బ్రహ్మ మంత్రాలతో సంపూర్ణంగా ఏర్పాటు చేసిన తరువాత, శివుని – జగత్కారణుడైన పరమేశ్వరుని – ఆవాహన చేయాలి. ఆయన కదలని, నాశ్వరత లేని, శుద్ధ స్ఫటికంలా ప్రకాశించే దేవుడు. ఆయననే జగత్తులకూ కారణుడు, అన్ని లోకాల ములమూల్యమైన పరమాత్మ. భక్తులకు ఆయన సులభంగా దర్శనమిస్తాడు. అయినా బ్రహ్మ, ఇంద్ర, విష్ణు, రుద్ర వంటి దేవతలకు అందని పరమేశ్వరుడు. జ్ఞానులు ఆయనను దేవతల సారంగా తెలుసుకుంటారు. అయినా ఆయన గ్రాహ్యాతీతుడు. ఆదియైనవాడు, మధ్య లేనివాడు, అంత లేనివాడు. సంసారబంధన బాధితులకు ఆయనే పరమౌషధం. ఇదే శివ తత్త్వం, లోకంలో శివుని శాశ్వత ప్రయోజనం. ఈ పరమ లింగాన్ని ఐదు విధాల నైవేద్యాలతో, భక్తితో పూజించాలి. లింగమే మహేశ్వరుని స్వరూపం, శివుని పరమాత్మ. అభిషేక సమయంలో, విజయ ధ్వని మొదలైన శుభకార్యాలతో ప్రారంభించాలి. పశుపంచగవ్యాలు – నెయ్యి, పాలు, పెరుగు, తేనె మొదలైనవి – మూలికలు, పండ్ల సారాలు, నువ్వులు, ఆవాలు, పిండివంటలు కలిపి అభిషేకం చేయాలి. ఆరోగ్యకరమైన యవలు, మినప్పిండి మొదలైన పొడులు కలిపి, లింగాన్ని అభిషేకించి, పేస్టులతో లేపి, ఆపై మళ్లీ గోరువెచ్చని నీటితో స్నానం చేయాలి. బిల్వదళాలు మొదలైన వాటితో లేపిన గంధపు మిశ్రమాలను శుభ్రంగా తొలగించాలి. అనంతరం మళ్లీ నీటితో స్నానం చేసి, రాజోపచార పద్ధతిలో కొనసాగించాలి. పండ్లతో కూడిన అమలకీ, పసుపు వంటి సుగంధ ద్రవ్యాలను క్రమంగా సమర్పించాలి. ఆ తరువాత, లింగాన్ని లేదా ప్రతిమను నీటితో శుద్ధి చేయాలి. కుశ గడ్డి, పుష్పాలు కలిపిన సుగంధ నీటితో, బంగారం, రత్నాలు కలిపిన, మంత్రబలంతో శక్తిపొందిన నీటితో లింగాన్ని స్నానం చేయాలి. అవసరమైన పదార్థాలు అందుబాటులో లేకపోతే, లభ్యమైనవాటితో అయినా, లేకపోతే కేవలం మంత్రబలంతో పవిత్రమైన నీటితో అయినా, శ్రద్ధతో శివునికి అభిషేకం చేయాలి.