ਪਿਤ੍ਰਾ ਨਿਯਮਿਤਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰਯੋਪਿ ਤ੍ਰਿषੁ ਕਰ੍ਮਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਰ੍ਗੇ ਹਰਿਸ੍ਤ੍ਰਾਣੇ ਰੁਦ੍ਰਃ ਸਂਹਰਣੇ ਤਥਾ
ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਤਾ ਨੇ ਤਿੰਨੋ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਨਿਯਤ ਕੀਤਾ: ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਲਈ, ਹਰੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਲਈ, ਅਤੇ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਸੰਹਾਰ ਲਈ।
ਤਥਾਪ੍ਯਨ੍ਯੋਨ੍ਯਮਾਤ੍ਸਰ੍ਯਾਦਨ੍ਯੋਨ੍ਯਾਤਿਸ਼ਯਾਸ਼ਿਨਃ ਤਪਸਾ ਤੋषਯਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਂ ਪਿਤਰਂ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਫਿਰ ਵੀ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਈਰਖਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵਧਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਤਪ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।
ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਃ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨਾਰਾਯਣੌ ਪੂਰ੍ਵਂ ਰੁਦ੍ਰਃ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਰੇ ऽਸृਜਤ੍
ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਭ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਪਿਛਲੇ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਨਾਰਾਏਣ ਨੂੰ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ।
ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਰੇ ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਰੁਦ੍ਰਵਿष੍ਣੂ ਜਗਨ੍ਮਯਃ ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਭਗਵਾਨ੍ਰੁਦ੍ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਸृਜਤ੍ਪੁਨਃ
ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਰੁਦਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਰੂਪ ਹਨ, ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੇ; ਅਤੇ ਮੁੜ, ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਰੁਦਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ।
ਨਾਰਾਯਣਂ ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਸृਜਤ੍ਪੁਨਃ ਏਵਂ ਕਲ੍ਪੇषੁ ਕਲ੍ਪੇषੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਮਹੇਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਨਾਰਾਯਣ ਨੂੰ ਮੁੜ ਰਚਿਆ, ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰ ਇੱਕ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਉਪਜਦੇ ਹਨ।
ਪਰਸ੍ਪਰੇਣ ਜਾਯਂਤੇ ਪਰਸ੍ਪਰਹਿਤੈषਿਣਃ ਤਤ੍ਤਤ੍ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਮਧਿਕृਤ੍ਯ ਮਹਰ੍षਿਭਿਃ
ਉਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਘਟਨਾ-ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਕਥ੍ਯਤੇ ਤੇषਾਂ ਪਰਸ੍ਪਰਸਮੁਦ੍ਭਵਾਤ੍ ਸ਼ृਣੁ ਤੇषਾਂ ਕਥਾਂ ਚਿਤ੍ਰਾਂ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਪਾਪਪ੍ਰਮੋਚਿਨੀਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਇਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਉਪਜੀ ਹੋਈ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਜੋਈ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਲ੍ਪੇ ਤਤ੍ਪੁਰੁषੇ ਵृਤ੍ਤਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਃ ਪੁਰਾ ਨਾਰਾਯਣੋ ਨਾਮ ਕਲ੍ਪੇ ਵੈ ਮੇਘਵਾਹਨੇ
ਉਸ ਕਲਪ ਵਿੱਚ, ਤਤਪੁਰੁਸ਼ ਰਚਨਾ ਸਮੇਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਕਿ ਨਾਰਾਯਣ ਦਾ ਨਾਮ ਮੇਘਵਾਹਨ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਤੁ ਮੇਘੋ ਭੂਤ੍ਵਾਵਹਦ੍ਧਰਾਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਭਾਵਂ ਸਮਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਜਗਦ੍ਗੁਰੁਃ
ਇਕ ਦਿਵਿਆ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਹ ਮੇਘ ਬਣ ਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ। ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ—
ਸਰ੍ਵਸ੍ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਭਾਵੇਨ ਪ੍ਰਦਦੌ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਵ੍ਯਯਾਮ੍ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸ਼ਿਵਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਾਤ੍ਤਦਾ
ਸਭ ਨੂੰ, ਸਭ ਦੇ ਅਤਮਾ ਬਣ ਕੇ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ, ਸਭ ਦੇ ਮਾਲਕ ਤੋਂ ਮਿਲੀ, ਤੇ ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਅਤਮਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸਸਰ੍ਜ ਭਗਾਵਨ੍ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵਸृਜਾ ਸਹ ਵਿष੍ਣੋਸ੍ਤਦ੍ਵੈਭਵਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸृष੍ਟਸ੍ਤੇਨ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੇ ਫਿਰ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਰਚਿਆ। ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੀ ਉਸ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਿਤਾਮਹ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਉਸ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ।
