शिवपुराणम्

तमजं विश्वकर्माणं शाश्वतं शिवमव्ययम् महादेवं महात्मानं व्रजामि शरणं शिवम्

धर्मक्षेत्रे महातीर्थे गंगाकालिंदिसंगमे प्रयागे नैमिषारण्ये ब्रह्मलोकस्य वर्त्मनि

मुनयश्शंसितात्मानः सत्यव्रतपरायणाः महौजसो महाभागा महासत्रं वितेनिरे

तत्र सत्रं समाकर्ण्य तेषामक्लिष्टकर्मणाम् साक्षात्सत्यवतीसूनोर्वेदव्यासस्य धीमतः

शिष्यो महात्मा मेधावी त्रिषु लोकेषु विश्रुतः पञ्चावयवयुक्तस्य वाक्यस्य गुणदोषवित्

उत्तरोत्तरवक्ता च ब्रुवतो ऽपि बृहस्पतेः मधुरः श्रवणानां च मनोज्ञपदपर्वणाम्

कथानां निपुणो वक्ता कालविन्नयवित्कविः आजगाम स तं देशं सूतः पौराणिकोत्तमः

तं दृष्ट्वा सूतमायांतं मुनयो हृष्टमानसाः तस्मै साम च पूजां च यथावत्प्रत्यपादयन्

प्रतिगृह्य सतां पूजां मुनिभिः प्रतिपादिताम् उद्दिष्टमानसं भेजे नियुक्तो युक्तमात्मनः

ततस्तत्संगमादेव मुनीनां भावितात्मनाम् सोत्कंठमभवच्चितं श्रोतुं पौराणिकीं कथाम्

अतीवाभिमुखं कृत्वा वचनं चेदमब्रुवन्

रोमहर्षण सर्वज्ञ भवान्नो भाग्यगौरवात् संप्राप्तोद्य महाभाग शैवराज महामते

पुराणविद्यामखिलां व्यासात्प्रत्यक्षमीयिवान् तस्मादाश्चर्यभूतानां कथानां त्वं हि भाजनम्

रत्नानामुरुसाराणां रत्नाकर इवार्णवः यच्च भूतं यच्च भव्यं यच्चान्यद्वस्तु वर्तते

न तवाविदितं किञ्चित्त्रिषु लोकेषु विद्यते त्वमदृष्टवशादस्मद्दर्शनार्थमिहागतः अकुर्वन्किमपि श्रेयो न वृथा गन्तुमर्हसि

तस्माच्छ्राव्यतरं पुण्यं सत्कथाज्ञानसंहितम् वेदांतसारसर्वस्वं पुराणं श्रावयाशु नः

एवमभ्यर्थितस्सूतो मुनिभिर्वेदवादिभिः श्लक्ष्णां च न्यायसंयुक्तां प्रत्युवाच शुभां गिरम्

पूजितो ऽनुगृहीतश्च भवद्भिरिति चोदितः कस्मात्सम्यङ्न विब्रूयां पुराणमृषिपूजितम्

अभिवंद्य महादेवं देवीं स्कंदं विनायकम् नंदिनं च तथा व्यासं साक्षात्सत्यवतीसुतम्

वक्ष्यामि परमं पुण्यं पुराणं वेदसंमितम् शिवज्ञानार्णवं साक्षाद्भक्तिमुक्तिफलप्रदम्

शब्दार्थन्यायसंयुक्तै रागमार्थैर्विभूषितम् श्वेतकल्पप्रसंगेन वायुना कथितं पुरा

विद्यास्थानानि सर्वाणि पुराणानुक्रमं तथा तत्पुराणस्य चोत्पत्तिं ब्रुवतो मे निबोधत

अंगानि वेदाश्चत्वारो मीमांसान्यायविस्तरः पुराणं धर्मशास्त्रं च विद्याश्चेताश्चतुर्दश

आयुर्वेदो धनुर्वेदो गांधर्वश्चेत्यनुक्रमात् अर्थशास्त्रं परं तस्माद्विद्या ह्यष्टादश स्मृताः

अष्टादशानां विद्यानामेतासां भिन्नवर्त्मनाम् आदिकर्ता कविस्साक्षाच्छूलपाणिरिति श्रुतिः

स हि सर्वजगन्नाथः सिसृक्षुरखिलं जगत् ब्रह्माणं विदधे साक्षात्पुत्रमग्रे सनातनम्

तस्मै प्रथमपुत्राय ब्रह्मणे विश्वयोनये विद्याश्चेमा ददौ पूर्वं विश्वसृष्ट्यर्थमीश्वरः

पालनाय हरिं देवं रक्षाशक्तिं ददौ ततः मध्यमं तनयं विष्णुं पातारं ब्रह्मणो ऽपि हि

लब्धविद्येन विधिना प्रजासृष्टिं वितन्वता प्रथमं सर्वशास्त्राणां पुराणं ब्रह्मणा स्मृतम्