శివపురాణమ్
Partial text — Vidyeśvara and Vāyavīya Saṃhitās only
ఈ విశ్వానికి అధిపతిగా, సర్వజ్ఞుడిగా ఉన్న ఆ మహాదేవుడిని పరమభక్తితో మాత్రమే దర్శించవచ్చు. ఇతర మార్గాల్లో, ఎక్కడా ఆయనను చూడడం సాధ్యం కాదు. రుద్రుడు, హరి, హరుడు మరియు ఇతర దేవతాధిపతులు కూడా ఎప్పుడూ పరమభక్తితో ఆయన దర్శనాన్ని కోరుకుంటూ ఉంటారు. ఇంకా ఏమి చెప్పాలి? శివునిపై భక్తి వలననే ముక్తి లభిస్తుంది. దైవకృప వల్లే భక్తి కలుగుతుంది; భక్తి ద్వారా కృప ప్రాప్తించదు. ఇది విత్తనం నుండి మొలక, మొలక నుండి మళ్లీ విత్తనం పుట్టడంలా పరస్పర సంబంధంగా ఉంటుంది. కాబట్టి, భగవంతుని కృప కోసం, ద్విజులారా, మీరు భూమికి వెళ్లి, వెయ్యేళ్లపాటు దీర్ఘమైన యజ్ఞాన్ని చేయాలి. ఆ యజ్ఞంలో శివుని కృప వల్లే, వేదజ్ఞానం, సాధ్యసాధనాల సారాంశాన్ని తెలుసుకోవచ్చు. ఇప్పుడు మన లక్ష్యం ఏమిటి? దానికి అత్యుత్తమ సాధనం ఏమిటి? ఏ విధమైన సాధకుడు కావాలి? ఈ సత్యాన్ని చెప్పండి. లక్ష్యం అనగా శివపదాన్ని పొందడం; దానికి మార్గం ఆయన సేవ చేయడం; సాధకుడు అంటే, ఆయన కృపతో నశ్వర ఫలాలపై ఆకాంక్ష లేకుండా ఉండేవాడు. వేదంలో చెప్పిన కర్మలు చేసి, వాటి ఫలితాన్ని సమర్పించినవాడు, శివుని లోకాన్ని మొదలుకొని, దశలవారీగా ఆయన పరమపదాన్ని చేరతాడు. ప్రతి ఒక్కరి భక్తి ప్రకారం పరమఫలం లభిస్తుంది; ఆ ఫలితానికి మార్గాలు అనేకం, ఇవన్నీ స్వయంగా భగవంతుడు బోధించేవే. ఇప్పుడు, నేను మీకు సారాంశాన్ని, సాధనాన్ని చెప్పబోతున్నాను—కర్ణపుటానికి వినడం, వాక్కుతో జపించడం. మనస్సుతో ధ్యానం చేయడమే గొప్ప సాధనంగా చెప్పబడింది. మహేశ్వరుని గురించి వినడం, జపించడం, ధ్యానం చేయడం—ఇవి చేయాలి. మనకు శాస్త్రప్రామాణ్యం ఉన్న సాధనమిదే. దీనివల్ల పరమలక్ష్యాన్ని సాధించాలి; అన్ని కార్యసిద్ధులకు నిబద్ధుడై ఉండాలి. ప్రపంచంలో ప్రజలు ప్రత్యక్షంగా కనబడిన వాటిని అనుసరిస్తారు. కానీ ఎక్కడైనా, ప్రత్యక్షంగా కాని విషయాలను వినడం ద్వారా తెలుసుకొని, వాటి ప్రకారం ప్రవర్తిస్తారు. అందుకే, వినడమే ప్రథమమైనది. గురువు వాక్కు ద్వారా వినిన తర్వాత, జపం, ధ్యానం వంటి మిగతా సాధనాలు జ్ఞానివాడు నిర్వహిస్తాడు. ఈ సాధనాన్ని క్రమంగా, వినడం నుండి ధ్యానం వరకు సంపూర్ణంగా ఆచరించినప్పుడు, శివయోగం కలుగుతుంది. దాని ద్వారా సాలోక్యాది స్థితులకు క్రమంగా చేర్చబడతారు. అనంతరం, శరీర సంబంధమైన వ్యాధులూ, అన్ని ఆనందాలూ లయమవుతాయి. ఈ సాధనలో కష్టం భరించాలి, కానీ ఆ తరువాత ఆది నుండి అంతము వరకు మంగళమే కలుగుతుంది. ఇప్పుడు, బ్రహ్మన్, ఎలాంటి ధ్యానం చేయాలి? ఎలాంటి వినడం? జపం ఎలా చేయాలి? నిజంగా చెప్పండి. మనస్సును పవిత్రం చేసుకుంటూ, తర్కాన్ని ప్రేమిస్తూ, శివుని నామ, గుణ, రూప, లీలలను పూజ, జపం మొదలైనవాటిలో నిరంతరం ధ్యానం చేయడమే పరమసాధనంగా చెప్పబడింది. ఇది భగవంతుని దర్శనానికి దోహదపడుతుంది; అన్ని ఉత్తమ సాధనాల్లో ఇదే ముఖ్యమైనది. పాట ద్వారా, శాస్త్రవాక్యాల ద్వారా, మాటల ద్వారా శంభుళ్ల మహిమ, గుణ, రూప, లీలలను రుచికరంగా, స్పష్టంగా కీర్తించడం—ఇది జపం, ఇది మధ్యమ సాధనంగా భావించబడింది. ఏ సాధనంతోనైనా, ఎక్కడైనా, శివుని గురించి అనేక