ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਡੇ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤੇ ਸਨ, ਉਹ ਪਰਮ ਕਰੁਣਾਵਾਨ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਕਿਰਪਾ ਦੇਣ ਲਈ, ਉਥੇ ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਨਾਰਾਯਣ ਖੜੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ, ਅਨੰਦਤ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਿਗਿਆਸਾ ਤੇ ਹਉਂਸਲਾ ਸੀ, ਪਰ ਡਰ ਵੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਨਿਵਦੇ ਰਹੇ। ਭਵ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਨਾਕ ਧਾਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭਗਵਾਨ, ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਪਾਈ। ਫਿਰ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ, ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਹਰ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਰੁਦਰ ਦਾ ਪ੍ਰਕਟਾਵਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰਤਾ ਫਿਰ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਅੰਡਜ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਜੀਵ ਵਧਦੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਚਿੰਤਤ ਤੇ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਪੀੜ ਦੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਵਾਧੂ ਲਈ, ਹਰ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਰੁਦਰ, ਜੋ ਰੁਦਰਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਮਹੇਸ਼ਾ, ਨੀਲਾ ਤੇ ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਛੋਟਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ। ਉਹੀ ਪਰਮ ਭਗਵਾਨ, ਸਭ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਅਖੂਟ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਦੁੱਖ ਰਹਿਤ, ਅਦਿ ਤੇ ਅੰਤ ਰਹਿਤ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਹਨ। ਉਹ ਪਰਮੈਸ਼ਵਰਤਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਸਦਾ ਪਰਮ ਲਕੜੀਆਂ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸੰਜੋਗਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਦਾ ਨਾਮ ਨਾਮ ਰਹਿਤ, ਰੂਪ ਓਹੀ ਰੂਪ, ਉਹੀ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਣ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਪਰਮ ਹੁਕਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਅਰਧਚੰਦ, ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ, ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਕੜੇ, ਅਤੇ ਮੂੰਜ ਘਾਹ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਪਾਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਜਲੰਧਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀਆਂ ਖੱਪਰੀਆਂ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭੜਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਜਟਾ ਕੇਸ ਗੰਗਾ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਅੱਧੀਆਂ ਭਿੱਜੀਆਂ ਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਸੋਹਣਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਅੰਕੁਰਾਂ ਨੇ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਕੰਨ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਕੁੰਡਲ ਗੋਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਹ ਵੱਡੇ ਬੈਲ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਬੇਅੰਤ ਤਾਕਤ ਤੇ ਵੀਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦੇ ਕੇ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰੁਦਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹਰ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਰਚਨਾ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਚੱਲਦੀ ਰਹੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਲਈ ਆਰਜ਼ੂ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਨੀਲੇ-ਲਾਲ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਰੁਦਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਛਾ ਨਾਲ, ਮਨੋਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਵਰਗੇ ਜੀਵ ਰਚ ਲਏ। ਉਸ ਨੇ ਜਟਾਧਾਰੀ, ਨਿਰਭਯ, ਨੀਲੇ-ਕੰਠ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਜੁਆਨੀ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਤੇਜੀਲੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸਜਜਤ ਜੀਵ ਰਚੇ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੂਰੀ ਚੌਦਾਂ ਭੂਵਨਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁਦਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਿਤਾਮਹਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ: "ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ! ਹੇ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ! ਹੋਰ ਜੀਵ ਰਚੋ, ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਜੀਵ ਮੌਤ ਵਾਲੇ ਹਨ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਮੁਸਕਰਾਏ ਤੇ ਕਿਹਾ: "ਮੇਰੀ ਐਸਾ ਕੋਈ ਰਚਨਾ ਨਹੀਂ; ਤੂੰ ਆਪ ਅਸ਼ੁਭ ਜੀਵ ਰਚ। ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਨੋਂ ਰਚਿਆ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਹਨ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ ਤੇ ਸਮੂਹ ਯੱਗਾਂ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਰਹਿਣਗੇ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਰਾ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਰੁਦਰਾਂ ਸਮੇਤ ਜੀਵ ਰਚਨਾ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਪਾਸੇ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਭ ਜੀਵ ਨਹੀਂ ਰਚਦਾ; ਉਹ ਸਦਾ ਅਡੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਤੇ ਆਪਣਾ ਬੀਜ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਤੱਕ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਰਚੇ ਜੀਵ ਵਧੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਹੁਣ ਸੰਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਤੀ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਿਤਾਮਹਾ ਸੰਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਸੀ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਮਨੋ-ਨਿਸ਼ਚਯ ਕਰਕੇ, ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਵਾਧੂ ਲਈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਇਹ ਜੀਵ ਵਧ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਤਮਾ ਨੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਆਦਿ ਸ਼ਕਤੀ, ਜੋ ਅਨੰਤ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੀ ਜਨਨੀ, ਸਬ ਤੋਂ ਸੁਖਸ਼ਮ, ਪਵਿੱਤਰ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਨੁਭਵ ਨਾਲ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਨ ਮੋਹਣ ਵਾਲੀ ਹੈ—ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਉਹ ਗੁਣ ਰਹਿਤ, ਪਰਗਟ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਟੂਟ, ਅਵਿਕਾਰੀ, ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਵਿਆਪਕ, ਸਦਾ ਸਥਿਤ, ਅਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਪਾਸ ਸਦਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਤ੍ਰਿਣੇਤ੍ਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਨਾਲ, ਜਦੋਂ ਪਰਮੇਸ਼ਠੀਨ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਗੇ ਰਹੇ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਜਲਦੀ ਹੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਅੰਸ਼ ਰਾਹੀਂ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਹਰਾ ਨੇ, ਅਰਧਨਾਰੀਸ਼ਵਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਕੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਅੰਧਕਾਰ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ, ਅਦ੍ਵੈਤ, ਅਵਰਨਨੀਯ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼, ਅਤੇ ਅਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈ—ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਨਮਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸਭ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਸਭ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਏਕਤ੍ਰ ਹੋਏ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਮੂਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਗੰਭੀਰ, ਰੂਪ ਰਹਿਤ, ਅਮਾਪ, ਅਜਰ, ਅਚਲ, ਗੁਣ ਰਹਿਤ, ਸ਼ਾਂਤ, ਅਤੇ ਅਨੰਤ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਵਿਆਪਕ, ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਸਤ ਤੇ ਅਸਤ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਤੁਲਨਾ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਆਸਰਾ, ਸਦਾ, ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪੂਰੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਸਾਸਟਾਂਗ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਭਰੀਆਂ, ਨਮ੍ਰਤਾ ਵਾਲੀਆਂ, ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਯੋਗ ਬਾਣੀਆਂ ਨਾਲ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵੈਦਿਕ ਤੱਤ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਸਾਰਥਕ, ਸਹੀ ਅਰਥ ਵਾਲੀਆਂ ਸਤਿਕਾਰ ਯੋਗ ਪਦਾਵਲੀ ਨਾਲ, ਦੇਵ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਉਚਤ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ: "ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ! ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ! ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ! ਵਿਜੈ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ!