ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਏਵਂ ਪਰਸ੍ਪਰੋਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਧਾਰਯਂਤਿ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ ਆਧਾਰਾਧੇਯਭਾਵੇਨ ਵਿਕਾਰਾਸ੍ਤੁ ਵਿਕਾਰਿषੁ

ਇਹ ਤੱਤ ਇਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਉਪਜਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਟਿਕਾਓਂਦੇ ਹਨ; ਜਿਵੇਂ ਆਧਾਰ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ, ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ.

ਕੂਰ੍ਮੋਂਗਾਨਿ ਯਥਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਸਾਰ੍ਯ ਵਿਨਿਯਚ੍ਛਤਿ ਵਿਕਾਰਾਂਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ऽਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸृष੍ਟ੍ਵਾ ਭੂਯੋ ਨਿਯਚ੍ਛਤਿ

ਜਿਵੇਂ ਕਛੂਆ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਮੁੜ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਵਿਅਕਤ ਤੱਤ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ.

ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਪ੍ਰਭਵਂ ਸਰ੍ਵਮਾਨੁਲੋਮ੍ਯੇਨ ਜਾਯਤੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਪ੍ਰਲਯਕਾਲੇ ਤੁ ਪ੍ਰਤਿਲੋਮ੍ਯੇਨੁਲੀਯਤੇ

ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਵਿਅਕਤ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮਰਜੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਪਜਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਲੈ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਾਪਸ ਅਵਿਅਕਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.

ਗੁਣਾਃ ਕਾਲਵਸ਼ਾਦੇਵ ਭਵਂਤਿ ਵਿषਮਾਃ ਸਮਾਃ ਗੁਣਸਾਮ੍ਯੇ ਲਯੋ ਜ੍ਞੇਯੋ ਵੈषਮ੍ਯੇ ਸृष੍ਟਿਰੁਚ੍ਯਤੇ

ਗੁਣ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਕਦੇ ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਕਦੇ ਸਮਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਗੁਣ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਲੈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜਦੋਂ ਅਸਮਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਰਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ.

ਤਦਿਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਯੋਨਿਰੇਤਦਂਡਂ ਘਨਂ ਮਹਤ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞ ਉਚ੍ਯਤੇ

ਇਹ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਜਣਨ-ਸਥਾਨ ਹੈ — ਇਹ ਘਣਾ ਵਿਸ਼ਵ-ਅੰਡ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖੇਤਰ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਖੇਤਰ ਦਾ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.

ਇਤੀਦृਸ਼ਾਨਾਮਣ੍ਡਾਨਾਂ ਕੋਟ੍ਯੋ ਜ੍ਞੇਯਾਃ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਗਤ੍ਵਾਤ੍ਪ੍ਰਧਾਨਸ੍ਯ ਤਿਰ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਮਧਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ-ਅੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਲੱਖਾਂ-ਕੋਟੀਆਂ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹਰ ਥਾਂ, ਪਾਸੇ, ਉਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ.

ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣੋ ਹਰਯੋ ਭਵਾਃ ਸृष੍ਟਾ ਪ੍ਰਧਾਨੇਨ ਤਥਾ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਸ਼ਂਭੋਸ੍ਤੁ ਸਨ੍ਨਿਧਿਮ੍

ਹਰ ਥਾਂ, ਚਾਰ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਹਰਿ ਤੇ ਭਵ (ਸ਼ਿਵ) ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੱਤ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ.

ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਪਰੋਵ੍ਯਕ੍ਤਾਦਂਡਮਵ੍ਯਕ੍ਤਸਂਭਵਮ੍ ਅਣ੍ਡਾਜ੍ਜਜ੍ਞੇ ਵਿਭੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਾਸ੍ਤੇਨ ਕृਤਾਸ੍ਤ੍ਵਿਮੇ

ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਅਵਿਅਕਤ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ, ਅਵਿਅਕਤ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵ-ਅੰਡ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਅੰਡ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਬਣਦੇ ਹਨ.

ਅਬੁਦ੍ਧਿਪੂਰ੍ਵਃ ਕਥਿਤੋ ਮਯੈष ਪ੍ਰਧਾਨਸਰ੍ਗਃ ਪ੍ਰਥਮਃ ਪ੍ਰਵृਤਃ ਆਤ੍ਯਂਤਿਕਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਲਯੋਨ੍ਤਕਾਲੇ ਲੀਲਾਕृਤਃ ਕੇਵਲਮੀਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯ

ਜੋ ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਬਿਨਾ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਹੋਈ; ਤੇ ਆਖਰੀ ਪ੍ਰਲੈ ਵੇਲੇ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਾ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ.