మాటలను శ్రద్ధగా వినడం—స్త్రీ ముద్దాడినట్టు గాఢంగా వినడం—ఇదే ప్రపంచంలో ప్రసిద్ధమైన వినడం. సత్సంగతివల్ల ముందుగా వినడమే కలుగుతుంది; తరువాత జగత్పతిని జపించడం, అది స్థిరపడినపుడు ధ్యానం అత్యుత్తమమైనదిగా మారుతుంది. చివరికి, శంకరుని కరుణదృష్టితో అన్నీ సిద్ధిస్తాయి. ఈ సాధన మహిమను పురాణ ఋషులు ఒక సంఘటన ద్వారా వివరించారు. మీ కోసం నేను దాన్ని చెబుతాను—శ్రద్ధగా వినండి. పూర్వకాలంలో, నా గురువు వ్యాసుడు, పరాశర ముని కుమారుడు, సరస్వతి తీరం వద్ద తపస్సు చేసేవాడు. అప్పుడే, యాదృచ్ఛికంగా అక్కడికి వెళ్తున్న సంసిద్ధుడు, సనత్కుమారుడు, సూర్యుడిలా ప్రకాశించే విమానంలో ప్రత్యక్షమయ్యాడు. ధ్యానంలో లీనమైన వ్యాసుడు, అప్రమత్తమై, ఆ అజన్ముని చూసి, వందనం చేసి, గొప్ప ఆసక్తితో మాట్లాడాడు. అతిథిగా వచ్చిన సనత్కుమారునికి పాద్యాదులు సమర్పించి, దేవతలకు యోగ్యమైన ఆసనం ఇచ్చాడు. సంతోషంగా, ఆ ప్రభువు వ్యాసుని వందనాన్ని స్వీకరించి, గంభీరమైన స్వరంతో ఇలా అన్నాడు: "ఓ మునీశ్వరా, ప్రత్యక్షంగా గ్రహించదగ్గ సత్యాన్ని ధ్యానించు. ఇక్కడ శివుడు నీతో ఉన్నప్పుడు, ఏ ఉద్దేశ్యంతో తపస్సు చేస్తున్నావు?" ఇలా అడిగినపుడు, వ్యాసుడు తన సంకల్పాన్ని వివరించాడు: వేద మార్గంలో భక్తితో ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్షాలను అనుసరిస్తున్నానని చెప్పాడు. "మీ కృపవల్ల ప్రపంచంలో ఎన్నో కార్యాలు స్థాపించాను. అయినా, అన్ని విధాలా గురువుగా ఉన్నా, ఇంకా ముక్తికి దారి చూపే జ్ఞానం కలుగలేదు—ఇది ఆశ్చర్యమే! ముక్తికోసం తపస్సు చేస్తున్నాను, కానీ కారణం నాకు తెలియదు," అని వ్యాసుడు చెప్పాడు. ఈ విధంగా, వ్యాసుడు అడిగినపుడు, సనత్కుమారుడు, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠుడైన వ్యాసునికి ముక్తి కారణాన్ని స్పష్టంగా వివరించాడు. "శంభుని గురించి వినడం, కీర్తించడం, ధ్యానం చేయడం—ఈ మూడు మహాసాధనాలు. ఇవే వేదాల ద్వారా సమ్మతమైన సాధనాలు," అని వివరించాడు. "పూర్వంలో నేను కూడా ఇతర మార్గాల వెంబడి అయోమయంగా, కలవరపడి, మందరాచల పర్వతంపై తపస్సు చేశాను. అప్పుడు, శివుని ఆజ్ఞతో, గణాధిపతిగా, కరుణామయుడిగా, సాక్షిగా ఉన్న నందికేశ్వరుడు ప్రత్యక్షమయ్యాడు. ఆయన ప్రేమతో ముక్తికి పరమ మార్గాన్ని—శంభుని శ్రవణం, కీర్తనం, మననం—వేదసమ్మతంగా చెప్పాడు. ఈ ముక్తి సాధన త్రయాన్ని శివుడు స్వయంగా నాకు ఉపదేశించాడు: 'ఓ బ్రాహ్మణా, వినడం మొదలుకొని మిగతా సాధనాలను పునఃపునః ఆచరించు' అని. ఇలా చెప్పి, ఆనందంగా, తన గణాలతో కూడిన ఆ ప్రభువు, తన వైమానిక రథంలో ఉత్తమ లోకానికి వెళ్ళిపోయాడు." ఈ విధంగా, ప్రాచీన ఘట్టాన్ని నేను వివరించాను. ఓ సూతా, వినడం మొదలైన ముక్తి మార్గ త్రయాన్ని నీ ద్వారా విన్నాం. ఇప్పుడు, ఎవరికైనా వినడం మొదలైన త్రయం సాధ్యం కాకపోతే, వారు ఏ కార్యం చేయాలి? ఎలాంటి చర్య ద్వారా, యత్నం లేకుండానే ముక్తి లభిస్తుంది? వినడం మొదలైన త్రయం సాధ్యం కానప్పుడు, శంకరుని లింగాన్ని లేదా విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించి, దాన్ని ప్రతిదినం పూజిస్తే, జన్మమరణ సంసారసాగరాన్ని దాటి ముక్తి పొందవచ్చు.