ਨਾਡ੍ਯਾ ਸੁषੁਮ੍ਨਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤਂ ਪ੍ਰਾਣਵਾਯੁਨਾ ਨਿਰ੍ਗਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰਨ੍ਧ੍ਰੇਣ ਯੋਜਯੇਚ੍ਛਿਵਤੇਜਸਾ
ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਨਾਡੀ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਣ ਵਾਹੁ ਨੂੰ ਚਲਾਕੇ, ਆਤਮ ਨੂੰ ਉਪਰ ਭੇਜ ਕੇ, ਸਿਰ ਦੀ ਚੋਟੀ ਰਾਹੀਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ੋष੍ਯ ਵਾਯੁਨਾ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਦੇਹਂ ਕਾਲਾਗ੍ਨਿਨਾ ਦਹੇਤ੍ ਤਤਸ਼੍ਚੋਪਰਿਭਾਵੇਨ ਕਲਾਸ੍ਸਂਹृਤ੍ਯ ਵਾਯੁਨਾ
ਸਾਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਕੇ, ਫਿਰ ਕਾਲ-ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸਾੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਪਰ ਵਾਹੁ ਨਾਲ ਕਲਾ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦੇਹਂ ਸਂਹृਤ੍ਯ ਵੈ ਦਗ੍ਧਂ ਕਲਾਸ੍ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਹਾਬ੍ਧਿਨਾ ਪ੍ਲਾਵਯਿਤ੍ਵਾਮृਤੈਰ੍ਦੇਹਂ ਯਥਾਸ੍ਥਾਨਂ ਨਿਵੇਸ਼ਯੇਤ੍
ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲਿਆ ਕੇ ਤੇ ਸਾੜ ਕੇ, ਕਲਾ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਛੂਹ ਕੇ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਭਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਥ ਸਂਹृਤ੍ਯ ਵੈ ਦਗ੍ਧਃ ਕਲਾਸਰ੍ਗਂ ਵਿਨੈਵ ਤੁ ਅਮृਤਪ੍ਲਾਵਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਭਸ੍ਮੀਭੂਤਸ੍ਯ ਵੈ ਤਤਃ
ਫਿਰ, ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲਿਆ ਕੇ ਤੇ ਸਾੜ ਕੇ, ਕਲਾ ਬਣਾਏ ਬਿਨਾਂ, ਜੋ ਭਸਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਭਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਵਿਦ੍ਯਾਮਯੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦੇਹੇ ਦੀਪਸ਼ਿਖਾਕृਤਿਮ੍ ਸ਼ਿਵਾਨ੍ਨਿਰ੍ਗਤਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰਂਧ੍ਰੇਣ ਯੋਜਯੇਤ੍
ਫਿਰ, ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਬਣੇ ਉਸ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਆਤਮਾ ਦੀਪ ਦੀ ਲੌ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਰੰਧਰ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦੇਹਸ੍ਯਾਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਂ ਤਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਹृਦਯਪਂਕਜੇ ਪੁਨਸ਼੍ਚਾਮृਤਵਰ੍षੇਣ ਸਿਂਚੇਦ੍ਵਿਦ੍ਯਾਮਯਂ ਵਪੁਃ
ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਏ ਹੋਏ ਉਸ ਨੂੰ, ਦਿਲ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਸਿੰਚਨਾ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਕਰਨ੍ਯਾਸਂ ਕਰਸ਼ੋਧਨਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ ਦੇਹਨ੍ਯਾਸਂ ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਨ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਮੁਦ੍ਰਯਾ ਚਰੇਤ੍
ਫਿਰ, ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਧੀ ਕਰਕੇ, ਹੱਥਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੱਡੀ ਮুদ্রਾ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਂਗਨ੍ਯਾਸਂ ਤਤਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਵੋਕ੍ਤੇਨ ਤੁ ਵਰ੍ਤ੍ਮਨਾ ਵਰ੍ਣਨ੍ਯਾਸਂ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਧਸ੍ਤਪਾਦਾਦਿਸਂਧਿषੁ
