ਗੁਣਸਾਮ੍ਯੇ ਤਦਾ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਵਿਭਾਗੇ ਤਮੋਦਯੇ ਸ਼ਾਂਤਵਾਤੈਕਨੀਰੇ ਚ ਨ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਾਯਤ ਕਿਂਚਨ
ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਮਤਾ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤਮ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ ਤੇ ਇਕੋ ਵੱਲੀ, ਹਵਾ-ਰਹਿਤ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਸਦਾ ਨਹੀਂ।
ਅਪ੍ਰਜ੍ਞਾਤੇ ਜਗਤ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਕ ਏਵ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਉਪਾਸ੍ਯ ਰਜਨੀਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾਂ ਪਰਾਂ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰੀਂ ਤਤਃ
ਜਦ ਸੰਸਾਰ ਅਗਿਆਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਕੋ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਰਾਤ, ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ ਨੂੰ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਭਾਤਾਯਾਂ ਤੁ ਸ਼ਰ੍ਵਰ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨਪੁਰੁषਾਵੁਭੌ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਕ੍ਸ਼ੋਭਯਾਮਾਸ ਮਾਯਾਯੋਗਾਨ੍ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਪਰ ਜਦ ਰਾਤ ਮੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਮਾਇਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਆਤਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪੁਨਰਸ਼ੇषਾਣਾਂ ਭੂਤਾਨਾਂ ਪ੍ਰਭਵਾਪ੍ਯਯਾਤ੍ ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਾਦਭਵਤ੍ਸृष੍ਟਿਰਾਜ੍ਞਯਾ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਃ
ਫਿਰ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤੋਂ ਰਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਜਿੰਦਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਤੇ ਮਿਟਣ ਦੀ ਕ੍ਰਿਆ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵੋਤ੍ਤਰੋਤ੍ਤਰਵਿਚਿਤ੍ਰਮਨੋਰਥਸ੍ਯ ਯਸ੍ਯੈਕਸ਼ਕ੍ਤਿਸ਼ਕਲੇ ਸਕਲਸ੍ਸਮਾਪ੍ਤਃ ਆਤ੍ਮਾਨਮਧ੍ਵਪਤਿਮਧ੍ਵਵਿਦੋ ਵਦਂਤਿ ਤਸ੍ਮੈ ਨਮਃ ਸਕਲਲੋਕਵਿਲਕ੍ਸ਼ਣਾਯ
ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਇਕ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਵਿਸ਼ਵ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਜੀਬ ਤੇ ਵਧਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਸਮਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਹ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਰਾਹ ਦਾ ਮਾਲਕ ਤੇ ਆਪ ਹੀ ਆਤਮਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ—ਉਸ ਵੱਖਰੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਪੁਰੁषਾਧਿष੍ਠਿਤਾਤ੍ਪੂਰ੍ਵਮਵ੍ਯਕ੍ਤਾਦੀਸ਼੍ਵਰਾਜ੍ਞਯਾ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾਦਯੋ ਵਿਸ਼ੇषਾਂਤਾ ਵਿਕਾਰਾਸ਼੍ਚਾਭਵਨ੍ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਪੁਰਖ ਦੇ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਤੋਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਹੋਰ ਤੱਤ, ਖਾਸ ਤੱਤਾਂ ਤੱਕ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਬਦਲਾਅ ਸਮੇਤ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਤਤਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ਵਿਕਾਰੇਭ੍ਯੋ ਰੁਦ੍ਰੋ ਵਿष੍ਣੁਃ ਪਿਤਾਮਹਃ ਕਾਰਣਤ੍ਵੇਨ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਤ੍ਰਯੋ ਦੇਵਾਃ ਪ੍ਰਜਜ੍ਞਿਰੇ
ਫਿਰ, ਉਹਨਾਂ ਬਦਲਾਅਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਰੁਦ੍ਰ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਪਿਤਾਮਹ (ਬ੍ਰਹਮਾ)—ਇਹ ਤਿੰਨ ਦੇਵਤਾ, ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵਜੋਂ, ਜਨਮ ਲਏ।
