ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੂਪ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੀ ਮਾਂ, ਜੋ ਸ਼ਿਵਾ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਮਨਚਾਹੀ ਵਰ ਦਿਵੇ—ਇਹ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਹੇਰੰਬ ਅਤੇ ਸ਼ਣਮੁਖ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਹਨ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਪਾਲੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾਵਾਂ ਆਪਸ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਿਵ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਭਾਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਉੱਠਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਚਾਹੁਣ ਤਾਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕਈ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਕੋਲ ਸਦਾ ਭਜਦਾ ਹਾਂ; ਉਹ ਮੇਰੀ ਅਰਦਾਸ ਨੂੰ ਸੋਚ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਇਸ਼ਾਨ ਨਾਮਕ ਜੋ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਸਦਾ ਸੁੱਚੇ ਸਫੈਦ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਪਰਮ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਰੂਪ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਮੌਨ ਤੇ ਮੌਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਯਜਨਾਂ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਪੰਜ ਅੱਖਰੀ ਮੰਤਰ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ, ਪੰਜ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੇਤ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਇਹ ਰੂਪ ਨਵੇਂ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ, ਪੁਰੁਸ਼ਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਰਮ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਮੁਖ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਾਂਤ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮਾਰੁਤਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾ, ਚਾਰ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ। ਪੂਰਬੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੇਤ ਜਿਸ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਫਿਰ, ਜੋ ਕਾਜਲ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਾਲੇ ਰੰਗਾਂ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਦੱਖਣੀ ਮੁਖ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਦੇ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਅੱਗ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਬੈਠਾ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ, ਅਠ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ। ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੇਤ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਮੱਧ ਬ੍ਰਹਮ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਉੱਤਰੀ ਮੁਖ, ਜੋ ਕੇਸਰ ਵਰਗਾ ਪੀਲਾ ਹੈ, ਵਾਮਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਮੁਖ ਵਿਚ ਆਧਾਰ ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਬੈਠਾ, ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਚੌਥਾ ਬੀਜ, ਤੇਰਾਂ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ। ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੇਤ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਪੱਛਮੀ ਮੁਖ, ਜੋ ਸ਼ੰਖ, ਚੰਬੇਲੀ ਤੇ ਚੰਦਨ ਵਾਂਗ ਸਫੈਦ ਹੈ, ਸੰਧਿਆ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਠੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਵਿਲੀਨਤਾ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦਾ, ਤੀਜਾ ਬੀਜ, ਅਠ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ। ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੇਤ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਖੋਜ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ-ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਸਰੂਪ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲੀ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੀਸ-ਰੂਪ ਸ਼ਿਵ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ, ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਨ ਕੇ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਵਚ-ਰੂਪ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਨ ਕੇ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੱਖ-ਰੂਪ ਸ਼ਿਵ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਨ ਕੇ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਜੋ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਵਾਮਾ, ਜੈਸ਼ਠਾ, ਰੁਦ੍ਰ, ਕਾਲ, ਵਿਕਾਰਣ, ਬਲਾ, ਫਿਰ ਵਿਕਾਰਣ ਅਤੇ ਬਲਪ੍ਰਮਥਨ—ਇਹ ਅੱਠ ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਫਿਰ, ਅਨੰਤ, ਸੁਕਸ਼ਮ, ਇਕ ਅੱਖ ਵਾਲਾ ਸ਼ਿਵ, ਏਕ, ਰੁਦ੍ਰ, ਅਮਰਤੀ, ਸ਼੍ਰੀਕੰਠ ਅਤੇ ਸ਼ਿਖੰਡਕ—ਇਹ ਵੀ ਅੱਠ ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਜੋ ਦੂਜੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਵਿੱਚ ਪੂਜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ। ਭਵ ਆਦਿ ਅੱਠ ਰੂਪ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਮਹਾਦੇਵ ਆਦਿ ਹੋਰ ਅਤੇ ਗਿਆਰਾਂ ਰੂਪ—ਇਹ ਸਭ, ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਤੀਜੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ; ਉਹ ਸਾਰੇ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਨ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਫਲ ਦੇਣ। ਫਿਰ, ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਮਹਾਨ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਮੇਰੂ, ਮੰਦਰ, ਕੈਲਾਸ ਅਤੇ ਹਿਮਾਦ੍ਰੀ ਦੇ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਚਿੱਟੇ ਬੱਦਲ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗਾ, ਉੱਚਾ ਕੁੰਬ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਸੱਪ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਰਗੀ ਪੂੰਛ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਤ; ਲਾਲ ਮੂੰਹ, ਸਿੰਗ ਅਤੇ ਪੈਰ, ਵੱਧਤਰ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ, ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਲੰਮੇ, ਚਲਣ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ, ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ; ਮੰਗਲਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ, ਜਲਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਸ਼ਿਵ ਨਾਲ ਲਗਾਵਾਂ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਝੰਡਾ-ਧਾਰੀ—ਇਹ ਨੰਦੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਬਲਵਾਨ ਹੈ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਥਿਆਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੋਹਾਂ ਸ਼ਿਵ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਨੰਦੀਸ਼ਵਰ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਸਦਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਨਾਰਾਇਣ ਆਦਿ ਸਮੇਤ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਰਵ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਆਪਣੇ ਗਣਾਂ ਸਮੇਤ ਖੜਾ, ਸਭ ਦਾ ਸਮਾਨ, ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਉਸ ਨਾਲ ਲਗਾਵਾਂ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਤੇ ਵਧੀਆ ਹਥਿਆਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ; ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸ਼ਰਨ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ।