ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਭੂਤਾਨਿ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੈਰ੍ਜਾਤਾ ਲੀਯਨ੍ਤੇ ऽਤ੍ਰ ਸ਼ਿਵਾਜ੍ਞਯਾ ਅਤ ਏਵ ਸ਼ਿਵੋ ਲਿਂਗੋ ਲਿਂਗਮਾਜ੍ਞਾਪਯੇਦ੍ਯਤਃ

ਭੂਤ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਹੀ ਲਿੰਗ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਲਿੰਗ ਸਭ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਯਤੋ ਨ ਤਦਨਾਜ੍ਞਾਤਂ ਕਾਰ੍ਯਾਯ ਪ੍ਰਭਵੇਤ੍ਸ੍ਵਤਃ ਤਤੋ ਜਾਤਸ੍ਯ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਤਤ੍ਰੈਵ ਵਿਲਯੋ ਯਤਃ

ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇ ਜਗਤ ਦਾ ਵਿਲਯ ਵੀ ਉਥੇ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਅਨੇਨ ਲਿਂਗਤਾਂ ਤਸ੍ਯ ਭਵੇਨ੍ਨਾਨ੍ਯੇਨ ਕੇਨਚਿਤ੍ ਲਿਂਗਂ ਚ ਸ਼ਿਵਯੋਰ੍ਦੇਹਸ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਯਸ੍ਮਾਦਧਿष੍ਠਿਤਮ੍

ਇਸ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਲਿੰਗ ਅਵਸਥਾ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਨਹੀਂ; ਲਿੰਗ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸਰੀਰ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਅਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਿਵਃ ਸਾਮ੍ਬੋ ਨਿਤ੍ਯਮੇਵ ਸਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ ਲਿਂਗਵੇਦੀ ਮਹਾਦੇਵੀ ਲਿਂਗਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ

ਇਸ ਕਰਕੇ, ਉਥੇ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਅੰਬਾ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਲਿੰਗ ਹੀ ਵੇਦੀ ਹੈ, ਮਹਾਦੇਵੀ ਹੈ, ਤੇ ਲਿੰਗ ਹੀ ਸਿੱਧਾ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹੈ।

ਤਯੋਃ ਸਂਪੂਜਨਾਦੇਵ ਸ ਚ ਸਾ ਚ ਸਮਰ੍ਚਿਤੌ ਨ ਤਯੋਰ੍ਲਿਂਗਦੇਹਤ੍ਵਂ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਃ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਤੇ ਉਹਣੀ ਦੋਵਾਂ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਲਿੰਗ ਦੀ ਕੋਈ ਸਰੀਰਕ ਰੂਪ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਯਤਸ੍ਤ੍ਵੇਤੌ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧੌ ਤੌ ਦੇਹਸ੍ਤਦੁਪਚਾਰਤਃ ਤਦੇਵ ਪਰਮਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ

ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੋਵਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਸਿਰਫ਼ ਉਪਚਾਰਕ ਹਨ; ਇਹੀ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸਰਵੋਚ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ।

ਸ਼ਕ੍ਤਿਰਾਜ੍ਞਾਂ ਯਦਾਦਤ੍ਤੇ ਪ੍ਰਸੂਤੇ ਤਚ੍ਚਰਾਚਰਮ੍ ਨ ਤਸ੍ਯ ਮਹਿਮਾ ਸ਼ਕ੍ਯੋ ਵਕ੍ਤੁਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤੈਰਪਿ

ਜਦੋਂ ਸ਼ਕਤੀ ਆਗਿਆ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਰਾ ਚਲਦਾ ਤੇ ਅਚਲ ਜਗਤ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਸੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।

ਯੇਨਾਦੌ ਮੋਹਿਤੌ ਸ੍ਯਾਤਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨਾਰਾਯਣਾਵਪਿ ਪੁਰਾ ਤ੍ਰਿਭੁਵਨਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਲਯੇ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤੇ

ਜਿਸ ਨੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਵੀ ਮੋਹਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਦੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਇਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਲਯ ਆਈ।

ਵਾਰਿਸ਼ਯ੍ਯਾਗਤੋ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸੁष੍ਵਾਪਾਨਾਕੁਲਃ ਸੁਖਮ੍ ਯਦृਚ੍ਛਯਾ ਗਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ

ਵਿਸ਼ਨੁ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਲਟਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ; ਅਚਾਨਕ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਉਥੇ ਆ ਗਿਆ।

ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਾਕ੍ਸ਼ਂ ਸ੍ਵਪਨ੍ਤਂ ਤਮਨਾਕੁਲਮ੍ ਮਾਯਯਾ ਮੋਹਿਤਃ ਸ਼ਮ੍ਭੋਰ੍ਵਿष੍ਣੁਮਾਹ ਪਿਤਾਮਹਃ

