ఈ జగత్తును జీవింపజేసే పరమాత్మ యొక్క రూపం, నీటి స్వభావాన్ని కలిగి ఉంది. ఈ రూపాన్ని ప్రపంచానికి ప్రాణదాతగా పాడుతారు. అనంతంగా, రౌద్రి అనే శుభరూపం కలిగిన రుద్రుడు, లోపల బయట ప్రపంచాన్ని ఆవరించి, ప్రకాశవంతంగా, నాశనరహితంగా, భయంకర రూపాన్ని ధరించాడు. సృష్టికర్త అయిన ఉగ్రరూపాన్ని జ్ఞానులు చలనానికి కారణంగా, ప్రాణవాయువును మోయడంలో, తాను తానే కదిలే స్వరూపంగా వివరించారు. భీమ అనే భీముని రూపం, అంతరాన్ని ప్రసాదించేవాడు, అంతటా వ్యాపించి, ఆకాశ స్వభావాన్ని కలిగి, భూతగణాలను విభజించేవాడు. పాశుపతి రూపాన్ని సమస్త ప్రాణులకు అధిపతిగా, అన్ని క్షేత్రాలలో నివసించేవాడిగా, జీవుల బంధాలను తెంపడనిగా తెలుసుకోవాలి. మహేశ్వరుని ఇశాన రూపం, సూర్యుని పేరుతో, జగత్తంతా ప్రకాశింపజేసి, ఆకాశంలో సంచరిస్తాడు. మహాదేవుని మహాదేవ రూపం చంద్రునిగా, అమృతాన్ని ప్రసాదిస్తూ, ప్రపంచాన్ని పోషిస్తాడు. శివుని ఎనిమిదవ రూపం, ఆయన స్వరూపమే; ఆయన ద్వారా ఇతర రూపాలు వ్యాపించి, జగత్తు శివ స్వభావాన్ని పొందింది. వృక్షానికి మూలాన్ని నీరుపిస్తే, దాని శాఖలు వికసించునట్లు, శివుని ఆరాధన ద్వారా జగత్తు అభివృద్ధి చెందుతుంది. శివారాధన భయాన్ని తొలిగించేది, అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించేది, శుభాన్ని కలిగించేది. తండ్రికి తన కుమారులు, మనవాళ్ళు మీద ప్రేమ ఉంటే సంతోషపడతాడు; అలాగే శంకరుడు సమస్త జనుల ప్రేమను పొందితే సంతోషపడతాడు. ఏ జీవికి హాని కలిగిస్తే, అది ఎనిమిదు రూపాలున్న శివునికే హాని కలిగించినట్లే; ఇందులో సందేహం లేదు. రుద్రుడు, పరమకారణంగా, ఎనిమిదు రూపాల్లో జగత్తుగా నిలిచిన శివుని, మనసారా ఆరాధించాలి. పరమేశ్వరుడు, శర్వుడు, అపార ప్రకాశాన్ని కలిగిన రూపాలతో జగత్తంతా వ్యాపించాడని వినిపిస్తుంది. ఇప్పుడు, ఈ జగత్తు పురుష, స్త్రీ రూపాల్లో ఎలా పరిపాలించబడుతుందో, ప్రభు మరియు దేవి యొక్క నిజ స్వరూపాన్ని తెలుసుకోవాలని ఆశిస్తున్నాను. శివ, శివా యొక్క మహిమను, స్వరూపాన్ని సంక్షిప్తంగా చెప్పగలను; పూర్తిగా వివరించుటకు నేను కూడా సామర్థ్యం లేను. శక్తి మహాదేవి స్వరూపమే, మహాదేవుడు శక్తి యొక్క అధికారి; చలించే, అచలమైన సమస్తం వారి మహిమలో ఒక భాగమే. కొన్ని విషయాలు చైతన్యరహితంగా, కొన్ని చైతన్యంతో; శుద్ధ, అశుద్ధ, ఉన్నత, తక్కువ అన్నీ ఉన్నాయి. చైతన్య వలయంలో కదిలే, అచైతన్య వలయంతో కలిసినది అశుద్ధం; కానీ దాని పైన ఉన్నది పరమ శుభం. ఉన్నత, తక్కువ అన్నీ చైతన్య, అచైతన్య కలబోతతో ఉన్నవి; ఇది శివ, శివా యొక్క సహజాధిపత్యం. జగత్తు శివ, శివా ఆధీనంలో ఉంది; వారు జగత్తు ఆధీనంలో లేరు. కాబట్టి, శివ, శివా