ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵਾਚਃ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਯ ਵਿਭੋਰ੍ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ਈਸ਼੍ਵਰੀਮੀਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯੇਮਾਮੀਸ਼ਾਖ੍ਯਾਂ ਹਿ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ
ਸਿਆਣੇ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ 'ਈਸ਼ਾਨ' ਰੂਪ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਕੰਨ, ਬੋਲ, ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਅਧੀਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਵਕ੍ਪਾਣਿਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਵਾਯੂਨਾਮੀਸ਼੍ਵਰੀਂ ਮੂਰ੍ਤਿਮੈਸ਼੍ਵਰੀਮ੍ ਪੁਰੁषਾਖ੍ਯਂ ਵਿਦੁਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਪੁਰਾਣਾਰ੍ਥਵਿਸ਼ਾਰਦਾਃ
ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ 'ਪੁਰੁਸ਼' ਨਾਮ ਵਾਲੀ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਰੂਪ, ਚਮੜੀ, ਹੱਥ, ਸਪਰਸ਼ ਅਤੇ ਹਵਾ ਨੂੰ ਅਧੀਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਚਕ੍ਸ਼ੁषਸ਼੍ਚਰਣਸ੍ਯਾਪਿ ਰੂਪਸ੍ਯਾਗ੍ਨੇਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ਅਘੋਰਾਖ੍ਯਾਮਧਿष੍ਠਾਤ੍ਰੀਂ ਮੂਰ੍ਤਿਮਾਹੁਰ੍ਮਨੀषਿਣਃ
ਸਿਆਣੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਘੋਰਾ ਨਾਮ ਦੀ ਰੂਪ ਅੱਖ, ਪੈਰ, ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਅੱਗ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਰਮਨਾਯਾਸ਼੍ਚ ਪਾਯੋਸ਼੍ਚ ਰਸਸ੍ਯਾਪਾਂ ਤਥੈਵ ਚ ਈਸ਼੍ਵਰੀਂ ਵਾਮਦੇਵਾਖ੍ਯਾਂ ਮੂਰ੍ਤਿਂ ਤਨ੍ਨਿਰਤਾਂ ਵਿਦੁਃ
ਉਹ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਾਮਦੇਵ ਨਾਮ ਦੀ ਰੂਪ, ਜੋ ਸਰਵੋਚ ਹੈ, ਸੁਖ, ਜੀਭ, ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਘ੍ਰਾਣਸ੍ਯ ਚੈਵੋਪਸ੍ਥਸ੍ਯ ਗਂਧਸ੍ਯ ਚ ਭੁਵਸ੍ਤਥਾ ਸਦ੍ਯੋ ਜਾਤਾਹ੍ਵਯਾਂ ਮੂਰ੍ਤਿਮੀਸ਼੍ਵਰੀਂ ਸਂਪ੍ਰਚਕ੍ਸ਼ਤੇ
ਉਹ ਸਦਯੋਜਾਤ ਨਾਮ ਦੀ ਰੂਪ, ਜੋ ਸਰਵੋਚ ਹੈ, ਨੂੰ ਨੱਕ, ਜਨਨ ਅੰਗ, ਸੁਗੰਧ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਣ ਵਾਲੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।
ਮੂਰ੍ਤਯਃ ਪਞ੍ਚ ਦੇਵਸ੍ਯ ਵਂਦਨੀਯਾਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ ਸ਼੍ਰੇਯੋਰ੍ਥਿਭਿਰ੍ਨਰੈਰ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੇਯਸਾਮੇਕਹੇਤਵਃ
ਇਸ ਦੇਵੀ ਦੇ ਪੰਜ ਰੂਪ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਹਨ, ਉੱਚੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪੂਜਣ ਯੋਗ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਪੱਲੇ ਦੀ ਇਕੋ ਇਕ ਵਜ੍ਹਾ ਹਨ।
ਤਸ੍ਯ ਦੇਵਾਦਿਦੇਵਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਤ੍ਯष੍ਟਕਮਯਂ ਜਗਤ੍ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਯ ਸ੍ਥਿਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਸੂਤ੍ਰੇ ਮਣਿਗਣਾ ਇਵ
ਉਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਜਗਤ ਅੱਠ ਰੂਪਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ; ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਉਸ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮਣਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਸੂਤ 'ਤੇ।
ਈਸ਼ਾਨਸ਼੍ਚ ਮਹਾਦੇਵੋ ਮੂਰ੍ਤਯਸ਼੍ਚਾष੍ਟ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਃ
