ततः सुगन्धिपुष्पैः, यथाकालसंगृहीतैः, पूर्वोक्तविधिना शिवस्य देव्या च पूजनं समापयेत्। अथ शैवाश्रमनिष्ठानां, शास्त्रसम्मतविधिना, यथोचितकालिककर्माणि प्रवक्ष्यामि। प्रतिमासे द्विपक्षयोः, अष्टम्यां चतुर्दश्यां च, तथा उत्सवेषु क्रमशः, विशेषतः अयनसंक्रान्तिषु, विषुवेषु, ग्रहणे च, यथाशक्ति महापूजां वा महत्तरां वा कुर्यात्। मासे मासे यथान्यायं ब्रह्मकूर्चं विधाय, तेन शिवमभिषिञ्चेत्, उपोष्य शेषं पिबेत्। ब्रह्महत्यादिपापानां क्षयाय न किञ्चिदुत्तरं ब्रह्मकूर्चपानात्। पौषमासे पुष्यनक्षत्रे प्रभोर्दीपार्चनं कुर्यात्; माघे माघनक्षत्रे घृतपूर्णचर्म दद्यात्। फाल्गुने उत्तरान्ते महोत्सवस्यारम्भः कार्यः; चैत्रे चित्रपूर्णिमायां डोलोत्सवः सम्यगाचरेत्। वैशाखे विशाखायां पुष्पमन्दिरमुत्पादयेत्; ज्येष्ठे मूलनक्षत्रे शीतलकलशं दद्यात्। आषाढे उत्तराषाढायां यज्ञोपवीतधारणं कुर्यात्; श्रावणे मण्डलविधानं समाचरेत्। श्रविष्ठायां तिथौ, भाद्रपदस्य अमावास्यायां च, पूर्वाषाढायां अभिषेकं जलक्रीडां च कुर्यात्। आश्वयुजे क्षीरपायसं नवधान्यं च दद्यात्; शतभिषां दिने होमं समाचरेत्। कार्तिके कृत्यां सहस्रदीपदानं कुर्यात्; मार्गशीर्षे आर्द्रायां घृताभिषेकं सम्यक्। यद्येतस्मिन्नवसर उपलभ्यते न, तर्हि उत्सवं वा पीठस्थापनां वा महापूजां वा विशेषार्चनां वा कुर्यात्। शुभकर्मसमाप्तौ, वा पुण्यकर्मणि प्रवृत्ते, दुःखदोषस्वप्नदृष्ट्यनिष्टदर्शनादिषु, आपद्व्यसनरोगेषु वा, स्नानपूजार्चनजपध्यानहोमदानादिकं समाचरेत्। एतानि विधानानि यथाविधि पूर्वविधिपूर्वकं कार्याणि; यदि शिवहोमविघ्नः स्यात्, तर्हि पुनः प्रस्थापयेत्। एवं यः शर्वधर्मनिष्ठः सततं परिश्रमेण वर्तते, तस्मै महेश्वरः एकजन्मनि मोक्षं ददाति। यः एतानि कर्माणि विधानतः नित्यनैमित्तिकं चाचरति, स श्रीकण्ठनाथस्य दिव्यं परमं स्थानं प्राप्नोति। तत्र कोटिशः कल्पानां महाभोगान् अनुभूय, काले सम्प्राप्ते, तस्माद् गत्वा उमायाः कौमारलोकं प्राप्नोति। वैष्णवं ब्राह्मं विशेषतः रौद्रं लोकं प्राप्य, तत्र चिरकालं यथोक्तान् भोगान् आस्वाद्य, ततः तस्मात् परं गत्वा पञ्चप्रदेशात् परं समुत्क्रम्य, श्रीकण्ठाज्ज्ञानं लभित्वा शिवपुरीं गच्छति। यः अर्धमाचरणं कुर्वन् द्विवारं तदाचरेत्, स ज्ञानमवाप्य शिवसंयोगं प्राप्नोति। यः तु पादमात्रं कुर्वन्, शरीरान्ते ब्रह्माण्डं द्वौ लोकौ चातिक्रम्य, परमेव्यक्ते स्थितिं प्राप्नोति। तत्र पार्वतीयं रौद्रं च लोकेश्वरस्य लोकं लभित्वा, सहस्रशः कल्पानां नानाभोगान् भुङ्क्ते। पुण्ये क्षीणे, स पृथिव्यां महाकुले जायते; तत्रापि पूर्वसंस्कारवशेन महातेजसा युक्तः भवति। बध्दात्ममार्गं परित्यज्य, शिवधर्मे रमेत; श्रद्धया तस्मिन्धर्मणि ध्यायन् शिवपुरीं गच्छेत्। नानाभोगान् आस्वाद्य विद्येश्वरपदं प्राप्नोति; तत्र विद्येश्वरैः सह क्रमशः भोगान् आस्वादयति। अन्तः बहिश्च ब्रह्माण्डस्य पुनरावर्तते; ततो ज्ञानं शिवस्य पराभक्तिं च प्राप्य, शिवतुल्यत्वं लब्ध्वा न पुनरावर्तते। यः तु शिवे परमभक्तः, विषयेषु चित्तं स्थितं स्यात्, स शिवधर्ममनुस्मरन् वा न वा, स अपि मुक्तः। यः एकवारं द्विवारं त्रिवारं वा पुनरावर्तते, स पुनर्नावर्तते सार्वभौमश्च शिवधर्मे अधिकारवान् न भवति। अतः शिवे शरणं गत्वा, येन केनापि हेतुनाऽपि, शिवधर्मे चित्तं निश्चालयेत्, यदि परमश्रेयोऽभीप्सुस्ति। अत्र कस्यापि न किञ्चिद्वशं स्थापयामः। आग्रहाद्वा वितण्डायाः वा, स्वभावतः न रोचते; परं पुण्यकर्मश्रद्धया अन्येभ्यः रोचते। यत्र संसारहेतुः निवारयितुं न शक्यते, तत्र स्वभावतो विचिन्त्येत। यः शिवमात्मनः इच्छेत्, स शिवधर्ममाचरेत्। एवं भगवन्, तव मुखात् वेदसमं श्रुतं मया – नित्यनैमित्तिकं धर्मं येन स्वभक्तानां कृते शिवेनोक्तम्। अधुना इच्छामि श्रोतुं, किमस्ति विकल्पकर्म शैवधर्मिणां? यदि अस्ति, तदिदानीं वक्तुमर्हसि। केचिदिह कर्माणि लोके फलप्रदानी, केचिदपरत्र; पुनः केचिदुभयत्र, तानि पञ्चविधानि। केचित् क्रियात्मकानि, केचित्तपस्वरूपाणि।