ਉਸ ਨੇ ਕਮਲ-ਅੱਖ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ, ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਵੇਖਿਆ; ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਦੇਤ੍ਯਮਰ੍षੇਣ ਪ੍ਰਹृਤ੍ਯੋਤ੍ਥਾਪ੍ਯ ਮਾਧਵਮ੍ ਸ ਤੁ ਹਸ੍ਤਪ੍ਰਹਾਰੇਣ ਤੀਵ੍ਰੇਣਾਭਿਹਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍

ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਮਾਧਵ ਨੂੰ ਜਗਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਦੱਸ!' ਪਰ ਹੱਥ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਚੋਟ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਤੁਰੰਤ ਜਾਗ ਗਿਆ।

ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋਤ੍ਥਾਯ ਸ਼ਯਨਾਦ੍ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਮ੍ ਤਮਾਹ ਚਾਂਤਸ੍ਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਸ੍ਵਯਮਕ੍ਰੁਦ੍ਧਵਦ੍ਧਰਿਃ

ਜਦੋਂ ਜਾਗ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਆਪਣੇ ਸੇਜ ਤੋਂ ਉਠਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਪਰਮੇਸ਼ਠੀਨ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਹਰੀ, ਅੰਦਰੋਂ ਕ੍ਰੋਧੀ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਬਾਹਰੋਂ ਬਿਨਾ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਕੁਤਸ੍ਤ੍ਵਮਾਗਤੋ ਵਤ੍ਸ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਵ੍ਯਾਕੁਲੋ ਵਦ ਇਤਿ ਵਿष੍ਣੁਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਭੁਤ੍ਵਗੁਣਸੂਚਕਮ੍

'ਤੂੰ ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ ਹੈਂ, ਪੁੱਤ? ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਬੇਚੈਨ ਹੈਂ, ਦੱਸ।' ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਸਰਵੋਚਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਸਨ...

ਰਜਸਾ ਬਦ੍ਧਵੈਰਸ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪੁਨਰਭਾषਤ ਵਤ੍ਸੇਤਿ ਮਾਂ ਕੁਤੋ ਬ੍ਰੂषੇ ਗੁਰੁਃ ਸ਼ਿष੍ਯਮਿਵਾਤ੍ਮਨਃ

ਰਜਸ ਨਾਲ ਵੈਰ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਮੁੜ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ 'ਵਤਸ' ਕਿਉਂ ਆਖਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਅਧਿਆਪਕ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹੈ?'

ਮਾਂ ਨ ਜਾਨਾਸਿ ਕਿਂ ਨਾਥਂ ਪ੍ਰਪਞ੍ਚੋ ਯਸ੍ਯ ਮੇ ਕृਤਿਃ ਤ੍ਰਿਧਾਤ੍ਮਾਨਂ ਵਿਭਜ੍ਯੇਦਂ ਸृष੍ਟ੍ਵਾਥ ਪਰਿਪਾਲ੍ਯਤੇ

ਕੀ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਹੈ? ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਹੁਣ ਇਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।

ਸਂਹਰਾਮਿ ਨਮੇ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸ੍ਰष੍ਟਾ ਜਗਤਿ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਸਤਿ ਸੋ ऽਪ੍ਯਾਹ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਵਿष੍ਣੁਰਵ੍ਯਯਃ

'ਮੈਂ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਚਨਹਾਰ ਨਹੀਂ।' ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਟੱਲ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ:

ਅਹਮੇਵਾਦਿਕਰ੍ਤਾਸ੍ਯ ਹਰ੍ਤਾ ਚ ਪਰਿਪਾਲਕਃ ਭਵਾਨਪਿ ਮਮੈਵਾਂਗਾਦਵਤੀਰ੍ਣਃ ਪੁਰਾਵ੍ਯਯਾਤ੍

'ਮੈਂ ਹੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮੂਲ ਰਚਨਹਾਰ, ਨਾਸਕ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ। ਤੂੰ ਵੀ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਹੀ ਅੰਗ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈਂ, ਜੋ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।'

ਮਨ੍ਨਿਯੋਗਾਤ੍ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤ੍ਰਿਧਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯਮ੍ ਸृਜਸ੍ਯਵਸਿ ਚਾਂਤੇ ਤਤ੍ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਤਿਸृਜਸ੍ਯਪਿ

'ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਤਿੰਨ ਜਗਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।'

ਵਿਸ੍ਮृਤੋਸਿ ਜਗਨ੍ਨਾਥਂ ਨਾਰਾਯਣਮਨਾਮਯਮ੍ ਤਵਾਪਿ ਜਨਕਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮਾਮੇਵਮਵਮਨ੍ਯਸੇ

'ਤੂੰ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਜਗਤ ਦਾ ਨਿਰਮਲ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਹੈਂ, ਤੇ ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਸਿੱਧੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਭੁੱਲ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਉਪੇਖਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।'

