ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਉਹ ਮਹਾਨ ਦਿਵਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਵਾਲਾ ਚੋਲਾ ਪਹਿਨਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਾਰੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਿਰਦੇ ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਫੜਕੇ, ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਚਲਦੇ ਰਹੇ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਇੱਕ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਂਗ ਮਹਾਨ ਮੰਨਿਆ। ਭਦਰਕਾਲੀ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਦੇ ਜੋਸ਼ ਵਿਚ ਮਸਤ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਸੀ, ਅੱਗੇ ਵਧੀ। ਭਦਰਕਾਲੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਲਦੇ ਹੋਏ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਭੇਦਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਜੋ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਭਦਰਕਾਲੀ ਦੀ ਜੋਤ ਅਜਿਹੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਲਿਪਤ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਧੂੰਏਂ ਨਾਲ ਕਾਲੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਲਪਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਪਏ। ਫਿਰ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਸ਼ੇਸ਼ਨਾਗ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਭਦਰਕਾਲੀ, ਜੋ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਣਾਂ ਵਿੱਚ ਅਗੇਅਣੀ ਸੀ, ਘੋੜੇ 'ਤੇ ਸਵਾਰ ਸੂਰਜ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਈ। ਭਦਰਕਾਲੀ ਨੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ, ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਅੱਗ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਅਗਨਿ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬੇਧਿਆਂ ਨਾਲ ਯਮ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਵਾਰਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ, ਵਰੁਣ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਗਦਿਆਂ ਨਾਲ, ਨਿਰ੍ਰਿਤਿ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੇ ਗਦਿਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਵਾਇਉ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ। ਗਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ, ਜੋ ਵੀ ਸੰਭੂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਉਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਫਿਰ, ਉਸ ਦਿਵਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਉੰਗਲ ਦੇ ਨੌਕ ਨਾਲ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਨੱਕ ਦਾ ਸਿਰਾ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਨੱਕ ਵੀ। ਉਸ ਨੇ ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਅਗਨਿ ਦੀ ਬਾਂਹ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਦੇਵੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਜੀਭ ਦੇ ਦੋ ਅੰਗੂਠੇ ਜਿੰਨੀ ਚੌੜਾਈ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਨੇ ਸੁਆਹਾ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸੱਜੀ ਨੱਕ ਅਤੇ ਖੱਬਾ ਛਾਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਆਪਣੀ ਉਂਗਲ ਦੀ ਨੌਕ ਨਾਲ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਭਦਰਕਾਲੀ, ਜੋ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਭਾਗਾ ਦੇ ਵੱਡੇ, ਕੌਲ-ਫੁੱਲ ਵਰਗੇ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਬਲਪੂਰਵਕ ਖਿੱਚ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਨੌਕ ਨਾਲ ਪੂਸ਼ਣ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਮੋਤੀ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੂਸ਼ਣ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਾ ਰਿਹਾ। ਫਿਰ, ਉਸ ਦਿਵਤਾ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਛਿਨ ਲਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਚਲਿਆ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਕੀੜਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਰਗੜਿਆ। ਭਦਰਕਾਲੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਾਰੀ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਦਕਸ਼ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਸਿਰ ਭਦਰਕਾਲੀ ਨੂੰ ਹੀ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਜਦ ਵੈਰਣੀ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਤੋ ਬਾਅਦ, ਭਦਰਕਾਲੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਹਥੇਲੀ ਦੇ ਫਲ ਵਾਂਗ ਗੋਲ ਸਿਰ ਨੂੰ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਗੇਂਦ ਵਾਂਗ ਖੇਡਿਆ। ਫਿਰ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਯਜਮਾਨਾ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਕਠਪੁਤਲੀ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਗਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਵਲੋਂ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੀ ਗਈ। ਫਿਰ ਅਰਿਸ਼ਟਨੇਮੀ, ਸੋਮਾ, ਧਰਮ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਬਹੁਪੁਤ੍ਰ, ਆਂਗਿਰਸ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਾਸ਼ਵ ਅਤੇ ਕਸ਼ਯਪ—ਇਹ ਸਾਰੇ—ਗਣਾਂ ਨੇ, ਜੋ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਦਲੇਰ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਲ੍ਹ ਫੜੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਡਾਂਟਿਆ ਅਤੇ ਮੁੱਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਿਰਾਂ ਤੇ ਵਾਰਿਆ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਭੂਤ-ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਕੜ ਲਿਆ ਜਿਵੇਂ ਕਲਿ-ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਉਤਪਾਤੀਆਂ ਵਲੋਂ ਵਧੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਯਜਨ-ਸਥਲ ਉਜਾੜ ਹੋ ਗਿਆ—ਯਜਨ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਉਲਟ ਗਏ, ਯੂਪ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਤਿਉਹਾਰ ਮੁੱਕ ਗਏ, ਮਹਾਨ ਮੰਡਪ ਸੜ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਤੋਰਨੇ ਟੁੱਟ ਗਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਉਜਾੜ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਤਪਸਵੀ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਵਾਣੀ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਘੱਟ ਹੋ ਗਈ। ਯਜਨ-ਸਥਾਨ, ਜੋ ਹੁਣ ਵਿਪੱਤੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਸੀ, ਇਕ ਉਜਾੜ ਜੰਗਲ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਿਆ—ਕੰਨੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਹਾਇਕ ਮਾਰੇ ਪਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਯੋਧੇ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ, ਜੰਘਾਂ, ਛਾਤੀਆਂ ਭਾਲਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੇਵਤੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਗਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਤੁਰੰਤ ਯਜਨ ਦੀ ਅੱਗ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰਲਯ ਅੱਗ ਵਰਗੇ, ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਯਜਨ ਡਰ ਕੇ, ਮ੍ਰਿਗ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਭਦਰ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਮਹਾਨ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣੀ ਟਣਕ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੀਰ ਛੱਡਦੇ ਹੋਏ ਦੌੜ ਲਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਨ ਤੱਕ ਖਿੱਚਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜ ਉੱਠੀ। ਉਸ ਦੀ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਟਣਕ ਅਕਾਸ਼, ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀ ਗੂੰਜ ਪੈ ਗਈ। ਉਸ ਡਰਾਉਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਮਰਿਆਦਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਯਜਨ-ਰੂਪੀ ਮ੍ਰਿਗ ਹੱਕਾ-ਬੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ, “ਮੈਂ ਮਰ ਗਿਆ!” ਚੀਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਯੋਧੇ ਦੇ ਅਰਧ-ਚੰਦ ਤੀਰ ਨਾਲ ਭੇਦਿਆ ਗਿਆ। ਡਰ ਅਤੇ ਕੰਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਲੜਖੜਾਏ, ਉਸ ਦੀ ਜੋਤ ਮਿਟ ਗਈ, ਤੇ ਉਹ ਮ੍ਰਿਗ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰ ਦੇ ਦੌੜ ਪਿਆ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਇਹ ਹਾਲਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਮਹਾਨ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਉਠੇ, ਤੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ ਗਰੁੜ, ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਮੋੜੇ ਹੋਏ ਜੋੜਾਂ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੋਢੇ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਗਿਆ, ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਬਚੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਆਏ, ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਗਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਣੂ ਸਮੇਤ ਇਕੱਠੇ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਹੱਸ ਪਏ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਗਿੱਦੜਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਥ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਸੋਹਣੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਬਲਦ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸੀ। ਉਹ ਰਥ ਦੋ ਦਿਵਿਆ ਘੋੜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਚਾਰ ਪਹੀਏ ਵਾਲਾ, ਅਨੇਕ ਆਕਾਸ਼ੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਉੱਤਮ ਰਥ ਲਈ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਓਹੀ ਰਥੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਾਲੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਉਸ ਉੱਤਮ ਰਥ ਨੂੰ ਹਰੀ ਕੋਲ ਲਿਆਇਆ ਅਤੇ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਭਦਰ, ਸੁਭਾਗਾ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨਾਲ ਸਜੇ ਪ੍ਰਭੂ ਆਦੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ, ਹੇ ਵੀਰ, ਤੂੰ ਇਸ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਜਾ।