ਰਜੋ ਗਾਤ੍ਰੋਰ੍ਧ੍ਵਬਾਹੂ ਚ ਸਵਨਸ਼੍ਚਾਨਯਸ਼੍ਚ ਯਃ ਸੁਤਪਾਸ਼੍ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਇਤ੍ਯੇਤੇ ਸਪ੍ਤ ਸਪ੍ਤਰ੍षਯਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ
ਰਜੋ, ਗਾਤ੍ਰ, ਉਰਧਵਬਾਹੂ, ਸਵਨ, ਅਨਯ, ਸੁਤਪਾ ਤੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰ — ਇਹ ਸੱਤ ਹੀ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਗੋਤ੍ਰਾਣਿ ਨਾਮਭਿਸ੍ਤੇषਾਂ ਵਾਸਿष੍ਠਾਨਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ਸ੍ਵਾਯਂਭੁਵੇ ऽਂਤਰੇ ऽਤੀਤਾਨ੍ਯਰ੍ਬੁਦਾਨਿ ਸ਼ਤਾਨਿ ਚ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਸੀਸ਼ਠ ਵੰਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗੋਤਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ, ਸਵਾਯੰਭੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਲੱਖਾਂ ਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੇष ऋषਿਸਰ੍ਗਸ੍ਤੁ ਸਾਨੁਬਂਧਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ਸਮਾਸਾਦ੍ਵਿਸ੍ਤਰਾਦ੍ਵਕ੍ਤੁਮਸ਼ਕ੍ਯੋ ऽਯਮਿਤਿ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਰਚਨਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ।
ਯੋ ऽਸੌ ਰੁਦ੍ਰਾਤ੍ਮਕੋ ਬਹ੍ਨਿਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਮਾਨਸਸ੍ਸੁਤਃ ਸ੍ਵਾਹਾ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਿਯਾ ਲੇਭੇ ਪੁਤ੍ਰਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨਮਿਤੌਜਸਃ
ਜੋ ਰੁਦਰ-ਸਰੂਪ ਹੈ, ਅੱਗ-ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਮਨ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਪੁੱਤਰ, ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਸਵਾਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ।
ਪਾਵਕਃ ਪਵਮਾਨਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁਚਿਰਿਤ੍ਯੇष ਤੇ ਤ੍ਰਯਃ ਨਿਰ੍ਮਂਥ੍ਯਃ ਪਵਮਾਨਸ੍ਸ੍ਯਾਦ੍ਵੈਦ੍ਯੁਤਃ ਪਾਵਕਸ੍ਸ੍ਮृਤਃ
ਪਾਵਕ, ਪਵਮਾਨ ਤੇ ਸ਼ੁਚਿ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਹਨ; ਪਵਮਾਨ ਨੂੰ ਰਗੜ ਕੇ ਜਨਮਿਆ ਹੋਇਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਵਕ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯੇ ਤਪਤਿ ਯਸ਼੍ਚਾਸੌ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸੌਰ ਉਦਾਹृਤਃ ਹਵ੍ਯਵਾਹਃ ਕਵ੍ਯਵਾਹਃ ਸਹਰਕ੍ਸ਼ਾ ਇਤਿ ਤ੍ਰਯਃ
ਜੋ ਸ਼ੁਚਿ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੌਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹਵ੍ਯਵਾਹ, ਕਵ੍ਯਵਾਹ ਤੇ ਸਹਰਕਸ਼ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਹਨ।
ਤ੍ਰਯਾਣਾਂ ਕ੍ਰਮਸ਼ਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਦੇਵਪਿਤृਸੁਰਾਸ਼੍ਚ ਤੇ ਏਤੇषਾਂ ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਨ੍ਨਵੈਵ ਤੇ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੇਵਤੇ, ਪਿਤਰ ਤੇ ਸੁਰ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੋਤੇ ਕੁੱਲ ਉਨੰਜਾ ਹਨ।
ਕਾਮ੍ਯਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਾਜਸ੍ਰਕਰ੍ਮਸੁ ਤ੍ਰਿषੁ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤਪਸ੍ਵਿਨੋ ਜ੍ਞੇਯਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵ੍ਰਤਭृਤਸ੍ਤਥਾ
ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਾਮ, ਨਿਮਿਤ ਤੇ ਸਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ; ਇਹ ਸਾਰੇ ਤਪਸੀ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ ਵੀ।
ਸਰ੍ਵੇ ਰੁਦ੍ਰਾਤ੍ਮਕਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰ੍ਵੇ ਰੁਦ੍ਰਪਰਾਯਣਾਃ ਤਸ੍ਮਾਦਗ੍ਨਿਮੁਖੇ ਯਤ੍ਤਦ੍ਧੁਤਂ ਸ੍ਯਾਦੇਵ ਕੇਨਚਿਤ੍
ਇਹ ਸਾਰੇ ਰੁਦਰ-ਸਰੂਪ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕੋਈ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ,
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਰੁਦ੍ਰਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਦਤ੍ਤਂ ਸ੍ਯਾਨ੍ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯੋਗ੍ਨੀਨਾਮਨੁਕ੍ਰਾਂਤੋ ਯਥਾਤਥਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਕੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਗਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਨਾਤਿਵਿਸ੍ਤਰਤੋ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਪਿਤ੍ਃਨ੍ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਤਃ ਪਰਮ੍ ਯਸ੍ਮਾਤ੍षਡृਤਵਸ੍ਤੇषਾਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਸ੍ਥਾਨਾਭਿਮਾਨਿਨਾਮ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਪਿਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਹੋਰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਥਾਨ ਛੇ ਰੁਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਰੁਤਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ऋਤਵਃ ਪਿਤਰਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦਿਤ੍ਯੇषਾ ਵੈਦਿਕੀ ਸ਼੍ਰੁਤਿਃ ਯੁष੍ਮਾਦृਤੁषੁ ਸਰ੍ਵੇ ਹਿ ਜਾਯਂਤੇ ਸ੍ਥਾਸ੍ਨੁਜਂਗਮਾ
ਇਸ ਲਈ, ਪਿਤਰ ਰੁਤਾਂ ਹਨ — ਇਹ ਵੈਦਿਕ ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਹੈ; ਰੁਤਾਂ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਸਥਿਰ ਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਦੇਤੇ ਪਿਤਰ ਆਰ੍ਤਵਾ ਇਤਿ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ ਏਵਂ ਪਿਤ੍ਃਣਾਮੇਤੇषਾਮृਤੁਕਾਲਾਭਿਮਾਨਿਨਾਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਪਿਤਰ ਆਰਤਵ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਿਤਰ ਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਤ੍ਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਸ੍ਤਿष੍ਠਂਤੀਹਾਬ੍ਭ੍ਰਸਂਗਮਾਤ੍ ਆਗ੍ਨਿष੍ਵਾਤ੍ਤਾ ਬਰ੍ਹਿषਦਃ ਪਿਤਰੋ ਦ੍ਵਿਵਿਧਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ
ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਇੱਥੇ ਅਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਪਿਤਰ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ — ਅਗਨਿਸਵਾਤ ਤੇ ਬਰਹਿਸਦ।
ਅਯਜ੍ਵਾਨਸ਼੍ਚ ਯਜ੍ਵਾਨਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ਤੇ ਮृਹਮੇਧਿਨਃ ਸ੍ਵਧਾਸੂਤ ਪਿਤृਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵੇ ਕਨ੍ਯੇ ਲੋਕਵਿਸ਼੍ਰੁਤੇ
ਯਜਨਾ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਯਜਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ, ਮ੍ਰਿਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਪਿਤਰਾਂ ਤੋਂ, ਸਵਧਾ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੋ ਧੀਆਂ ਜਣੀਆਂ।
