ਆਸਨ੍ਨੇ ऽਪਿ ਚ ਮਾਯਾਯਾਃ ਪਰਸ੍ਮਾਤ੍ਕਾਰਣਾਤ੍ਤ੍ਰਯਮ੍ ਤਤ੍ਰਾਪ੍ਯਾਤ੍ਮਾ ਸ੍ਥਿਤੋ ऽਧਸ੍ਤਾਦਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਾ ਚ ਮਧ੍ਯਤਃ
ਮਾਇਆ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ, ਇੱਕ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਥੇ ਵੀ ਆਤਮਾ ਹੇਠਾਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਦਰਲਾ ਆਤਮਾ ਵਿਚਕਾਰ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪਰਸ੍ਤਾਤ੍ਪਰਮਾਤ੍ਮੇਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਮਹੇਸ਼੍ਵਰਾਃ ਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਵਸਵਃ ਕੇਚਿਤ੍ਪਰਮਾਤ੍ਮਪਦਾਸ਼੍ਰਯਾਃ
ਉਪਰਲੇ ਪਾਸੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਵਸੁ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਪਦੇ ਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਦਾਤ੍ਮਪਦੇ ਤਥਾ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਤੀਤਪਦੇ ਸ਼ੈਵਾਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤੇ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰੇ ਤਤਃ
ਕੁਝ ਅੰਦਰਲੇ ਆਤਮਾ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਕੁਝ ਆਤਮਾ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ; ਸ਼ੈਵ ਪਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੋਂ ਉਪਰਲੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਹਨ, ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।
ਵਿਦ੍ਯਾਯਾਨ੍ਤੁ ਯਥਾ ਰੌਦ੍ਰਾਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਯਾਂ ਤੁ ਵੈष੍ਣਵਾਃ ਨਿਵृਤ੍ਤੌ ਚ ਤਥਾਤ੍ਮਾਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਂਗਯੋਨਯਃ
ਗਿਆਨ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਰੌਦ੍ਰ ਹਨ; ਟਿਕਾਅ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੁਭਕਤ ਹਨ; ਨਿਵ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਆਤਮਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਉਤਪਾਦਕ ਹਨ।
ਦੇਵਯੋਨ੍ਯष੍ਟਕਂ ਮੁਖ੍ਯਂ ਮਾਨੁष੍ਯਮਥ ਮਧ੍ਯਮਮ੍ ਪਕ੍ਸ਼੍ਯਾਦਯੋ ऽਧਮਾਃ ਪਞ੍ਚਯੋਨਯਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼
ਅੱਠ ਮੁੱਖ divine ਜਨਮ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹਨ, ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਵਿਚਲਾ ਪੱਧਰ ਹੈ, ਪੰਛੀ ਆਦਿ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਹਨ; ਇਹ ਪੰਜ ਜਨਮ ਮਿਲ ਕੇ ਚੌਦਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਉਤ੍ਤਰਾਧਰਭਾਵੋ ऽਪਿ ਜ੍ਞੇਯਸ੍ਸਂਸਾਰਿਣੋ ਮਲਃ ਯਥਾਮਭਾਵੋ ਮੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤੁ ਪਕ੍ਵਤਾ
ਉੱਚ-ਨੀਚ ਹੋਣ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਸੰਸਾਰੀ ਆਤਮਾ ਦੀ ਮਲ (ਅਸ਼ੁਧੀ) ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਮੁਕਤ ਆਤਮਾ ਲਈ ਮਲ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਹੈ; ਪਹਿਲਾਂ ਕੱਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਪੱਕਾ।
ਮਲੋ ऽਪ੍ਯਾਮਸ਼੍ਚ ਪਕ੍ਵਸ਼੍ਚ ਭਵੇਤ੍ਸਂਸਾਰਕਾਰਣਮ੍ ਆਮੇ ਤ੍ਵਧਰਤਾ ਪੁਂਸਾਂ ਪਕ੍ਵੇ ਤੂਤ੍ਤਰਤਾ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਮਲ ਵੀ ਕੱਚਾ ਜਾਂ ਪੱਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਕੱਚੇ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਾ ਹੇਠਲਾ ਪੱਧਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪੱਕੇ ਵਿੱਚ ਕਦਮ-ਕਦਮ ਉੱਚਾ ਪੱਧਰ।
ਪਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਸ੍ਤ੍ਰਿਧਾਭਿਨ੍ਨਾ ਏਕਦ੍ਵਿਤ੍ਰਿਮਲਾਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ਅਤ੍ਰੋਤ੍ਤਰਾ ਏਕਮਲਾ ਦ੍ਵਿਮਲਾ ਮਧ੍ਯਮਾ ਮਤਾਃ ਤ੍ਰਿਮਲਾਸ੍ਤ੍ਵਧਮਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਯਥੋਤ੍ਤਰਮਧਿष੍ਠਿਤਾਃ
ਪਸ਼ੂ-ਆਤਮਾ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ: ਇੱਕ, ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਮਲ ਵਾਲੇ; ਇੱਕ ਮਲ ਵਾਲੇ ਉੱਚੇ ਹਨ, ਦੋ ਮਲ ਵਾਲੇ ਵਿਚਲੇ ਹਨ, ਤਿੰਨ ਮਲ ਵਾਲੇ ਹੇਠਲੇ ਹਨ, ਹਰ ਇੱਕ ਆਪਣੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ।
ਤ੍ਰਿਮਲਾਨਧਿਤਿष੍ਠਂਤਿ ਦ੍ਵਿਮਲੈਕਮਲਾਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ਇਤ੍ਥਮੌਪਾਧਿਕੋ ਭੇਦੋ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਪਰਿਕਲ੍ਪਿਤਃ
ਤਿੰਨ ਮਲ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੋ ਤੇ ਇੱਕ ਮਲ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਹਕਮ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਉਪਾਧੀ-ਅਧਾਰਤ ਫਰਕ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਏਕਦ੍ਵਿਤ੍ਰਿਮਲਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਞ੍ਛਿਵ ਏਕੋ ऽਧਿਤਿष੍ਠਤਿ ਅਸ਼ਿਵਾਤ੍ਮਕਮਪ੍ਯੇਤਚ੍ਛਿਵੇਨਾਧਿष੍ਠਿਤਂ ਯਥਾ
ਸ਼ਿਵ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਇੱਕ, ਦੋ, ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਮਲ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਸ਼ਿਵ-ਸਵਭਾਵ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਵੀ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਰੁਦ੍ਰਾਤ੍ਮਕਮਿਤ੍ਯੇਵਂ ਰੁਦ੍ਰੈਰ੍ਜਗਦਧਿष੍ਠਿਤਮ੍ ਅਣ੍ਡਾਨ੍ਤਾ ਹਿ ਮਹਾਭੂਮਿਸ਼੍ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰਾਦ੍ਯਧਿष੍ਠਿਤਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੰਸਾਰ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ-ਸਵਭਾਵ ਨਾ ਹੋਣ; ਅੰਡ ਤੋਂ ਮਹਾਂਭੂਮੀ ਤੱਕ, ਹਰ ਇੱਕ ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਰੁਦ੍ਰ ਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਮਾਯਾਨ੍ਤਮਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਂ ਤੁ ਹ੍ਯਮਰੇਸ਼ਾਦਿਭਿਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ਅਂਗੁष੍ਠਮਾਤ੍ਰਪਰ੍ਯਨ੍ਤੈਸ੍ਸਮਂਤਾਤ੍ਸਂਤਤਂ ਤਤਮ੍
ਮਾਇਆ ਤੱਕ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਖੇਤਰ, ਅਮਰ ਦੇਵਾਂ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਅੰਗੂਠੇ ਦੇ ਆਕਾਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਖਰੀ ਹੱਦ ਤੱਕ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਸਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਹਾਮਾਯਾਵਸਾਨਾ ਦ੍ਯੌਰ੍ਵਾਯ੍ਵਾਦ੍ਯੈਰ੍ਭੁਵਨਾਧਿਪੈਃ ਅਨਾਸ਼੍ਰਿਤਾਨ੍ਤੈਰਧ੍ਵਾਨ੍ਤਰ੍ਵਰ੍ਤਿਭਿਸ੍ਸਮਧਿष੍ਠਿਤਾਃ
ਮਹਾਮਾਇਆ ਦੇ ਅੰਤ ਵਾਲੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਵਾਯੂ ਆਦਿ ਭੂਵਨ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀਆਂ ਨੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਜੋ ਅਧਾਰ ਰਹਿਤ ਅੰਤ ਤੇ, ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਤੇ ਹਿ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਦਿਵਿषਦਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਸਦਸ੍ਤਥਾ ਪृਥਿਵੀਪਦ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਦੇਵਾ ਦੇਵਵ੍ਰਤੈਃ ਸ੍ਤੁਤਾ
ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਹੀ ਅਸਮਾਨ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਹਨ, ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਹਨ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵਤਾ ਆਪਣੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਏਵਨ੍ਤ੍ਰਿਭਿਰ੍ਮਲੈਰਾਮੈਃ ਪਕ੍ਵੈਰੇਵ ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍ ਨਿਦਾਨਭੂਤੈਸ੍ਸਂਸਾਰਰੋਗਃ ਪੁਂਸਾਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤਿੰਨ ਮਲਾਂ — ਕੱਚੇ ਤੇ ਪੱਕੇ — ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਸ੍ਯ ਰੋਗਸ੍ਯ ਭੈषਜ੍ਯਂ ਜ੍ਞਾਨਮੇਵ ਨ ਚਾਪਰਮ੍ ਭਿषਗਾਜ੍ਞਾਪਕਃ ਸ਼ਮ੍ਭੁਸ਼੍ਸ਼ਿਵਃ ਪਰਮਕਾਰਣਮ੍
ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕੇਵਲ ਗਿਆਨ ਹੀ ਹੈ; ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਸ਼ੰਭੂ, ਸ਼ਿਵ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ, ਦਵਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਅਦੁਃਖੇਨਾ ऽਪਿ ਸ਼ਕ੍ਤੋ ऽਸੌ ਪਸ਼ੂਨ੍ਮੋਚਯਿਤੁਂ ਸ਼ਿਵਃ ਕਥਂ ਦੁਃਖਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਨਾਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਾ ਵਿਚਾਰਣਾ
ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਦੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਦੁਃਖਮੇਵ ਹਿ ਸਰ੍ਵੋ ऽਪਿ ਸਂਸਾਰ ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍ ਕਥਂ ਦੁਃਖਮਦੁਃਖਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵੋ ਹ੍ਯਵਿਪਰ੍ਯਯਃ
ਇਹ ਪੱਕਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਹੀ ਦੁੱਖ ਹੈ; ਦੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਸੁਖ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਹੜਾ ਸੁਭਾਵ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦਾ।
ਨ ਹਿ ਰੋਗੀ ਹ੍ਯਰੋਗੀ ਸ੍ਯਾਦ੍ਭਿषਗ੍ਭੈषਜ੍ਯਕਾਰਣਾਤ੍ ਰੋਗਾਰ੍ਤਂ ਤੁ ਭਿषਗ੍ਰੋਗਾਦ੍ਭੈषਜੈਸ੍ਸੁਖਮੁਦ੍ਧਰੇਤ੍
ਰੋਗੀ ਮਨੁੱਖ ਸਿਰਫ਼ ਵੈਦ ਜਾਂ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਸਿਹਤਮੰਦ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ; ਪਰ ਵੈਦ ਦਵਾਈ ਦੇ ਕੇ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸ੍ਵਭਾਵਮਲਿਨਾਨ੍ਸ੍ਵਭਾਵਾਦ੍ਦੁਃਖਿਨਃ ਪਸ਼ੂਨ੍ ਸ੍ਵਾਜ੍ਞੌषਧਵਿਧਾਨੇਨ ਦੁਃਖਾਨ੍ਮੋਚਯਤੇ ਸ਼ਿਵਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਆਪਣੀ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਉਪਚਾਰ ਨਾਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸੁਭਾਵ ਮਲੀਨ ਤੇ ਦੁਖੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਭਿषਕ੍ਕਾਰਣਂ ਰੋਗੇ ਸ਼ਿਵਃ ਸਂਸਾਰਕਾਰਣਮ੍ ਇਤ੍ਯੇਤਦਪਿ ਵੈषਮ੍ਯਂ ਨ ਦੋषਾਯਾਸ੍ਯ ਕਲ੍ਪਤੇ
ਵੈਦ ਰੋਗ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਇਹ ਅਸਮਾਨਤਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਖ਼ਾਮੀ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ।
ਦੁਃਖੇ ਸ੍ਵਭਾਵਸਂਸਿਦ੍ਧੇ ਕਥਨ੍ਤਤ੍ਕਾਰਣਂ ਸ਼ਿਵਃ ਸ੍ਵਾਭਾਵਿਕੋ ਮਲਃ ਪੁਂਸਾਂ ਸ ਹਿ ਸਂਸਾਰਯਤ੍ਯਮੂਨ੍