ਫਿਰ, ਸ਼ਿਵ ਦੁਆਰਾ ਦੱਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਹੱਥਾਂ, ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
षਡਂਗਾਨਿ ਤਤੋ ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਜਾਤਿषਟ੍ਕਯੁਤਾਨਿ ਚ ਦਿਗ੍ਬਂਧਮਾਚਰੇਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਗ੍ਨੇਯਾਦਿ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍
ਫਿਰ, ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਅਤੇ ਛੇ ਜਾਤੀਆਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਬਾਂਧਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ।
ਯਦ੍ਵਾ ਮੂਰ੍ਧਾਦਿਪਞ੍ਚਾਂਗਂ ਨ੍ਯਾਸਮੇਵ ਸਮਾਚਰੇਤ੍ ਤਥਾ षਡਂਗਨ੍ਯਾਸਂ ਚ ਭੂਤਸ਼ੁਦ੍ਧ੍ਯਾਦਿਕਂ ਵਿਨਾ
ਜਾਂ, ਸਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਪੰਜ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਅਤੇ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਭੂਤ ਸ਼ੁਧੀ ਆਦਿ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ।
ਏਵਂ ਸਮਾਸਰੂਪੇਣ ਕृਤ੍ਵਾ ਦੇਹਾਤ੍ਮਸ਼ੋਧਨਮ੍ ਸ਼ਿਵਭਾਵਮੁਪਾਗਮ੍ਯ ਪੂਜਯੇਤ੍ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਸਰੀਰ ਤੇ ਆਤਮਾ ਦੀ ਸ਼ੁਧੀ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਥ ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਯਵਸਰੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਾ ਮਤਿਵਿਭ੍ਰਮਃ ਸ ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣੇਨ ਕਲ੍ਪੇਨ ਨ੍ਯਾਸਕਰ੍ਮ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਜੇ ਸਮਾਂ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮਨ ਉਲਝਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਆਸ ਦੀ ਰਸਮ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾਦ੍ਯੋ ਮਾਤृਕਾਨ੍ਯਾਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਯਾਸਸ੍ਤਤਃ ਪਰਃ ਤृਤੀਯਃ ਪ੍ਰਣਵਨ੍ਯਾਸੋ ਹਂਸਨ੍ਯਾਸਸ੍ਤਦੁਤ੍ਤਰਃ
ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਤ੍ਰਿਕਾ ਨਿਆਸ, ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮ ਨਿਆਸ, ਤੀਜਾ ਪ੍ਰਣਵ ਨਿਆਸ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਹੰਸ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਞ੍ਚਮਃ ਕਥ੍ਯਤੇ ਸਦ੍ਭਿਰ੍ਨ੍ਯਾਸਃ ਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਾਤ੍ਮਕਃ ਏਤੇष੍ਵੇਕਮਨੇਕਂ ਵਾ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪੂਜਾਦਿ ਕਰ੍ਮਸੁ
ਪੰਜਵਾਂ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਦੱਸਿਆ, ਪੰਜ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਨਿਆਸ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਪੂਜਾ ਆਦਿ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਂ ਕਈ ਨਿਆਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅਕਾਰਂ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਆਕਾਰਂ ਚ ਲਲਾਟਕੇ ਇਂ ਈਂ ਚ ਨੇਤ੍ਰਯੋਸ੍ਤਦ੍ਵਤ੍ ਉਂ ਊਂ ਸ਼੍ਰਵਣਯੋਸ੍ਤਥਾ
‘ਅ’ ਸਿਰ 'ਤੇ, ‘ਆ’ ਮੱਥੇ 'ਤੇ, ‘ਇ’ ਤੇ ‘ਈ’ ਦੋ ਅੱਖਾਂ 'ਤੇ, ‘ਉ’ ਤੇ ‘ਊ’ ਦੋ ਕੰਨਾਂ 'ਤੇ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ऋਂ ਃਂ ਕਪੋਲਯੋਸ਼੍ਚੈਵ ऌਂ ॡਂ ਨਾਸਾਪੁਟਦ੍ਵਯੇ ਏਮੇਮੋष੍ਠਦ੍ਵਯੋਰੋਮੌਂ ਦਂਤਪਂਕ੍ਤਿਦ੍ਵਯੋਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