ਯਤ੍ਤਤ੍ਸ੍ਮृਤਂ ਕਾਰਣਮਪ੍ਰਮੇਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪ੍ਰਸੂਤਿਃ ਅਨਾਦਿਮਧ੍ਯਾਨ੍ਤਮਨਨ੍ਤਵੀਰ੍ਯਂ ਸ਼ੁਕ੍ਲਂ ਸੁਰਕ੍ਤਂ ਪੁਰੁषੇਣ ਯੁਕ੍ਤਮ੍

ਜੋ ਅਣਗਣੇ ਕਾਰਨ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪ੍ਰਧਾਨ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਸਰੋਤ — ਜਿਸ ਦਾ ਨਾ ਆਰੰਭ, ਨਾ ਮੱਧ, ਨਾ ਅੰਤ ਹੈ, ਅਨੰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ, ਗੂੜ੍ਹਾ ਲਾਲ, ਤੇ ਪੁਰੁਸ਼ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ.

ਉਤ੍ਪਾਦਕਤ੍ਵਾਦ੍ਰਜਸੋਤਿਰੇਕਾਲ੍ਲੋਕਸ੍ਯ ਸਂਤਾਨਵਿਵृਦ੍ਧਿਹੇਤੂਨ੍ ਅष੍ਟੌ ਵਿਕਾਰਾਨਪਿ ਚਾਦਿਕਾਲੇ ਸृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਮਸ਼੍ਨਾਤਿ ਤਥਾਂਤਕਾਲੇ

ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਤੇ ਰਜਸ ਦੇ ਵੱਧ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਵਾਧੂ ਤੇ ਫੈਲਾਓ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ; ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ, ਆਖਰ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ.

ਪ੍ਰਕृਤ੍ਯਵਸ੍ਥਾਪਿਤਕਾਰਣਾਨਾਂ ਯਾ ਚ ਸ੍ਥਿਤਿਰ੍ਯਾ ਚ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਃ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਮਪ੍ਰਾਕृਤਵੈਭਵਸ੍ਯ ਸਂਕਲ੍ਪਮਾਤ੍ਰੇਣ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯ

ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵਲੋਂ ਬਣਾਏ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਤੇ ਮੁੜ ਚਲਣ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ.

ਮਨ੍ਵਂਤਰਾਣਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਕਲ੍ਪਭੇਦਾਂਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ਤੇष੍ਵੇਵਾਂਤਰਸਰ੍ਗਂ ਚ ਪ੍ਰਤਿਸਰ੍ਗਂ ਚ ਨੋ ਵਦ

ਸਾਰੇ ਮਨੂਆਂ ਤੇ ਕਲਪਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਗਾਂ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਧ-ਰਚਨਾ ਤੇ ਮੁੜ-ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ.

ਕਾਲਸਂਖ੍ਯਾਵਿਵृਤ੍ਤਸ੍ਯ ਪਰਾਰ੍ਧੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ੍ਸ੍ਮृਤਃ ਤਾਵਾਂਸ਼੍ਚੈਵਾਸ੍ਯ ਕਾਲੋਨ੍ਯਸ੍ਤਸ੍ਯਾਂਤੇ ਪ੍ਰਤਿਸृਜ੍ਯਤੇ

ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਉਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਹੋਰ ਸਮਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੁੜ ਰਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ.

ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਤਸ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਨਃ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਮਹਾਭਾਗਾ ਮਨੂਨਾਂ ਪਰਿਵृਤ੍ਤਯਃ

ਹਰ ਦਿਨ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ, ਚੌਦਾਂ ਵੱਡੇ ਮਨੂਆਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਚਲਦੇ ਹਨ.

ਅਨਾਦਿਤ੍ਵਾਦਨਂਤਤ੍ਵਾਦਜ੍ਞੇਯਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ ਮਨ੍ਵਂਤਰਾਣਿ ਕਲ੍ਪਾਸ਼੍ਚ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਾ ਵਚਨਾਤ੍ਪृਥਕ੍

ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਨਾ ਆਰੰਭ ਹੈ, ਨਾ ਅੰਤ, ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਮਨੂਆਂ ਤੇ ਕਲਪਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ.

ਉਕ੍ਤੇष੍ਵਪਿ ਚ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਾਂ ਵੋ ਵਚੋ ਮਮ ਕਿਮਿਹਾਸ੍ਤਿ ਫਲਂ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨ ਪृਥਕ੍ ਵਕ੍ਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇ

ਭਾਵੇਂ ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮੇਰੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਨ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ ਹੈ? ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ.

ਯ ਏਵ ਖਲੁ ਕਲ੍ਪੇषੁ ਕਲ੍ਪਃ ਸਂਪ੍ਰਤਿ ਵਰ੍ਤਤੇ ਤਤ੍ਰ ਸਂਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਵਰ੍ਤਂਤੇ ਸृष੍ਟਯਃ ਪ੍ਰਤਿਸृष੍ਟਯਃ

ਜੋ ਕਲਪ ਇਸ ਵੇਲੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੇ ਚੱਕਰ ਛੋਟੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਂ ਵਰ੍ਤਤੇ ਕਲ੍ਪੋ ਵਾਰਾਹੋ ਨਾਮ ਨਾਮਤਃ ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਨਪਿ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਮਨਵਸ੍ਤੁ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼

ਇਹ ਜੋ ਕਲਪ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ 'ਵਾਰਾਹ' ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਚੌਦਾਂ ਮਨੂ ਹਨ।

