शिवपुराणम्

देहिनो यस्य कस्यापि क्रियते यदि निग्रहः अनिष्टमष्टमूर्तेस्तत्कृतमेव न संशयः

अष्टमूर्त्यात्मना विश्वमधिष्ठाय स्थितं शिवम् भजस्व सर्वभावेन रुद्रः परमकारणम्

भगवन्परमेशस्य शर्वस्यामिततेजसः मूर्तिभिर्विश्वमेवेदं यथा व्याप्तं तथा श्रुतम्

अथैतज्ज्ञातुमिच्छामि याथात्म्यं पमेशयोः स्त्रीपुंभावात्मकं चेदं ताभ्यां कथमधिष्ठितम्

श्रीमद्विभूतिं शिवयोर्याथात्म्यं च समासतः वक्ष्ये तद्विस्तराद्वक्तुं भवेनापि न शक्यते

शक्तिः साक्षान्महादेवी महादेवश्च शक्तिमान् तयोर्विभूतिलेशो वै सर्वमेतच्चराचरम्

वस्तु किंचिदचिद्रूपं किंचिद्वस्तु चिदात्मकम् द्वयं शुद्धमशुद्धं च परं चापरमेव च

यत्संसरति चिच्चक्रमचिच्चक्रसमन्वितम् तदेवाशुद्धमपरमितरं तु परं शुभम्

अपरं च परं चैव द्वयं चिदचिदात्मकम् शिवस्य च शिवायाश्च स्वाम्यं चैतत्स्वभावतः

शिवयोर्वै वशे विश्वं न विश्वस्य वशे शिवौ ईशितव्यमिदं यस्मात्तस्माद्विश्वेश्वरौ शिवौ

यथा शिवस्तथा देवी यथा देवी तथा शिवः नानयोरंतरं विद्याच्चंद्रचन्द्रिकयोरिव

चंद्रो न खलु भात्येष यथा चंद्रिकया विना न भाति विद्यमानो ऽपि तथा शक्त्या विना शिवः

प्रभया हि विनायद्वद्भानुरेष न विद्यते प्रभा च भानुना तेन सुतरां तदुपाश्रया

एवं परस्परापेक्षा शक्तिशक्तिमतोः स्थिता न शिवेन विना शक्तिर्न शक्त्या च विना शिवः

शक्तौयया शिवो नित्यं भक्तौ मुक्तौ च देहिनाम् आद्या सैका परा शक्तिश्चिन्मयी शिवसंश्रया

यामाहुरखिलेशस्य तैस्तैरनुगुणैर्गुणैः समानधर्मिणीमेव शिवस्य परमात्मनः

सैका परा च चिद्रूपा शक्तिः प्रसवधर्मिणी विभज्य बहुधा विश्वं विदधाति शिवेच्छया

सा मूलप्रकृतिर्माया त्रिगुणा च त्रिधा स्मृता शिवया च विपर्यस्तं यया ततमिदं जगत्

एकधा च द्विधा चैव तथा शतसहस्रधा शक्तयः खलु भिद्यंते बहुधा व्यवहारतः

शिवेच्छया पराशक्तिः शिवतत्त्वैकतां गता ततः परिस्फुरत्यादौ सर्गे तैलं तिलादिव

ततः क्रियाख्यया शक्त्या शक्तौ शक्तिमदुत्थया तस्यां विक्षोभ्यमाणायामादौ नादः समुद्बभौ

नादाद्विनिःसृतो बिंदुर्बिंदोदेवस्सदाशिवः तस्मान्महेश्वरो जातः शुद्धविद्या महेश्वरात्

सा वाचामीश्वरी शक्तिर्वागीशाख्या हि शूलिनः या सा वर्णस्वरूपेण मातृकेपि विजृम्भते

अथानंतसमावेशान्माया कालमवासृजत् नियतिञ्च कलां विद्यां कलातोरागपूरुषौ

मायातः पुनरेवाभूदव्यक्तं त्रिगुणात्मकम् त्रिगुणाच्च ततो व्यक्ताद्विभक्ताः स्युस्त्रयो गुणाः

सत्त्वं रजस्तमश्चेति यैर्व्याप्तमखिलं जगत् गुणेभ्यः क्षोभ्यमाणेभ्यो गुणेशाख्यास्त्रिमूर्तयः

अभवन्महदादीनि तत्त्वानि च यथाक्रमम् तेभ्यस्स्युरण्डपिण्डानि त्वसंख्यानि शिवाज्ञया अधिष्ठितान्यनन्ताद्यैर्विद्येशैश्चक्रवर्तिभिः

शरीरांतरभेदेन शक्तेर्भेदाः प्रकीर्तिताः नानारूपास्तु विज्ञेयाः स्थूलसूक्ष्मविभेदतः

रुद्रस्य रौद्री सा शक्तिर्विष्णौर्वै वैष्णवी मता ब्रह्माणी ब्रह्मणः प्रोक्ता चेन्द्रस्यैंद्रीति कथ्यते