ਈਸ਼ਾਨ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਅਤੇ ਅੱਠ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਉਲਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭੂਮ੍ਯਂਭੋਗ੍ਨਿਮਰੁਦ੍ਵ੍ਯੋਮਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞਾਰ੍ਕਨਿਸ਼ਾਕਰਾਃ ਅਧਿष੍ਠਿਤਾ ਮਹੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸ਼ਰ੍ਵਾਦ੍ਯੈਰष੍ਟਮੂਰ੍ਤਿਭਿਃ
ਧਰਤੀ, ਪਾਣੀ, ਅੱਗ, ਹਵਾ, ਆਕਾਸ਼, ਖੇਤਰ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ, ਮਹੇਸ਼ਾ ਦੇ ਸ਼ਰਵਾ ਆਦਿ ਅੱਠ ਰੂਪਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰਾਜ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਚਰਾਚਰਾਤ੍ਮਕਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਧਤ੍ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਵਂਭਰਾਤ੍ਮਿਕਾ ਸ਼ਾਰ੍ਵੀਰ੍ਸ਼ਿਵਾਹ੍ਵਯਾ ਮੂਰ੍ਤਿਰਿਤਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਸ਼ਾਰਵੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜਗਤ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ; ਇਹ ਹੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੱਕੀ ਥਾਂ ਹੈ।
ਸਂਜੀਵਨਂ ਸਮਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਗਤਸ੍ਸਲਿਲਾਤ੍ਮਿਕਾ ਭਾਵੀਤਿ ਗੀਯਤੇ ਮੂਰ੍ਤਿਭਵਸ੍ਯ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਜਿਸ ਦੀ ਸਰੂਪ ਪਾਣੀ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਰੂਪ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਵਜੋਂ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਹਿਰਂਤਰ੍ਗਤਾ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਯ ਤੇਜੋਮਯੀ ਸ਼ੁਭਾ ਰੌਦ੍ਰੀ ਰੁਦ੍ਰਾਵ੍ਯਯਾ ਮੂਰ੍ਤਿਰਾਸ੍ਥਿਤਾ ਘੋਰਰੂਪਿਣੀ
ਰੌਦਰੀ, ਜੋ ਰੁਦਰ ਦੀ ਸ਼ੁਭ ਰੂਪ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਤੇ ਬਾਹਰੋਂ ਵਿਆਪਕ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤੇਜ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਟੱਲ ਹੈ, ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਪਂਦਯਤ੍ਯਨਿਲਾਤ੍ਮਦਂ ਬਿਭਰ੍ਤਿ ਸ੍ਪਂਦਤੇ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਔਗ੍ਰੀਤਿ ਕਥ੍ਯਤੇ ਸਦ੍ਭਿਰ੍ਮੂਰ੍ਤਿਰੁਗ੍ਰਸ੍ਯ ਵੇਧਸਃ
ਉਗ੍ਰਾ ਦੀ ਰੂਪ, ਜੋ ਸਰਜਨਹਾਰ ਹੈ, ਸਿਆਣਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹਲਚਲ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹਵਾ ਨੂੰ ਝਲਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਆਪ ਹੀ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਵਕਾਸ਼ਦਾ ਸਰ੍ਵਵ੍ਯਾਪਿਕਾ ਗਗਨਾਤ੍ਮਿਕਾ ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਭੀਮਸ੍ਯ ਭੀਮਾਖ੍ਯਾ ਭੂਤਵृਂਦਸ੍ਯ ਭੇਦਿਕਾ
ਭੀਮਾ ਦੀ ਭੀਮ ਨਾਮ ਰੂਪ, ਸਾਰੇ ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਦਾਤੀ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ, ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਸਰੂਪ, ਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾਮਧਿष੍ਠਾਤ੍ਰੀ ਸਰ੍ਵਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਨਿਵਾਸਿਨੀ ਮੂਰ੍ਤਿਃ ਪਸ਼ੁਪਤੇਰ੍ਜ੍ਞੇਯਾ ਪਸ਼ੁਪਾਸ਼ਨਿਕृਂਤਨੀ
ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਦੀ ਰੂਪ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਰਾਜ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਬੰਧਨ ਕੱਟਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜਾਣਣ ਯੋਗ ਹੈ।
