शिवपुराणम्

विद्वान् धर्मेणोपार्जितधनसमेतः शिवस्य धाम्नि निवसन्, सर्वभूतहितं समाचरन्, दुःखपरित्यागेन च, दोषरहितः स्यात्। यः पञ्चाक्षरमन्त्रेण जलं वा भोजनं वा संस्कुर्यात्, तद् शुभं भवति; अपि च, दरिद्रस्य भिक्षाशनं ज्ञानदायकमिति श्रूयते। शिवभक्तस्य भिक्षाशनं शिवभक्तिं वर्धयति; शिवयोगिनः भिक्षाशनं शम्भु-सूत्रमित्युच्यते। यथायोग्यं, यत्र कुत्रापि, शुचिर्भूत्वा मौनेनैव भोजनं कुर्यात्, रहस्यं च न प्रकाशयेत्। किन्तु शिवमहिमानं भक्तेभ्य एव प्रकाशयेत्; शिवमन्त्रस्य रहस्यं केवलं शिवेन ज्ञायते, नान्येन। शिवभक्तः सदा शिवलिङ्गे शरणं गच्छन् निवसेत्; अचललिङ्गे शरणं प्राप्य, धीरः स्थिरो भवति। लिङ्गस्य यथाविधि पूजनात् निःश्रेयसं लभ्यते; संक्षेपेण सर्वं मुक्तिमेति, एष सर्वोत्तमः उपायः परमं च फलम्। या पुरा व्यासेनोक्तं मया च श्रुतं, तेन अस्माकं कल्याणं भूयात्, शिवभक्तिश्च दृढा भवतु। यः वा शृणोति वा पठति सदा, स शिवस्य कृपया शिवज्ञानं प्राप्नोति। एवं सुतस्य दीर्घायुष्यमस्तु, स शिवभक्तः पुण्यात्मा च। येन लिङ्गस्य महिमा सम्यगुक्तः, स उत्तमफलप्रदः। अद्य पुनः तद्वद महेशस्य पार्थिवलिङ्गस्य परममहिमानं, यद् व्यासेन पूर्वं प्रतिपादितम्। ऋषयः, सत्यभक्त्या शृणुत, अहं शिवस्य पार्थिवलिङ्गस्य महिमानं कथयामि। सर्वेषां लिङ्गानां मध्ये पार्थिवलिङ्गं श्रेष्ठम्; तस्य पूजनात् बहवो ब्राह्मणाः सिद्धिमवापुः। हरिः, ब्रह्मा, ऋषयः, प्रजापतयः च तद् पार्थिवलिङ्गं पूज्य स्वाभिलषितं फलमवापुः, द्विजश्रेष्ठाः। देवाः, असुराः, मनुष्याः, गन्धर्वाः, नागाः, राक्षसाः, अन्ये च बहवः, तस्य पूजनात् परमसिद्धिमवापुः। कृतयुगे रत्नमयं लिङ्गं, त्रेतायां हेममयं, द्वापरे रसंमयं, कलियुगे तु पार्थिवमिति। अष्टमूर्तिषु सर्वेषु, पार्थिवमूर्तिरेव परा; तद् अविभक्तया भक्त्या पूज्यमानं तपसा महान् फलदः। यथा सर्वदेवानां महेश्वरः ज्येष्ठः श्रेष्ठश्च, तथा सर्वलिङ्गेषु पार्थिवं श्रेष्ठमुदाहृतम्। यथा सर्वनदीनां गङ्गा श्रेष्ठा, तथा सर्वलिङ्गेषु पार्थिवं परमम्। यथा सर्वमन्त्रेषु प्रणवः श्रेष्ठः, एवं पार्थिवलिङ्गं पूज्यतमं स्मृतम्। यथा सर्ववर्णेषु ब्राह्मणः श्रेष्ठः, तथा सर्वलिङ्गेषु पार्थिवं परमम्। यथा सर्वपुराणां काशी श्रेष्ठा, तथा सर्वलिङ्गेषु पार्थिवं स्मृतम्। यथा सर्वव्रतानां शिवरात्रिव्रतं श्रेष्ठम्, तथा सर्वलिङ्गेषु पार्थिवं परमम्। यथा सर्वदेवीनां शैवी शक्तिरेव परा, तथा सर्वलिङ्गेषु पार्थिवं परमम्। यदि स्वभावतः पार्थिवं लिङ्गं न पूजयेत्, तस्य पूजनं निष्फलं भवति, स्नानदानादिकं च तथा। पार्थिवलिङ्गस्य पूजनात् पुण्यं श्रियमायुः च वर्धते; तृप्तिः, पुष्टिः, धनं च लभ्यते, तद् उत्तमैः साधकैः पूजनीयम्। येन केनापि द्रव्येण, श्रद्धया भक्त्या च, पार्थिवलिङ्गं पूजयेत्, तद् सर्वकामफलप्रदम्। यः पार्थिवलिङ्गं निर्माय, शुभे वेद्यां पूजयति, स इहैव धनवान् भवति, रुद्रत्वं च प्राप्नोति। यः पार्थिवलिङ्गं बिल्वपत्रैः त्रिसन्ध्यां पूजयति, तस्य दशवारं वा एकादशवारं वा फलं शृणु। तेनैव देहेन रुद्रलोकमाहात्म्यं प्राप्नोति; तस्य दर्शनस्पर्शनमात्रेण सर्वपापं नश्यति। स जीवन्मुक्तः, स एव ज्ञानी, स शिवः—न संशयः; तस्य दर्शनमात्रेण भोगमोक्षौ लभ्येते। यः प्रतिदिनं पार्थिवलिङ्गं कृत्वा शिवं पूजयति, स जीवन्त एव शिवसदनं याति। मृत्तिकया कृतं लिङ्गं पूज्य, स शिवलोके दीर्घकालं स्वेच्छया रमते, पुनर्भूमाववतार्य राजा भवति। यः कामरहितः प्रतिदिनं पार्थिवलिङ्गं पूजयति, स शिवलोके सदा वसति, पश्चात् शिवसायुज्यं प्राप्नोति। यः ब्राह्मणः पार्थिवं शिवलिङ्गं न पूजयति, स तीव्रनरकं याति, शूलैः विदारितः, अतीव भीषणम्। यथानियमं सुंदरं लिङ्गं निर्माय, पञ्चविधेन पृथिव्या चिन्तयेत्। यदखण्डं तद् निर्मीयात्, न च द्विधा कुर्यात्; यदि द्विधा कुर्यात्, तस्य पूजाफलं न लभ्यते। रत्न, सुवर्ण, रसं, स्फटिकं, पृथिवी, पुष्प, रत्नसम्भूतं वा लिङ्गं अखण्डमेव निर्मीयात्। चलं लिङ्गं अखण्डं, अचलं द्विधा स्मृतम्; अखण्डद्विधाभावविचारः चलाचलयोः स्मृतः। महेश्वरः वेद्यालिङ्गरूपः परविद्यायाः स्वरूपं च; अतः अचललिङ्गेषु द्विधा श्रेष्ठतमं स्मृतम्। एवं शिवमहिमानं शास्त्रवचनानुसारं श्रुयते, येन श्रद्धया पूज्यते पार्थिवलिङ्गं, स शिवसायुज्यं परमं प्राप्नोति।