ਸ੍ਵਾਯਂਭੁਵਾਦਯਸ੍ਸਪ੍ਤ ਸਪ੍ਤ ਸਾਵਰ੍ਣਿਕਾਦਯਃ ਤੇषੁ ਵੈਵਸ੍ਵਤੋ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਮੋ ਵਰ੍ਤਤੇ ਮਨੁਃ

ਸਵਾਯੰਭੂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸਾਵਰਨੀ ਆਦਿ ਸੱਤ ਮਨੂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਮਨੂ 'ਵੈਵਸਵਤ' ਹੁਣ ਰਾਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਮਨ੍ਵਂਤਰੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਸਰ੍ਗਸਂਹਾਰਵृਤ੍ਤਯਃ ਪ੍ਰਾਯਃ ਸਮਾਭਵਂਤੀਤਿ ਤਰ੍ਕਃ ਕਾਰ੍ਯੋ ਵਿਜਾਨਤਾ

ਹਰ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਣ।

ਪੂਰ੍ਵਕਲ੍ਪੇ ਪਰਾਵृਤ੍ਤੇ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੇ ਕਾਲਮਾਰੁਤੇ ਸਮੁਨ੍ਮੂਲਿਤਮੂਲੇषੁ ਵृਕ੍ਸ਼ੇषੁ ਚ ਵਨੇषੁ ਚ

ਜਦ ਪਿਛਲਾ ਕਲਪ ਮੁਕ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹਵਾ ਚੱਲੀ, ਤਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਜੜਾਂ ਉਖੜ ਗਈਆਂ।

ਜਗਂਤਿ ਤृਣਵਕ੍ਤ੍ਰੀਣਿ ਦੇਵੇ ਦਹਤਿ ਪਾਵਕੇ ਵृष੍ਟ੍ਯਾ ਭੁਵਿ ਨਿषਿਕ੍ਤਾਯਾਂ ਵਿਵੇਲੇष੍ਵਰ੍ਣਵੇषੁ ਚ

ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਘਾਹ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ, ਦਿਵਿਆ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜ ਗਈ; ਫਿਰ ਜਦ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਮੀਂਹ ਪਿਆ, ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਪਰ ਆ ਗਏ।

ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਮਗ੍ਨਾਸੁ ਵਾਰਿਪੂਰੇ ਮਹੀਯਸਿ ਤਦਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚਟੁਲਾਕ੍ਸ਼ੇਪੈਸ੍ਤਰਂਗਭੁਜਮਣ੍ਡਲੈਃ

ਜਦ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵੱਡੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਈਆਂ, ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਢੱਕ ਲਿਆ।

ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਚਣ੍ਡਨृਤ੍ਯੇषੁ ਤਤਃ ਪ੍ਰਲਯਵਾਰਿषੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਨਾਰਾਯਣੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸੁष੍ਵਾਪ ਸਲਿਲੇ ਸੁਖਮ੍

ਜਦ ਪ੍ਰਲੈ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਨੱਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨਾਰਾਇਣ ਬਣ ਕੇ ਪਾਣੀ 'ਤੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੋ ਗਿਆ।

ਇਮਂ ਚੋਦਾਹਰਨ੍ਮਂਤ੍ਰਂ ਸ਼੍ਲੋਕਂ ਨਾਰਾਯਣਂ ਪ੍ਰਤਿ ਤਂ ਸ਼ृਣੁਧ੍ਵਂ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਸ੍ਤਦਰ੍ਥਂ ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਾਸ਼੍ਰਯਮ੍

ਉਸ ਸਮੇਂ, ਨਾਰਾਇਣ ਲਈ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ; ਹੇ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣੋ, ਇਹ ਆਪਣੇ ਅੱਖਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅਰਥ ਦੱਸਦਾ ਹੈ।

ਆਪੋ ਨਾਰਾ ਇਤਿ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਆਪੋ ਵੈ ਨਰਸੂਨਵਃ ਅਯਨਂ ਤਸ੍ਯ ਤਾ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤੇਨ ਨਾਰਾਯਣਃ ਸ੍ਮृਤਃ

ਪਾਣੀ ਨੂੰ 'ਨਰਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਨਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਰਾਮ-ਥਾਂ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ 'ਨਾਰਾਇਣ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਿਵਯੋਗਮਯੀਂ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਬਦ੍ਧਾਂਜਲਿ ਪੁਟਾਸ੍ਸਿਦ੍ਧਾ ਜਨਲੋਕਨਿਵਾਸਿਨਃ

ਜੋ ਸਿੱਧ ਲੋਕ ਜਨ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ-ਯੋਗ ਦੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।

ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੈਃ ਪ੍ਰਬੋਧਯਾਮਾਸੁਃ ਪ੍ਰਭਾਤਸਮਯੇ ਸੁਰਾਃ ਯਥਾ ਸृष੍ਟ੍ਯਾਦਿਸਮਯੇ ਈਸ਼੍ਵਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤਯਃ ਪੁਰਾ

ਸਵੇਰੇ, ਦੇਵਤਾ ਉਸ ਨੂੰ ਸਤੁਤੀ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਆਦਿ ਵੇਲੇ ਵੇਦਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਜਗਾਇਆ ਸੀ।