शिवपुराणम्

बालानां ब्रह्मबुद्ध्या हि देयं विद्यार्थिभिर्नरैः यूनां च विष्णुबुद्ध्या हि पुत्रकामार्थिभिर्नरैः

वृद्धानां रुद्रबुद्ध्या हि देयं ज्ञानार्थिभिर्नरैः बालस्त्रीभारतीबुद्ध्या बुद्धिकामैर्नरोत्तमैः

लक्ष्मीबुद्ध्या युवस्त्रीषु भोगकामैर्नरोत्तमैः वृद्धासु पार्वतीबुद्ध्या देयमात्मार्थिभिर्जनैः

शिलवृत्त्योञ्छवृत्त्या च गुरुदक्षिणयार्जितम् शुद्धद्रव्यमिति प्राहुस्तत्पूर्णफलदं विदुः

शुक्लप्रतिग्रहाद्दत्तं मध्यमं द्रव्यमुच्यते कृषिवाणिज्यकोपेतमधमं द्रव्यमुच्यते

क्षत्रियाणां विशां चैव शौर्यवाणिज्यकार्जितम् उत्तमं द्रव्यमित्याहुः शूद्राणां भृतकार्जितम्

स्त्रीणां धर्मार्थिनां द्रव्यं पैतृकं भर्तृकं तथा गवादीनां द्वादशीनां चैत्रादिषु यथाक्रमम्

संभूय वा पुण्यकाले दद्यादिष्टसमृद्धये गोभूतिलहिरण्याज्यवासोधान्यगुडानि च

रौप्यं लवणकूष्मांडे कन्याद्वादशकं तथा गोदानाद्दत्तगव्येन गोमयेनोपकारिणा

धनधान्याद्याश्रितानां दुरितानां निवारणम् जलस्नेहाद्याश्रितानां दुरितानां तु गोजलैः

कायिकादित्राणां तु क्षीरदध्याज्यकैस्तथा तथा तेषां च पुष्टिश्च विज्ञेया हि विपश्चिता

भूदानं तु प्रतिष्ठार्थमिह चा ऽमुत्र च द्विजाः तिलदानं बलार्थं हि सदा मृत्युजयं विदुः

हिरण्यं जाठराग्नेस्तु वृद्धिदं वीर्यदं तथा आज्यं पुष्टिकरं विद्याद्वस्त्रमायुष्करं विदुः

धान्यमन्नं समृद्ध्यर्थं मधुराहारदं गुडम् रौप्यं रेतोभिवृद्ध्यर्थं षड्रसार्थं तु लावणम्

सर्वं सर्वसमृद्ध्यर्थं कूष्मांडं पुष्टिदं विदुः प्राप्तिदं सर्वभोगानामिह चा ऽमुत्र च द्विजाः

यावज्जीवनमुक्तं हि कन्यादानं तु भोगदम् पनसाम्रकपित्थानां वृक्षाणां फलमेव च

कदल्याद्यौषधीनां च फलं गुल्मोद्भवं तथा माषादीनां च मुद्गानां फलं शाकादिकं तथा

मरीचिसर्षपाद्यानां शाकोपकरणं तथा यदृतौ यत्फलं सिद्धं तद्देयं हि विपश्चिता

श्रोत्रादींद्रियतृप्तिश्च सदा देया विपश्चिता शब्दादिदशभोगार्थं दिगादीनां च तुष्टिदा

वेदशास्त्रं समादाय बुद्ध्वा गुरुमुखात्स्वयम् कर्मणां फलमस्तीति बुद्धिरास्तिक्यमुच्यते

बंधुराजभयाद्बुद्धिश्रद्धा सा च कनीयसी सर्वाभावे दरिद्रस्तु वाचा वा कर्मणा यजेत्

वाचिकं यजनं विद्यान्मंत्रस्तोत्रजपादिकम् तीर्थयात्राव्रताद्यं हि कायिकं यजनं विदुः

येन केनाप्युपायेन ह्यल्पं वा यदि वा बहु देवतार्पणबुद्ध्या च कृतं भोगाय कल्पते

तपश्चर्या च दानं च कर्तव्यमुभयं सदा प्रतिश्रयं प्रदातव्यं स्ववर्णगुणशोभितम्

देवानां तृप्तये ऽत्यर्थं सर्वभोगप्रदं बुधैः इहा ऽमुत्रोत्तमं जन्मसदाभोगं लभेद्बुधः ईश्वरार्पणबुद्ध्या हि कृत्वा मोक्षफलं लभेत्

य इमं पठते ऽध्यायं यः शृणोति सदा नरः तस्य वैधर्मबुद्धिश्च ज्ञानसिद्धिः प्रजायते

पार्थिवप्रतिमापूजाविधानं ब्रूहि सत्तम येन पूजाविधानेन सर्वाभिष्टमवाप्यते

सुसाधुपृष्टं युष्माभिः सदा सर्वार्थदायकम् सद्यो दुःखस्य शमनं शृणुत प्रब्रवीमि वः

अपमृत्युहरं कालमृत्योश्चापि विनाशनम् सद्यः कलत्रपुत्रादिधनधान्यप्रदं द्विजाः