ਸਰ੍ਵਤੋ ਭੁਵਨਵ੍ਯਾਪ੍ਤਿਸ਼ਕ੍ਤਿਮਵ੍ਯਾਹਤਾਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਜ੍ਞਾਨਮਪ੍ਰਤਿਮਂ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਂ ਚਾਣਿਮਾਦਿਕਮ੍
ਉਹ ਸਾਰੇ ਭੁਵਨਾਂ ਵਿਚ ਫੈਲਣ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ-ਰਹਿਤ ਸ਼ਕਤੀ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਗਿਆਨ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸਰਵਭੌਮਤਾ ਅਤੇ ਅਣਿਮਾ ਆਦਿ ਅਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਸृष੍ਟਿਸ੍ਥਿਤਿਲਯਾਖ੍ਯੇषੁ ਕਰ੍ਮਸੁ ਤ੍ਰਿषੁ ਹੇਤੁਤਾਮ੍ ਪ੍ਰਭੁਤ੍ਵੇਨ ਸਹੈਤੇषਾਂ ਪ੍ਰਸੀਦਤਿ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸੰਭਾਲ ਤੇ ਲੈਣ ਦੇ ਤਿੰਨ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਆਪਣੀ ਸਰਵਭੌਮਤਾ ਸਮੇਤ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਰੇ ਪੁਨਸ੍ਤੇषਾਮਸ੍ਪਰ੍ਧਾ ਬੁਦ੍ਧਿਮੋਹਿਨਾਮ੍ ਸਰ੍ਗਰਕ੍ਸ਼ਾਲਯਾਚਾਰਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਪ੍ਰਦਦੌ ਚ ਸਃ
ਇੱਕ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਪਸੀ ਰੋੜ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਭਟਕਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸੰਭਾਲ ਤੇ ਲੈਣ ਦਾ ਕੰਮ ਦਿੱਤਾ।
ਏਤੇ ਪਰਸ੍ਪਰੋਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਧਾਰਯਨ੍ਤਿ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ ਪਰਸ੍ਪਰੇਣ ਵਰ੍ਧਂਤੇ ਪਰਸ੍ਪਰਮਨੁਵ੍ਰਤਾਃ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਆਪਸ ਵਿਚੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਢੋਣਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਰਾਹੀਂ ਵਧਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਆਪਸ ਵਿਚ ਨਿਭੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਿष੍ਣੁਃ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਰੁਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ ਨਾਨੇਨ ਤੇषਾਮਾਧਿਕ੍ਯਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਂ ਚਾਤਿਰਿਚ੍ਯਤੇ
ਕਦੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਕਦੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਕਦੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਧੀਕਤਾ ਜਾਂ ਸਰਵਭੌਮਤਾ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀ।
ਮੂਰ੍ਖਾ ਨਿਂਦਂਤਿ ਤਾਨ੍ਵਾਗ੍ਭਿਃ ਸਂਰਂਭਾਭਿਨਿਵੇਸ਼ਿਨਃ ਯਾਤੁਧਾਨਾ ਭਵਂਤ੍ਯੇਵ ਪਿਸ਼ਾਚਾਸ਼੍ਚ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਮੂਰਖ, ਜੋ ਝਗੜੇ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰਾ-ਭਲਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਐਸੇ ਲੋਕ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਤੇ ਪਿਸ਼ਾਚ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦੇਵੋ ਗੁਣਤ੍ਰਯਾਤੀਤਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਵ੍ਯੂਹੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਸਕਲਸ੍ਸਕਲਾਧਾਰਸ਼ਕ੍ਤੇਰੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਮ੍
ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਭ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਢੋਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਸੋਯਮਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਰਯਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਚ ਲੀਲਾਕृਤਜਗਤ੍ਸृष੍ਟਿਰੀਸ਼੍ਵਰਤ੍ਵੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਇਹੀ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਖੇਡ ਵਜੋਂ ਜਗਤ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਪੁਰਖ ਅਤੇ ਜਗਤ ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵਜੋਂ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਯਸ੍ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਾਤ੍ਪਰੋ ਨਿਤ੍ਯੋ ਨਿष੍ਕਲਃ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ ਸ ਏਵ ਚ ਤਦਾਧਾਰਸ੍ਤਦਾਤ੍ਮਾ ਤਦਧਿष੍ਠਿਤਃ
ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਭਾਗ-ਰਹਿਤ, ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ—ਉਹੀ ਸਭ ਦਾ ਆਧਾਰ, ਸਭ ਦੀ ਆਤਮਾ ਤੇ ਸਭ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਸ਼੍ਚੈਵ ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਪੁਰੁषਸ੍ਤਥਾ ਸਦਾਸ਼ਿਵਭਵੋ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਸ਼ਿਵਾਤ੍ਮਕਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਪੁਰਖ, ਸਦਾ-ਸ਼ਿਵ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਬ੍ਰਹਮਾ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਧਾਨਾਤ੍ਪ੍ਰਥਮਂ ਜਜ੍ਞੇ ਵृਦ੍ਧਿਃ ਖ੍ਯਾਤਿਰ੍ਮਤਿਰ੍ਮਹਾਨ੍ ਮਹਤ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਸਂਕ੍ਸ਼ੋਭਾਦਹਂਕਾਰਸ੍ਤ੍ਰਿਧਾ ऽਭਵਤ੍
ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਧਾ, ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਮਹਾਨ ਤੱਤ ਪੈਦਾ ਹੋਏ; ਮਹਾਨ ਤੱਤ ਦੇ ਹਿਲਣ ਨਾਲ, ਅਹੰਕਾਰ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ।
ਅਹਂਕਾਰਸ਼੍ਚ ਭੂਤਾਨਿ ਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਾਨੀਂਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ ਵੈਕਾਰਿਕਾਦਹਂਕਾਰਾਤ੍ਸਤ੍ਤ੍ਵੋਦ੍ਰਿਕ੍ਤਾਤ੍ਤੁ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕਃ
ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਭੂਤ, ਤਨ-ਮਾਤਰ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ; ਸਤਵ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਸਾਤਵਿਕ ਤੱਤ ਬਣਦੇ ਹਨ।
ਵੈਕਾਰਿਕਃ ਸ ਸਰ੍ਗਸ੍ਤੁ ਯੁਗਪਤ੍ਸਂਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ਬੁਦ੍ਧੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਪਞ੍ਚੈਵ ਪਞ੍ਚਕਰ੍ਮੇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ
ਉਹ ਸਾਤਵਿਕ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੈਕਾਰਿਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਕ ਵਾਰ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਪੰਜ ਗਿਆਨ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਪੰਜ ਕਰਮ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ।
ਏਕਾਦਸ਼ਂ ਮਨਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਵਗੁਣੇਨੋਭਯਾਤ੍ਮਕਮ੍ ਤਮੋਯੁਕ੍ਤਾਦਹਂਕਾਰਾਦ੍ਭੂਤਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਸਂਭਵਃ
ਗਿਆਰਵਾਂ ਮਨ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਗੁਣ ਨਾਲ ਦੋਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੈ; ਤਮੋ-ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਤਨ-ਮਾਤਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਭੂਤਾਨਾਮਾਦਿਭੂਤਤ੍ਵਾਦ੍ਭੂਤਾਦਿਃ ਕਥ੍ਯਤੇ ਤੁ ਸਃ ਭੂਤਾਦੇਸ਼੍ਸ਼ਬ੍ਦਮਾਤ੍ਰਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਚਾਕਾਸ਼ਸਂਭਵਃ
ਭੂਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਭੂਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਮੁੱਖ ਭੂਤ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਧੁਨੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਆਕਾਸ਼ਾਤ੍ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ ਉਤ੍ਪਨ੍ਨਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਦ੍ਵਾਯੁਸਮੁਦ੍ਭਵਃ ਵਾਯੋ ਰੂਪਂ ਤਤਸ੍ਤੇਜਸ੍ਤੇਜਸੋ ਰਸਸਂਭਵਃ
ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਸਪਰਸ਼ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਸਪਰਸ਼ ਤੋਂ ਹਵਾ ਬਣੀ। ਹਵਾ ਤੋਂ ਰੂਪ ਆਇਆ, ਰੂਪ ਤੋਂ ਅੱਗ, ਤੇ ਅੱਗ ਤੋਂ ਸਵਾਦ ਜਨਮਿਆ।
ਰਸਾਦਾਪਸ੍ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ਗਨ੍ਧਸਮੁਦ੍ਭਵਃ ਗਨ੍ਧਾਚ੍ਚ ਪृਥਿਵੀ ਜਾਤਾ ਭੂਤੇਭ੍ਯੋਨ੍ਯਚ੍ਚਰਾਚਰਮ੍
ਸਵਾਦ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਬਣੀ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਸੁਗੰਧ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਸੁਗੰਧ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਜਨਮੀ, ਤੇ ਭੂਤਾਂ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ ਬਣੇ।
ਪੁਰੁषਾਧਿष੍ਠਿਤਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਾਨੁਗ੍ਰਹੇਣ ਚ ਮਹਦਾਦਿਵਿਸ਼ੇषਾਨ੍ਤਾ ਹ੍ਯਣ੍ਡਮੁਤ੍ਪਾਦਯਨ੍ਤਿ ਤੇ
ਪੁਰੁਸ਼ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਤੇ ਅਵਿਆਕਤ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮਹੱਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੱਕ, ਇਹ ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਕਾਰ੍ਯਂ ਚ ਕਰਣਂ ਸਂਸਿਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਯਦਾ ਤਦਂਡੇ ਸੁਪ੍ਰਵृਦ੍ਧੋ ऽਭੂਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਂਜ੍ਞਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਅੰਡ ਵਿਚ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਕਾਰਣ ਤੇ ਸਾਧਨ ਪੂਰੇ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਖੇਤਰ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ ਵੈ ਸ਼ਰੀਰੀ ਪ੍ਰਥਮਃ ਸ ਵੈ ਪੁਰੁष ਉਚ੍ਯਤੇ ਆਦਿਕਰ੍ਤਾ ਸ ਭੂਤਾਨਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਗ੍ਰੇ ਸਮਵਰ੍ਤਤ
ਉਹ ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਸਰੀਰ ਹੈ, ਪਹਿਲਾ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਪੁਰੁਸ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਤਸ੍ਯੇਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਜ੍ਞਾਨਵੈਰਾਗ੍ਯਲਕ੍ਸ਼ਣਾ ਧਰ੍ਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਕਰੀ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀ ਯਜ੍ਞੇ ऽਭਿਮਾਨਿਨਃ
ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮੂਰਤ ਗਿਆਨ ਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ; ਜੋ ਬੁੱਧਿ ਧਰਮ ਤੇ ਏਸ਼ਵਰੀਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਹੈ, ਯਜਨ ਵਿਚ ਅਹੰਕਾਰ ਵਾਲੇ ਲਈ।
ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਾਜ੍ਜਾਯਤੇ ਤਸ੍ਯ ਮਨਸਾ ਯਦ੍ਯਦੀਪ੍ਸਿਤਮ੍ ਵਸ਼ੀ ਵਿਕृਤ੍ਵਾਤ੍ਤ੍ਰੈਗੁਣ੍ਯਾਤ੍ਸਾਪੇਕ੍ਸ਼ਤ੍ਵਾਤ੍ਸ੍ਵਭਾਵਤਃ
ਅਵਿਆਕਤ ਤੋਂ, ਉਹ ਜੋ ਮਨ ਵਿਚ ਚਾਹਦਾ ਹੈ, ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਵੈ-ਵਸ਼ੀ ਹੈ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ, ਆਸਰਿਤਾ ਤੇ ਆਪਣੀ ਸਵਭਾਵ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਬਦਲਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਧਾ ਵਿਭਜ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਾਨਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਸਂਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ਸृਜਤੇ ਗ੍ਰਸਤੇ ਚੈਵ ਵੀਕ੍ਸ਼ਤੇ ਚ ਤ੍ਰਿਭਿਸ੍ਸ੍ਵਯਮ੍
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿਚ ਵੰਡ ਕੇ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਰਚਦਾ, ਨਿਗਲਦਾ ਤੇ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਤਿੰਨ ਰਾਹੀਂ ਆਪ।