ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਕ ਵਾਰ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਸ੍ਰੀਕਰਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਉੱਚਤਮ ਧਾਮ ਦਿੱਤਾ। ਸੁਦਰਸ਼ਨ, ਤੂੰ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਅਜੈਯ ਹੋ। ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਮੈਦੁਰਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ; ਤੇਰੇ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਸ਼ਾਰਦਾ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਧਵਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਤੀ ਵਾਲੀ ਬਣਾਇਆ। ਤੂੰ ਭਦ੍ਰਾਯੁਸ਼ ਦੀ ਦੁੱਖ-ਦਾਖੀ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦਿੱਤਾ; ਸੌਮੀਨੀ ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰਕ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਈ। ਹੇ ਸ਼ੰਭੂ, ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤੂੰ ਰਜਸ, ਸਤਵ ਅਤੇ ਤਮਸ ਗੁਣਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਸਭ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ, ਸਭ ਚਮਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ, ਹਰ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ ਅਤੇ ਸਭ ਦਇਆ ਦਾ ਦਾਤਾ ਹੈਂ। ਸਭ ਕੁਝ ਤੂੰ ਹੀ ਹੈਂ, ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ। ਹੇ ਪਹਾੜ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੇਰਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਦਇਆ ਕਰ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਤ੍ਰਿਸੂਲਧਾਰੀ ਦੇ ਦਰ ਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮਹਾਂਦੇਵ! ਜੋ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੁੱਖ-ਦਾਖੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੇ ਜਿਹਾ ਹੋਰ ਕੌਣ ਦਇਆ ਕਰ ਸਕਦਾ?" ਜਿਹੜੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜਾ ਦੋਸ਼ ਇਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਕੇ ਸੋਭਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਸੁਣਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਚਿਹਰੇ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਹੌਲੇ ਹੌਲੇ ਮੁਸਕਰਾਇਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਵਿਚ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਲੋਟਸ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਸਭ ਦੇ ਅੰਗ ਮੁੜ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਜੋ ਮਾਤਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੰਡਿਤ ਹੋਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗ ਵੀ ਪਹਾੜ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਮੁੜ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਪਰ ਦਕਸ਼ ਲਈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਾਪ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਬਕਰੀ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਦਕਸ਼, ਹੋਸ਼ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਹ ਜੀਵਤ ਹੈ, ਡਰ ਗਿਆ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਸਤੂਤੀ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਬਹੁਤ ਵਿਲਾਪ ਕੀਤਾ। "ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਦਇਆ ਦੇਣ ਵਾਲੇ! ਮੇਰੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ, ਹੇ ਮਹਾਂਦੇਵ!" ਉਸ ਨੇ ਮੰਨਿਆ, "ਤੂੰ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਮਝ ਗਿਆ ਕਿ ਤੂੰ ਵਿ਷्णੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਹੈਂ।" ਉਹ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਬੇਸੁਧ, ਗਲਤੀਆਂ ਕਰ ਚੁੱਕਾ, ਬੋਲਦਾ ਗਿਆ। ਪਿਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਣਾਂ ਦੀ ਅਮਰ ਅਧਿਕਾਰੀਤਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਸਤੂਤੀ ਕੀਤੀ। "ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮਹਾਨ ਰਾਖਾ, ਦੁਖੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ! ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼, ਸੱਚੀ ਮਾਫੀ ਦੇ।" "ਹੇ ਯਜਨਾ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ, ਯਜਨਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਯਜਨਾ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਸਮਸ਼ਾਨ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸੱਚੀ ਮਾਫੀ ਦੇ।" "ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਪਰਮ ਸਵਾਮੀ, ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਪਾਲਣ ਵਾਲੇ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਨੂੰ ਦੰਡ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਦਇਆ ਕਰ, ਨਮਸਕਾਰ!" "ਤੂੰ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨੀ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ, ਭਲੇ ਤੇਰੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।" "ਤੇਰੇ ਕਰਮ ਅਦਭੁਤ ਹਨ, ਤੇਰੀ ਦਇਆ ਨਾਲ ਸਭ ਪਾਪ ਮਾਫ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਤੇਰੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦੁਖੀ ਲਈ ਤੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤ ਹੈ।" ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇੰਝ ਸਤੂਤੀ ਕੀਤੀ, ਮਹਾਂਦੇਵ, ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤੇ; ਸ਼ੰਕਰ, ਦੁਖੀ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਰ ਦਿਤੇ। ਫਿਰ, ਸਭ ਦੇ ਡਰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ, ਪਰਮ ਦਇਆਲੂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ, ਆਸਰੇ ਆਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਜੋ ਕੁਝ ਇੱਥੇ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਹੁਕਮ ਵਾਂਗ, ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਸਾਡੀ ਵੱਲੋਂ ਭੁੱਲ ਚੁੱਕ ਹੈ।" "ਇਸ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ, ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਨਿਪਟ ਗਿਆ ਸਮਝ ਕੇ, ਬਿਨਾ ਲਾਜ ਜਾਂ ਝਗੜੇ ਦੇ, ਹੁਣ ਹਰਿ, ਵਿਰਿੰਚੀ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ 'ਚ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ-ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ, ਯਜਨਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ, ਗਿਰਿਜਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਲੁਕ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਦੇਵਤਾ, ਆਪਣੇ ਦੁਖ ਦੂਰ ਹੋ ਚੁੱਕੇ, ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਗਾਉਂਦੇ, ਮਘਵਾਨ ਦੇ ਅਗਵਾਈ 'ਚ, ਜਲਦੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ-ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਚਲੇ ਗਏ। ਹਾਰਾ, ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ, ਕਿੱਥੇ ਟਿਕਿਆ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਕੀ ਕੀਤਾ? ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੰਦਰਾ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਅਦਭੁਤ ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਉਸ ਦਾ ਤਪ ਦਾ ਆਸਥਾਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ, ਪਹਾੜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਧਾਰ ਕੇ, ਵੱਡਾ ਤਪ ਕੀਤਾ; ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਲੋਟਸ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਖੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਹਜ਼ਾਰ ਜਿਹਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ, ਕਈ ਲੱਖਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਜੇਕਰ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ, ਮੈਂ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਸੋਭਾ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੋਰ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਸੋਭਾ ਆਮ ਅਤੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਇਹ ਸੋਹਣਾ ਪਹਾੜ ਇਤਨਾ ਸੋਭਾਵਾਨ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਯੋਗ ਹੈ। ਇਸੀ ਕਾਰਨ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ, ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਇਸ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਹਲ ਬਣਾਇਆ।