ਦੀਪਯਂਤੀ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਦਿਵਾਕਰਸਮਾਹ੍ਵਯਾ ਈਸ਼ਾਨਾਖ੍ਯਮਹੇਸ਼ਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਦਿਵਿ ਵਿਸਰ੍ਪਤਿ
ਮਹੇਸ਼ਾ ਦੀ ਈਸ਼ਾਨ ਨਾਮ ਰੂਪ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਆਪ੍ਯਾਯਯਤਿ ਯੋ ਵਿਸ਼੍ਵਮਮृਤਾਂਸ਼ੁਰ੍ਨਿਸ਼ਾਕਰਃ ਮਹਾਦੇਵਸ੍ਯ ਸਾ ਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਮਹਾਦੇਵਸਮਾਹ੍ਵਯਾ
ਮਹਾਂਦੇਵ ਦੀ ਮਹਾਂਦੇਵ ਨਾਮ ਰੂਪ, ਚੰਦ ਹੈ, ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਆਤ੍ਮਾ ਤਸ੍ਯਾष੍ਟਮੀ ਮੂਰ੍ਤਿਃ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ ਵ੍ਯਾਪਿਕੇਤਰਮੂਰ੍ਤੀਨਾਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛਿਵਾਤ੍ਮਕਮ੍
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅੱਠਵੀਂ ਰੂਪ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਹੈ; ਉਹ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਿਵ ਸਰੂਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵृਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਮੂਲਸੇਕੇਨ ਸ਼ਾਖਾਃ ਪੁष੍ਯਂਤਿ ਵੈ ਯਥਾ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਪੂਜਯਾ ਤਦ੍ਵਤ੍ਪੁष੍ਯਤ੍ਯਸ੍ਯ ਵਪੁਰ੍ਜਗਤ੍
ਜਿਵੇਂ ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸ਼ਾਖਾਂ ਫਲ-ਫੂਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਜਗਤ ਦਾ ਸਰੀਰ ਫਲਦਾ-ਫੂਲਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਭਯਪ੍ਰਦਾਨਂ ਚ ਸਰ੍ਵਾਨੁਗ੍ਰਹਣਂ ਤਥਾ ਸਰ੍ਵੋਪਕਾਰਕਰਣਂ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯਾਰਾਧਨਂ ਵਿਦੁਃ
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਡਰਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ, ਸਾਰੇ ਅਨੁਗ੍ਰਹ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਭਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਥੇਹ ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਾਦੇਃ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰੀਤੋ ਭਵੇਤ੍ਪਿਤਾ ਤਥਾ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਸਂਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰੀਤੋ ਭਵਤਿ ਸ਼ਂਕਰਃ
ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੋਤਿਆਂ ਦੀ ਮਮਤਾ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦੀ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੇਹਿਨੋ ਯਸ੍ਯ ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਯਦਿ ਨਿਗ੍ਰਹਃ ਅਨਿष੍ਟਮष੍ਟਮੂਰ੍ਤੇਸ੍ਤਤ੍ਕृਤਮੇਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜੇ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਅਠ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਅष੍ਟਮੂਰ੍ਤ੍ਯਾਤ੍ਮਨਾ ਵਿਸ਼੍ਵਮਧਿष੍ਠਾਯ ਸ੍ਥਿਤਂ ਸ਼ਿਵਮ੍ ਭਜਸ੍ਵ ਸਰ੍ਵਭਾਵੇਨ ਰੁਦ੍ਰਃ ਪਰਮਕਾਰਣਮ੍
ਅਠ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਰੁਦਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕਾਰਨ ਨੂੰ, ਪੂਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਸੇਵੋ।