‘’ ਤੇ ‘’ ਦੋ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ, ‘’ ਤੇ ‘’ ਦੋ ਨੱਕਾਂ 'ਤੇ, ‘ਏ’ ਤੇ ‘ਐ’ ਦੋ ਹੋਠਾਂ 'ਤੇ, ‘ਓ’ ਤੇ ‘ਔ’ ਦੋ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਂ ਜਿਹ੍ਵਾਯਾਮਥੋ ਤਾਲੁਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਯੋਜ੍ਯੋ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ ਕਵਰ੍ਗਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਹਸ੍ਤੇ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ਪਞ੍ਚਸੁ ਸਂਧਿषੁ
‘ਅੰ’ ਜੀਭ 'ਤੇ ਅਤੇ ਤਾਲੂ 'ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ‘ਕ’ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਵਰਗ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੇ ਪੰਜ ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਚਵਰ੍ਗਂ ਚ ਤਥਾ ਵਾਮਹਸ੍ਤਸਂਧਿषੁ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ ਟਵਰ੍ਗਂ ਚ ਤਵਰ੍ਗਂ ਚ ਪਾਦਯੋਰੁਭਯੋਰਪਿ
‘ਚ’ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਵਰਗ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੇ ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ, ‘ਟ’ ਤੇ ‘ਤ’ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਰਗ ਦੋਵੇਂ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਜੋੜਾਂ 'ਤੇ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਫੌ ਤੁ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਯੋਃ ਪृष੍ਠੇ ਨਾਭੌ ਚਾਪਿ ਬਭੌ ਤਤਃ ਨ੍ਯਸੇਨ੍ਮਕਾਰਂ ਹृਦਯੇ ਤ੍ਵਗਾਦਿषੁ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍
‘ਪ’ ਤੇ ‘ਫ’ ਦੋ ਪਾਸਿਆਂ ਤੇ ਪਿੱਠ 'ਤੇ, ‘ਬ’ ਤੇ ‘ਭ’ ਨਾਭੀ 'ਤੇ, ਫਿਰ ‘ਮ’ ਦਿਲ 'ਤੇ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਆਦਿ 'ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਕਰਾਦਿਸਕਾਰਾਂਤਾਨ੍ਨ੍ਯਸੇਤ੍ਸਪ੍ਤਸੁ ਧਾਤੁषੁ ਹਂਕਾਰਂ ਹृਦਯਸ੍ਯਾਂਤਃ ਕ੍ਸ਼ਕਾਰਂ ਭ੍ਰੂਯੁਗਾਂਤਰੇ
‘ਯ’ ਤੋਂ ‘ਸ’ ਤੱਕ ਦੇ ਅੱਖਰ ਸੱਤ ਧਾਤੂਆਂ 'ਤੇ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ‘ਹੰ’ ਦਿਲ ਦੇ ਅੰਦਰ, ‘ਕ੍ਸ਼’ ਭੌਂਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਵਰ੍ਣਾਨ੍ਪ੍ਰਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦ੍ਰੁਦ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਮਨਾ ਅਂਗਵਕ੍ਤ੍ਰਕਲਾਭੇਦਾਤ੍ਪਞ੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਿ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੰਜਾਹ ਰੁਦਰਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਕੇ, ਅੰਗ, ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਭਾਗਾਂ ਦੇ ਵੰਡ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜ ਬ੍ਰਹਮਾਂ ਦਾ ਨਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਰਨ੍ਯਾਸਾਦ੍ਯਮਪਿ ਤੈਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਾਥ ਨ ਵਾ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ਸ਼ਿਰੋਵਦਨਹृਦ੍ਗੁਹ੍ਯਪਾਦੇष੍ਵੇਤਾਨਿ ਕਲ੍ਪਯੇਤ੍
ਹੱਥ ਆਦਿ ਦਾ ਨਿਆਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਨਾ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ, ਮੂੰਹ, ਦਿਲ, ਗੁਪਤ ਅੰਗ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਇਹ ਨਿਆਸ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ਼੍ਚੋਰ੍ਧ੍ਵਾਦਿਵਕ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂਤਾਨਿ ਕਲ੍ਪਯੇਤ੍ ਈਸ਼ਾਨਸ੍ਯ ਕਲਾਃ ਪਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚਸ੍ਵੇਤੇषੁ ਚ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਫਿਰ, ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਮੂੰਹ ਉਪਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਈਸ਼ਾਨ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਪੰਜ ਚਿੱਟੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਤਸ਼੍ਚਤੁਰ੍षੁ ਵਕ੍ਤ੍ਰੇषੁ ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਕਲਾ ਅਪਿ ਚਤਸ੍ਰਃ ਪ੍ਰਣਿਧਾਤਵ੍ਯਾਃ ਪੂਰ੍ਵਾਦਿਕ੍ਰਮਯੋਗਤਃ