జగత్తు యొక్క అధిపతులు. శివుడు ఎలా ఉన్నాడో, దేవి కూడా అలానే; దేవి ఎలా ఉన్నారో, శివుడు కూడా అలానే. చంద్రుడు, అతని కాంతి మధ్య భేదం లేనట్లు, శివ, శివా మధ్య భేదం లేరు. చంద్రుడు కాంతి లేకుండా ప్రకాశించడు; అలాగే శివుడు శక్తి లేకుండా ప్రకాశించడు. సూర్యుడు తేజస్సు లేకుండా ఉండడు; తేజస్సు పూర్తిగా సూర్యునిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ఇలా, శక్తి, శక్తివంతుడు పరస్పర ఆధారంగా ఉంటారు; శివుడు లేకుండా శక్తి లేదు, శక్తి లేకుండా శివుడు లేదు. ఈ శక్తి ద్వారా, శివుడు భక్తి, మోక్షంలో సదా ప్రబలంగా ఉంటాడు; ఆమెనే పరమ శక్తి, చైతన్య స్వరూపం, శివునిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. సమస్తానికి అధిపతిగా పిలిచే ఆమె, అనేక గుణాలతో, శివునితో సమాన స్వరూపాన్ని కలిగి ఉంది. ఆమెనే పరమ, చైతన్య శక్తి, సృష్టికర్త; జగత్తును అనేక విధాలుగా విభజించి, శివుని సంకల్పానికి అనుగుణంగా ఏర్పరుస్తుంది. మాయ అనే మూలతత్త్వం మూడు గుణాలతో గుర్తించబడుతుంది; ఆమె ద్వారా శివుడే కప్పబడతాడు, ఆమె ద్వారా జగత్తంతా వ్యాపిస్తుంది. శక్తులు ఒక్కటి, రెండు, లక్షలుగా విభజించబడతాయి; అవి అనేక విధాలుగా, ఉపయోగాన్ని బట్టి విభజించబడతాయి. శివుని సంకల్పంతో, పరమ శక్తి శివ తత్త్వంతో ఏకమై, సృష్టి ప్రారంభంలో, నువ్వుల నుంచి నూనె వస్తున్నట్లు, ఆవిర్భవిస్తుంది. ఆ తరువాత, క్రీయా శక్తి ద్వారా, శక్తివంతుని నుంచి, ఆ శక్తి కదిలినప్పుడు, మొదట నాదం (శబ్దం) ఉత్పన్నమైంది. శబ్దం నుంచి బిందువు, బిందువు నుంచి సదాశివుడు, అతనితో మహేశ్వరుడు, మహేశ్వరుని నుంచి శుద్ధ జ్ఞానం జన్మించాయి. వాగీశా అనే వాక్సక్తి, త్రిశూలధారి శివుని అధిపతిగా, అక్షరరూపంలో మాతృకలలో విస్తరించింది. అనంతంగా మాయా సమ్మిళితంగా, కాలాన్ని, విధిని, పరిమితిని, జ్ఞానాన్ని, పరిమితి నుంచి మోహాన్ని, వ్యక్తిని సృష్టించింది. మాయా నుంచి మూడుగుణాలతో కూడిన అవ్యక్తం జన్మించింది; ఆ అవ్యక్తం నుంచి, మూడుగుణాలు ప్రత్యేకంగా వెలువడాయి. సత్త్వ, రజస, తమస—ఈ గుణాలు జగత్తంతా వ్యాపించాయి; ఆ గుణాల కలబోత నుంచి, గుణాధిపతులుగా ప్రసిద్ధి చెందిన మూడు రూపాలు వెలువడాయి. వాటినుంచి మహత్ మొదలైన తత్త్వాలు వరుసగా ఉత్పన్నమయ్యాయి; వాటినుంచి, శివుని ఆజ్ఞతో, అనేక బ్రహ్మాండాలు, అనంత జ్ఞానాధిపతుల ఆధ్వర్యంలో స్థాపించబడ్డాయి. శక్తి విభాగాలు శరీరాల భేదాన్ని బట్టి వివిధ రూపాల్లో, స్థూల, సూక్ష్మంగా గుర్తించబడతాయి. రుద్రునికి రౌద్రి అనే ఉగ్రశక్తి, విష్ణువుకు వైష్ణవి, బ్రహ్మాకు బ్రహ్మాణి, ఇంద్రునికి ఐంద్రి అనే శక్తి ప్రసిద్ధి చెందాయి.