ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਹਵਨ ਦੀ ਮਹਾਨ ਵਿਧੀ ਬਤਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਹਵਨ ਨੂੰ ਸ਼ਹਦ, ਘਿਉ, ਦਹੀਂ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਚੌਲ ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਜਾਂ ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸੱਤ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀਆਂ। ਜੇਕਰ ਵਸ਼ੀਕਰਨ ਜਾਂ ਆਕਰਸ਼ਣ ਲਈ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਬਿਲਵ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵਸ਼ੀਕਰਨ, ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਲਾਸ਼, ਖਦੀਰ ਆਦਿ ਦੀ ਲੱਕੜ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਅਕ, ਅਰਕ ਅਤੇ ਕੰਟਿਆਂ ਵਾਲੀ ਲੱਕੜ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਮਨ ਵਿੱਚ ਠੰਢੇ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਣ, ਉਹ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੇ ਕਰਮ ਕਰਨ; ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਨਿਰਦਈ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਹੀ ਹਾਨੀ ਵਾਲੇ ਕਰਮ ਕਰਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਉਪਾਅ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਹੀ ਹਾਨੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਰਮ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀ ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਨਿਆਂਪ੍ਰੀਤ ਜਾਂ ਆਦਰਯੋਗ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਇ enna vichon koi vi vyakti, je oh Shiv ji nu mann, karam ya bol vich arpit ho, usde virodh vich vi hani karak kriya nahi karni chahidi. ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਰਾਜੇ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਉੱਤੇ ਹਾਨੀ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਪਤਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਲਈ ਸੁਖ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਰਾਜੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਹਾਨੀ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਉੱਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਵਾਲਾ ਕਰਮ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਪਛਤਾਵੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿੱਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਲਿੰਗ ਉੱਤੇ—ਚਾਹੇ ਉਹ ਪੱਥਰ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਗਰੀਬ ਜਾਂ ਅਮੀਰ, ਸਵੈ-ਭਾਵ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਜਾਂ ਵੇਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਿਆ ਹੋਵੇ—ਇਹ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਰਤਨ ਉਪਲਬਧ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਜਾਂ ਉਪਲਬਧ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਕਰਮ ਹੋ ਸਕੇ, ਪਰ ਦੂਜਾ ਨਾ ਹੋ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਜਿੰਨਾ ਸਮਰਥ ਹੋ ਸਕੇ, ਉਨਾ ਕਰਕੇ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਲ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਦੋ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਦੁਹਰਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਹਰ ਵਾਰੀ ਫਲ ਜ਼ਰੂਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਵੀ ਵਧੀਆ ਸਮੱਗਰੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਰਤਨ, ਉਹ ਸਾਰੀ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੱਖਰੀ ਦੱਖਣਾ ਵੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਗੁਰੂ ਲੈਣਾ ਨਾ ਚਾਹੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਮੱਗਰੀ ਸਿੱਧਾ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਕਰਮ ਕਰ ਲੈ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਗੁਰੂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਦੀ ਮਦਦ ਦੇ, ਉਹ ਵੀ ਇਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਲਈ ਨਾ ਲਵੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਪੂਜਾ ਦੀ ਵਧੀਆ ਸਮੱਗਰੀ ਆਪਣੇ ਲਈ ਰੱਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੂਰਖ ਵਿਅਕਤੀ ਕਦੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਜਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਜਿਆ ਹੋਇਆ ਲਿੰਗ ਲੈ ਕੇ, ਨਿਯਮਤ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਖੁਦ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਕਰਮ ਵਿਗੜੇ ਬਿਨਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੇਕਰ ਫਲ ਸਥਿਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਕਰਮ ਦੀ ਸਰਵੋਚਿ ਸਿੱਧੀ ਬਤਾਵਾਂਗਾ—even ਜੇਕਰ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਘਿਰਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਬਿਮਾਰ ਹੋਵੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮੌਤ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਤੇ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਲ ਤੌਰ ਤੇ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਗਰੀਬ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਕੁਬੇਰ ਵਰਗਾ ਧਨਵਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਪੰਗ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮਨੋਹਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬੁੱਢਾ ਨੌਜਵਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦੁਸ਼ਮਣ ਤੁਰੰਤ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੈਰੀ ਸੇਵਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਮਰਤਾ ਪਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜ਼ਹਿਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸਮੁੰਦਰ ਜ਼ਮੀਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜ਼ਮੀਨ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਖੱਡ ਪਹਾੜ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਹਾੜ ਖੱਡ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕਮਲ-ਤਲਾਈ ਅੱਗ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਗ ਵਿਸ਼ਵਨਰ ਦੀ ਝੀਲ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੰਗਲ ਬਾਗ਼ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਾਗ਼ ਜੰਗਲ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਿਰਣ ਸ਼ੇਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ੇਰ ਹਿਰਣਾਂ ਦਾ ਖਿਡੌਣਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਔਰਤਾਂ ਪ੍ਰੇਮੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਧਰਮ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਬਾਣੀ ਸੇਵਕ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਯਸ਼ ਵੈਸ਼ਿਆ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੁੱਧੀ ਸਵੈ-ਇਛਾ ਵਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਮਨ ਅਟੱਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਕਤੀ ਮਹਾਨ ਵਾਯੂ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਬਲ ਮਸਤ ਹਾਥੀ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦ੍ਰਿੜ਼ ਨਿਸ਼ਚੇ ਨਾਲ, ਵੈਰੀ ਪਾਸੇ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਠੱਪ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸਾਰੇ ਵੈਰੀ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵੈਰੀ, ਭਾਵੇਂ ਜਿਊਂਦੇ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਹੋਣ, ਮੁਰਦਾ ਵਰਗੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਤਕਲੀਫਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਵਿਅਕਤੀ ਆਪ ਮੁਸੀਬਤ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਹਿਤਕਾਰੀ ਚੀਜ਼ ਵੀ ਪੋਸ਼ਣਕਾਰੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਮੌਜਾਂ ਲੈਣ, ਹਰ ਵਾਰੀ ਨਵੀਂ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਪਿਛਲਾ, ਵਰਤਮਾਨ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਸਾਰੇ ਫਲਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਅਣਿਮਾ ਆਦਿ ਸਿੱਧੀਆਂ ਵੀ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੋਰ ਕੀ ਕਹੀਏ? ਜਦੋਂ ਇਹ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਮਨੋਰਥ ਅਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਹ ਕਰਮ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਲੋਕਿਕ ਹੈ; ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਰਮ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕਰਮ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਪੁੰਨਿਆਤਮਾ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕੀਤਾ—ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ। ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਪਾਲ, ਨੌ ਗ੍ਰਹ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੀਅ ਪਹਿਲਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ; ਸ਼੍ਵੇਤਾਸ਼੍ਵਤਰ, ਅਗਸਤ, ਦਧੀਚਿ ਆਦਿ; ਅਸੀਂ ਜੋ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਹਾਂ, ਤੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੰਦੀਸ਼੍ਵਰ, ਮਹਾਕਾਲ, ਭ੍ਰਿੰਗੀ—ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੇ ਇਹ ਕਰਮ ਕੀਤਾ। ਅੰਡਰਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਦੈਤਿਆਂ, ਮਹਾਨ ਸੱਪਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਸ਼, ਸਿੱਧ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ, ਰਾਖਸ਼ਸ, ਭੂਤ ਤੇ ਪਿਸਾਚ—ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਥਾਨ ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਿਵਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਵਨ ਤੇ ਪੂਜਾ ਦੀ ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਿਧੀ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤੀ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਨੋਰਥ, ਆਤਮ-ਉੱਨਤੀ ਅਤੇ ਪਰਲੋਕਿਕ ਉੱਤਮਤਾ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।