ਭਗਵਨ੍ਪਰਮੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸ਼ਰ੍ਵਸ੍ਯਾਮਿਤਤੇਜਸਃ ਮੂਰ੍ਤਿਭਿਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਮੇਵੇਦਂ ਯਥਾ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਤਥਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਹੇ ਭਗਵਾਨ! ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਰਮੇਸ਼, ਸ਼ਰਵ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤ ਬੇਅੰਤ ਹੈ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਆਪਕ ਹੋਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਥੈਤਜ੍ਜ੍ਞਾਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਯਾਥਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪਮੇਸ਼ਯੋਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਪੁਂਭਾਵਾਤ੍ਮਕਂ ਚੇਦਂ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਕਥਮਧਿष੍ਠਿਤਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਪਰਮੇਸ਼ ਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ ਦੀ ਅਸਲ ਸੁਰਤ ਕੀ ਹੈ—ਇਹ ਪੁਰਖ ਤੇ ਇਸਤਰੀ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਉਹਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕਿਵੇਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਿਭੂਤਿਂ ਸ਼ਿਵਯੋਰ੍ਯਾਥਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਚ ਸਮਾਸਤਃ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਤਦ੍ਵਿਸ੍ਤਰਾਦ੍ਵਕ੍ਤੁਂ ਭਵੇਨਾਪਿ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਤੇ
ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਿਵਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਅਸਲ ਸਰੂਪ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾਉਣਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮਹਾਦੇਵੀ ਮਹਾਦੇਵਸ਼੍ਚ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਾਨ੍ ਤਯੋਰ੍ਵਿਭੂਤਿਲੇਸ਼ੋ ਵੈ ਸਰ੍ਵਮੇਤਚ੍ਚਰਾਚਰਮ੍
ਸ਼ਕਤੀ ਆਪ ਮਹਾਦੇਵੀ ਹੈ ਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰਾ ਚਲਦਾ ਤੇ ਅਚਲ ਵਿਸ਼ਵ ਹੈ।
ਵਸ੍ਤੁ ਕਿਂਚਿਦਚਿਦ੍ਰੂਪਂ ਕਿਂਚਿਦ੍ਵਸ੍ਤੁ ਚਿਦਾਤ੍ਮਕਮ੍ ਦ੍ਵਯਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਮਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਚ ਪਰਂ ਚਾਪਰਮੇਵ ਚ
ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬੇਸਮਝ ਹਨ, ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਮਝ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ; ਦੋਵੇਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਅਪਵਿੱਤਰ, ਉੱਚ ਤੇ ਨੀਵਾਂ, ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਯਤ੍ਸਂਸਰਤਿ ਚਿਚ੍ਚਕ੍ਰਮਚਿਚ੍ਚਕ੍ਰਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ਤਦੇਵਾਸ਼ੁਦ੍ਧਮਪਰਮਿਤਰਂ ਤੁ ਪਰਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਜੋ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਅਚੇਤਨ ਚੱਕਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਅਪਰਂ ਚ ਪਰਂ ਚੈਵ ਦ੍ਵਯਂ ਚਿਦਚਿਦਾਤ੍ਮਕਮ੍ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਚ ਸ਼ਿਵਾਯਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਮ੍ਯਂ ਚੈਤਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਤਃ
ਉੱਚ ਤੇ ਨੀਵਾਂ, ਦੋਵੇਂ ਚੇਤਨ ਤੇ ਅਚੇਤਨ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਇਹ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਿਵਾ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸਰਵਤਾ ਹੈ।