ਈਰ੍ष੍ਯਯਾ ਪਰਯਾ ਗ੍ਰਸ੍ਤਃ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ਗਚ੍ਛ ਵਿष੍ਣੋ ਮਯਾ ਜ੍ਞਾਤਂ ਤਵ ਸਰ੍ਗਸ੍ਯ ਕਾਰਣਮ੍ ਆਵਯੋਰਧਿਕਸ਼੍ਚਾਸ੍ਤਿ ਸ ਰੁਦ੍ਰੋ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਤਿੱਖੀ ਈਰਖਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਹੱਸ ਕੇ ਕਿਹਾ: 'ਵਿਸ਼ਨੁ, ਜਾ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਰਚਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨੂੰ ਸਮਝ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਦੋਨੋਂ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਇੱਕ ਹੈ—ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।'
ਤਸ੍ਯ ਦੇਵਾਧਿਦੇਵਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਃ ਸ੍ਰष੍ਟਾ ਤ੍ਵਂ ਭਗਵਾਨਾਦ੍ਯਃ ਪਾਲਕਃ ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਃ
ਉਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੂੰ, ਭਗਵਾਨ, ਪਹਿਲਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈਂ, ਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਰਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ।
ਅਹਂ ਚ ਤਪਸਾਰਾਧ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਨਾਯਕਮ੍ ਤ੍ਵਯਾ ਸਹ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਤ੍ਰ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਮੈਂ ਵੀ ਤਪ ਕਰਕੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਾਂਗਾ। ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਰਚਾਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਏਵਂ ਵਿष੍ਣੁਮੁਪਾਲਭ੍ਯ ਭਗਵਾਨਬ੍ਜਸਮ੍ਭਵਃ ਏਵਂ ਵਿਜ੍ਞਾਪਯਾਮਾਸ ਤਪਸਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸ਼ਂਕਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਕਮਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਭਗਵਾਨ ਨੇ, ਤਪ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਬੇਨਤੀ ਰੱਖੀ।
ਭਗਵਨ੍ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ਤਵ ਵਾਮਾਂਗਜੋ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂਗਭਵੋ ਹ੍ਯਹਮ੍
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਤੇਰੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਤੇ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ।
ਮਯਾ ਸਹ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਤਥਾਪ੍ਯਸृਜਦਚ੍ਯੁਤਃ ਸ ਮਤ੍ਸਰਾਦੁਪਾਲਬ੍ਧਸ੍ਤ੍ਵਦਾਸ਼੍ਰਯਬਲਾਨ੍ਮਯਾ
ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਅਚ੍ਯੁਤ ਨੇ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਰਚਿਆ। ਮੈਂ ਈਰਖਾ ਕਰਕੇ, ਤੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਆਸਰਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਣਿਆ।
ਮਦ੍ਭਾਵਾਨ੍ਨਾਧਿਕਸ੍ਤੇਤਿ ਭਾਵਸ੍ਤ੍ਵਯਿ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰੇ ਤ੍ਵਤ੍ਤ ਏਵ ਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰਾਵਯੋਸ੍ਸਦृਸ਼ੀ ਯਤਃ
ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ ਹਾਂ; ਇਹ ਤੇਰੇ ਬਾਰੇ ਸੱਚ ਹੈ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਡੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸਿਰਫ ਤੈਥੋਂ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਦੋਨੋਂ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਹਾਂ।
ਤਸ੍ਯ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਕृਤਵਾਨਸਿ ਤਥਾ ਮਮਾਪਿ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਦਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਸ਼ਂਕਰ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਕਿਰਪਾ ਦਿੱਤਾ, ਓਹੀ ਸਭ ਕੁਝ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਵਿਜ੍ਞਾਪਿਤਸ੍ਤੇਨ ਭਗਵਾਨ੍ ਭਗਨੇਤ੍ਰਹਾ ਨ੍ਯਾਯੇਨ ਵੈ ਦਦੌ ਸਰ੍ਵਂ ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਸ ਘृਣਾਨਿਧਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਭਗਵਾਨ, ਭਗਾ ਦੀ ਅੱਖ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਨਿਆਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਸਭ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਦਇਆ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ।
ਲਬ੍ਧ੍ਵੈਵਮੀਸ਼੍ਵਰਾਦੇਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਤਾਂ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ਤ੍ਵਰਮਾਣੋਥ ਸਂਗਮ੍ਯ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਤੋਂ ਸਭ ਦਾ ਅਤਮਾ ਹੋਣ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਮਿਲੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਜਲਦੀ ਕਰਕੇ, ਉੱਚਤਮ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ।
ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਰ੍ਣਵਾਲਯੇ ਸ਼ੁਭ੍ਰੇ ਵਿਮਾਨੇ ਸੂਰ੍ਯਸਂਨਿਭੇ ਹੇਮਰਤ੍ਨਾਨ੍ਵਿਤੇ ਦਿਵ੍ਯੇ ਮਨਸਾ ਤੇਨ ਨਿਰ੍ਮਿਤੇ
ਖੀਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਾਸ ਵਿੱਚ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਸੋਨੇ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਦਿਵਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ।
ਅਨਂਤਭੋਗਸ਼ਯ੍ਯਾਯਾਂ ਸ਼ਯਾਨਂ ਪਂਕਜੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਮੁਦਾਰਾਂਗਂ ਸਰ੍ਵਾਭਰਣਭੂषਿਤਮ੍
ਅਨੰਤ ਸੱਪ ਦੀ ਸੇਜ 'ਤੇ ਵਿਹੜਾ ਹੋਇਆ, ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਚਾਰ ਭੁਜਾਂ ਵਾਲਾ, ਉੱਚਾ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਸਰੀਰ, ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਸ਼ਂਖਚਕ੍ਰਧਰਂ ਸੌਮ੍ਯਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਬਿਂਬਸਮਾਨਨਮ੍ ਸ਼੍ਰੀਵਤ੍ਸਵਕ੍ਸ਼ਸਂ ਦੇਵਂ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਮਧੁਰਸ੍ਮਿਤਮ੍
ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਚੱਕਰ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ, ਨਰਮ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲਾ, ਚੰਨ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ, ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ, ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਭਰੀ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲਾ ਪਰਮਾਤਮਾ।
ਧਰਾਮृਦੁਕਰਾਂਭੋਜਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਰਕ੍ਤਪਦਾਂਬੁਜਮ੍ ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਰ੍ਣਵਾਮृਤਮਿਵ ਸ਼ਯਾਨਂ ਯੋਗਨਿਦ੍ਰਯਾ
ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਧਰਤੀ ਦੀ ਨਰਮ ਕਮਲ-ਹਥੀਂ ਛੂਹ ਕੇ ਲਾਲ ਹੋਏ ਹੋਏ, ਦੁੱਧ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਸੇਜ 'ਤੇ ਵਿਹੜਾ, ਯੋਗ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਲੀਨ।
ਤਮਸਾ ਕਾਲਰੁਦ੍ਰਾਖ੍ਯਂ ਰਜਸਾ ਕਨਕਾਂਡਜਮ੍ ਸਤ੍ਤ੍ਵੇਨ ਸਰ੍ਵਗਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਨਿਰ੍ਗੁਣਤ੍ਵੇ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਅੰਧਕਾਰ ਵਿਚ ਉਹ ਕਾਲਰੁਦ੍ਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਰਜਸ ਵਿਚ ਸੋਨੇ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ, ਸਤਵ ਵਿਚ ਸਭ ਥਾਂ ਵਿਅਪਕ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਤੇ ਨਿਰਗੁਣ ਅਵਸਥਾ ਵਿਚ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹੈ।
ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪੁਰੁषਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰਗਲ੍ਭਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ਗ੍ਰਸਾਮਿ ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਵਿष੍ਣੋ ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਯਥਾ ਪੁਰਾ
ਉਸ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ ਆਖਿਆ: 'ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਖਾ ਲਵਾਂਗਾ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਾ ਲਿਆ ਸੀ।'
ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਤਿਬੁਦ੍ਧ੍ਯ ਪਿਤਾਮਹਮ੍ ਉਦੈਕ੍ਸ਼ਤ ਮਹਾਬਾਹੁਸ੍ਸ੍ਮਿਤਮੀषਚ੍ਚਕਾਰ ਚ
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਜਾਗ ਕੇ, ਪਿਤਾਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮੁਸਕਰਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਵਸਰੇ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਗ੍ਰਸ੍ਤਸ੍ਤੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ਸृष੍ਟਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸਦ੍ਯੋ ਭ੍ਰੁਵੋਰ੍ਮਧ੍ਯਾਦਯਤ੍ਨਤਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵੱਲੋਂ ਸਮਾ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ, ਭੌਂਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚੋਂ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਜਤਨ ਦੇ, ਮੁੜ ਰਚਿਆ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਵਸਰੇ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਭਗਵਾਨਿਨ੍ਦੁਭੂषਣਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਤਯੋਰਪਿ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਰੂਪੋ ਰੂਪਮਾਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਚੰਦ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਭਗਵਾਨ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲ ਸੁਰਤ ਰੂਪ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।