ਜਦੋਂ ਦੁੱਖ ਆਪਣੀ ਸੁਭਾਵ ਤੋਂ ਹੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਉਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਅੰਦਰਲੀ ਮਲੀਨਤਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਭਟਕਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸਂਸਾਰਕਾਰਣਂ ਯਤ੍ਤੁ ਮਲਂ ਮਾਯਾਦ੍ਯਚੇਤਨਮ੍ ਤਤ੍ਸ੍ਵਯਂ ਨ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤੇਤ ਸ਼ਿਵਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਮਨ੍ਤਰਾ
ਜੋ ਮਲੀਨਤਾ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਇਆ ਵਾਂਗ ਅਚੇਤਨ ਹੈ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਹੀਂ ਚਲਦੀ, ਸਗੋਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਯਥਾ ਮਣਿਰਯਸ੍ਕਾਂਤਸ੍ਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਾਦੁਪਕਾਰਕਃ ਅਯਸਸ਼੍ਚਲਤਸ੍ਤਦ੍ਵਚ੍ਛਿਵੋ ऽਪ੍ਯਸ੍ਯੇਤਿ ਸੂਰਯਃ
ਜਿਵੇਂ ਚੁੰਬਕ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੋਣ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਹਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਲੀਨਤਾ ਵੀ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨ ਨਿਵਰ੍ਤਯਿਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਂ ਸਦਕਾਰਣਮ੍ ਅਧਿष੍ਠਾਤਾ ਤਤੋ ਨਿਤ੍ਯਮਜ੍ਞਾਤੋ ਜਗਤਸ਼੍ਸ਼ਿਵਃ
ਇਹ ਹਾਜ਼ਰੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ; ਇਸ ਲਈ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਜੋ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ, ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਣਜਾਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਸ਼ਿਵੇਨ ਵਿਨਾ ਕਿਂਚਿਤ੍ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਮਿਹ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਪ੍ਰੇਰਿਤਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਤਥਾਪਿ ਨ ਸ ਮੁਹ੍ਯਤਿ
ਇੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਣ ਨਾਲ ਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਖੁਦ ਕਦੇ ਭਟਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਕ੍ਤਿਰਾਜ੍ਞਾਤ੍ਮਿਕਾ ਤਸ੍ਯ ਨਿਯਨ੍ਤ੍ਰੀ ਵਿਸ਼੍ਵਤੋਮੁਖੀ ਤਯਾ ਤਤਮਿਦਂ ਸ਼ਸ਼੍ਵਤ੍ਤਥਾਪਿ ਸ ਨ ਦੁष੍ਯਤਿ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਜੋ ਹੁਕਮ ਦੀ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ; ਫਿਰ ਵੀ, ਉਹ ਕਦੇ ਮਲੀਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਅਨਿਦਂ ਪ੍ਰਥਮਂ ਸਰ੍ਵਮੀਸ਼ਿਤਵ੍ਯਂ ਸ ਈਸ਼੍ਵਰਃ ਈਸ਼ਨਾਚ੍ਚ ਤਦੀਯਾਜ੍ਞਾ ਤਥਾਪਿ ਸ ਨ ਦੁष੍ਯਤਿ
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਭ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਰੀ ਤੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੁਕਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ, ਉਹ ਮਲੀਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਯੋ ऽਨ੍ਯਥਾ ਮਨ੍ਯਤੇ ਮੋਹਾਤ੍ਸ ਵਿਨष੍ਯਤਿ ਦੁਰ੍ਮਤਿਃ ਤਚ੍ਛਕ੍ਤਿਵੈਭਵਾਦੇਵ ਤਥਾਪਿ ਸ ਨ ਦੁष੍ਯਤਿ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮੋਹ ਵਿਚ ਹੋ ਕੇ ਹੋਰ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੰਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਕਦੇ ਮਲੀਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਃ ਸ਼੍ਰੁਤਾਃ ਵਾਗਰੀਰਿਣੀ ਸਤ੍ਯਮੋਮਮृਤਂ ਸੌਮ੍ਯਮਿਤ੍ਯਾਵਿਰਭਵਤ੍ਸ੍ਫੁਟਮ੍
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੇ: 'ਸਚ, ਓਮ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ, ਮਿੱਠਾ'—ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।