ਫਿਰ, ਚਾਰ ਮੂੰਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਪੁਰੁਸ਼ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹृਤ੍ਕਂਠਾਂਸੇषੁ ਨਾਭੌ ਚ ਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਪृष੍ਠੇ ਚ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਅਘੋਰਸ੍ਯ ਕਲਾਸ਼੍ਚਾष੍ਟੌ ਪਾਦਯੋਰਪਿ ਹਸ੍ਤਯੋਃ
ਦਿਲ, ਗਲੇ, ਮੋਢਿਆਂ, ਨਾਭੀ, ਪੇਟ, ਪਿੱਠ ਤੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ, ਅਘੋਰਾ ਦੀਆਂ ਅੱਠ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤ੍ਰਯੋਃਦਸ਼ਕਲਾਃ ਪਾਯੁਮੇਢ੍ਰੋਰੁਜਾਨੁषੁ ਜਂਘਾਸ੍ਫਿਕ੍ਕਟਿਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇषੁ ਵਾਮਦੇਵਸ੍ਯ ਭਾਵਯੇਤ੍
ਫਿਰ, ਦੋ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਵਾਮਦੇਵ ਦੀਆਂ ਦਸ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਗੁਆਂਡ, ਗੁਪਤਾਂਗ, ਗੁਟਨਿਆਂ, ਪਿੰਡਲੀਆਂ, ਕਮਰ, ਨਿੱਜ, ਅਤੇ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਘ੍ਰਾਣੇ ਸ਼ਿਰਸਿ ਬਾਹ੍ਵੋਸ਼੍ਚ ਕਲ੍ਪਯੇਤ੍ਕਲ੍ਪਵਿਤ੍ਤਮਃ ਅष੍ਟਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਕਲਾਨ੍ਯਾਸਮੇਵਂ ਕृਤ੍ਵਾਨੁਪੂਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਜੋ ਵਿਧੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨੱਕ, ਸਿਰ ਅਤੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਰੱਖੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਠੱਤੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਰੀਤ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਪ੍ਰਣਵਵਿਦ੍ਧੀਮਾਨ੍ਪ੍ਰਣਵਨ੍ਯਾਸਮਾਚਰੇਤ੍ ਬਾਹੁਦ੍ਵਯੇ ਕੂਰ੍ਪਰਯੋਸ੍ਤਥਾ ਚ ਮਣਿਬਨ੍ਧਯੋਃ
ਫਿਰ, ਜੋ ਪ੍ਰਣਵ ਦੀ ਵਿਧੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ, ਕੋਹਣੀਆਂ ਅਤੇ ਕਲਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਣਵ ਰੱਖਣ ਦੀ ਰੀਤ ਕਰੇ।
ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੋਦਰੋਰੁਜਂਘੇषੁ ਪਾਦਯੋਃ ਪृष੍ਠਤਸ੍ਤਥਾ ਇਤ੍ਥਂ ਪ੍ਰਣਵਵਿਨ੍ਯਾਸਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਨ੍ਯਾਸਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਪਾਸਿਆਂ, ਪੇਟ, ਰਾਨਾਂ, ਪਿੰਡਲੀਆਂ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਵੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਣਵ ਦੀ ਰੀਤ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ, ਨਿਆਸ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਵਿਅਕਤੀ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਹਂਸਨ੍ਯਾਸਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵੀਤ ਸ਼ਿਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਯਥੋਦਿਤਮ੍ ਬੀਜਂ ਵਿਭਜ੍ਯ ਹਂਸਸ੍ਯ ਨੇਤ੍ਰਯੋਰ੍ਘ੍ਰਾਣਯੋਰਪਿ
ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਹੰਸ ਦੀ ਨਿਆਸ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੰਸ ਦੇ ਬੀਜ ਨੂੰ ਦੋ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਨੱਕ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।