ਮੇਨਾਂ ਚ ਧਰਣੀਂ ਚੈਵ ਯਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਸ਼੍ਵਮਿਦਂ ਧृਤਮ੍ ਅਗ੍ਨਿष੍ਵਾਤ੍ਤਸੁਤਾ ਮੇਨਾ ਧਰਣੀ ਬਰ੍ਹਿषਤ੍ਸੁਤਾ
ਮੇਨਾ ਤੇ ਧਰਣੀ — ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਸਾਰਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਮੇਨਾ ਅਗਨਿਸਵਾਤ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਧਰਣੀ ਬਰਹਿਸਦ ਦੀ ਧੀ ਹੈ।
ਮੇਨਾ ਹਿਮਵਤਃ ਪਤ੍ਨੀ ਮੈਨਾਕਂ ਕ੍ਰੌਂਚਮੇਵ ਚ ਗੌਰੀਂ ਗਂਗਾਂ ਚ ਸੁषੁਵੇ ਭਵਾਂਗਾਸ਼੍ਲੇषਪਾਵਨੀਮ੍
ਮੇਨਾ, ਹਿਮਾਵਤ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਨੇ ਮੈਨਾਕ, ਕ੍ਰੌਂਚ, ਗੌਰੀ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਵਾਂਗ ਦੇ ਸੰਗ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਮੇਰੋਸ੍ਤੁ ਧਰਣੀ ਪਤ੍ਨੀ ਦਿਵ੍ਯੌषਧਿਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ਮਂਦਰਂ ਸੁषੁਵੇ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚਿਤ੍ਰਿਸੁਨ੍ਦਰਕਨ੍ਧਰਮ੍
ਧਰਤੀ, ਮੇਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਿਵਿਆਉਸ਼ਧੀਆਂ ਹਨ, ਨੇ ਮੰਦਰ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ گردਨ ਸੋਹਣੀ ਹੈ।
ਸ ਏਵ ਮਂਦਰਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਮੇਰੁਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤਪੋਬਲਾਤ੍ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਚ੍ਛ੍ਰੀਕਂਠਨਾਥਸ੍ਯ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯਾਵਸਥਂ ਗਤਃ
ਉਹੀ ਮੰਦਰ, ਮੇਰੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਤਪ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ, ਸ੍ਰੀਕੰਠ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦਾ ਵਾਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸਾਸੂਤਾ ਧਰਣੀ ਭੂਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ਕਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਃ ਵੇਲਾਂ ਚ ਨਿਯਤਿਂ ਚੈਵ ਤृਤੀਯਾਮਪਿ ਚਾਯਤਿਮ੍
ਧਰਤੀ ਨੇ ਫਿਰ ਤੀਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੁੜੀਆਂ, ਵੇਲਾ, ਨਿਯਤੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਆਯਤੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।
ਆਯਤਿਰ੍ਨਿਯਤਿਸ਼੍ਚੈਵ ਪਤ੍ਨ੍ਯੌ ਦ੍ਵੇ ਭृਗੁਪੁਤ੍ਰਯੋਃ ਸ੍ਵਾਯਂਭੁਵੇ ऽਂਤਰੇ ਪੂਰ੍ਵਂ ਕਥਿਤਸ੍ਤੇ ਤਦਨ੍ਵਯਃ
ਆਯਤੀ ਅਤੇ ਨਿਯਤੀ ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣੀਆਂ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਸਵਾਯੰਭੂ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਸੁषੁਵੇ ਸਾਗਰਾਦ੍ਵੇਲਾ ਕਨ੍ਯਾਮੇਕਾਮਨਿਂਦਿਤਾਮ੍ ਸਵਰ੍ਣਾਂ ਨਾਮ ਸਾਮੁਦ੍ਰੀਂ ਪਤ੍ਨੀਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰ੍ਹਿषਃ
ਸਾਗਰ ਤੋਂ ਵੇਲਾ ਨੇ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ ਕੁੜੀ ਜਨਮ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਵਰਨਾ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰਹਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ।
ਸਾਮੁਦ੍ਰੀ ਸੁषੁਵੇ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਦਸ਼ ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰ੍ਹਿषਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਾਚੇਤਸਾ ਨਾਮ ਧਨੁਰ੍ਵੇਦਸ੍ਯ ਪਾਰਗਾਃ
