सः पुरुषः व्याघ्रचर्मवसनः सुवर्णताराभिरलङ्कृतः बभौ। स त्रिशूलधारी, महावेगः, देवसमाजेषु वनाग्निवत् तेजसा सञ्चरन् दृष्टः। तमेकं सहस्ररूपमिव सर्वे देवा पश्यन्ति स्म। तत्र भीषणयुद्धमत्तभद्रकाली कोपेन समाक्रान्ता समागता। सा त्रिशूलज्वालया देवान् रणभूमौ विदारयन्ती, रुद्रकोपसंभवा महाशक्तिः तत्र तेजसा बभौ। तस्मिन् संग्रामे भद्रकाली महाप्रभया कालान्ताग्निसदृशा स्फुरन्ती, देवान् भयाकुलान् वितरयन्ती, प्रकटिता। ततः सा रुद्रगणश्रेष्ठा, कल्पान्ते शेषाग्निना यथा लोकान् दहति, एवं सूर्यं हयारूढं समारभत। भद्रकाली वेगेन सौर्यं शिरसि वामपादेन लीलया ताडयामास, खड्गाभ्यां वह्निम्, शूलैः यमं यमपत्नीं च आहतवती। सा दृढेन त्रिशूलेन रुद्रान्, भारीमुसलैः वरुणम्, लौहयष्टिभिः निरृतिम्, तीक्ष्णायुधेन वायुमपि ताडयामास। गणाधिपः वीर्येण, ये शम्भुम् विरोधिनः देवर्षयः, तान् संग्रामे सुलघुना सर्वान् विदारयामास। ततः देवः करनखाग्रेण सरस्वत्याः सुरूपनासिकाग्रं छित्वा, देवमातुः अपि तथैव छित्तवान्। परशुना वह्नेः भुजमपि छित्त्वा, सर्वेषां पुरतः देव्यमातुः जिह्वायाः द्वौ अङ्गुलौ छित्तवान्। एवं स्वाहायाः अपि दक्षिणनासिकां करनखाग्रेण, वामस्तनं च छित्तवान्। भद्रकाली परमवेगेन भगस्य विशालं पद्मलोचनं बलात् निष्कृष्य अपाहरत्। गणाधिपः धनुष्कोट्या पूष्णः मुक्ताफलमालावद्विशदं दन्तावलिं छित्त्वा, वाक्यं स्पष्टं वक्तुं पूषा न अशक्नोत्। देवः पादाङ्गुष्ठेन क्षणमिन्दुं कृमिवद् भूमावधः समाकर्ष्य रेमे। भद्रकाली कोपपराक्रान्ता दक्षस्य शिरः छित्त्वा तमेव शिरः भद्रकल्यै दत्तवती, वैरिणी क्रोशन्त्याः सन्निधौ। सा देवी तद् शिरः तालनालिकाफलसदृशं गृहीत्वा रणाङ्गणे कन्दुकवत् क्रीडितवती। ततः दक्षस्य यज्ञपत्नी, पुत्तलिकेव स्वभर्तृभिः सह, गणाधिपैः पादहस्ताभ्यां ताडिता। अरिष्टनेमिः, सोमः, धर्मः, प्रजापतिः, बहुपुत्रः, आङ्गिरसः, कृशाश्वः, कश्यपश्च—एतान् सिंहगतिसमुद्यतगणाः कण्ठे गृहीत्वा, कठोरवचनैः तिरस्कृत्य, मुष्टिभिः शिरसि ताडयामासुः। देवीनां पत्न्यः पुत्राश्च, प्रेतपिशाचैः बलात् अपहृताः, यथा कलियुगे कुलाङ्गनाः परपुरुषैः। यज्ञभूमिः विनष्टा, पात्राणि विपरीतानि, यूपाश्च भग्नाः, उत्सवः समाप्तः, सभामण्डपः दग्धः, द्वारतोरणानि च भिन्नानि। देवसेना समूलं विनष्टा, मुनयः हन्यमानाः, ब्रह्मघोषः उपशमितः, जनसमूहः न्यूनः अभवत्। यज्ञवाटिका दुःखेन आहताः, निर्जनवनसदृशी, क्रन्दन्त्यः स्त्रियः, सर्वपरिचारकाः निहताः। देवश्रेष्ठाः भूमौ पतिताः, भुजोरु-वक्षांसि शूलवेगेन भग्नानि, शिरांसि छिन्नानि। सहस्रशः देवाः हताः पतिताः, तदा गणाधिपः यज्ञाग्नौ प्रविवेश। तं प्रचण्डं कालाग्निसदृशं प्रविशन्तं दृष्ट्वा, स यज्ञः मृत्युभयात् मृगस्वरूपं गृहीत्वा पलायितः। तदा भद्रः महधनुषा घोरनिस्वनेन तं मृगं पृष्ठतः अनुययौ, बाणान् विसृजन्। कर्णान्तं धनुः संकर्ष्य, मेघगर्जनसदृशं शब्दं कृत्वा, धनुर्ज्यां दिवि, अन्तरिक्षे, पृथिव्याम् अपि निनदितवान्। तस्य शब्देन विदारितः स यज्ञः, "हतः अस्मि" इति विलपन्, तेन वीर्येण कुटिलार्धचापेन विदारितः। स मृगस्वरूपी, भयानकम्पितपादः, तेजोहीनः, शिरश्छिन्नः पलायमानः। सूर्यसम्भूतं तं तथा निर्गुणीकृतं दृष्ट्वा, विष्णुः परमहंसा कोपेन समुत्थाय युद्धाय सज्जः अभवत्। तदा गरुडः, पक्षिराजः, पन्नगभक्षकः, वातवेगसमन्वितः, वयोऽतिशायिनां श्रेष्ठः, तं विष्णुं स्कन्धे स्थापयामास। ये शेषाः देवाः, इन्द्रमुख्याः, तस्य साहाय्याय समुपस्थिताः, प्राणत्यागाय अपि उद्यताः। तं विष्णुना सह समागतं देवगणं दृष्ट्वा, प्रजापतिः स्वामी सिंह इव शृगालान् अविकम्प्य हास्यं चकार। तस्मिन्नन्तरे, दिवि सहस्रसूर्यप्रभं, रम्यपताकाविभूषितं, वृषध्वजं रथं प्रादुरभवत्। स रथः दिव्ययुग्यः, चतुर्चक्रः, नानायुद्धरत्नभूषितः। तस्य रथस्य पूर्ववत् सारथिर्नियुक्तः, त्रिपुरवधे यथा, श्यामरथे स्थितः। तदा ब्रह्मा त्रिशूलपाणेः आज्ञया, तं श्रेष्ठरथं हरये समीपं नीत्वा, अञ्जलिं कृत्वा वाक्यमुवाच— "शुभरूप भद्र! चन्द्रमौलिना ईश्वरः त्वामाज्ञापयति— अमर्यादरथं आरोह वीर!