ਤਵਾਪਰਾਧੋ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਭ੍ਰਾਂਤੋਸਿ ਮਮ ਮਾਯਯਾ ਮਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦਿਯਂ ਭ੍ਰਾਂਤਿਰਪੈष੍ਯਤਿ ਤਵਾਚਿਰਾਤ੍

'ਇੱਥੇ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਅਪਰਾਧ ਨਹੀਂ; ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਭਟਕ ਗਿਆ ਹੈਂ। ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੇਰੀ ਇਹ ਭਟਕਣ ਜਲਦੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।'

ਸ਼ृਣੁ ਸਤ੍ਯਂ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇਸ਼੍ਵਰੋ ਹ੍ਯਹਮ੍ ਕਰ੍ਤਾ ਭਰ੍ਤਾ ਚ ਹਰ੍ਤਾ ਚ ਨ ਮਯਾਸ੍ਤਿ ਸਮੋ ਵਿਭੁਃ

'ਸੁਣ, ਚਤੁਰਮੁਖ: ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਰਚਨਹਾਰ, ਪਾਲਣਹਾਰ ਤੇ ਨਾਸਕ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਸਮਾਨ ਕੋਈ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ালী ਨਹੀਂ।'

ਏਵਮੇਵ ਵਿਵਾਦੋਭੂਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣ੍ਵੋਃ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ ਅਭਵਚ੍ਚ ਮਹਾਯੁਦ੍ਧਂ ਭੈਰਵਂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵਿਚ ਝਗੜਾ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰੋਮ ਖੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਮੁष੍ਟਿਭਿਰ੍ਨ੍ਨਿਘ੍ਨਤੋਸ੍ਤੀਵ੍ਰਂ ਰਜਸਾ ਬਦ੍ਧਵੈਰਯੋਃ ਤਯੋਰ੍ਦਰ੍ਪਾਪਹਾਰਾਯ ਪ੍ਰਬੋਧਾਯ ਚ ਦੇਵਯੋਃ

ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਰਜਸ ਨਾਲ ਵੈਰ ਵਿਚ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮੁੱਠੀਆਂ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਯੁੱਧ ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਇਆ।

ਮਧ੍ਯੇ ਸਮਾਵਿਰਭਵਲ੍ਲਿਂਗਮੈਸ਼੍ਵਰਮਦ੍ਭੁਤਮ੍ ਜ੍ਵਾਲਾਮਾਲਾਸਹਸ੍ਰਾਢ੍ਯਮਪ੍ਰਮੇਯਮਨੌਪਮਮ੍

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅਦਭੁਤ, ਇਸ਼ਵਰੀ ਲਿੰਗ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਲਦੀ ਜਲਦੀ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੋਈ ਮਾਪ ਜਾਂ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ।

ਕ੍ਸ਼ਯਵृਦ੍ਧਿਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਮਾਦਿਮਧ੍ਯਾਂਤਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਜ੍ਵਾਲਾਸਹਸ੍ਰੇਣ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੂ ਵਿਮੋਹਿਤੌ

ਉਹ ਲਿੰਗ ਵਾਧਾ-ਘਟਾਅ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਆਰੰਭ, ਮੱਧ ਤੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲਪਟਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ।

ਵਿਸृਜ੍ਯ ਯੁਦ੍ਧਂ ਕਿਂ ਤ੍ਵੇਤਦਿਤ੍ਯਚਿਂਤਯਤਾਂ ਤਦਾ ਨ ਤਯੋਸ੍ਤਸ੍ਯ ਯਾਥਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਮਭਵਦ੍ਯਦਾ

ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਛੱਡ ਕੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਇਹ ਕੀ ਹੈ?' ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲ ਸਚਾਈ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਈ।

ਤਦਾ ਸਮੁਦ੍ਯਤੌ ਸ੍ਯਾਤਾਂ ਤਸ੍ਯਾਦ੍ਯਂਤਂ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮ੍

ਫਿਰ ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਆਰੰਭ ਤੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ।

ਤਤ੍ਰ ਹਂਸਾਕृਤਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਿਸ਼੍ਵਤਃ ਪਕ੍ਸ਼ਸਂਯੁਤਃ ਮਨੋਨਿਲਜਵੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਗਤਸ੍ਤੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ

ਉਥੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਹੰਸ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਪੰਖ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਮਨ ਤੇ ਹਵਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਉਪਰ ਵੱਲ ਬੜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਚਲਿਆ।

ਨਾਰਾਯਣੋਪਿ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਲੀਲਾਞ੍ਜਨਚਯੋਪਮਮ੍ ਵਾਰਾਹਮਮਿਤਂ ਰੂਪਮਸ੍ਥਾਯ ਗਤਵਾਨਧਃ

ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਕਾਲੀ ਸੁਰਮਾ ਵਰਗਾ ਅੰਧਕਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਅੰਤਹੀਨ ਸੂਅਰ ਬਣ ਕੇ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਗਿਆ।