शिवपुराणम्

शिवशास्त्रप्रसिद्धानि ततोन्यान्यपि कृत्स्नशः कलाभिस्तानि तत्त्वानि व्याप्तान्येव यथातथम्

परस्याः प्रकृतेरादौ पञ्चधा परिणामतः कलाश्च ता निवृत्त्याद्या व्याप्ताः पञ्च यथोत्तरम्

व्यापिकातः परा शक्तिरविभक्ता षडध्वनाम् परप्रकृतिभावस्य तत्सत्त्वाच्छिवतत्त्वतः

शक्त्यादि च पृथिव्यन्तं शिवतत्त्वसमुद्भवम् व्याप्तमेकेन तेनैव मृदा कुंभादिकं यथा

शैवं तत्परमं धाम यत्प्राप्यं षड्भिरध्वभिः व्यापिका ऽव्यापिका शक्तिः पञ्चतत्त्वविशोधनात्

निवृत्त्या रुद्रपर्यन्तं स्थितिरण्डस्य शोध्यते प्रतिष्ठया तदूर्ध्वं तु यावदव्यक्तगोचरम्

तदूर्ध्वं विद्यया मध्ये यावद्विश्वेश्वरावधि शान्त्या तदूर्ध्वं मध्वान्ते विशुद्धिः शान्त्यतीतया

यामाहुः परमं व्योम परप्रकृतियोगतः एतानि पञ्चतत्त्वानि यैर्व्याप्तमखिलं जगत्

तत्रैव सर्वमेवेदं द्रष्टव्यं खलु साधकैः अध्वव्याप्तिमविज्ञाय शुद्धिं यः कर्तुमिच्छति

स विप्रलम्भकः शुद्धेर्नालम्प्रापयितुं फलम् वृथा परिश्रमस्तस्य निरयायैव केवलम्

शक्तिपातसमायोगादृते तत्त्वानि तत्त्वतः तद्व्याप्तिस्तद्विवृद्धिश्च ज्ञातुमेवं न शक्यते

शक्तिराज्ञा परा शैवी चिद्रूपा मरमेश्वरी शिवो ऽधितिष्ठत्यखिलं यया कारणभूतया

नात्मनो नैव मायैषा न विकारो विचारतः न बंधो नापि मुक्तिश्च बंधमुक्तिविधायिनी

सर्वैश्वर्यपराकाष्टा शिवस्य व्यभिचारिणी समानधर्मिणी तस्य तैस्तैर्भावैर्विशेषतः

स तयैव गृही सापि तेनैव गृहिणी सदा तयोरपत्यं यत्कार्यं परप्रकृतिजं जगत्

स कर्ता कारणं सेति तयोर्भेदो व्यवस्थितः एक एव शिवः साक्षाद्द्विधा ऽसौ समवस्थितः

स्त्रीपुंसभावेन तयोर्भेद इत्यपि केचन अपरे तु परा शक्तिः शिवस्य समवायिनी

प्रभेव भानोश्चिद्रूपा भिन्नैवेति व्यवस्थितः तस्माच्छिवः परो हेतुस्तस्याज्ञा परमेश्वरी

तयैव प्रेरिता शैवी मूलप्रकृतिरव्यया महामाया च माया च प्रकृतिस्त्रिगुणेति च

त्रिविधा कार्यवेधेन सा प्रसूते षडध्वनः स वागर्थमयश्चाध्वा षड्विधो निखिलं जगत्

अस्यैव विस्तरं प्राहुः शास्त्रजातमशेषतः

चरितानि विचित्राणि गृह्याणि गहनानि च दुर्विज्ञेयानि देवैश्च मोहयंति मनांसि नः

शिवयोस्तत्त्वसम्बन्धे न दोष उपलभ्यते चरितैः प्राकृतो भावस्तयोरपि विभाव्यते

ब्रह्मादयो ऽपि लोकानां सृष्टिस्थित्यन्तहेतवः निग्रहानुग्रहौ प्राप्य शिवस्य वशवर्तिनः

शिवः पुनर्न कस्यापि निग्रहानुग्रहास्पदम् अतो ऽनायत्तमैश्वर्यं तस्यैवेति विनिश्चितम्

यद्येवमीदृशैश्वर्यं तत्तु स्वातन्त्र्यलक्षणम् स्वभावसिद्धं चैतस्य मूर्तिमत्तास्पदं भवेत्

न मूर्तिश्च स्वतंत्रस्य घटते मूलहेतुना मूर्तेरपि च कार्यत्वात्तत्सिद्धिः स्यादहैतुकी

सर्वत्र परमो भावो ऽपरमश्चान्य उच्यते परमापरमौ भावौ कथमेकत्र संगतौ

निष्फलो हि स्वभावो ऽस्य परमः परमात्मनः स एव सकलः कस्मात्स्वभावो ह्यविपर्ययः