ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਨ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਂ ਵਿਨਾ ਪੁਂਸਾਮਾਦਿਸਰ੍ਗਃ ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧ੍ਯਤਿ ਵੈਦ੍ਯਂ ਵਿਨਾ ਨਿਰਾਨਂਦਾਃ ਕ੍ਲਿਸ਼੍ਯਂਤੇ ਰੋਗਿਣੋ ਯਥਾ

ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਚਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਜਿਵੇਂ ਵੈਦ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਰੋਗੀ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਤਸ੍ਮਾਦਨਾਦਿਃ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਸ੍ਸਦਾਸ਼ਿਵਃ ਅਸ੍ਤਿ ਨਾਥਃ ਪਰਿਤ੍ਰਾਤਾ ਪੁਂਸਾਂ ਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍

ਇਸ ਲਈ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ, ਜੋ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਤੇ ਪੂਰਨ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਆਦਿਮਧ੍ਯਾਂਤਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਸ੍ਸ੍ਵਭਾਵਵਿਮਲਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਵੋ ਜ੍ਞੇਯਸ਼੍ਸ਼ਿਵਾਗਮੇ

ਉਹ ਆਰੰਭ, ਵਿਚਕਾਰ ਤੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਆਪਣੀ ਸਵਭਾਵ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ, ਪ੍ਰਭੂ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪੂਰਨ ਹੈ। ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ-ਅਗਮ ਵਿਚ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯਾਭਿਧਾਨਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ऽਯਮਭਿਧੇਯਸ਼੍ਚ ਸ ਸ੍ਮृਤਃ ਅਭਿਧਾਨਾਭਿਧੇਯਤ੍ਵਾਨ੍ਮਂਤ੍ਰਸ੍ਸਿਦ੍ਧਃ ਪਰਸ਼੍ਸ਼ਿਵਃ

ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਇਹ ਮੰਤਰ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਮੰਤਰ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਮ ਤੇ ਨਾਮੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕਰਕੇ, ਮੰਤਰ ਹੀ ਉੱਚਤਮ ਸ਼ਿਵ ਹੈ।

ਏਤਾਵਤ੍ਤੁ ਸ਼ਿਵਜ੍ਞਾਨਮੇਤਾਵਤ੍ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍ ਯਦੋਂਨਮਸ਼੍ਸ਼ਿਵਾਯੇਤਿ ਸ਼ਿਵਵਾਕ੍ਯਂ षਡਕ੍ਸ਼ਰਮ੍

ਇਹੀ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਇਹੀ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਹੈ: 'ਓਮ ਨਮ: ਸ਼ਿਵਾਯ' ਛੇ-ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸ਼ਿਵ-ਵਾਕ।

ਵਿਧਿਵਾਕ੍ਯਮਿਦਂ ਸ਼ੈਵਂ ਨਾਰ੍ਥਵਾਦਂ ਸ਼ਿਵਾਤ੍ਮਕਮ੍ ਯਸ੍ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸ੍ਸੁਸਂਪੂਰ੍ਣਃ ਸ੍ਵਭਾਵਵਿਮਲਃ ਸ਼ਿਵਃ

ਇਹ ਸ਼ਿਵ-ਵਾਕ ਆਗਿਆ ਹੈ, ਸਿਰਫ਼ ਵਡਿਆਈ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਸ਼ਿਵ-ਸਵਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਵ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ, ਪੂਰਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।

ਲੋਕਾਨੁਗ੍ਰਹਕਰ੍ਤਾ ਚ ਸ ਮृषਾਰ੍ਥਂ ਕਥਂ ਵਦੇਤ੍ ਯਦ੍ਯਥਾਵਸ੍ਥਿਤਂ ਵਸ੍ਤੁ ਗੁਣਦੋषੈਃ ਸ੍ਵਭਾਵਤਃ

ਉਹ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਵੇਂ ਝੂਠ ਬੋਲ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜੋ ਕੁਝ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਗੁਣ ਤੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਵਭਾਵ ਨਾਲ ਹੀ ਹੈ।

ਯਾਵਤ੍ਫਲਂ ਚ ਤਤ੍ਪੂਰ੍ਣਂ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸ੍ਤੁ ਯਥਾ ਵਦੇਤ੍ ਰਾਗਾਜ੍ਞਾਨਾਦਿਭਿਰ੍ਦੋषੈਰ੍ਗ੍ਰਸ੍ਤਤ੍ਵਾਦਨृਤਂ ਵਦੇਤ੍