ਸਾਮੁਦਰੀ ਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰਹਿਸ ਲਈ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ ਪ੍ਰਾਚੇਤਸਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਧਨੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ।
ਯੇषਾਂ ਸ੍ਵਾਯਂਭੁਵੇ ਦਕ੍ਸ਼ਃ ਪੁਤ੍ਰਤ੍ਵਮਗਮਤ੍ਪੁਰਾ ਤ੍ਰਿਯਮ੍ਬਕਸ੍ਯ ਸ਼ਾਪੇਨ ਚਾਕ੍ਸ਼ੁषਸ੍ਯਾਂਤਰੇ ਮਨੋਃ
ਸਵਾਯੰਭੂ ਸਮੇਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦਕ੍ਸ਼ ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ ਮਨੁ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੁੱਤਰ ਬਣਿਆ।
ਇਤ੍ਯੇਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪੁਤ੍ਰਾਣਾਂ ਧਰ੍ਮਾਦੀਨਾਮ੍ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ਨਾਤਿਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪਤੋ ਵਿਪ੍ਰਾ ਨਾਤਿ ਵਿਸ੍ਤਰਤਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਹੇ ਵਿਦਵਾਨੋ, ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਧਰਮ ਆਦਿ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਨਾਂ ਵਧੇਰੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ, ਨਾਂ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਵਰ੍ਣਿਤਾ ਵੈ ਮਯਾ ਵਂਸ਼ਾ ਦਿਵ੍ਯਾ ਦੇਵਗਣਾਨ੍ਵਿਤਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਵਂਤਃ ਪ੍ਰਜਾਵਂਤੋ ਮਹਰ੍ਧਿਭਿਰਲਂਕृਤਾਃ
ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਵਿਆ ਵੰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹਨ, ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਚੁਸਤ, ਸੰਤਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਸਂਨਿਵੇਸ਼ੋ ऽਯਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਸਮੁਦ੍ਭਵਃ ਨ ਹਿ ਸ਼ਕ੍ਯਃ ਪ੍ਰਸਂਖ੍ਯਾਤੁਂ ਵਰ੍षਕੋਟਿਸ਼ਤੈਰਪਿ
ਇਹ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਹੈ, ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਿਣੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਰਾਜ੍ਞਾਮਪਿ ਚ ਯੋ ਵਂਸ਼ੋ ਦ੍ਵਿਧਾ ਸੋ ऽਪਿ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ਸੂਰ੍ਯਵਂਸ਼ਸ੍ਸੋਮਵਂਸ਼ ਇਤਿ ਪੁਣ੍ਯਤਮਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ
ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਵੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦੋ ਰਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਰਮ੍ਬਰੀषਸ਼੍ਚ ਯਯਾਤਿਰ੍ਨਾਹੁषਾਦਯਃ ਪੁਣ੍ਯਸ਼੍ਲੋਕਾਃ ਸ਼੍ਰੁਤਾ ਯੇ ऽਤ੍ਰ ਤੇ ਪਿ ਤਦ੍ਵਂਸ਼ਸਂਭਵਾਃ
ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ, ਅੰਬਰੀਸ਼, ਯਯਾਤੀ, ਨਾਹੁਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਇਥੇ ਸੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੰਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯੇ ਚ ਰਾਜऋषਯੋ ਨਾਨਾਵੀਰ੍ਯਸਮਨ੍ਵਿਤਾ ਕਿਂ ਤੈਃ ਫਲਮਨੁਤ੍ਕ੍ਰਾਂਤੈਰੁਕ੍ਤਪੂਰ੍ਵੈਃ ਪੁਰਾਤਨੈਃ
ਹੋਰ ਵੀ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਪਰ ਪੁਰਾਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਲ ਪੂਰੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਦੱਸਣ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?