ਜੋ ਫਲ ਪੂਰਨ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬੋਲਦਾ ਹੈ। ਕੇਵਲ ਜੋ ਰਾਗ, ਅਗਿਆਨ ਆਦਿ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਫਸਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਝੂਠ ਬੋਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਤੇ ਚੇਸ਼੍ਵਰੇ ਨ ਵਿਦ੍ਯੇਤੇ ਬ੍ਰੂਯਾਤ੍ਸ ਕਥਮਨ੍ਯਥਾ ਅਜ੍ਞਾਤਾਸ਼ੇषਦੋषੇਣ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੇਯ ਸ਼ਿਵੇਨ ਯਤ੍ ਪ੍ਰਣੀਤਮਮਲਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਤਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ

ਪਰ ਇਹ ਦੋਸ਼ ਮਾਲਕ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋਰ ਬੋਲ ਸਕਦਾ? ਜੋ ਸ਼ਿਵ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਅਣਜਾਣ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਵਾਕ ਬਣਾਏ, ਉਹੀ ਸੱਚਾ ਮਾਣਤਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

ਤਸ੍ਮਾਦੀਸ਼੍ਵਰਵਾਕ੍ਯਾਨਿ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧੇਯਾਨਿ ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤਾ ਯਥਾਰ੍ਥਪੁਣ੍ਯਪਾਪੇषੁ ਤਦਸ਼੍ਰਦ੍ਧੋ ਵ੍ਰਜਤ੍ਯਧਃ

ਇਸ ਲਈ, ਮਾਲਕ ਦੇ ਵਾਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਧਰਮ-ਅਧਰਮ ਵਿਚ, ਜੋ ਸੱਚ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਪਵਰ੍ਗਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਂ ਭਾषਿਤਂ ਯਤ੍ਸੁਸ਼ੋਭਨਮ੍ ਵਾਕ੍ਯਂ ਮੁਨਿਵਰੈਃ ਸ਼ਾਂਤੈਸ੍ਤਦ੍ਵਿਜ੍ਞੇਯਂ ਸੁਭਾषਿਤਮ੍

ਜੋ ਸੋਹਣੇ ਵਾਕ, ਵੱਡੇ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਸੁਵਰਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਕਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਚੰਗਾ ਬੋਲਿਆ ਮੰਨਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਰਾਗਦ੍ਵੇषਾਨृਤਕ੍ਰੋਧਕਾਮਤृष੍ਣਾਨੁਸਾਰਿ ਯਤ੍ ਵਾਕ੍ਯਂ ਨਿਰਯਹੇਤੁਤ੍ਵਾਤ੍ਤਦ੍ਦੁਰ੍ਭਾषਿਤਮੁਚ੍ਯਤੇ

ਜੋ ਬੋਲ ਪਿਆਰ, ਨਫ਼ਰਤ, ਝੂਠ, ਗੁੱਸੇ, ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਲਾਲਚ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਨਰਕ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸਂਸ੍ਕृਤੇਨਾਪਿ ਕਿਂ ਤੇਨ ਮृਦੁਨਾ ਲਲਿਤੇਨ ਵਾ ਅਵਿਦ੍ਯਾਰਾਗਵਾਕ੍ਯੇਨ ਸਂਸਾਰਕ੍ਲੇਸ਼ਹੇਤੁਨਾ

ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਵੇਂ ਨਰਮ ਜਾਂ ਸੁੰਦਰ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੇ ਲਗਾਵ ਨਾਲ ਬੋਲੀ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਦੁਨੀਆਵੀ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?

ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਜਾਯਤੇ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਰਾਗਾਦੀਨਾਂ ਚ ਸਂਸ਼ਯਃ ਵਿਰੂਪਮਪਿ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਿਜ੍ਞੇਯਮਿਤਿ ਸ਼ੋਭਨਮ੍

ਉਹ ਬੋਲ, ਭਾਵੇਂ ਸਧਾਰਣ ਹੋਣ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ ਤੇ ਪਿਆਰ ਆਦਿ ਤੇ ਸੰਦੇਹ ਪੈ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਬਹੁਤ੍ਵੇਪਿ ਹਿ ਮਂਤ੍ਰਾਣਾਂ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੇਨ ਸ਼ਿਵੇਨ ਯਃ ਪ੍ਰਣੀਤੋ ਵਿਮਲੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ਨ ਤੇਨ ਸਦृਸ਼ਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍

ਭਾਵੇਂ ਕਈ ਮੰਤ੍ਰ ਹਨ, ਪਰ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਵਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਤ੍ਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ।

ਸਾਂਗਾਨਿ ਵੇਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਨਿ षਡਕ੍ਸ਼ਰੇ ਨ ਤੇਨ ਸਦृਸ਼ਸ੍ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ऽਪ੍ਯਸ੍ਤ੍ਯਪਰਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍

ਵੇਦ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅੰਗ, ਜੋ ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ; ਕੋਈ ਹੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਵੀ ਉਸ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ।

ਸਪ੍ਤਕੋਟਿਮਹਾਮਨ੍ਤ੍ਰੈਰੁਪਮਨ੍ਤ੍ਰੈਰਨੇਕਧਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰਃ षਡਕ੍ਸ਼ਰੋ ਭਿਨ੍ਨਸ੍ਸੂਤ੍ਰਂ ਵृਤ੍ਯਾਤ੍ਮਨਾ ਯਥਾ

ਭਾਵੇਂ ਸੱਤ ਕਰੋੜ ਵੱਡੇ ਮੰਤ੍ਰ ਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਉਪਮੰਤ੍ਰ ਹਨ, ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਪੜੇ ਵਿੱਚ ਧਾਗਾ।

ਸ਼ਿਵਜ੍ਞਾਨਾਨਿ ਯਾਵਂਤਿ ਵਿਦ੍ਯਾਸ੍ਥਾਨਾਪਿ ਯਾਨਿ ਚ षਡਕ੍ਸ਼ਰਸ੍ਯ ਸੂਤ੍ਰਸ੍ਯ ਤਾਨਿ ਭਾष੍ਯਂ ਸਮਾਸਤਃ

ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਬਾਰੇ ਜਿਤਨੇ ਗਿਆਨ ਹਨ ਤੇ ਜਿਤਨੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਥਾਨ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਹਨ।

ਕਿਂ ਤਸ੍ਯ ਬਹੁਭਿਰ੍ਮਂਤ੍ਰੈਸ਼੍ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਵਾ ਬਹੁਵਿਸ੍ਤਰੈਃ ਯਸ੍ਯੋਨ੍ਨਮਃ ਸ਼ਿਵਾਯੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ऽਯਂ ਹृਦਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ

ਜਿਸ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ 'ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕਈ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਜਾਂ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?

ਤੇਨਾਧੀਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਤੇਨ ਕृਤਂ ਸਰ੍ਵਮਨੁष੍ਠਿਤਮ੍ ਯੇਨੋਨ੍ਨਮਸ਼੍ਸ਼ਿਵਾਯੇਤਿ ਮਂਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਸਃ ਸ੍ਥਿਰੀਕृਤਃ

ਜਿਸ ਨੇ 'ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਪੱਕਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਉਸ ਵਲੋਂ ਪੜ੍ਹਿਆ, ਸੁਣਿਆ ਤੇ ਕੀਤਾ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨਮਸ੍ਕਾਰਾਦਿਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਸ਼ਿਵਾਯੇਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਰਤ੍ਰਯਮ੍ ਜਿਹ੍ਵਾਗ੍ਰੇ ਵਰ੍ਤਤੇ ਯਸ੍ਯ ਸਫਲਂ ਤਸ੍ਯ ਜੀਵਿਤਮ੍

ਜਿਸ ਦੀ ਜੀਭ ਤੇ ਸਦਾ 'ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ' ਦੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਰ, ਨਮਸਕਾਰ ਆਦਿ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਵੱਜਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦਾ ਜੀਵਨ ਫਲਦਾਇਕ ਹੈ।

ਅਂਤ੍ਯਜੋ ਵਾਧਮੋ ਵਾਪਿ ਮੂਰ੍ਖੋ ਵਾ ਪਂਡਿਤੋ ऽਪਿ ਵਾ ਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਜਪੇ ਨਿष੍ਠੋ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਪਾਪਪਂਜਰਾਤ੍

ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਅੰਤਜ, ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲਾ, ਮੂਰਖ ਜਾਂ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਉਹ ਪੰਜ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਜਪਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਕੈਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਪਰਮੇਸ਼ੇਨ ਦੇਵ੍ਯਾ ਪृष੍ਟੇਨ ਸ਼ੂਲਿਨਾ ਹਿਤਾਯ ਸਰ੍ਵਮਰ੍ਤ੍ਯਾਨਾਂ ਦ੍ਵਿਜਾਨਾਂ ਤੁ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ

ਇਹ ਸਭ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਤ੍ਰਿਸੂਲਧਾਰੀ ਨੇ, ਦੇਵੀ ਦੇ ਸਵਾਲ 'ਤੇ, ਸਭ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਦੁਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ, ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਕਲੌ ਕਲੁषਿਤੇ ਕਾਲੇ ਦੁਰ੍ਜਯੇ ਦੁਰਤਿਕ੍ਰਮੇ ਅਪੁਣ੍ਯਤਮਸਾਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਲੋਕੇ ਧਰ੍ਮਪਰਾਙ੍ਮੁਖੇ

ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਸਮਾਂ ਮੈਲਾ, ਜਿੱਤਣ ਅਤਿ ਔਖਾ ਤੇ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇ, ਜਦੋਂ ਦੁਨੀਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਤੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਮੁੜ ਗਈ ਹੋਵੇ—

ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਾਚਾਰੇ ਸਂਕਟੇ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤੇ ਸਰ੍ਵਾਧਿਕਾਰੇ ਸਂਦਿਗ੍ਧੇ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤੇ ਵਾਪਿ ਪਰ੍ਯਯੇ

ਜਦੋਂ ਵਰਣ-ਆਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਰੀਤ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁਕੀ ਹੋਵੇ, ਮੁਸ਼ਕਲ ਆ ਪਈ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸਭ ਹਕ-ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਦੇਹ ਜਾਂ ਬਦਲਾਅ ਵਿੱਚ ਹੋਣ—

ਤਦੋਪਦੇਸ਼ੇ ਵਿਹਤੇ ਗੁਰੁਸ਼ਿष੍ਯਕ੍ਰਮੇ ਗਤੇ ਕੇਨੋਪਾਯੇਨ ਮੁਚ੍ਯਂਤੇ ਭਕ੍ਤਾਸ੍ਤਵ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ

ਜਦੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁਕ ਗਈ ਹੋਵੇ ਤੇ ਗੁਰੂ-ਸ਼ਿਸ਼ ਪ੍ਰੰਪਰਾ ਲੁੱਟ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਂਪੁਰਖ, ਤੇਰੇ ਭਗਤ ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮੁਕਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਪਰਮਾਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਹृਦ੍ਯਾਂ ਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰੀਂ ਮਮ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਾਨੋ ਮੁਚ੍ਯਂਤੇ ਕਲਿਜਾ ਨਰਾਃ

ਕਲਿਯੁਗ ਦੇ ਉਹ ਲੋਕ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਉੱਚੇ, ਦਿਲ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਪੰਜ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਮਨ ਲਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਮਨੋਵਾਕ੍ਕਾਯਜੈਰ੍ਦੋषੈਰ੍ਵਕ੍ਤੁਂ ਸ੍ਮਰ੍ਤੁਮਗੋਚਰੈਃ ਦੂषਿਤਾਨਾਂ ਕृਤਘ੍ਨਾਨਾਂ ਨਿਂਦਕਾਨਾਂ ਛਲਾਤ੍ਮਨਾਮ੍

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ, ਬੋਲ ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਹਨ, ਜੋ ਅਭਾਰੀ, ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਬੋਲਣਾ ਜਾਂ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਵੀ ਔਖਾ ਹੈ—

ਲੁਬ੍ਧਾਨਾਂ ਵਕ੍ਰਮਨਸਾਮਪਿ ਮਤ੍ਪ੍ਰਵਣਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ਮਮ ਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰੀ ਵਿਦ੍ਯਾ ਸਂਸਾਰਭਯਤਾਰਿਣੀ

ਭਾਵੇਂ ਲਾਲਚੀ ਤੇ ਵਕਰੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹੋਣ, ਜੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਝੁਕਦੇ ਹਨ, ਮੇਰਾ ਪੰਜ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।